• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Zamek w Kaniowie

    Przeczytaj także...
    Kazimierz IV Andrzej Jagiellończyk, lit. Kazimieras I Andrius Jogailaitis, biał. Казімір I Ягелончык (ur. 30 listopada 1427 w Krakowie, zm. 7 czerwca 1492 w Grodnie) – wielki książę litewski w latach 1440–1492, król Polski w latach 1447–1492. Jeden z najaktywniejszych polskich władców, za panowania którego Korona, pokonując zakon krzyżacki w wojnie trzynastoletniej, odzyskała – po 158 latach – Pomorze Gdańskie, a dynastia Jagiellonów stała się jednym z czołowych domów panujących w Europie. Zdecydowany przeciwnik magnaterii, przyczynił się do wzmocnienia znaczenia Sejmu i sejmików, co jednak stało się z krzywdą dla mieszczaństwa.Zamek kaniowski – poemat romantyczny autorstwa Seweryna Goszczyńskiego, typowy przykład polskiego czarnego romantyzmu. Został napisany w roku 1828 a nawiązuje do wydarzeń koliszczyzny. Składa się z trzech części. Akcja rozgrywa się w Kaniowie na Ukrainie, obfituje w makabryczne i krwawe wydarzenia. Wśród wielu postaci tej frenetycznej powieści występują m.in. Kozacy (Szwaczka, Nebaba i ich ludzie, zazwyczaj rozbójnicy), zły polski rządca zamku, poślubiona przez niego podstępem Orlika (następnie mężobójczyni). Zamek zostaje na koniec zniszczony.
    Kaniów (ukr. Канів) – miasto na Ukrainie, stolica rejonu w obwodzie czerkaskim, nad Zbiornikiem Kaniowskim na Dnieprze.

    Zamek w Kaniowie (łac. Kaniovia, castrum et capitaneatus in palatinatum Kijoviae) – średniowieczny, nieistniejący zamek położony w Kaniowie w południowej dzielnicy Zadnieprza po prawej stronie Dniepru, w województwie kijowskim Rzeczypospolitej, około 50 km powyżej zamku w Czerkasach.

    Eustachy (Ostafij) Daszkiewicz (ros. Евстафий Дашкович, ukr. Остап Дашкевич) (ur. ok. 1455, zm. 1535 w Owruczu), herbu Leliwa III – hetman kozaków zaporoskich, starosta kaniowski, krzyczewski i czerkaski.Zamek w Kijowie, łac. Arx Kiovia (zamek wojewodów kijowskich) – historyczny, nieistniejący, średniowieczny zamek położony w Kijowie.

    Powstał w latach 13701390. Zbudowany przez Litwinów, którzy wznieśli na ziemiach ruskich szereg zamków obronnych, m.in. w Kijowie, Czerkasach, Żytomierzu, Łucku, Ostrogu, Kamieńcu Podolskim, Bracławiu, Winnicy i Kaniowie. Zabezpieczały one w znacznym stopniu stepową ludność przed atakami Tatarów. Odbudowany przez Kazimierza Jagiellończyka po najeździe tatarskim ok. roku 1492. Wzmocnił go Ostafi Daszkiewicz.

    Ukraina Lewobrzeżna (Lewobrzeże) (ukr. Лівобережна Україна), Zadnieprze – kraina historyczna, część Ukrainy Naddnieprzańskiej leżąca na lewym (wschodnim) brzegu Dniepru.Hajdamacy (ukr. гайдaмаки), lp. hajdamaka (z tureckiego hajdmak – rabować, grabić, ścigać, pędzić) – uczestnicy zbrojnych, krwawych rebelii na terytorium Rzeczypospolitej Obojga Narodów w XVIII wieku.

    Rozbudowany przez Zygmunta III. Zniszczony ok. roku 1595. W roku 1622 stwierdzono, że "bram ani baszt porządnych nie masz, ... zamek pusty, pogniły, obleciały". Wzmiankowany jeszcze w lustracji z 1765 roku jako otoczony drewnianymi palami, z mostem nad fosą i basztą nad bramą wjazdową.

    Zamek w Żytomierzu – średniowieczny, nieistniejący zamek położony nad Teterowem, w Żytomierzu. Od 1569 siedziba powiatu i starostwa grodowego w województwie kijowskim Rzeczypospolitej.Zamek w Czerkasach (łac. Czircassi, Czircassia castrum et capitaneatus in palatinatum Kijoviae) – nieistniejący już średniowieczny zamek położony w Czerkasach, nad Dnieprem, niegdyś należący do starostów czerkawskich.

