• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Wybory parlamentarne w Polsce w 1989 roku



    Podstrony: [1] [2] 3 [4] [5] [6]
    Przeczytaj także...
    Województwo warszawskie – jedno z 49 województw istniejących w latach 1975–1998. Stolicą była Warszawa. Województwo graniczyło z województwami: ciechanowskim, ostrołęckim, siedleckim, radomskim, skierniewickim, płockim.Polska Partia Socjalistyczna - Rewolucja Demokratyczna (PPS-RD) – nazwa większościowej części Polskiej Partii Socjalistycznej, działającej od 1987 roku, po ustąpieniu z władz partii w lutym 1988 przewodniczącego Jana Józefa Lipskiego i innych.
    Podział mandatów i ważność wyborów[]
    Upoważnienie dla męża zaufania – mężowie zaufania ze strony KO odgrywali istotną rolę kontrolną w trakcie prac komisji wyborczych

    23 czerwca posłowie i senatorowie z ramienia KO „S” zrzeszyli się w Obywatelskim Klubie Parlamentarnym, na czele którego stanął Bronisław Geremek. 4 lipca obie izby parlamentu zebrały się na inauguracyjnych posiedzeniach – marszałkiem Sejmu został Mikołaj Kozakiewicz z ZSL, a na marszałka Senatu wybrano Andrzeja Stelmachowskiego z OKP.

    Senat Rzeczypospolitej Polskiej – organ władzy ustawodawczej, druga izba (tradycyjnie określana jako izba wyższa) polskiego parlamentu. Składa się ze 100 senatorów wybieranych w wyborach powszechnych, bezpośrednich i w głosowaniu tajnym, w jednomandatowych okręgach wyborczych na czteroletnią kadencję, rozpoczynającą się i kończącą wraz z kadencją Sejmu (jeśli kadencja Sejmu zostanie skrócona, skróceniu ulega także kadencja Senatu). W przypadku wygaśnięcia mandatu Prezydent RP zarządza wybory uzupełniające.Mieczysław Franciszek Rakowski (ur. 1 grudnia 1926 w Kowalewku-Folwarku, zm. 8 listopada 2008 w Warszawie) – polski polityk komunistyczny, premier PRL w latach 1988–1989, poseł na Sejm PRL VI, VII, VIII i IX kadencji, ostatni I sekretarz KC PZPR.

    5 lipca 1989 Sejm i Senat podjęły uchwały w sprawie stwierdzenia ważności wyboru odpowiednio posłów i senatorów. 1 grudnia 1989 na skutek uwzględnienia protestów wyborczych unieważniono jednak wybór posła PZKS w Gdyni Mariana Szatybełki. Spowodowane było to tym, że przed drugą turą wyborów jego kontrkandydat został wykluczony z PZKS i tym samym wykreślony z kart wyborczych – to zaś było sprzeczne z art. 78 ust. 5 ordynacji wyborczej do Sejmu PRL, który stwierdzał, że w ponownym głosowaniu w obrębie mandatu kandydują 2 osoby. Wybory uzupełniające z 11 lutego 1990 wygrał Marian Szatybełko.

    Zbigniew Sobotka (ur. 27 sierpnia 1952 w Lidzbarku Welskim) – polski polityk, działacz PZPR, poseł na Sejm X, I, II, III i IV kadencji, były wiceminister spraw wewnętrznych i administracji.Adam Michnik (ur. 17 października 1946 w Warszawie) – polski publicysta, eseista, pisarz, historyk i działacz polityczny. Od 1989 redaktor naczelny „Gazety Wyborczej”.

    Jeszcze przed pierwszym posiedzeniem Senatu pojawiła się konieczność rozpisania pierwszych wyborów uzupełniających do izby wyższej – 29 czerwca 1989, przed złożeniem ślubowania, zmarł bowiem Grzegorz Białkowski.

    Profesor Andrzej Stelmachowski (KO „S”) po zwycięskich wyborach został marszałkiem Senatu

    Konsekwencje i znaczenie wyborów[]

    Skala zwycięstwa opozycji solidarnościowej i jednoczesny stopień klęski komunistycznej władzy doprowadziły do powstania całkowicie nowej sytuacji politycznej. W ich wyniku, a zwłaszcza wobec upadku listy krajowej, poza parlamentem znalazła się większość czołowych postaci obozu władzy. Przywódca komunistów, Wojciech Jaruzelski, został ostatecznie wybrany na urząd prezydenta przez Zgromadzenie Narodowe większością jednego głosu. Jednak zaproponowany przez niego na premiera Czesław Kiszczak z PZPR nie zdołał utworzyć gabinetu. Umożliwiło to zawiązanie koalicji pomiędzy OKP a ZSL i SD, a następnie powołanie pierwszego niekomunistycznego rządu, na czele którego stanął wywodzący się z „Solidarności” Tadeusz Mazowiecki. Wybory, uznawane czasem za najważniejsze wydarzenie tego roku w Polsce, w rezultacie okazały się wydarzeniem kluczowym dla upadku reżimu komunistycznego, przyspieszenia reform ustrojowych i w konsekwencji narodzin III Rzeczypospolitej. Wyłoniony w ich wyniku parlament jeszcze w tym samym roku przyjął przygotowany przez wicepremiera Leszka Balcerowicza pakiet 10 ustaw gospodarczych, a także dokonał kolejnej nowelizacji konstytucji, dokonując m.in. wykreślenia postanowień o kierowniczej roli PZPR oraz zmiany nazwy państwa z Polska Rzeczpospolita Ludowa na Rzeczpospolita Polska.

