• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Województwo kujawsko-pomorskie



    Podstrony: [1] [2] [3] [4] 5 [6] [7] [8] [9]
    Przeczytaj także...
    Stanowisko archeologiczne - jest to każdy ślad materialnej działalności ludzkiej w przeszłości. Terminem tym określa się zwarty, oddzielony od innych podobnych wycinek przestrzeni w obrębie którego występują źródła archeologiczne wraz z otaczającym je kontekstem.Niepubliczne Nauczycielskie Kolegium Języków Obcych (NNKJO) w Bydgoszczy - niepubliczna placówka edukacyjna w Bydgoszczy, nad którą opiekę naukową i dydaktyczną sprawuje Uniwersytet Gdański.
    Gospodarka[]
    Mondi Świecie – jeden z głównych polskich producentów papieru
    Pojazdy Szynowe PESA Bydgoszcz – producent tramwajów, autobusów szynowych, kolei (w tym dużych prędkości)
    Kompleks petrochemiczny Orlenu we Włoclawku
    Nova Trading w Toruniu
    Baza Paliw OLPP w Nowej Wsi Wielkiej
    Geofizyka Toruń
    Global Malt Polska w Bydgoszczy – jeden z głównych polskich producentów słodu do piwa

    Ośrodkami gospodarczymi są miasta: Bydgoszcz, Toruń, Włocławek, wraz z Grudziądzem i Inowrocławiem. Trzonem gospodarczym regionu jest Bydgosko-Toruński Okręg Przemysłowy. W sektorze przedsiębiorstw pracowało w 2011 r. 246,4 tys. osób, zaś liczba podmiotów gospodarczych wynosiła 185 tys., co stanowiło 4,6% ogółu podmiotów w kraju. Większość z nich jest zarejestrowana na terenie miast (około 75%), w tym ponad 50% w czterech największych miastach regionu (25% w Bydgoszczy). Gminy o najwyższych wskaźnikach przedsiębiorczości to Bydgoszcz wraz z powiatem bydgoskim oraz Toruń. W regionie funkcjonuje 1,7 tys. firm z kapitałem zagranicznym (10. miejsce w kraju).

    Powiat aleksandrowski – powiat ziemski w Polsce, w województwie kujawsko-pomorskim, utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Aleksandrów Kujawski.Zespół pałacowo-parkowy w Jabłonowie Pomorskim – dawna rezydencja rodziny Narzymskich, obecnie dom generalny Zgromadzenia Sióstr Pasterek od Opatrzności Bożej.

    Do dużych korporacji światowych, posiadających swoje przedsiębiorstwa w regionie należą: Lafarge (Piechcin), Sharp Corporation, Orion, Sumika (Łysomice), Alcatel-Lucent, Atos Orgin, Coca-Cola, Frosta, JPMorgan Chase, Can-Pack, Unilever (Bydgoszcz), Jabil Global Services (Bydgoszcz), Teleplan (Bydgoszcz), Nestlé (Toruń), Mondi Group (Świecie), Klose (Nowe)

    Prusy Południowe (niem. Südpreußen) – prowincja Królestwa Prus istniejąca w latach 1793–1807 na części ziem uzyskanych w wyniku rozbiorów Rzeczypospolitej.Zespół staromiejski Torunia – najstarsza część Torunia, składająca się ze Starego Miasta, Nowego Miasta i zamku krzyżackiego.

    Od 2006 r. terenie województwa funkcjonują obszary włączone w skład Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej (do 30 listopada 2020 r.):

  • „Crystal Park” Łysomice k. Torunia (177,6 ha) – mieści kompleks japońskich przedsiębiorstw elektronicznych
  • Podstrefa Świecie (166 ha) – głównym inwestorem jest Mondi Świecie S.A.
  • Podstrefa Grudziądz (115,9 ha) – do inwestorów należy m.in. Polpak Papier Sp. z o.o.
  • Podstrefa Barcin (100 ha) – głównymi inwestorami są: Lafarge oraz Mapei
  • Podstrefa Bydgoszcz (35,9 ha)
  • Podstrefa Kowalewo Pomorskie (7,8 ha)
  • Podstrefa Toruń (7,2 ha)
  • Podstrefa Rypin (3,7 ha)
  • Do głównych parków przemysłowych województwa należą:

    Łabiszyn (niem. Labischin) – miasto w woj. kujawsko-pomorskim, w powiecie żnińskim, w północno-wschodniej części Pojezierza Gnieźnieńskiego, będącego subregionem Pojezierza Wielkopolskiego. Przez miasto przypływa rzeka Noteć, która poprzez Kanał Bydgoski łączy się z Brdą. Jest siedzibą gminy miejsko-wiejskiej Łabiszyn. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. bydgoskiego.Kujawsko-Pomorskie Centrum Pulmonologii – szpital pulmonologiczny w Bydgoszczy, jedyny tego typu w województwie kujawsko-pomorskim. Posiada w swojej strukturze m.in. Klinikę Collegium Medicum Uniwersytetu Mikołaja Kopernika oraz byłe Sanatorium dla Płucnochorych w Smukale (peryferyjne osiedle w Bydgoszczy, położone wśród borów sosnowych).
  • Bydgoski Park Przemysłowo-Technologiczny,
  • Toruński Park Technologiczny,
  • Włocławska Strefa Rozwoju Gospodarczego Park Przemysłowo – Technologiczny,
  • Park Przemysłowy w Solcu Kujawskim,
  • Grudziądzki Park Przemysłowy,
  • Vistula Park Świecie.
  • Przedsiębiorczość w regionie wspierają liczne instytucje i stowarzyszenia gospodarcze, m.in. agencje rozwoju regionalnego (Toruń), izby przemysłowo-handlowe (Bydgoszcz, Toruń, Włocławek, Grudziądz) i rolnicze (Przysiek), fundusze pożyczkowe (Bydgoszcz, Toruń), zrzeszenia i związki pracodawców oraz rzemiosła (Bydgoszcz), centra i kluby eksportera (Bydgoszcz, Toruń), Business Centre Club (Bydgoszcz, Toruń). Wśród instytucji łączących gospodarkę z nauką wyróżniają się: Regionalne Centrum Innowacyjności w Bydgoszczy i Interdyscyplinarne Centrum Nowoczesnych Technologii UMK w Toruniu.