    Spalony w 1768 roku przez Hajdamaków co opisał Seweryn Goszczyński w poemacie "Zamek Kaniowski".

    Przypisy

    1. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich: t. 14. str. 229
    2. Heleniusz, Rozmowy o polskiej koronie, t. 1-2, str. 648
    3. Władysław A. Serczyk, Na płonącej Ukrainie, 1998, str. 38

    Literatura[]

  • Seweryn GoszczyńskiZamek kaniowski, poemat z roku 1828
  • Dzikie Pola (łac. Loca Deserta, ros. Дикое поле; ukr. Дике Поле) – staropolska nazwa obecnego Zaporoża. Była to kraina historyczna w okresie od XV do XVIII wieku położona nad dolnym Dnieprem, na południe od zamku Kudak, poniżej tzw. porohów, w ówczesnym województwie kijowskim, na wschód od rzeki Dniestr. Granice Dzikich Pól na wschodzie i południu wyznaczały rzeka Don i wybrzeża Morza Czarnego z zamkiem Oczaków.Wielkie Księstwo Litewskie (WKL, lit. Lietuvos Didžioji Kunigaikštystė, żmudz. Lietovuos Dėdliuojė Konėgaikštīstė, biał. Вялікае Княства Літоўскае/Wialikaje Kniastwa Litoŭskaje, ukr. Велике Князівство Литовське/Wełyke Kniaziwstwo Łytowśke, ros. Великое Княжество Литовское/Wielikoje Kniażestwo Litowskoje, rus. Великое князство Литовское, Руское, Жомойтское и иных, łac. Magnus Ducatus Lituaniae) – państwo obejmujące ziemie (od morza do morza, od Bałtyku po Morze Czarne) dzisiejszej Litwy, Białorusi, północno-wschodniej Polski i większej części Ukrainy, zachodnich kresów Rosji od XIII w. do 1795.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Województwo kijowskie – województwo Wielkiego Księstwa Litewskiego utworzone przez Kazimierza IV Jagiellończyka, istniejące w latach 1471-1569. Od czasu unii lubelskiej część prowincji małopolskiej, województwo Korony Rzeczypospolitej Obojga Narodów, istniejące do 1793.
    Seweryn Goszczyński (ur. 4 listopada 1801 w Ilińcach koło Humania, zm. 25 lutego 1876 we Lwowie) – polski działacz społeczny, rewolucjonista, pisarz i poeta polskiego romantyzmu. Zasłynął jako autor wierszy patriotycznych oraz jeden z czołowych członków grona mesjanistycznego Andrzeja Towiańskiego. Współcześnie znany zwłaszcza dzięki powieści poetyckiej Zamek kaniowski oraz powieści gotyckiej Król zamczyska. Obok Antoniego Malczewskiego i Józefa Bohdana Zaleskiego zaliczany do „szkoły ukraińskiej” polskiego romantyzmu.
    I Rzeczpospolita – współczesna, umowna nazwa państwa złożonego z Korony Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Litewskiego, stosowana dla okresu od połowy XV wieku, czyli od stworzenia podstaw demokracji szlacheckiej, poprzez okres istnienia Rzeczypospolitej Obojga Narodów do III rozbioru w 1795 roku.
    Zygmunt III Waza (ur. 20 czerwca 1566 w szwedzkim zamku Gripsholm, zm. 30 kwietnia 1632 w Warszawie) – król Polski (1587-1632) i Szwecji (1592-1599, jako Sigismund), tytularny król Szwecji 1599-1632 z dynastii Wazów. Starszy z dwóch synów króla szwedzkiego Jana III Wazy i jedyny z jego małżeństwa z królewną polską Katarzyną Jagiellonką.
    Dniepr (ukr. Дніпро – Dnipro, ros. Днепр – Dniepr, białorus. Дняпро – Dniapro) – rzeka w Rosji, Białorusi i Ukrainie, w przeszłości na terytorium Wielkiego Księstwa Litewskiego a po unii lubelskiej - Rzeczypospolitej; należy do zlewiska Morza Czarnego; dł. 2285 km – jedna z kilku najdłuższych w Europie.
    Łacina, język łaciński (łac. lingua Latina, Latinus sermo) – język indoeuropejski z podgrupy latynofaliskiej języków italskich, wywodzący się z Lacjum (łac. Latium), krainy w starożytnej Italii, na północnym skraju której znajduje się Rzym.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.021 sek.