• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Wydma szara

    Przeczytaj także...
    Piaskownica zwyczajna (Ammophila arenaria Link.) – gatunek rośliny należącej do rodziny wiechlinowatych. Występuje na wydmach nadmorskich Europy. Ma bardzo długie korzenie zakotwiczające ją w podłożu. Młode rośliny wyrastają z podziemnych rozłogów. Roślina broni się przed zasypaniem rosnąc bardzo szybko w górę i wypuszczając nowe rozłogi. Dzięki rozbudowanemu systemowi korzeniowemu jest rośliną stabilizującą piaski.Abrazja (łac. abrasio - zeskrobywanie) – jeden z procesów erozyjnych. Polega na ścieraniu podłoża skalnego przez luźny materiał skalny przemieszczany przez prądy rzeczne i morskie, falowanie wód, przypływy i odpływy morskie, lodowce i wiatry, także na wzajemnym ścieraniu materiału skalnego, wskutek czego ulega on rozdrobnieniu i obtoczeniu. Zachodzi na stromych, skalnych brzegach dużych zbiorników wodnych, takich jak oceany, morza i duże jeziora. Pewne znaczenie ma również rozpuszczanie skał przez wodę. Efektem działania abrazji jest powstawanie klifu i platformy abrazyjnej, osiągającej zazwyczaj szerokość od kilku do kilkunastu metrów (rzadziej – gdy poziom morza powoli się podnosi lub ląd się obniża – nawet do kilkudziesięciu km (np. wybrzeża Norwegii).
    Arenosole (łac. arena – piasek) – słabo wykształcone gleby wytworzone ze skał luźnych, całkowicie pozbawione węglanów. W związku z czym posiadają odczyn kwaśny. Charakteryzują się zasadniczą budową profilu glebowego A-C; poza poziomem akumulacyjnym A i poziomem skały macierzystej C nie zaznaczają się wyraźnie inne poziomy genetyczne. Pod poziomem próchnicznym o miąższości wahającej się od 15 do 30 cm, zalega bezpośrednio poziom skały macierzystej. Gleby te stanowią dalsze stadium rozwojowe gleb inicjalnych luźnych wytworzonych z piasków ubogich w związki zasadowe. Dlatego też miąższość profilu glebowego arenosoli jest znacznie większa, niż w glebach inicjalnych eolicznych. Przy udziale roślinności leśnej gleby te przekształcają się stopniowo w bielice. W warunkach naturalnych stanowią siedlisko roślinności borowej.

    Wydma szara - rodzaj wydm nadmorskich, częściowo ustabilizowana wydma (tzw. ustalana) pokryta ubogą roślinnością, z zaczątkiem procesów glebotwórczych.

    Wydma szara na wyspie Sylt

    W układzie przestrzennym oraz ciągu sukcesyjnym wydmy szare zajmują miejsce pomiędzy wydmami białymi a utrwalonymi formami lądowymi (wydmy brunatne pokryte nadmorskim borem sosnowym lub wrzosowiskiem brusznicowo-bażynowym). Wydmy szare nazwę biorą od małych ilości substancji prochniczych tworzących arenosole. Częściowo pokryte są ubogimi, ale stosunkowo zwartymi zbiorowiskami roślinnymi - suchymi murawami i wrzosowiskami. Rzadko pojawiają się drzewa (sosna zwyczajna, brzoza brodawkowata). Dobrze rozwinięta bywa warstwa porostowo-mszysta (zwłaszcza chrobotki). Zasiedlające wydmę szarą gatunki mają właściwości psammofityczne, a odległość od morza jest na tyle duża, że zasolenie podłoża jest niskie. Głównym zbiorowiskiem roślinnym wydmy szarej jest murawa psammofilna z kocankami i jasieńcem Helichryso-Jasionetum litoralis. Jest ona zaliczana do muraw szczotlichowych, gdyż głównym składnikiem jest szczotlicha siwa (Corynephorus canescens). Oprócz tego występuje turzyca piaskowa (Carex arenaria), jasieniec piaskowy (Jasione montana var. littoralis), kocanki piaskowe (Helichrysum arenarium), a także piaskownica zwyczajna (Ammophila arenaria) jako pozostałość pionierskich stadiów zasiedlania wydmy białej i in. Na bogatszych w substancje humusowe stanowiskach rozwija się suche wrzosowisko bażynowe (Carici arenariae-Empetretum nigri), w którym pojawiają się wrzosowiskowe krzewinki.

    Turzyca piaskowa (Carex arenaria) – gatunek byliny należący do rodziny turzycowatych. Rośnie w Europie północnej, zachodniej i środkowej, zawleczona do Ameryki Północnej. W Polsce pospolita wzdłuż brzegu morskiego, im dalej w głąb lądu w kierunku południowo-wschodnim – tym rzadsza.Sukcesja ekologiczna, sukcesja biocenoz, sukcesja – jedna z najważniejszych form zmienności biocenoz w czasie. Prawidłowo sukcesja oznacza następstwo i bardzo dobrze oddaje istotę zjawiska. W odróżnieniu od cyklicznych fluktuacji sezonowych sukcesja ekologiczna jest procesem kierunkowym. Proces przebiega etapami od stadium początkowego poprzez stadia pośrednie do klimaksu. Stadium klimaksu w danych warunkach klimatyczno-siedliskowych można uznać za stadium stabilne. Jednak i to stadium podlega zmianom, dzieje się tak pod wpływem ciągłych zmian klimatu oraz ewolucji. W naturalnych warunkach Polski zmiany biocenoz klimaksowych zachodzą ok. 10 razy wolniej niż zmiany w biocenozach etapów wcześniejszych.

