• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • X wiek p.n.e.

    Przeczytaj także...
    Chronologia królów Judy i Izraela Edwina Thielego – najbardziej rozpowszechniony obecnie w naukach o historii Starożytnego Bliskiego Wschodu system datacji względnej i bezwzględnej królów starożytnej Judy i Izraela z okresu Podzielonego Królestwa, opracowany w 1943 r. przez Edwina Richarda Thiele (1895-1986), misjonarza adwentystycznego, bakałarza języków starożytnych, magistra archeologii, doktora archeologii biblijnej i profesora Starego Testamentu na Andrews University w Berrien Springs.Ur (sum. uri2/urim2(ŠEŠ.UNUG) lub uri5/urim5(ŠEŠ.AB)) – starożytne miasto w południowej Mezopotamii, w XXI w. p.n.e. stolica imperium III dynastii z Ur; obecnie stanowisko archeologiczne Tall al-Mukajjar w Iraku, położone ok. 15 mil (24 km) na południowy zachód od miasta Nasirijja; przez niektórych badaczy identyfikowane z Ur chaldejskim – biblijnym miastem Abrahama.
    Andy (hiszp. Los Andes, Cordillera de los Andes) – góry fałdowe znajdujące się w Ameryce Południowej na terenie Wenezueli, Kolumbii, Ekwadoru, Peru, Boliwii, Chile oraz Argentyny. Góry ciągną się wzdłuż Oceanu Spokojnego od zatoki Paria na północy po Ziemię Ognistą na południu, na przestrzeni ponad 9000 km, co sprawia, że jest to najdłuższy łańcuch górski na Ziemi. Szerokość Andów wynosi 200–800 km. Najwyższe szczyty to Aconcagua (6962 m n.p.m.), Ojos del Salado (6893 m n.p.m.) oraz Nevado Pissis (6793 m n.p.m.).
    X WIEK P.N.E. XII wiek p.n.e. XI wiek p.n.e. X wiek p.n.e. IX wiek p.n.e. VIII wiek p.n.e.

    Zmarli[]

  • 931/930 p.n.e. – ostatni rok panowania Salomona, króla Izraela i Judy (według chronologii Thielego)
  • 912 p.n.e.Aszur-dan II, król Asyrii
  • Wydarzenia w Europie[]

  • około 1000 p.n.e.
  • założenie pierwszej fenickiej kolonii na Cyprze
  • powszechne użycie żelaza w Grecji
  • pojawienie się Etrusków w północnej Italii
  • około 950 p.n.e. – powstała pierwsza osada na Palatynie
  • Wydarzenia w Azji[]

  • około 1000 p.n.e.Ariowie wprowadzili uprawy ryżu w dolinie Gangesu
  • 1000 p.n.e.Chaldejczycy zdobyli Ur
  • 971 p.n.e. (960 p.n.e.?) – Salomon został królem Izraela i Judy oraz koregentem swego ojca; pod jego rządami kraj ten osiągnął szczyt potęgi ekonomicznej
  • 969 p.n.e.-936 p.n.e. – rozkwit fenickiego Tyru za Hirama I
  • 966 p.n.e. (953 p.n.e.?) – Salomon rozpoczął budowę I Świątyni Jerozolimskiej w Jerozolimie
  • około 934 p.n.e. – odrodzenie państwa asyryjskiego pod rządami Aszur-dana II
  • 931 p.n.e. (922 p.n.e.?) – rozpad monarchii żydowskiej na dwa niezależne państwa: Judę, czyli Państwo Południowe oraz Izrael, czyli Państwo Północne
  • 924 p.n.e.faraon Szeszonk I spustoszył Izrael i Judę
  • Wydarzenia w Afryce[]

  • 945 p.n.e. – w Egipcie dowódca zaciężnych wojsk libijskich Szeszonk I założył dwudziestą drugą dynastię
  • Wydarzenia w Ameryce[]

  • około 1000 p.n.e.
  • Majowie osiedlili się na Jukatanie
  • początek uprawy kukurydzy i wytopu miedzi w Andach
  • rozwój cywilizacji Olmeków
  • Więcej wydarzeń w artykułach dotyczących poszczególnych lat:
    1000 p.n.e. 999 p.n.e. 998 p.n.e. 997 p.n.e. 996 p.n.e. 995 p.n.e. 994 p.n.e. 993 p.n.e. 992 p.n.e. 991 p.n.e.
    990 p.n.e. 989 p.n.e. 988 p.n.e. 987 p.n.e. 986 p.n.e. 985 p.n.e. 984 p.n.e. 983 p.n.e. 982 p.n.e. 981 p.n.e.
    980 p.n.e. 979 p.n.e. 978 p.n.e. 977 p.n.e. 976 p.n.e. 975 p.n.e. 974 p.n.e. 973 p.n.e. 972 p.n.e. 971 p.n.e.
    970 p.n.e. 969 p.n.e. 968 p.n.e. 967 p.n.e. 966 p.n.e. 965 p.n.e. 964 p.n.e. 963 p.n.e. 962 p.n.e. 961 p.n.e.
    960 p.n.e. 959 p.n.e. 958 p.n.e. 957 p.n.e. 956 p.n.e. 955 p.n.e. 954 p.n.e. 953 p.n.e. 952 p.n.e. 951 p.n.e.
    950 p.n.e. 949 p.n.e. 948 p.n.e. 947 p.n.e. 946 p.n.e. 945 p.n.e. 944 p.n.e. 943 p.n.e. 942 p.n.e. 941 p.n.e.
    940 p.n.e. 939 p.n.e. 938 p.n.e. 937 p.n.e. 936 p.n.e. 935 p.n.e. 934 p.n.e. 933 p.n.e. 932 p.n.e. 931 p.n.e.
    930 p.n.e. 929 p.n.e. 928 p.n.e. 927 p.n.e. 926 p.n.e. 925 p.n.e. 924 p.n.e. 923 p.n.e. 922 p.n.e. 921 p.n.e.
    920 p.n.e. 919 p.n.e. 918 p.n.e. 917 p.n.e. 916 p.n.e. 915 p.n.e. 914 p.n.e. 913 p.n.e. 912 p.n.e. 911 p.n.e.
    910 p.n.e. 909 p.n.e. 908 p.n.e. 907 p.n.e. 906 p.n.e. 905 p.n.e. 904 p.n.e. 903 p.n.e. 902 p.n.e. 901 p.n.e.