    Kościół Świętego Stanisława Biskupa Męczennika w Brześciu Kujawskim − rzymskokatolicki kościół parafialny w Brześciu Kujawskim, w powiecie włocławskim, w województwie kujawsko-pomorskim. Należy do dekanatu brzeskiego. Mieści się przy Placu Władysława Łokietka.Solec Kujawski (do 1924 Solec; niem. Schulitz) – miasto w centralnej części Kujaw i województwa kujawsko-pomorskiego, w powiecie bydgoskim, siedziba miejsko-wiejskiej gminy Solec Kujawski. Leży na lewym brzegu Wisły w odległości 20 km od Bydgoszczy (zachód) i 35 km od Torunia (wschód). Tereny położone na południe od miasta porasta jeden z największych kompleksów leśnych w Polsce – Puszcza Bydgoska. Miasto na pograniczu Kujaw i Pomorza. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. bydgoskiego.

    Statystyki gospodarcze[]

    W 2012 r. produkt krajowy brutto woj. kujawsko-pomorskiego wynosił 71,5 mld zł, co stanowiło 4,4% PKB Polski. Produkt krajowy brutto na 1 mieszkańca wynosił 34,1 tys. zł (81,3% średniej krajowej), co plasowało kujawsko-pomorskie na 10. miejscu w kraju. Przeciętne miesięczne wynagrodzenie mieszkańca woj. kujawsko-pomorskiego w 3. kwartale 2011 r. wynosiło 3141,02 zł, co lokowało je na 13. miejscu względem wszystkich województw. W końcu marca 2012 liczba zarejestrowanych bezrobotnych w województwie obejmowała ok. 149,5 tys. mieszkańców, co stanowi stopę bezrobocia na poziomie 17,8% do aktywnych zawodowo.

    Województwo wielkopolskie – województwo utworzone w 1999 w środkowo-zachodniej Polsce, na Pojezierzu Wielkopolskim i Nizinie Południowowielkopolskiej, w dorzeczu środkowej Warty; dzieli się na 4 miasta na prawach powiatu, 31 powiatów i 226 gmin, które zamieszkuje 3 447 441 osób (31 marca 2011); siedzibą wojewody i władz samorządu województwa jest Poznań.Sejmik województwa – organ stanowiący i kontrolny samorządu województwa, który tworzą radni, wybierani w wyborach bezpośrednich. Jego kadencja trwa cztery lata, licząc od dnia wyborów.

    Według danych z 2011 r. 7,4% mieszkańców w gospodarstwach domowych woj. kujawsko-pomorskiego miało wydatki poniżej granicy ubóstwa skrajnego (tzn. znajdowało się poniżej minimum egzystencji).

    W 2011 do przedsiębiorstw o największych przychodach w województwie należały m.in.: Polski Cukier (zarząd w Toruniu), Neuca, ThyssenKrupp Energostal, Grupa TZMO S.A. (Toruń), Mondi Świecie S.A., Grupa Polomarket (siedziba w Giebni k. Pakości), Zakłady Tłuszczowe Kruszwica, Pojazdy Szynowe PESA Bydgoszcz, Jutrzenka, GK Lewiatan i Anwil S.A. (Włocławek), a także Zakłady Chemiczne Zachem w Bydgoszczy, Cereal Partners Poland Toruń-Pacific, Chemirol Mogilno i inne. W regionie swoje fabryki lub spółki posiadają także krajowe i międzynarodowe koncerny, zaliczane do firm o największych przychodach, m.in. Enea, Telefonika Kable, Unilever, Mlekpol, Can-Pack, Pilkington, Grupa Atlas, Schenker (Bydgoszcz), Grupa Boryszew, OSM Łowicz (Toruń), Jabil Global Services (Bydgoszcz), Teleplan (Bydgoszcz), Pesa (Bydgoszcz), Ciech (Bydgoszcz, Inowrocław, Janikowo), Lafarge (Piechcin), Bonduelle (Gniewkowo).

    Kościół św. Witalisa we Włocławku, w latach 1330-1411 pełniący funkcję zastępczej katedry, obecnie kościół seminaryjny Wyższego Seminarium Duchownego, jest najstarszym zachowanym zabytkiem Włocławka.Norbertanki, właściwie Zgromadzenie Sióstr Kanoniczek Regularnych Zakonu Premonstratensów – katolicki żeński zakon kontemplacyjny.

    Rolnictwo[]

    Podstawą gospodarki rolnej w województwie kujawsko-pomorskim są korzystne dla jej rozwoju warunki przyrodnicze, w szczególności wysoki udział gruntów ornych (57%, wobec 45% przeciętnego w kraju) oraz wysoka kultura rolna. Region dysponuje znaczącym udziałem gruntów ornych wysokich klas bonitacyjnych – 76% ogólnej powierzchni, w tym 36,7% gleb szczególnie produktywnych i chronionych, klas od I do IIIb włącznie (czarne ziemie na Kujawach). W rolnictwie regionu dominuje sektor prywatny (95%), który reprezentuje m.in. około 90 tys. indywidualnych gospodarstw o powierzchni co najmniej 1 ha.

    Karmelici bosi (pełna nazwa po łac. Ordo Fratrum Carmelitarum Discalceatorum Beatae Mariae Virginis de Monte Carmelo) – katolicki zakon, odłam zakonu karmelitów o surowszej regule, powstały wskutek reformy rozpoczętej w 1580 przez św. Teresę z Ávila i św. Jana od Krzyża. Istnieje również Świecki Zakon Karmelitów Bosych.Kcynia (niem. Exin) – miasto w woj. kujawsko-pomorskim, w powiecie nakielskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Kcynia. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. bydgoskiego.

    Pod względem wartości produkcji towarowej z 1 ha użytków rolnych gospodarka rolna kujawsko-pomorskiego sytuuje się na drugim miejscu w kraju. Udział rolnictwa regionu w tworzeniu rolniczego produktu globalnego brutto jest wyższy niż przeciętnie w kraju i wynosi około 10%. Wyróżnia się produkcja buraków cukrowych (17% produkcji krajowej), rzepaku (13%) i zbóż (9%), natomiast w produkcji zwierzęcej: pogłowie trzody chlewnej i produkcja mięsa (2-3 miejsce w kraju).

