• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Zalipie - województwo małopolskie

    Przeczytaj także...
    Narodowy Instytut Dziedzictwa (NID) – narodowa instytucja kultury podległa Ministerstwu Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Misją NID jest tworzenie podstaw dla zrównoważonej ochrony dziedzictwa poprzez gromadzenie i upowszechnianie wiedzy o zabytkach, wyznaczanie standardów ich ochrony i konserwacji oraz kształtowanie świadomości społecznej celem zachowania dziedzictwa kulturowego Polski dla przyszłych pokoleń. Instytut wydaje kwartalnik „Ochrona Zabytków”.Gmina Olesno – gmina wiejska w województwie małopolskim, w powiecie dąbrowskim. W latach 1975-1998 gmina administracyjnie należała do województwa tarnowskiego.
    Województwo małopolskie – jedno z 16 województw Polski. W obecnym kształcie powstało 1 stycznia 1999 r. w wyniku reformy administracyjnej. Województwo zajmuje powierzchnię 15 182 km² i jest jednym z mniejszych w Polsce (12 miejsce w kraju). Pod względem liczby mieszkańców (3 mln 298 tys. osób) województwo znajduje się na 4 miejscu w Polsce. Gęstość zaludnienia jest tu jedną z najwyższych w kraju (małopolskie – 217 osób/km², średnia krajowa – 122 osób/km²).

    Zalipiewieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie dąbrowskim, w gminie Olesno.

    W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa tarnowskiego. Integralne części miejscowości: Kozubiec, Nowiny, Stara Wieś.

    Szlak architektury drewnianej w województwie małopolskim, o długości 1 500 km, obejmuje 237 zespołów architektonicznych od kościołów, cerkwi, kaplic i dzwonnic po spichlerze, wiejskie chałupy i szlacheckie dwory. Szlak w województwie małopolskim podzielony jest na sześć tras plus trzy warianty tras.Kraków (łac. Cracovia, niem. Krakau) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, siedziba władz województwa małopolskiego, drugie w kraju pod względem liczby mieszkańców i pod względem powierzchni.

    Zabytki[]

    Obiekty wpisane do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego.

  • Zagroda Felicji Curyłowej nr 135, drewniana:
  • dom,
  • stajnia,
  • stodoła,
  • studnia. Obiekt znajduje się na małopolskim Szlaku architektury drewnianej w Województwie Małopolskim.
  • Sztuka Zalipia[]

    Wieś Zalipie od dawna słynie z malowanych chat. Zwyczaj ozdabiania wiejskich izb kwiecistymi malunkami wywodzi się z końca XIX wieku, kiedy to mieszkanki wsi zaczęły dekorować wnętrza chałup kwiatami wykonanymi z bibułki, wycinankami i pająkami ze słomy wiszącymi u powały oraz malowanymi na ścianach kwiatami. Malowidła wykonywano także na zewnętrznych ścianach budynków, studniach i płotach. W Zalipiu znajduje się obecnie ok. 20 malowanych domów.

    Zabytek – w języku potocznym jest to każdy wytwór działalności człowieka, będący świadectwem minionej epoki (pamiątką przeszłości), posiadający wartość historyczną, artystyczną, naukową lub emocjonalną, przy czym kryterium czasu powstania, choć najważniejsze, nie przesądza o zdefiniowaniu zabytku. Nauki humanistyczne, a w szczególności historia sztuki nie stworzyły jednej, uniwersalnej definicji zabytku przydatnej wszystkim naukom.Wisła (łac. Vistula) – najdłuższa rzeka Polski, o długości 1047 km. Jest także najdłuższą rzeką uchodzącą do Morza Bałtyckiego.

    Zdobnictwo tego rodzaju występowało także w innych wsiach Powiśla Dąbrowskiego na terenie mieszczącym się w widłach Wisły i Dunajca po lewej jego stronie.

    Prace zalipiańskich artystek można podziwiać m.in. w Zagrodzie Felicji Curyłowej, która stanowi obecnie filię Muzeum Okręgowego w Tarnowie oraz w Domu Malarek w Zalipiu powstałym w roku 1978. Corocznie organizowany jest konkurs na najlepiej pomalowaną zagrodę Zalipia w weekend po święcie Bożego Ciała.

    Polska, Rzeczpospolita Polska – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w dorzeczu Wisły i Odry. Powierzchnia administracyjna Polski wynosi 312 679 km², co daje jej 70. miejsce na świecie i dziewiąte w Europie. Zamieszkana przez ponad 38,5 miliona ludzi, zajmuje pod względem liczby ludności 34. miejsce na świecie, a szóste w Unii Europejskiej.Powiat dąbrowski - powiat w Polsce (województwo małopolskie), utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Dąbrowa Tarnowska.
  • Malowany dom w Zalipiu

