• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Wojna brytyjsko-egipska - 1882



    Podstrony: 1 [2] [3]
    Przeczytaj także...
    Funt szterling (ang. pound sterling, £), nieoficjalna nazwa funt brytyjski, symbol międzynarodowy GBP – oficjalna jednostka monetarna w Wielkiej Brytanii.Damietta (arab. دمياط = Dimyāţ) – miasto w Egipcie, ośrodek administracyjny muhafazy Damietta, port nad Damiettą (wschodnie ramię Nilu), w pobliżu jej ujścia do Morza Śródziemnego.

    Wojna brytyjsko-egipska (znana również jako brytyjska interwencja w Egipcie) − krótkotrwała wojna 1882 roku pomiędzy regularną armią i flotą brytyjską a nacjonalistycznymi powstańcami egipskimi dowodzonymi przez Ahmeda Orabiego, zwanego również Arabi Paszą. Bezpośrednią przyczyną interwencji były rozruchy w Aleksandrii, po których mocarstwa wprowadziły swe okręty do aleksandryjskiego portu, dla ochrony własnych obywateli. 11 lipca 1882 roku Brytyjczycy zbombardowali twierdzę i miasto, które zajęli w następnych dniach. 20 sierpnia brytyjski korpus ekspedycyjny rozpoczął działania na lądzie, zakończone zwycięstwem w bitwie pod Tel-el-Kebir 13 września. W wyniku tej wojny Egipt stał się de facto protektoratem brytyjskim, pomimo utrzymania formalnej podległości lennej Imperium Osmańskiemu.

    Frederick Temple Hamilton-Temple-Blackwood, 1. markiz Dufferin i Ava KP, GCB, GCSI, GCMG, GCIE (ur. 21 czerwca 1826 we Florencji, zm. 12 lutego 1902 w Cladeboye w dzisiejszej Irlandii Północnej) – brytyjski podróżnik, polityk, dyplomata i administrator kolonialny. W latach 1872-1878 gubernator generalny Kanady, a w latach 1884-1888 wicekról Indii.Bombardowanie Aleksandrii − ostrzał fortów nabrzeżnych i zabudowań miasta Aleksandria przeprowadzony w dniu 11 lipca 1882 roku przez okręty Royal Navy. Bombardowanie miało miejsce w trakcie brytyjskiej interwencji w Egipcie, wymierzonej przeciwko wojskom Arabiego Paszy. W jego wyniku egipscy żołnierze wycofali się z miasta, umożliwiając Brytyjczykom jego opanowanie.

    Tło historyczne[ | edytuj kod]

    Po ukończeniu w 1869 roku budowy Kanału Sueskiego terytorium Egiptu stało się przedmiotem szczególnego zainteresowania mocarstw europejskich, przede wszystkim Wielkiej Brytanii i Francji. Formalnie podległe Imperium Osmańskiemu, rządzone było przez kedywa, którym od 1863 roku był Isma’il Pasza. W efekcie jego rozrzutności i nieudolnej polityki skarb kedywatu stanął przed groźbą bankructwa. W 1875 roku Wielka Brytania wykupiła, za ponad 4 miliony ówczesnych funtów (pozyskanych z kredytu udzielonego przez bank Rotszyldów), egipski pakiet akcji Kanału Sueskiego, zyskując w ten sposób kontrolę nad żywotną dla niej drogą do swych posiadłości w Indiach i sposobność zyskania dominacji nad terytorium państwa.

    Ismailia (arab. الإسماعيلية = Al-Ismailija) – miasto portowe nad Kanałem Sueskim oraz nad Jeziorem Krokodyli i nad Kanałem Ismailijskim w pn.-wsch. Egipcie. Stolica muhafazy Ismailia.Muhammad Ahmad bin Abd Allah, al-Mahdi (ur. 12 sierpnia 1844, zm. 22 czerwca 1885) – przywódca powstania sudańskiego.

    Już rok później, ochraniając swe interesy wobec ogłoszenia bankructwa przez kedywa, Wielka Brytania i Francja narzuciły Egiptowi swą kontrolę i uzależniły jego rząd od własnych decyzji, umieszczając w nim po jednym przedstawicielu w randze ministra, z szerokimi pełnomocnictwami i odpowiedzialnych jedynie przed własnymi rządami i powołaną przez wierzycieli kedywa Kasą Długu Egipskiego. W czerwcu 1879 roku pod naciskiem obu mocarstw sułtan Abd-ul-Hamid II pozbawił Ismaila władzy, którą przejął jego syn Tewfik. Tak wyraźna dominacja Europejczyków wywołała niezadowolenie wśród nacjonalistycznie nastawionych członków egipskich elit. Jeden z nich, pułkownik Ahmad Orabi, stanął na czele opozycji i w początkach 1882 roku faktycznie odsunął Tewfika od władzy, wprowadzając własną dyktaturę. Rząd egipski przyznał mu tytuł paszy i mianował ministrem wojny.

    Suda – zatoka, gmina i miejscowość portowa na Krecie. Obecnie znajduje się tam baza morska NATO, a także cmentarz aliancki z okresu II wojny światowej, na którym pochowani są również cywile zabici podczas walk o Kretę. Na cmentarzu pochowany jest również polski lotnik zestrzelony 19 listopada 1943 w okolicach Krety J. Zbyszyński. Według tablicy umieszczonej na cmentarzu, spoczywa tam: 862 Brytyjczyków, 5 Kanadyjczyków, 197 Australijczyków, 446 Nowozelandczyków, 9 obywateli RPA, 1 Hindus, 7 innych.Isma’il Pasza, arab.إسماعيل باشا (ur. 31 grudnia 1830 w Kairze, zm. 2 marca 1895 w Konstantynopolu) – wicekról Egiptu od 1863 do 1879, kiedy został usunięty z inicjatywy Brytyjczyków. Radykalnie zmodernizował państwo, ale jednocześnie bardzo je zadłużył. Jego strategię polityki charakteryzuje stwierdzenie: „Moje państwo nie jest dłużej w Afryce. Dlatego też jest normalnym porzucenie starych sposobów i przyjęcie nowego systemu przystosowanego do naszych społecznych warunków”.