    Szafarnia – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie golubsko-dobrzyńskim, w gminie Radomin, centrum wsi znajduje się ok. 1,5 km na północ od drogi wojewódzkiej nr 534 Grudziądz-Golub-Dobrzyń-Rypin.POLOmarket – sieć polskich sklepów spożywczych działająca na terenie Polski. Siedziba POLOmarket Sp. z o.o. i centrum logistyczne mieści się w Giebni k/Pakości w województwie kujawsko-pomorskim. Drugie centrum magazynowe zlokalizowano w Kłobucku.

    Przemysł[]

    W 2010 produkcja sprzedana przemysłu w woj. kujawsko-pomorskim wynosiła 44,8 mld zł, co stanowiło 4,5% produkcji przemysłu Polski. Sprzedaż produkcji budowlano-montażowej w kujawsko-pomorskim wynosiła 6,1 mld zł, co stanowiło 3,8% tej sprzedaży Polski.

    Przemysł województwa kujawsko-pomorskiego skupia 5,5% krajowego zatrudnienia (6. miejsce w kraju) i dostarcza 5,1% ogólnej wartości produkcji sprzedanej przemysłu (7 miejsce w kraju). Około jednej piątej produkcji sprzedanej regionu kierowane jest na eksport. 75% eksportu jest kierowane na rynek Unii Europejskiej, przy czym połowa trafia do Niemiec i krajów Beneluxu. Udział województwa w krajowym eksporcie wynosi 4,4%.

    Fabryka Cukiernicza "Kopernik" S.A. – firma zajmująca się produkcją pierników i wafli różnego rodzaju z siedzibą w Toruniu.Droga krajowa – jedna z kategorii dróg publicznych, umożliwiających krajową i międzynarodową komunikację kołową pomiędzy dużymi miastami oraz ogólnodostępnymi przejściami granicznymi, która jest rekomendowana do ruchu długodystansowego i tranzytowego.

    Pod względem wartości produkcji przemysłowej dominujące miejsce zajmuje przemysł spożywczy (26% wkład do krajowego przychodu przemysłu spożywczego). Dużą rolę odgrywa także przemysł chemiczny (wkład 13%), celulozowo-papierniczy (wkład 8%), oraz elektromaszynowy. Województwo zajmuje pierwsze miejsce w kraju w zakresie produkcji: sody (100%), soli (79%), włókien syntetycznych (58%), tłuszczów roślinnych (22%) i cukru (17%). Duży udział posiada także w produkcji papieru (30%) i tektury (15%), wyrobów z tworzyw sztucznych (25%), wyrobów chemii gospodarczej (20%) oraz nawozów azotowych. Kujawsko-pomorskie charakteryzuje się także ponadprzeciętnym rozwojem inwestycji w zakresie odnawialnych źródeł energii (w 2010 r. znajdowało się tu 39% wszystkich polskich elektrowni wiatrowych, które wytwarzały 143 MW energii elektrycznej oraz 54 elektrownie wodne o łącznej mocy 211 MW).

    Anwil S.A. – przedsiębiorstwo chemiczne z siedzibą we Włocławku, dawne Zakłady Azotowe "Włocławek". Spółka należy do grupy kapitałowej PKN Orlen.Budynek byłej Dyrekcji Kolei w Bydgoszczy – zabytkowy budynek w Bydgoszczy, dawna siedziba Dyrekcji Pruskiej Kolei Wschodniej.

    Sektor spożywczy[]

    Przemysł spożywczy w województwie jest dobrze powiązany z bazą surowcową. W branży tej ulokowały się liczne spółki z kapitałem zagranicznym. Do ważniejszych przedsiębiorstw tej branży należą m.in.: Polski Cukier (Toruń), Kopernik Toruń, Nestlé Toruń, Vinpol (Toruń), OSM Łowicz (Toruń), Bonduelle Gniewkowo, Cykoria S.A. Wierzchosławice, Zakłady Tłuszczowe Kruszwica, Jutrzenka, Mlekpol, Drobex, Frosta S.A., Vobro (Brodnica), Polmass, Abramczyk, Domat, Globalmalt (Bydgoszcz), Bydgoskie Zakłady Mięsne, Delecta, Kujawianka (Włocławek), OSM Cuiavia (Inowrocław), Wody Mineralne Ostromecko, Zakłady Mięsne w Nowem i Osiu, GM Polski Przemysł Mięsny i Drobiarski MAT S.A (Grudziądz), Brodnickie Zakłady Żelatyny, ROTR Rypin, Oerlemans Foods (Strzelno), Hage Polska (Osielsko) i inne.

    Toruńska Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości TWSP – niepubliczna szkoła wyższa, utworzona w Toruniu na podstawie Decyzji Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 22 stycznia 2009 roku. Uczelnia posiada uprawnienia na przeprowadzanie studiów zawodowych na 3 kierunkach. Do wykazu niepaństwowych uczelni zawodowych MEN została wpisana pod nr 203. Dnia 3 października 2009 roku szkoła po raz pierwszy zainaugurowała rok akademicki.Bagienna Dolina Drwęcy (PLB040002) – obszar specjalnej ochrony ptaków w ramach programu Natura 2000 w województwie kujawsko-pomorskim o powierzchni 3366,06 ha. Częściowo pokrywa się z Brodnickim Parkiem Krajobrazowym, rezerwatem przyrody Rzeka Drwęca oraz siedliskowym obszarem Natura 2000 Dolina Drwęcy (PLH280001). W całości położony na terenie powiatu brodnickiego, w mezoregionie Dolina Drwęcy. Zatwierdzony w 2004 roku. Cały obszar Bagiennej Doliny Drwęcy uznany został w 2010 r. przez BirdLife International za ostoję ptaków IBA (kryteria C4 i C7).

    Sektor chemiczny[]

    Na terenie województwa znajduje się szereg dużych przedsiębiorstw przemysłu chemicznego, które ulokowano tu m.in. z uwagi na bogactwa naturalne (sól, wapień) oraz korzystne dla wodochłonnego przemysłu warunki hydrograficzne (Wisła). Kujawsko-pomorskie wytwarza 13% przychodu krajowego przemysłu chemicznego. Do najważniejszych przedsiębiorstw tej branży należą m.in.: Anwil S.A. i Kujawska Fabryka Farb i Lakierów Nobiles (Włocławek), Nitrochem (Bydgoszcz), Linde AG (Eurogaz), Stomil Bydgoszcz oraz Unilever (Bydgoszcz), Soda Polska Ciech (Inowrocław, Janikowo), Inowrocławskie Kopalnie Soli Solino S.A., Elana S.A., Zakłady Laminatów Poliestrowych Trokotex (Toruń), Mondi Świecie S.A. i Kemira (Świecie) oraz szereg przedsiębiorstw z branży przetwórstwa tworzyw sztucznych, produkcji opakowań oraz form do ich wytwarzania, które zrzeszone są w Bydgoskim Klastrze Przemysłowym.