    Jukatan (Yucatán) – półwysep w Ameryce Środkowej, oblany wodami Morza Karaibskiego i Zatoki Meksykańskiej. Pod względem politycznym przynależy do Meksyku, Gwatemali i Belize. Powierzchnia ok. 180 tys. km². Jukatan zbudowany jest z wapieni trzeciorzędowych, z silnie rozwiniętymi zjawiskami krasowymi.Półwysep nie posiada jezior, rzek i strumieni. Źródłem słodkiej wody są wejścia do podziemnych zalanych jaskiń tworzące oczka wodne tzw. cenates. Wybrzeże nizinne, akumulacyjne. Prawie całą powierzchnie zajmują równiny, na południu tylko Góry Maya, z maksymalną wysokością do 1122 m n.p.m. Klimat podrównikowy wilgotny z roczną sumą opadów od 500 mm na północy do 3800 mm na południu. Średnia temperatura w styczniu 20–22 °C, w lipcu 25–29 °C. Naturalną szatę roślinną Jukatanu tworzą lasy równikowe i sawanny, a wzdłuż wybrzeża – namorzyny.Egipt (arab. مصر Miṣr; dialekt egipski: Máṣr (/masˤɾ/); łac. Aegyptus, gr. Αίγυπτος Aígyptos), nazwa oficjalna Arabska Republika Egiptu (arab. جمهوريّة مصر العربيّة Dżumhurijjat Misr Al-Arabijja) – państwo położone w północno-wschodniej Afryce z półwyspem Synaj w zachodniej Azji. Egipt graniczy z Izraelem i Strefą Gazy na północnym wschodzie, Sudanem na południu i Libią na zachodzie. Od północy rozpościera się Morze Śródziemne, a na wschodzie Morze Czerwone.





    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Ryż (Oryza L.) – rodzaj zbóż z rodziny wiechlinowatych obejmujący 25 gatunków. Występuje w strefie klimatów gorących i ciepłych na całym świecie. Ryż spożywczy, będący podstawą wyżywienia 1/3 ludności świata , jest produktem otrzymywanym z ziarna ryżu siewnego.
    Olmekowie to umowna nazwa używana dla określenia plemion zamieszkujących Mezoamerykę od momentu przejścia z koczowniczego na osiadły tryb życia (ok. 2000 r. p.n.e.). Plemiona te osiadły na nadbrzeżach rzek i jezior od Zatoki Meksykańskiej aż do górzystych terenów w głębi lądu i wykształciły kulturę o wielu wspólnych cechach.
    Majowie – grupa ludów indiańskich mówiących językami z rodziny maja, zamieszkujących południowo-wschodni Meksyk (półwysep Jukatan i stan Chiapas), Gwatemalę, Belize i zach. Honduras; w węższym znaczeniu nazwa „Majowie” odnosi się wyłącznie do grupy zamieszkującej półwysep Jukatan (tzw. Majowie jukatańscy).
    Asyria (akad. māt Aššur) – starożytne państwo semickie w północnej Mezopotamii istniejące od drugiej połowy III tysiąclecia p.n.e. do pierwszej połowy I tysiąclecia p.n.e.
    Tyr (obecny Sur) – w starożytności miasto fenickie, obecnie miasto i port w południowym Libanie na wybrzeżu Morza Śródziemnego. Posiada połączenie kolejowe i drogowe z portem Sajda. Jego nazwa znaczy „skała”. W języku fenickim Ṣur, w akadyjskim Ṣurru, po hebrajsku צור Ṣōr, po grecku Τύρος Týros, po arabsku صور (as)-Ṣūr.
    Dawid (hebr. דָּוִדDāwiḏ; arab. داودDāʾūd) (ur. ok. 1040 p.n.e. – zm. ok. 970 p.n.e.) – postać biblijna, król Izraela od ok. 1010 p.n.e., poeta. Najmłodszy syn Jessego z Betlejem, ojciec Salomona. Ojciec rodu Dawidytów.
    Judea (hebr. יהודה, Yāhūdhā, arab. Jahuza, gr. Ιουδαία, łac. Iudaea) – górzysta kraina geograficzna położona w historycznej środkowej części Izraela. Obecnie terytorium to jest podzielone pomiędzy Izraelem a Autonomią Palestyńską. Judea to nazwa Judy używana od IV w. p.n.e. po przejęciu władzy nad Judą przez Greków.

    Reklama