• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Wyliczanka - literatura

    Przeczytaj także...
    Martin Gardner (ur. 21 października 1914, w Tulsie w stanie Oklahoma, zm. 22 maja 2010 w Norman w stanie Oklahoma) – amerykański dziennikarz i popularyzator nauki. Specjalizował się w matematyce rekreacyjnej, ale interesował się również pseudonauką, literaturą (szczególnie twórczością Lewisa Carrolla), filozofią i religią. W latach 1956-1981 był autorem działu Gry matematyczne (Mathematical Games) w Scientific American.Dziesięciu Murzynków (ang. Ten Little Niggers) – powieść Agaty Christie. Wydana została w 1939 roku w Anglii, pierwotnie pod tytułem Ten Little Niggers (Dziesięciu małych Murzynków), w 1940 roku wydana ponownie w Nowym Jorku pt. And Then There Were None (I nie było już nikogo), wziętym z innego wersetu tej samej dziecięcej wyliczanki. Znana jest również pod tytułem ekranizacji Dziesięciu małych Indian (Ten Little Indians) oraz Dziesięciu Małych Żołnierzyków.
    Język romski lub romani (nazwa własna: romani čhib, romani chhib, w innych językach często określany potoczną nazwą "język cygański") – indoeuropejski język z podrodziny indoaryjskiej, w ramach której należy do grupy nowoindoaryjskiej. Jest jedynym autochtonicznym językiem indoaryjskim używanym w Europie. Wywodzi się z sanskrytu za pośrednictwem języków prakryckich. Posługują się nim Romowie oraz Sinti. Romani nie należy natomiast do grupy języków romańskich (przypadkowa zbieżność nazw), w związku z czym tylko w niewielkim stopniu jest spokrewniony z takimi językami jak rumuński czy romansz.
    function mfTempOpenSection(id){var block=document.getElementById("mf-section-"+id);block.className+=" open-block";block.previousSibling.className+=" open-block";}

    Wyliczanka - dziecięcy wierszyk, mający charakter rymowanki, często dodatkowo pozbawiony jakiegokolwiek sensu, służący do uporządkowania zabawy (np. do wylosowania osoby, która będzie wykonywać jakąś czynność w zabawie). Jak wskazują badacze, niekiedy w bezsensownych na pozór słowach polskich wyliczanek kryją się przekręcone słowa odnoszące się do procesu liczenia, wywodzące się z niezrozumiałych dla dzieci języków: cygańskiego, niemieckiego, węgierskiego, tatarskiego i in.

    Przykłady wyliczanek:

    Ene due rike fake
    torba borba ósme smake
    deus meus kosmateus
    i morele bix bax box.

    Na wysokiej górze
    rosło drzewo duże.
    A zwało się drzewo to:
    Aplipapliblikeblau.
    A kto tego nie wypowie,
    ten nie będzie grał.

    Płynie jabłko po wodzie,
    Kto je złapie ten wyjdzie.
    Powiedziała święta Klara,
    że to będzie dobra para:
    on - ona, mąż - żona,
    Iwan - Iwanka, Cygan - Cyganka,
    es - es: stary pies,
    uka - uka: stara suka.

    Pałka zapałka dwa kije,
    kto się nie schowa ten kryje:
    Raz, dwa, trzy, początek gry!

    Wyliczanki - jako obiekty literatury ustnej, na ogół funkcjonują w setkach wariantów regionalnych i lokalnych.

    Niektóre wyliczanki weszły do literatury wyższej. Np. Alicja w Krainie Czarów - jak to wykazał Martin Gardner ("The Annotated Alice") - jest pełna przekształconych angielskich wyliczanek. Podobnie Dziesięciu małych Murzynków oparte jest na motywie angielskiej wyliczanki. (window.RLQ=window.RLQ||).push(function(){mw.log.warn("Gadget \"edit-summary-warning\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"wikibugs\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"ReferenceTooltips\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"main-page\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");});




    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.021 sek.