    Tężnie w Ciechocinku – zespół trzech tężni solankowych, wzniesionych w XIX wieku w Ciechocinku, w województwie kujawsko-pomorskim. Jest to największa tego typu drewniana konstrukcja w Europie.Królestwo Prus (niem. Königreich Preußen) – oficjalny tytuł państwa prusko-brandenburskiego po 1701, wraz z pozostałymi domenami dynastii Hohenzollernów w latach 1701-1918, od 1871 wchodzące w skład Cesarstwa Niemieckiego. Terytorium Królestwa Prus obejmowało dwie trzecie całego obszaru Cesarstwa Niemieckiego.

    Sektor drzewno-papierniczy i meblowy[]

    Branża drzewno-papiernicza i meblarska ma tradycje w regionie z uwagi na obecność dużych kompleksów leśnych, dostarczających surowca (Bory Tucholskie, Puszcza Bydgoska), jak i tradycje spławu drewna Wisłą oraz Kanałem Bydgoskim. Niektóre z przedsiębiorstw tej branży to: Mondi Świecie S.A., Bydgoskie Fabryki Mebli, Bydgoskie Zakłady Sklejek, Klose – Pomorska Fabryka Mebli (Nowe), Sits (Brodnica), Akcesoria Meblowe REJS (Rypin), HF Helvetia Furniture (Bydgoszcz), Gamet S.A. (Toruń), ETAP Meble (Bydgoszcz) i inne.

    Kościół Matki Bożej Częstochowskiej i św. Stanisława w Świeciu – rzymskokatolicki kościół parafialny w Świeciu, w województwie kujawsko-pomorskim. Należy do dekanatu Świecie nad Wisłą. Mieści się przy ulicy PCK. Nazywany jest przez świecian Starą Farą.Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie (UWM) – państwowy uniwersytet z siedzibą w Olsztynie. Główny kampus, miasteczko akademickie znajduje się w dzielnicy Kortowo. Powstał 1 września 1999 roku w wyniku połączenia Akademii Rolniczo-Technicznej, Wyższej Szkoły Pedagogicznej i Warmińskiego Instytutu Teologicznego, na mocy Ustawy z dnia 9 lipca 1999 r. o utworzeniu Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie (Dz. U. Nr 69, poz. 762). Kształci 33 tys. studentów (na wszystkich rodzajach studiów).

    Sektor elektromaszynowy[]

    W regionie działa holding Pojazdy Szynowe PESA Bydgoszcz, będący polskim dostawcą zespołów trakcyjnych i tramwajów. Do innych przedsiębiorstw tej branży należą m.in.: Apator, Towimor (Toruń), Makrum, Fabryka Obrabiarek do Drewna, Bydgoskie Zakłady Elektromechaniczne Belma, Wojskowe Zakłady Lotnicze nr 2, Bydgoska Fabryka Narzędzi „Befana”, Zakład Urządzeń Dozymetrycznych POLON-ALFA, Byfauch S.A., Tectro Polska (Bydgoszcz), Hydrotor S.A. (Tuchola), KFMR Krukowiak (Brześć Kuj.), Kujawska Fabryka Manometrów (Włocławek), Inofama (Inowrocław), Hydro-Vacuum S.A. (Grudziądz), Kohler + Bovenkamp Polska (Żnin), Istrail (Golub-Dobrzyń), Budkrusz (Aleksandrów Kuj.), Fabryka Obrabiarek do Drewna, Famor (Bydgoszcz) i inne.

    Szerokość geograficzna (ang. latitude, symbol φ) – jedna ze współrzędnych geograficznych, kąt pomiędzy półprostą poprowadzoną ze środka kuli ziemskiej i przechodzącą przez dany punkt na jej powierzchni a płaszczyzną równika.Tor regatowy w Bydgoszczy – zbiornik wodny położony w Bydgoszczy, w dolnym odcinku rzeki Brdy, wykorzystywany do uprawiania sportów wodnych.

    Sektor elektrotechniczny i telekomunikacyjny[]

    Regionalne przedsiębiorstwa branży elektrotechnicznej i telekomunikacyjnej zlokalizowane są przede wszystkim w Bydgoszczy i „Parku Kryształowym” w Ostaszewie pod Toruniem. Przedstawiciele tego typu przedsiębiorstw w Bydgoszczy to m.in.: Bydgoska Fabryka Kabli, Tyco Electronics, APW Poland, Eltra, Slican, Prettl Molding Polska, Volex Poland, Kolejowe Zakłady Łączności. W latach 2006-2009 w „Parku Kryształowym” wzniesiono zespół kilkunastu japońskich przedsiębiorstw – montowni sprzętu elektronicznego. Należą one do korporacji: Sharp Corporation, Orion Electric, Tenscho Electric Indistries, Sumitomo Chemical Co. Ltd, Tokai Pressing Co. Ltd i in.

    Nieszawa (niem. Nessau) – miasto i gmina w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie aleksandrowskim, położone na lewym brzegu Wisły w jej pradolinie, na krańcach Kujaw, w połowie drogi między Włocławkiem i Toruniem.Reforma administracyjna Polski (1975) – reforma zmieniająca podział administracyjny Polski, wraz z którą porzucono trójstopniowy podział administracyjny kraju (województwo – powiat – gmina) i zastąpiono go nowym, dwustopniowym podziałem (województwo – gmina), obowiązującym od 1 czerwca 1975 do 31 grudnia 1998.