  • Malowany krzyż w Zalipiu

  • Malowany dom w Zalipiu

  • Malowana zagroda w Zalipiu

  • Zagroda Felicji Curyłowej, muzeum

  • Malowany Żuraw w Zalipiu

  • Malowana studnia w Zalipiu

  • Malowany piec w Zalipiu

  • Kwiaty - popularny motyw malarstwa zalipiańskiego

    Maria Kozaczkowa z d. Wojtyto (ps. "Maryla znad Wisły") (ur. 28 stycznia 1910 w Zalipiu, zm. 30 kwietnia 1982 w Dąbrowie Tarnowskiej) – polska poetka, działaczka podziemia niepodległościowego, samorządowiec.Uroczystość Najświętszego Ciała i Krwi Pańskiej (w formie nadzwyczajnej rytu rzymskiego: Święto Najświętszego Ciała Chrystusa (Festum Sanctissimi Corporis Christi), potocznie zwana także Świętem Ciała i Krwi Pańskiej, a w tradycji ludowej: Boże Ciało) – w Kościele katolickim uroczystość liturgiczna ku czci Najświętszego Sakramentu, święto nakazane.
  • Naczynia z Zalipia

  • Znani mieszkańcy[]

  • Felicja Curyłowa (1904-1974)
  • Maria Kozaczkowa (1910-1982)
  • Zobacz też[]

  • U Zalipianek – kawiarnia w Krakowie
  • Malarstwo ludowe
  • Przypisy

    Bibliografia[]

  • Bartosz A., Bartosz A.: Kolorowe Zalipie. Informator turystyczny. Tarnowskie Regionalne Centrum Koordynacji i Obsługi Turystyki, Muzeum Okręgowe w Tarnowie, „S-CAN” Wydawnictwo s.c., Tarnów 2001. ISBN 83-87785-16-4
  • Linki zewnętrzne[]

  • Zagroda Felicji Curyłowej w Zalipiu (muzeum)
  • Zdobione chaty w Zalipiu w PKF na stronie KronikaRP
  • Zalipie na portalu Polskaniezwykła
  • Podział administracyjny Polski 1975–1998 – podział administracyjny obowiązujący od 1 czerwca 1975 do 31 grudnia 1998 (od reformy w 1975 do reformy w 1999). Został wprowadzony ustawą z dnia 28 maja 1975 o dwustopniowym podziale administracyjnym Państwa oraz o zmianie ustawy o radach narodowych.Dunajec (słow. Dunajec, niem. Dunajetz lub Dohnst) – rzeka w południowej Polsce, prawy dopływ Wisły (rzeka II rzędu). Powstaje z połączenia wód Czarnego Dunajca i Białego Dunajca w m. Nowy Targ; za początkowy odcinek uważa się Czarny Dunajec. Długość 247 km (łącznie z Czarnym Dunajcem), z czego 17 km liczy odcinek graniczny między Sromowcami Niżnymi a Szczawnicą. Powierzchnia dorzecza wynosi 6804 km², z tego w Polsce 4854,1 km², na Słowacji 1949,9 km² (z czego 1594,1 km² przypada na dorzecze Popradu, a 355,8 km² – na zlewnię samego Dunajca).



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Wieś (łac. pagus, rus) – jednostka osadnicza o zwartej, skupionej lub rozproszonej zabudowie i istniejących funkcjach rolniczych lub związanych z nimi usługowych lub turystycznych, nieposiadająca praw miejskich lub statusu miasta (art. 2 ustawy z 29 sierpnia 2003 o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych).
    Województwo tarnowskie – jednostka podziału administracyjnego istniejąca w latach 1975 – 1998. Położone w południowo-wschodniej części Polski. Graniczyło z województwami: krakowskim, kieleckim, tarnobrzeskim, rzeszowskim, krośnieńskim i nowosądeckim. Siedzibą władz województwa był Tarnów.
    Malarstwo ludowe - malarstwo jest prastarą formą wyrazu, narodziło się bowiem w czasach prehistorycznych. Można przyjąć, że najstarszymi ludowymi obrazami są malowidła jaskiniowe. Pierwotnie malarstwo było sposobem wyrażania myśli i wrażeń, a wraz z rozwojem obrzędowości zaczęło też spełniać funkcje magiczne i religijne. Od zarania dziejów służyło też pewnie wrażeniom estetycznym.
    U Zalipianek – tradycyjna kawiarnia na Starym Mieście w Krakowie mieszcząca się w Kamienicy Kantorowskiej przy ul. Szewskiej 24. Budynek znajduje się na rogu ulicy z Plantami; latem działa taras kawiarni znajdujący się na Plantach.
    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>
    Polska Kronika Filmowa (PKF) – cotygodniowa polska kronika filmowa, (magazyn filmowy) emitowana w latach 1944–1994 przez Wytwórnię Filmów Dokumentalnych; poprzedzała projekcję filmu w kinach. W 1995 przestała się ukazywać w kinach i telewizji. Działała (pod nazwą Studio Filmowe "Kronika" sp. z o.o.) aż do 2012 roku, rejestrując najważniejsze wydarzenia w kraju.
    Felicja Curyłowa (ur. 1904 - zm. 1974) - artystka ludowa, malarka ze wsi Zalipie. Domy malowane przez nią we własnej zagrodzie stały się jeszcze za jej życia atrakcją etnograficzną masowo odwiedzaną przez turystów. Po śmierci zagroda artystki została zakupiona przez "Cepelię", która w 1978 r. przekazała ją Muzeum Okręgowemu w Tarnowie, dzięki czemu stała się ona jego filią oraz siedzibą Domu Malarek w Zalipiu. W 1981 r. przeniesiono do tej zagrody z innej części wsi budynek z XIX w. Całość tworzy skansen architektury i sztuki ludowej udostępniony turystom.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.023 sek.