    Kongres Liberalno-Demokratyczny (KLD) – polska partia polityczna o charakterze centroprawicowym i liberalnym, działająca w latach 1990–1994.Czesław Kiszczak (ur. 19 października 1925 w Roczynach) – generał broni Wojska Polskiego, szef Zarządu II Sztabu Generalnego WP (1973–1979) i szef Wojskowej Służby Wewnętrznej (1979–1981), działacz komunistyczny, minister spraw wewnętrznych (1981–1990), Prezes Rady Ministrów PRL (od 2 do 17 sierpnia 1989), poseł IX kadencji, wicepremier pierwszego niekomunistycznego rządu PRL (1989–1990).

    Wybory czerwcowe i powołanie w ich konsekwencji pierwszego po II wojnie światowej suwerennego rządu w Polsce również na arenie międzynarodowej są uznawane za sygnał dla innych narodów Europy Środkowo-Wschodniej, a także za kluczowe wydarzenie dla przebiegu Jesieni Ludów.

    Upamiętnienie wyborów[]

    24 maja 2013 Sejm RP VII kadencji ustanowił dzień 4 czerwca Dniem Wolności i Praw Obywatelskich. 18 grudnia 2013, Senat RP rok z przypadającą 25. rocznicą wyborów kontraktowych ustanowił Rokiem Odrodzenia Senatu w Polsce.

    Strajki w Polsce 1988 – fala strajków jakie wybuchły wiosną i latem 1988 w polskich zakładach i przedsiębiorstwach. Pośrednio doprowadziły do podjęcia próby porozumienia władz komunistycznych i opozycji w ramach obrad Okrągłego Stołu, czego skutkiem była transformacja ustrojowa Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.Marian Szatybełko (ur. 4 sierpnia 1928 w miejscowości Józicha w województwie wileńskim) – polski przyrodnik i polityk, poseł na Sejm IX oraz X kadencji.

    W 2009, z okazji 20. rocznicy wyborów, Narodowy Bank Polski wyemitował monetę okolicznościową o nominale 25 zł wykonaną stemplem lustrzanym w złocie. Poczta Polska w tym samym roku wprowadziła do obiegu znaczek w bloku upamiętniający głosowanie.

    Podstrony: [1] [2] 3 [4] [5] [6]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Bronisław Maria Komorowski (ur. 4 czerwca 1952 w Obornikach Śląskich) – polski polityk, z wykształcenia historyk. Od 6 sierpnia 2010 prezydent Rzeczypospolitej Polskiej.
    Komitet Centralny Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (KC PZPR) – organ kierowniczy Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (PZPR) w latach 1948–90; najwyższa władza PZPR między zjazdami, kierująca całokształtem pracy partii.
    Wojciech Roszkowski (ur. 20 czerwca 1947 w Warszawie) – polski ekonomista i historyk, profesor nauk humanistycznych, poseł do Parlamentu Europejskiego VI kadencji.
    Jan Płócienniczak (ur. w 1937 w Łodzi, zm. 9 lutego 2008 w Pruszkowie) – polski milicjant (pułkownik Milicji Obywatelskiej) i dziennikarz telewizyjny.
    Porozumienia sierpniowe – cztery porozumienia zawarte przez rząd PRL z komitetami strajkowymi powstałymi w 1980. Porozumienia zakończyły wydarzenia sierpnia 1980.
    Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych, w skrócie: OPZZ (All-Poland Alliance of Trade Unions) - polska centrala związkowa.
    Krajowa lista wyborcza (potocznie lista krajowa) – lista ogólnopolska obejmująca 35 kandydatów do Sejmu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej X kadencji w pierwszej turze wyborów parlamentarnych w 1989. Znaleźli się na niej przedstawiciele najwyższych władz państwowych i partyjnych związani z partią komunistyczną oraz ugrupowaniami satelickimi i kontrolowanymi organizacjami społecznymi. W głosowaniu z 4 czerwca 1989 zaledwie dwóch spośród nich uzyskało mandaty poselskie. Porażkę pozostałych (w tym urzędującego premiera Mieczysława Rakowskiego, członków Biura Politycznego KC PZPR, ministrów Czesława Kiszczaka i Floriana Siwickiego, liderów SD i ZSL), w wyniku której większość przywódców obozu rządzącego znalazła się poza parlamentem, powszechnie uznano za prestiżową klęskę obozu władzy.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.094 sek.