    Sektor budowlany i materiałów budowlanych[]

    Największymi firmami budowlanymi w województwie kujawsko-pomorskim są: Budopol S.A., Projprzem S.A., Eltor (Bydgoszcz), Erbud, Marbud i Budlex (Toruń), Hydrobudowa (Włocławek), Melbud (Grudziądz), Alstal (Inowrocław). Do ważniejszych przedsiębiorstw produkujących materiały budowlane należą m.in.: Cementownia Kujawy (Bielawy), Solbet (Solec Kujawski), Grupa Atlas, Polbet i Kamal (Bydgoszcz), Prefabet Białe Błota, Baumat i Betor (Toruń), G+P Izomont (Włocławek), Kolejowe Zakłady Nawierzchniowe Cogifer Polska, Żegluga Bydgoska (Bydgoszcz).

    Rejonowy zarząd infrastruktury (RZI) – jednostka organizacyjna Ministerstwa Obrony Narodowej podlegająca pod Inspektorat Wsparcia Sił Zbrojnych. Obecnie w Polsce funkcjonuje 10 Rejonowych Zarządów Infrastruktury, które swoim działaniem obejmują poszczególne województwa w zasięgu których zostały ulokowane.Malbork (łac. Mariaeburgum, Mariae castrum, Marianopolis, niem. Marienburg) – miasto w północnej Polsce, w województwie pomorskim nad Nogatem. Siedziba powiatu malborskiego.

    Business Process Outsourcing[]

    W województwie znajdują się międzynarodowe przedsiębiorstwa typu Business Process Outsourcing (BPO) oraz Share Service Center (SSC). Według opracowania Kujawsko-Pomorskiego Centrum Obsługi Inwestora najważniejszymi reprezentantami tej branży w kujawsko-pomorskim są:

  • Atos Origin (Bydgoszcz), doradztwo, integracja systemów i zarządzanie infrastrukturą informatyczną Strona
  • Alcatel-Lucent Polska Sp. z o.o. (Bydgoszcz), doradztwo i wsparcie operacyjne w zakresie systemów informatycznych Strona
  • JPMorgan Chase LTD (Bydgoszcz), zarządzanie finansami w zakresie handlu międzynarodowego i logistyki Strona
  • Teleplan Polska Sp. z o.o. (Bydgoszcz), usługi serwisowe sprzętu elektronicznego, komputerowego i telekomunikacyjnego Strona
  • Jabil Global Services (Bydgoszcz), największy w Europie aftermarket serwis, naprawa sprzętu elektronicznego, komputerowego, np.: Apple, Hp, Lenovo. W Bydgoszczy zatrudnia 810 fachowców. Strona
  • Spółki giełdowe z regionu[]

    W 2011 r. na Warszawskiej Giełdzie Papierów Wartościowych notowane były następujące firmy z regionu: Drozapol Profil, Oponeo.pl, Makrum, Projprzem (Bydgoszcz), Apator, Neuca, NFI Krezus (Toruń), Mondi Świecie S.A., Hydrotor Przedsiębiorstwo Hydrauliki Siłowej (Tuchola), Zakłady Tłuszczowe Kruszwica oraz Trion (Inowrocław).

    Brzezie – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie włocławskim, w gminie Brześć Kujawski.Korsze (niem. Korschen, prus. Karsi) to miasto w woj. warmińsko-mazurskim, w powiecie kętrzyńskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Korsze. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. olsztyńskiego.

    Kultura[]

    W 2009 r. w województwie funkcjonowało 450 bibliotek, 14 domów i 43 ośrodków kultury, kilkanaście galerii sztuki, 16 kin, 29 muzeów, 8 teatrów i instytucji muzycznych. W województwie było 233 zespołów artystycznych z 3,6 tys. członków.

    Opera Nova – teatr operowy, pełniący również rolę teatru muzycznego, zlokalizowany w Bydgoszczy, założony w 1956 r., upaństwowiony w 1960 r. Jest jedną z 10 scen operowych w Polsce oraz jedynym tego typu teatrem na terenie województwa kujawsko-pomorskiego. Budynek Opery mieści również Regionalne Centrum Kongresowe, a od 2010 r. użycza także scenę kameralną Bydgoskiemu Teatrowi Lalek Buratino.Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu – państwowa szkoła wyższa z siedzibą w Poznaniu przy alei Niepodległości 10. Rektorat uczelni mieści się w monumentalnym gmachu, wzniesionym dla potrzeb szkoły w l. 1929-1932 według projektu Adama Ballenstaedta.

    Do największych instytucji kultury w województwie należą instytucje muzyczne: Opera Nova w Bydgoszczy, Filharmonia Pomorska oraz Akademia Muzyczna im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy. Swój wkład w rozwój kultury regionu mają także sceny teatralne: Teatru Polskiego im. Hieronima Konieczki w Bydgoszczy, Teatru im. Wilama Horzycy i Baju Pomorskiego w Toruniu, a także Ośrodek Chopinowski w Szafarni. W największych miastach regionu znajdują się teatry, galerie i muzea. Do największych placówek, posiadających liczne oddziały należą muzea okręgowe: w Toruniu i w Bydgoszczy. W Bydgoszczy funkcjonuje ponadto m.in. Muzeum Wojsk Lądowych oraz Eksploseum na bazie reliktów DAG Fabrik Bromberg, zaś w Toruniu m.in. Muzeum Piśmiennictwa i Drukarstwa, Muzeum Artylerii, Planetarium i inne. Od 2008 r. w Toruniu działa Centrum Sztuki Współczesnej Znaki Czasu, a także od 2013 r. Centrum Nowoczesności Młyn Wiedzy.

    Eltra – przedsiębiorstwo w Bydgoszczy założone w 1923 roku, jedna z najstarszych istniejących fabryk branży elektrotechnicznej w Polsce. W 1959 wyprodukowała pierwszy polski radioodbiornik tranzystorowy Eltra MOT-59. W 1997 część zakładu stała się własnością koncernu Tyco International, a w 1998 Lexel A/S. W 2003 wyodrębniła się jako spółka akcyjna Elda-Eltra Elektrotechnika, należąca do międzynarodowego koncernu Schneider Electric.Energa Katarzynki Toruń – polski żeński klub koszykarski z siedzibą w Toruniu, występujący w PLKK. Brązowy medalista mistrzostw Polski koszykarek w sezonie 2009/2010 i 2011/2012.

