Zalman Rajzen

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Zalman Rajzen (ur. 1887, zm. 1941) – żydowski działacz społeczny, dziennikarz, badacz literatury żydowskiej i języka jidysz.

Język polski (polszczyzna) – język naturalny należący do grupy zachodniosłowiańskich (do których należą również czeski, słowacki, kaszubski, dolnołużycki, górnołużycki i wymarły połabski), stanowiących część rodziny indoeuropejskiej.Żydzi (dosł. "chwalcy /Jahwe/" lub "czciciele /Jahwe/" z hebr. Jehudim, יהודים, jid. Jidn, ייִדן, ladino ג׳ודיוס Djudios) – naród semicki zamieszkujący w starożytności Palestynę (określany wtedy jako Hebrajczycy albo Izraelici), posługujący się wtedy językiem hebrajskim, a w średniowieczu i czasach nowożytnych mieszkający w diasporze na całym świecie i posługujący się wieloma różnymi językami. Żydzi nie stanowią jednolitej grupy religijnej i etnicznej. Dla żydów ortodoksyjnych Żydem jest tylko osoba, która ma ortodoksyjną matkę lub przeszła konwersję na judaizm. Za Żydów uważa się jednak wiele osób, które nie są żydami ortodoksyjnymi. Kto jest Żydem (hebr.? מיהו יהודי) jest pytaniem, na które nie da się jednoznacznie odpowiedzieć, gdyż może to być identyfikacja kulturowa, etniczna lub religijna. Wiele osób, które uważają się z jakichś powodów za Żydów, nie są uznawane przez inne grupy lub instytucje. Dotyczy to na przykład żydów reformowanych, którzy nawet pomimo etnicznego pochodzenia żydowskiego czasem nie są uznawani przez żydów ortodoksyjnych. Według prawa izraelskiego Żydem jest osoba, która ma ortodoksyjną żydowską matkę, chociaż prawo do obywatelstwa bez oficjalnego uznania takiej osoby za Żyda ma każda osoba, która ma przynajmniej jednego dziadka, który był ortodoksyjnym Żydem. Stąd wielu Żydów mieszkających w Izraelu czy USA nie ma według prawa tego kraju oficjalnego statusu Żyda.

Członek komitetu założycielskiego Żydowskiego Instytutu Naukowego (YIVO), po powstaniu placówki związany z jej wileńską centralą. Dyrektor i ideowy przywódca dziennika Wilner Tog w latach 1919-1939. Znany z otwartego przeciwstawiania się polskiemu antysemityzmowi w 20–leciu międzywojennym, co niejednokrotnie wpływało na konfiskatę nakładu lub zawieszanie dziennika przez władze.

Autor Leksykon fun der jidiszer literatur un prese (j. pol. Leksykon literatury i prasy jidysz). Jego prace dotyczące gramatyki i ortografii żydowskiej odegrały fundamentalną rolę w procesie ujednolicania gramatyki i pisowni jidysz.

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Joanna Lisek Jung Wilne – żydowska grupa artystyczna Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław, 2005, ​ISBN 83-229-2670-7​, str. 23 i 26




  • Reklama