    Zagrożenia i ochrona[edytuj kod]

    Ze względu na ochronę wybrzeża przed procesami abrazyjnymi i eolicznymi, wydmy szare są często stabilizowane przez nasadzenia drzew i krzewów, często obcych (kosodrzewina, dzika róża, wierzba, sosna czarna, sosna wejmutka) oraz utrwalanie faszyną, co zmienia nie tylko skład gatunkowy, ale także warunki edaficzne i zaburza ciąg sukcesyjny.

    Sosna czarna, sosna austriacka (Pinus nigra Arn.) – gatunek drzewa z rodziny sosnowatych (Pinaceae). Sosna czarna występuje na terenie południowej i południowo-zachodniej Europy oraz Azji Mniejszej. Do Polski sosnę czarną sprowadzono w 1759 r. Pierwotny areał tego gatunku rozciąga się od Maroka i Hiszpanii, przez Pireneje, Alpy, południowe Karpaty aż do Krymu.Suche wrzosowisko bażynowe (Carici arenariae-Empetretum nigri) – syntakson w randze zespołu budowany przez krzewinki wrzosowiskowe i psammofity na wydmach szarych. Należy do klasy Nardo-Callunetea.

    Zespół na potrzeby inwentaryzacji obszarów Natura 2000 oznaczony jako podtyp siedliska przyrodniczego nr 2140 (nadmorskie wrzosowiska bażynowe) oraz nr 2130 (nadmorskie wydmy szare).

    Bibliografia[edytuj kod]

    http://natura2000.gdos.gov.pl/strona/nowy-element-3

    Zobacz też[edytuj kod]

  • wydma
  • wybrzeże wydmowe
  • (window.RLQ=window.RLQ||).push(function(){mw.log.warn("Gadget \"edit-summary-warning\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"wikibugs\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"ReferenceTooltips\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"main-page\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");});
    Brzoza brodawkowata, brzoza zwisła (Betula pendula Roth) – gatunek drzewa z rodziny brzozowatych (Betulaceae Gray). Wymieniana też pod nazwami: brzoza zwisła, brzezina, brzoza biała. Występuje w chłodniejszych rejonach Azji i Europy oraz w Afryce Północnej (Maroko), rozprzestrzenia się też w innych rejonach i jest uprawiana w wielu krajach świata. W Polsce jest pospolita na całym niżu i w niższych położeniach górskich.Psammofity, rośliny psammofilne – rośliny występujące na podłożu piaszczystym – głównie na wydmach np. mikołajek nadmorski.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Kosodrzewina (sosna górska, kosówka właściwa) (Pinus mugo Turra) – gatunek drzewa (lub krzewu) iglastego z rodzaju sosna (Pinus) należący do rodziny sosnowatych (Pinaceae). Występuje na terenach pasm górskich Europy Środkowej i Południowej w piętrze kosówki powyżej regla górnego, a poniżej piętra hal. W Polsce: Tatry, Sudety, Babia Góra i Pilsko, niewielkie stanowiska kosodrzewiny znajdują się również na Policy, Romance, oraz na szczycie Czyrńca. Do lat 90. XX wieku reliktowe stanowisko kosodrzewiny znajdowało się w Beskidzie Niskim (rezerwat przyrody Kornuty).
    Murawa psammofilna z kocankami i jasieńcem (Helichryso-Jasionetum litoralis, Helichryso-Jasionetum) – syntakson w randze zespołu budowany przez zielne psammofity na wydmach szarych. Należy do klasy Koelerio glaucae-Corynephoretea canescentis.
    Róża dzika (Rosa canina L.) – gatunek krzewu z rodziny różowatych. Ludowe nazwy: psia róża, która jest tłumaczeniem nazwy łacińskiej, oraz szypszyna (stąd szypszyniec różany), nazwa o pochodzeniu słowiańskim. Występuje na obszarach umiarkowanych i ciepłych półkuli północnej. Można ją spotkać prawie w całej Europie, na terenach do 1500 m n.p.m., w Afryce Północnej, na Wyspach Kanaryjskich, na Maderze, w Azji, rozprzestrzeniła się także w Australii i Nowej Zelandii. W Polsce jest gatunkiem pospolitym.
    Wydma ustalona - rodzaj wydmy, wyróżnianej ze względu na dynamikę. Jest formą pośrednią pomiędzy wydmą ruchomą a ustaloną, ponieważ porusza się coraz wolniej i jest zarastana przez roślinność. Najczęściej do tej kategorii należy wydma szara, czyli zawierająca w górnej warstwie arenosole oraz porośnięta trawą lub wrzosowiskiem. Prowadzi się też czasem sztuczne zalesianie wydm w celu ustalenia ich położenia (i tak np. Wydma Lubiatowska koło Lubiatowa na Pomorzu jest w trakcie ustalania).
    Wrzosowisko – bezleśna formacja zimozielonych krzewinek. Wrzosowiska występują w klimacie umiarkowanym i wilgotnym, na glebach piaszczystych i kwaśnych. Zajmują wielkie przestrzenie, głównie na terenach, na które docierają wpływy ciepłego i wilgotnego powietrza atlantyckiego.
    Faszyna – powiązane ze sobą cienkie gałęzie wiklinowe lub innych drzew czy krzewów. Obecnie używane głównie przy regulacji cieków i innych pracach wodnych, w celu umacniania brzegów. W przeszłości faszyna służyła do budowy dróg, jako część podbudowy oraz budowy umocnień polowych przy pracach fortyfikacyjnych.
    Zbiorowisko roślinne – jednostka organizacji roślinności tworzona poprzez ekologicznie zorganizowaną wspólnotę życiową różnych gatunków roślin. Zbiorowiska wyróżniane są na podstawie kryterium florystycznego lub ekologicznego.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.037 sek.