    Samorząd województwa kujawsko-pomorskiego jest organem finansującym następujące placówki kulturalne w województwie:

    Torfowisko (ang. peatland, mire, niem. Moor, Moos, Ried, Filz) – jeden z typów mokradeł, siedlisk na tyle uwodnionych, że występuje tam specyficzna roślinność i zachodzą procesy akumulacji osadów organicznych. Jest to teren stale podmokły, o podłożu trudno przepuszczalnym, pokryty zbiorowiskami roślin bagiennych i bagienno-łąkowych. Torfowiska występują głównie w strefie klimatu umiarkowanego, wilgotnego i chłodnego (północna część Eurazji i Ameryki Północnej, a także obszary górskie). Obszary te są cenne pod względem przyrodniczym, można je także wykorzystać gospodarczo – poprzez wydobywanie torfu. Torfowisko przyrasta średnio o 1 mm w ciągu roku.Klasztor benedyktynów w Mogilnie – kompleks klasztorny powstały w XI wieku, położony nad Jeziorem Mogileńskim. Został ufundowany najprawdopodobniej przez Kazimierza Odnowiciela. Obecnie pełni funkcję kościoła parafii św. Jana Apostoła.
  • Opera Nova w Bydgoszczy
  • Filharmonia Pomorska im. Ignacego Jana Paderewskiego w Bydgoszczy
  • Teatr im. Wilama Horzycy w Toruniu
  • Kujawsko-Pomorski Impresaryjny Teatr Muzyczny w Toruniu
  • Książnica Kopernikańska w Toruniu
  • Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna w Bydgoszczy
  • Wojewódzki Ośrodek Kultury i Sztuki „Stara Ochronka” w Bydgoszczy
  • Wojewódzki Ośrodek Animacji Kultury w Toruniu
  • Galeria Sztuki Wozownia w Toruniu
  • Galeria i Ośrodek Plastycznej Twórczości Dziecka w Toruniu
  • Muzeum Archeologiczne w Biskupinie
  • Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w Toruniu
  • Muzeum Ziemi Kujawskiej i Dobrzyńskiej we Włocławku
  • Ośrodek Chopinowski w Szafarni
  • Muzeum Pałac w Lubostroniu

  • Wyspa Młyńska – zabytkowa wyspa rzeczna w rejonie staromiejskim Bydgoszczy, o powierzchni ok. 6,5 ha, mieszcząca obiekty kulturalne i rekreacyjne, otoczona bulwarami i urządzeniami hydrotechnicznymi.Sanktuarium Maryjne w Rywałdzie – barokowy kościół i klasztor oo. kapucynów w Rywałdzie, ok. 3 km od Radzynia Chełmińskiego. Miejsce kultu Matki Bożej Rywałdzkiej.

    Wydarzenia kulturalne[]

    Akt Jedności podpisany podczas wystawy AutografExpo z okazji X rocznicy powstania województwa kujawsko - pomorskiego.

    W każdym większym mieście regonu odbywają się cykliczne wydarzenia kulturalne oraz koncerty, lecz największe i najbardziej prestiżowe z nich odbywają się w Bydgoszczy i Toruniu. Do najstarszych festiwali należą: Festiwal Teatrów Polski Północnej w Toruniu (1959, od 1990 r. Międzynarodowy Festiwal Teatralny „Kontakt”), Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny im. Ignacego Jana Paderewskiego w Bydgoszczy (1961), Bydgoski Festiwal Muzyczny (1962) i kongres Musica Antiqua Europae Orientalis w Bydgoszczy (1966). Do najbardziej prestiżowych należy natomiast Międzynarodowy Festiwal Sztuki Autorów Zdjęć Filmowych Plus Camerimage, odbywający się dawniej w Toruniu (1993-1999), a od 2010 r. w Bydgoszczy. Inne bardziej znane to: Bydgoski Festiwal Operowy, Festiwal Prapremier, Bydgoskie Impresje Muzyczne, Camera Obscura, Artpop Festival Złote Przeboje Bydgoszcz, Międzynarodowe Toruńskie Spotkania Teatrów Lalek, Festiwal Muzyki i Sztuki Krajów Bałtyckich Probaltica w Toruniu, Tofifest. Wspólnym przedsięwzięciem elit kulturalnych obu miast jest Toruń-Bydgoszcz Harmonica Bridge, AutografExpo. Monopol obu największych miast regionu przełamują takie imprezy jak: Festyn Archeologiczny w Biskupinie, Festiwal Operowo-Operetkowy w Ciechocinku, czy Ogólnopolski Festiwal Młodzieżowych Orkiestr Dętych w Inowrocławiu.

    Zakłady Chemiczne Zachem w Bydgoszczy – istniejące w latach 1948-2014 w Bydgoszczy zakłady branży wielkiej syntezy chemicznej.Lubieszyn (do 1945 niem. Marienhof, Neu-Linken) – przysiółek wsi Wąwelnica, w woj. zachodniopomorskim w powiecie polickim, w gminie Dobra (Szczecińska). Leży przy granicy polsko-niemieckiej, na Równinie Wkrzańskiej ok. 14 km na północny zachód od Szczecina.

    Media[]

     Osobne artykuły: Media w BydgoszczyMedia w Toruniu.


    Klub Sportowy Pałac Bydgoszcz to stowarzyszenie kultury fizycznej zarejestrowane w 1982 roku w Bydgoszczy. Założycielem i pierwszym prezesem klubu był Jerzy Dworski.Jezioro Jezuickie – jezioro wytopiskowe, położone w środkowej części województwa kujawsko-pomorskiego, w powiecie bydgoskim i gminie Nowa Wieś Wielka, ok. 3,5 km na południowy wschód od miejscowości Brzoza i 10 km na południe od granic miasta Bydgoszczy. Znajduje się na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu Wydm Kotliny Toruńsko-Bydgoskiej.

    W województwie kujawsko-pomorskim głównymi ośrodkami skupiającym media są: Bydgoszcz, gdzie dominują media publiczne oraz Toruń, gdzie mają siedziby media niepubliczne. W Bydgoszczy znajdują się regionalne ośrodki Telewizji Polskiej (TVP Bydgoszcz) i Polskiego Radia publicznego (Polskie Radio Pomorza i Kujaw). Telewizja Bydgoszcz posiada redakcję zamiejscową i studio telewizyjne w Toruniu oraz korespondenta we Włocławku, Polskie Radio PiK swoje zamiejscowe redakcje wraz ze studiem posiada w Toruniu i Włocławku oraz korespondenta w Grudziądzu.