    Taki obrót sprawy godził w interesy mocarstw europejskich, głównie Wielkiej Brytanii, która nie zamierzała pozostać bezczynna. W maju na wody egipskie została skierowana eskadra Floty Śródziemnomorskiej z Malty, dowodzona przez wiceadmirała Fredericka Beauchamp Seymoura. W zatoce Suda dołączyły do niej okręty francuskie dowodzone przez kontradmirała Conrada, po czym wydzielony zespół dwóch pancerników i czterech kanonierek (po jednym pancerniku i dwie kanonierki z każdej floty) zawinął 20 maja do Aleksandrii.

    Kair (arab. القاهرة; - trl. Al-Qāhirah, trb. Al-Kahira) – stolica i największe miasto Egiptu (214 km², liczba ludności 6 787 000 stałych mieszkańców, zespół miejski 17,285 mln mieszkańców (tzw. Wielki Kair) – największe miasto Afryki i Bliskiego Wschodu). Nie ma dokładnych statystyk na temat liczby ludności Kairu. Powodują to ciągłe wędrówki mieszkańców. Szacuje się, że codziennie przybywa tu tysiąc nowych mieszkańców. Ponad 2 mln osób mieszka w tzw. „Mieście umarłych”. Kair nazywane jest „Miastem tysiąca minaretów” lub „Matką Świata”. To największy ośrodek świata islamskiego. Położone jest nad Nilem.Royal Marines – formacja brytyjskiej piechoty morskiej tworząca razem z Królewską Marynarką Wojenną (Royal Navy) morską część Brytyjskich Sił Zbrojnych.


    Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    Fatwa (tur. fetva, arab. فتوى) − opinia wysokiego uczonego-teologa muzułmańskiego (muftiego w sunnizmie lub mudżtahida w szyizmie), wyjaśniająca kontrowersję teologiczną, teologiczno-prawną lub czysto prawną, jest wydawana wyłącznie na piśmie.
    Bitwa pod Tel-el-Kebir – decydujące starcie wojny brytyjsko-egipskiej, stoczone 13 września 1882 roku pomiędzy brytyjskimi siłami ekspedycyjnymi dowodzonymi przez generała Garneta Wolseleya, a powstańczą armią egipską Arabiego Paszy. Wojska brytyjskie, nieco mniej liczne, ale lepiej wyposażone i wyszkolone, zdobyła po nocnym ataku i walce wręcz linię ziemnych umocnień Egipcjan. Zwycięstwo Brytyjczyków doprowadziło do zajęcia przez nich Kairu i upadku rewolty.
    Imperium Osmańskie (jako nazwa państwa pisane wielką literą, jako nazwa imperium dynastii Osmanów – małą; dla tego drugiego znaczenia synonimem jest nazwa imperium ottomańskie) – państwo tureckie na Bliskim Wschodzie, założone przez Turków osmańskich, jedno z plemion tureckich w zachodniej Anatolii, obejmujące w okresie od XIV do XX wieku Anatolię, część Azji południowo-zachodniej, Afrykę północną i Europę południowo-wschodnią. W kręgach dyplomatycznych na określenie dworu sułtana, później także całego państwa tureckiego, stosowano termin Wysoka Porta.
    Pancernik – klasa dużych, silnie opancerzonych i uzbrojonych pełnomorskich okrętów, stanowiących trzon największych flot wojennych od czasu powstania klasy pancerników w drugiej połowie XIX wieku, do okresu II wojny światowej. Przeznaczeniem pancerników było zapewnienie panowania na morzach poprzez wygrywanie bitew artyleryjskich i niszczenie wrogich jednostek nawodnych wszystkich klas. Pierwsze pancerniki pojawiły się w latach 60. XIX wieku i z miejsca zastąpiły drewniane okręty liniowe w roli najpotężniejszych jednostek floty, przejmując także ich nazwę w niektórych językach (zobacz niżej). Szczyt znaczenia pancerniki miały podczas wojny rosyjsko-japońskiej (1904-1905) i I wojny światowej, istotną rolę odgrywały także podczas II wojny światowej, aczkolwiek utraciły wtedy swój prymat na rzecz lotniskowców. Po tej wojnie klasa ta stopniowo zanikła, jedynie nieliczne pozostające w służbie okręty używane były w bardzo ograniczonym zakresie do lat 90. XX wieku. Polska nie posiadała w swojej marynarce okrętów tej klasy.
    Sudan – państwo, położone w północno-wschodniej części Afryki nad Morzem Czerwonym. Do 9 lipca 2011 roku, był największym państwem w Afryce. Po secesji południowej części, spadł na trzecie miejsce ustępując miejsca Algierii i DRK.
    Protektorat (z łac. protectio – osłona) – jedna z form zależności politycznej, w której państwo posiadające własny ustrój uzależnione jest w swej polityce od państwa silniejszego (protektora). Protektorat zachowuje jako kraj niektóre swoje instytucje, rząd i administrację, ale znajduje się pod kontrolą obcego państwa, które prowadzi jego sprawy zewnętrzne np. politykę zagraniczną i gospodarczą.
    Royal Navy, Królewska Marynarka Wojenna – marynarka wojenna Wielkiej Brytanii, najstarsza zorganizowana siła zbrojna Zjednoczonego Królestwa.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.95 sek.