• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Wyzwolenie w hinduizmie



    Podstrony: [1] [2] 3 [4] [5] [6]
    Przeczytaj także...
    Madhwa Anandatirtha (dewanagari मध्वाचार्य, transliteracja madhvācārya, transkrypcja Madhwaćarja , (ur. 1238 w Padźaka k. Udupi, zm. 1318) – średniowieczny wisznuicki (hinduizm) święty i kaznodzieja słynący jako nieprzejednany przeciwnik monistycznej filozofii Śankary.Sampradaja ( ang. Sampradaya ) (inaczej parampara) - w hinduizmie linia religijnego przekazu oraz sukcesja ("łańcuch") nauczycieli i uczniów ustanowiona w celu przekazywania tradycji sanatanadharmy. Uczeń staje się członkiem samprai poprzez przyjęcie od guru święceń inicjacyjnych diksza.
    Terminy hinduistyczne określające stan wyzwolenia[ | edytuj kod]
  • mukti – w doktrynach Upaniszad i wedanty
  • wimukti
  • widehamukti
  • moksza – (wyzwolenie) we wczesnej sankhji i wedancie oraz njai, waiśeszice, mimansie
  • wimoksza
  • kaiwalja – ostateczne wyzwolenie poprzedzone dharmameghasamadhi w jodze i sankhji
  • atmabodha – poznanie siebie jako poznanie atmana, następujące po usunięciu niewiedzy
  • apawarga (trl. apavarga, uwalnianie) – uwalnianie poprzez postrzeganie właściwej natury widza
  • rudrasajudźjam – wyzwolenie jako zjednoczenie z Rudrą w systemie paśupatów
  • turija – czwarty stan
  • turijaga – stan końcowy w nauczaniu ryszi Wasiszthy zawartym w Jogawasisztharamajana.
  • brahmanirwana – osiągnięcie absolutu-brahmana, najwyższe szczęście; w naukach Mahabharaty, Kryszny w Bhagawadgicie i późnych upaniszad
  • nirwana – oświecenie w tradycji buddyzmu i dźinizmu, termin sporadycznie używany w nauczaniu niektórych guru
  • mahasamadhi – zakończenie bieżącej inkarnacji, kres życia powłoki fizycznej jednostki
  • parama gati (sansk. najwyższy stan) z kodeksu Manusmryti
  • paramwiśram (najwyższe wyciszenie) – ramaicki spokój najwyższej miary (Banadas: Ubhajprabodhakramajan, księga siódma pt. Śanti khand)
  • patidaśa (stan Pana) – ‘najwyższe doświadczenie’ w naukach Śiwasutr
  • atjantikapralaja (nieskończona pralaja) – rozpłynięcie jako ostateczne wyzwolenie z sansary, jeden z rodzajów pralaji opisywany w puranach
  • Terminy hinduistyczne określające wyzwolonego[ | edytuj kod]

  • Wczesne upaniszady:
  • dhira
  • muni
  • brahmawit
  • juktatma
  • atmasanstha
  • mahatma (Wielki Duch) – osiągnie wyzwolenie w momencie śmierci ciała fizycznego, następuje wtedy połączenie z Jaźnią
  • Późne upaniszady:
  • dźiwanmukta (Muktikopaniszad) – wyzwolony za życia
  • nitjamukta – odwiecznie wolny, nie potrzebujący inkarnacji w świecie ziemskim
  • Bhagawadgita:
  • sthitapradźńa – umocniony w mądrości
  • brahmabhuta
  • muni
  • jogajuktatma
  • mukta – wolny
  • Jogasutry Patańdźalego:
  • kaiwaljin
  • ćaramadeha – ten, który (zredukował kleśa i) ma fizyczne ciało po raz ostatni (II.4, IV.7)
  • siddhantin – osiąga wyzwolenie w chwili śmierci, stając się pełną emanacją wszechwiedzy i wszechmocy Śiwy
  • mokszarthin – ten, który pragnie osiągnąć mokszę (wyzwolenie)
  • Istota stanu wyzwolenia[ | edytuj kod]

    Wartości natury soteriologicznej, jakie osiąga się wraz z przezwyciężeniem niewiedzy (awidja) oraz uwikłania w świat (inkarnacja) i nadejściem wyzwolenia, systemy indyjskie wskazują tak różne – jak różnorodne nurty hinduizm w sobie objął poprzez wielowiekową ciągłość i rozwój coraz to nowych nurtów:

    Powszechna encyklopedia filozofii (Pef) – encyklopedia specjalistyczna wydana w dziewięciu tomach w latach 2000–2009 w Lublinie przez Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu.Joga (sanskryt योग) – jeden z sześciu ortodoksyjnych (tzn. uznających autorytet Wed) systemów filozofii indyjskiej, zajmujący się związkami pomiędzy ciałem a umysłem (świadomością i duchem). Oznacza to, że poprzez odpowiedni trening ciała (w tym ascezę), dyscyplinę duchową (medytację) i przestrzeganie zasad etycznych, deklaruje ona możliwość przezwyciężenia prawa karmana i wyzwolenia praktykującego z kręgu wcieleń (sansara).
  • uwolnienie od cierpień i wszelkich negatywności, napełnienie spokojem i błogością – dzięki mokszy (njaja)
  • przebudzenie do realnego życia ze snu, którym omamiły jednostkę maja i karman (upaniszady)
  • oddzielenie puruszy od świata materialnego i pozostałych tattw – ewolutów prakryti (według systemu sankhja)
  • ostateczne oddzielenie puruszy od gun
  • osiągnięcie prawdziwej postaci (swarupa) duszy (dźiwa) i wolności (kaiwalja) (Jogasutry)
  • nierozróżnialne jakościowo (abhibhāga) zjednoczenie i zrównanie atmana z Brahmanem (adwajtawedanta)
  • nawiązanie relacji miłosnej z Bogiem, służenie przez duszę (dźiwa) jego Osobie i pragnienie miłosnego zadowolenia Bhagawana wypełniające całe pole świadomości aż do zniweczenia nawet pragnienia jakiegokolwiek innego wyzwolenia (Bhagawatapurana)
  • osiągnięcie miłości o jakości boskiej (bhakti), ponad rozkoszami zmysłowymi (bhukti) i pragnieniem wyzwolenia (mukti), awansując do stanu wiecznego obcowania (w funkcji sługi, przyjaciela, rodzica lub kochanka) z Kryszną (wisznuizm Ćajtanji)
  • bezpośrednie nieodwracalne zjednoczenie z Śiwą, osiągane po śmierci (lingajaci)
  • Dźńana (sanskryt ज्ञान ) Poznanie teoretyczne, wiedza świecka i religijna, transcendentalnego typu - wgląd w naturę rzeczywistości. Jest to jedna z najcenniejszych jakości, jakie można zdobyć - zarówno w ujęciu filozofii hinduistycznej, jak i buddyjskiej. Słowo to wchodzi w skład wielu terminów religijnych i filozoficznych, tytułów i imion.Brahman (sanskryt ब्राह्मण) – w filozofii indyjskiej i hinduizmie bezosobowy aspekt Absolutu posiadający w pełni cechę wieczności (sat).


    Podstrony: [1] [2] 3 [4] [5] [6]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Paśupatowie – jedna z sześciu głównych szkół śiwaizmu. Jest ona najstarszą śiwaicką sampradają. Składała się przeważnie z ascetów. Byli systemem monoteistycznym i dualistycznym. Dualistycznym, gdyż czynili rozróżnienie między trzema rodzajami bytu: Bogiem, duszami i materią.
    Dźiwa Goswamin (ur. w 1511 lub 1533 w Ramakeli, zm. w 1596 lub 1618) – święty i jeden z najważniejszych teologów gaudija wisznuizmu, propagator bhaktijogi. Należał do grupy Sześciu Goswaminów. Uznawany za inkarnację Wilasy Mandżari- wiecznej sługi Kryszny.
    Stan psychiczny to element procesu psychicznego. Składają się na niego stan emocjonalny (afekt i nastrój), napęd, procesy poznawcze, tożsamość, percepcja siebie i zachowanie.
    Wedy, Weda (dewanagari वेद , "wiedza"; podobieństwo tych słów wynika ze wspólnego językowego praprzodka indosłowiańskiego) – święte księgi hinduizmu, najstarsza grupa religijnych tekstów sanskryckich, które stanowiły całość ówczesnej wiedzy człowieka o świecie ludzi i bogów; antologia tekstów z różnych okresów, o różnej tematyce, budowie i przeznaczeniu. Objętością Wedy przewyższają Biblię sześciokrotnie.
    Leon Cyboran (ur. 30 sierpnia 1928 w Krakowie, zm. 6 czerwca 1977 w Warszawie) – badacz filozofii indyjskiej w powojennej Polsce. Absolwent ekonomii wrocławskiej, filozofii ze specjalizacją z psychologii (Uniwersytet Warszawski 1952) oraz filologii indyjskiej (UW 1963), uczeń profesorów Jana Legowicza i Eugeniusza Słuszkiewicza, miał rzadkie w świecie przygotowanie do zajmowania się klasyczną jogą - dziedziną filozofii indyjskiej, którą obrał za temat swej rozprawy doktorskiej (UW 1970) i (niedokończonej) habilitacji.
    Wszechświat – wszystko, co fizycznie istnieje: cała przestrzeń, czas, wszystkie formy materii i energii oraz prawa fizyki i stałe fizyczne określające ich zachowanie. Słowo „wszechświat” może być też używane w innych kontekstach jako synonim słów „kosmos” (w rozumieniu filozofii), „świat” czy „natura”. W naukach ścisłych słowa „wszechświat” i „kosmos” są równoważne.
    Kapalikowie (nosiciele czaszek) – jedna z sześciu głównych szkół śiwaizmu. Zbliżona do ugrupowania aghorich, którzy byli ich następcami, kapalikowie są jednak o wiele starszą i bardziej rozpowszechnioną grupą ascetyczną. Obecnie grupa ta już nie istnieje, przetrwały jednak w śiwaizmie pewne ślady jej wierzeń. Ustalenie obiektywnych i wiarygodnych faktów na temat kapalików jest bardzo trudne, gdyż większość istniejących informacji pochodzi ze źródeł ich przeciwników.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.107 sek.