    Władysław II Jagiełło (ur. ok. 1362 lub ok. 1352, zm. 1 czerwca 1434 w Gródku) – wielki książę litewski w latach 1377–1381 i 1382–1401, król Polski 1386-1434 i najwyższy książę litewski 1401–1434. Syn Olgierda i jego drugiej żony Julianny, córki księcia twerskiego Aleksandra, wnuk Giedymina. Założyciel dynastii Jagiellonów.Parafia pw. Wniebowzięcia NMP w Kcyni – rzymskokatolicka parafia przy kościele pokarmelickim w Kcyni, erygowana 28 czerwca 1990 r. przez kardynała Józefa Glempa, prymasa Polski.

    Zasięg wojewódzki ma jeden tytuł prasowy wychodzący w Bydgoszczy: Gazeta Pomorska (nakład dzienny w 2014 r. 54 tys. egz.). Lokalnym dziennikiem obejmującym teren dawnego województwa bydgoskiego jest Express Bydgoski (nakład 18 tys. egz.) Znajduje się tu również lokalna redakcja Gazety Wyborczej, oddział Polskiej Agencji Prasowej, a także rezydują tu korespondenci innych agencji m.in. Katolickiej Agencji Informacyjnej. W 2012 r. w Bydgoszczy wydano 91 tytułów gazet i czasopism w globalnym nakładzie 36,7 mln egzemplarzy, co stanowi 79% nakładu wychodzącego w województwie kujawsko-pomorskim.

    Wyższa Szkoła Bankowa w Toruniu (WSB Toruń) – uczelnia niepubliczna utworzona 27 sierpnia 1998 roku, prowadząca kształcenie w Toruniu (od 1998 r.) oraz Bydgoszczy (od 2007 r.). Największa niepubliczna uczelnia w województwie pod względem liczby studentów.Jezioro morenowe – rodzaj jezior polodowcowych, powstałych w obniżeniu pomiędzy wzniesieniami moren czołowych i obniżeniu moreny dennej. Charakteryzują się dużą powierzchnią, małą głębokością, rozwiniętą linią brzegową i łagodnymi brzegami.

    W Toruniu najpopularniejszym dziennikiem, obejmującym teren dawnych województw toruńskiego i włocławskiego są Nowości (nakład dzienny 19 tys. egz.), w mieście lokalne redakcje mają Gazeta Wyborcza oraz Gazeta Pomorska, biura korespondentów posiadają: Rzeczpospolia, Polska Agencja Prasowa i Katolicka Agencja Informacyjna. W Toruniu znajduje się siedziba prowadzonych przez redemptorystów ogólnokrajowych mediów: Radia Maryja i Telewizji Trwam. Ponadto istnieje tu regionalny oddział telewizji TVN i TVN 24, lokalną stacją jest TV Toruń.

    Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Toruniu – pierwotnie franciszkański, w latach 1557-1724 w rękach protestantów, w latach 1724-1821 bernardynów, od 1830 parafialny. Jedna z trzech zachowanych gotyckich świątyń w zespole staromiejskim Torunia. Wznosi się na Starym Mieście, w zachodniej części północnego bloku przyrynkowego ograniczonego ulicami Panny Marii, Piekary i Franciszkańską. Powszechnie zwany kościołem Marii Panny, niekiedy Mariackim. W średniowieczu być może nosił wezwanie Narodzenia NMP (co jest kwestionowane), w okresie bernardyńskim - Zwiastowania NMP.Gmina Grudziądz – gmina wiejska w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie grudziądzkim. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie toruńskim.

    Zarówno w Bydgoszczy, jak i w Toruniu, a w nieco mniejszym wymiarze także we Włocławku, Grudziądzu i Inowrocławiu znajdują się liczne redakcje stacji radiowych i siedziby internetowych portali informacyjnych. W miejscowościach będących siedzibami gmin i powiatów wydawane się periodyki regionalne, np Tygodnik Lokalny Pałuki w Żninie, Wiadomości Krajeńskie, Tygodnik Tucholski, Czas Brodnicy i wiele innych.

    Wielka Brytania, Zjednoczone Królestwo (ang. United Kingdom), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania oraz Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Na wyspie tej znajduje się jedyna granica lądowa Zjednoczonego Królestwa z innym państwem – Irlandią. Poza nią, Wielka Brytania otoczona jest przez Ocean Atlantycki na zachodzie i północy, Morze Północne na wschodzie, kanał La Manche na południu i Morze Irlandzkie na zachodzie.Śródlądowe drogi wodne – akweny, na których z uwagi na warunki hydrologiczne oraz istniejące urządzenia wodne możliwy jest przewóz osób i towarów statkami żeglugi śródlądowej. To akweny o specjalnym statusie. Istotnie, status ten posiadają wyłącznie akweny wymienione z nazwy w przepisach.

    Turystyka i wypoczynek[]

     Osobne artykuły: Zabytki ToruniaZabytki w Bydgoszczy.
     Z tym tematem związana jest kategoria: Szlaki turystyczne województwa kujawsko-pomorskiego.

    Walory turystyczno-kulturowe[]

    Województwo charakteryzuje się bogactwem materialnego dziedzictwa kultowego. Wśród obiektów pozostających pod ochroną konserwatorską znajdują się: obiekty budownictwa i architektury (23145 obiektów), cmentarze (1752), zabytkowa zieleń (1200), zabytki archeologiczne (41 425 stanowisk archeologicznych, 188 grodzisk). Według stanu z 2007 r. wpis do rejestru zabytków uzyskało 2742 obiektów nieruchomych w województwie.

    Puszcza Białowieska – kompleks leśny położony na terenie Polski i Białorusi, odznaczający się dużymi walorami przyrodniczymi i historycznymi. W Puszczy Białowieskiej zachowały się ostatnie fragmenty lasu o charakterze pierwotnym. Tutaj mieszka największa populacja wolnego żubra na świecie.Ratusz (niem. Rathaus, dosł. dom rady) – reprezentacyjny budynek użyteczności publicznej, zwykle tradycyjna siedziba samorządowych władz miejskich. Budowany był najczęściej na planie prostokąta i nadawano mu formę monumentalną.

    W regionie występuje kilka obszarów specyficznych pod względem cech kulturowych:

  • ziemia chełmińska – słynie z architektury gotyckiej, którą reprezentują pozostawione przez Krzyżaków liczne zamki obronne wzniesione z czerwonej cegły, obwarowania miejskie (Chełmno, Toruń, Grudziądz), budowle sakralne i ratusze. Najlepiej zachowane zamki krzyżackie można podziwiać w Golubiu (przełom XIII/XIV w.), Radzyniu Chełmińskim (pocz. XIV w.), Bierzgłowie (XIII w.) i Papowie Biskupim (koniec XIII w.) Wieże zamkowe zachowały się m.in. w Brodnicy i Świeciu. Do najbardziej reprezentatywnych budowli świeckich należy Ratusz Staromiejski w Toruniu (koniec XIV w.) oraz renesansowy Ratusz w Chełmnie. Do miejsc o najsilniej odciśniętym znamieniu gotyku z czasów krzyżackich należą Starówki w Chełmnie i Toruniu. Osobliwością tego obszaru są także zachowane XIX-wieczne pruskie zespoły fortyfikacji twierdz w Grudziądzu, Chełmnie i Toruniu.
  • Kujawy i Pałuki – obszar związany z dziedzictwem Piastów i zabytkami architektury romańskiej; występują tu m.in. cmentarzyska neolityczne, w tym megalityczne grobowce kujawskie (rezerwaty archeologiczne w Sarnowie i Wietrzychowicach) oraz osada obronna ludności kultury łużyckiej w Biskupinie uznana za Pomnik historii; z zabytków romańskich zachowały się klasztory benedyktynów, norbertanek i kanoników regularnych, m.in. w Mogilnie (fundacja z 1065 r.), Kruszwicy (kolegiata 1120-40), Strzelnie (rotunda św. Prokopa, klasztor norbertanek 1180-93), które pełniły bardzo ważną rolę cywilizacyjną w czasach kształtowania się państwowości polskiej oraz kościoły parafialne w Inowrocławiu i Kościelcu Kujawskim; rejon Kujaw i Pałuk ze względu na kultywowanie zwyczajów i obrzędów jest postrzegany jako enklawa o zachowanej tradycyjnej tożsamości lokalnej. Przez Kujawy Zachodnie i Pałuki biegnie Szlak Piastowski.
  • Dolina Wisły – obszar osadnictwa holenderskiego (mennonickiego) z XVII i XVIII w.; obejmuje elementy krajobrazu kulturowego z systemem kanałów odwadniających, obiektów hydrotechnicznych i „olęderskim” typem zabudowy; najlepiej zachowane relikty tego typu zabudowy zachowały się w nadwiślańskich wsiach: Wielka Nieszawka, Przyłubie, Otorowo, Łęgnowo, Chrystkowo, Wielkie Stwolno, Wielki Lubień, Wielkie Zajączkowo, Bratwin, Wielki Komórsk, Mały Komórsk, Mątawy, Tryl, Krusze i innych.
  • Fragment Starego Miasta w Toruniu wpisanego w 1997 roku na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO

    Za pomniki historii zostały uznane następujące obiekty:

    Jezioro Rogowskie - jezioro w woj. kujawsko-pomorskim, w powiecie żnińskim, w gminie Rogowo, leżące na terenie Pojezierza Gnieźnieńskiego.Prawo chełmińskie niem. Kulmer Recht, łac. Jus Culmense vetus – odmiana prawa magdeburskiego powstała około 1233 w Chełmnie i Toruniu, używana głównie na Pomorzu, Prusach, Mazowszu, Warmii i Podlasiu. Na skutek zarządzenia Kazimierza Jagiellończyka od 1476 obowiązywało wszystkich mieszkańców Prus Królewskich (także szlachtę). Najstarsze dokumenty to Kulmer Handfeste Hermanna von Salza z 1232 i Alte Kulm z XIV wieku. Nigdy nie uzgodniono oficjalnej kodyfikacji. W praktyce stosowano głównie wydane drukiem projekty kodyfikacji z lat 1566, 1580 oraz 1594.
    1. Biskupin (1994 r.) – zrekonstruowana osada obronna ludności kultury łużyckiej z okresu halsztackiego (700 – 400 lat p.n.e.)
    2. Stare i Nowe Miasto Toruń (1994 r.) – miasto średniowieczne, jedno z najbogatszych w zabytki miast polskich, w 1997 roku wpisane na listę Światowego Dziedzictwa Kultury UNESCO; wśród zabytków wyróżnia się Ratusz Staromiejski, trzy gotyckie kościoły, mury miejskie, spichlerze i kamienice oraz ruiny zamku krzyżackiego; oprócz Starówki godny zwiedzenia jest również zespół fortów Twierdzy Toruń oraz Bydgoskie Przedmieście z XIX-wieczną neostylową zabudową;
    3. Chełmno (2005 r.) – zachowane niemal w niezmienionym kształcie XIII-wieczne miasto lokacyjne, obwiedzione murami obronnymi, z 7 gotyckimi kościołami oraz renesansowym ratuszem.

    Parkami kulturowymi w województwie są:

    Zespół przyrodniczo-krajobrazowy – forma ochrony przyrody w Polsce. Bieżąca ustawa o ochronie przyrody definiuje je jako "fragmenty krajobrazu naturalnego i kulturowego zasługujące na ochronę ze względu na ich walory widokowe i estetyczne".Barcin (niem. Bartschin) – miasto w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie żnińskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Barcin. Nad Notecią, 35 km od Bydgoszczy. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. bydgoskiego.
    1. Park Kulturowy Wietrzychowice (utw. 2006) – kujawskie grobowce megalityczne;
    2. Park Kulturowy Kalwaria Pakoska (2008);
    3. Park Kulturowy „Kosciół pw. św. Oswalda” w Płonkowie (2009);
    4. Park Kulturowy Sarnowo (2010) – cmentarzysko grobowców kujawskich kultury pucharów lejkowatych.


    Oprócz wyżej wymienionych obiektów, godne zwiedzenia są również miasta:

    Linia kolejowa nr 18 – linia kolejowa łącząca stację Kutno ze stacją Piła Główna. Przebiega przez obszar województwa łódzkiego, województwa kujawsko-pomorskiego i województwo wielkopolskiego, zaliczona do linii o znaczeniu państwowym.Klasztor franciszkanów w Pakości – klasztor franciszkanów, wchodzący w skład prowincji wielkopolskiej, na terenie archidiecezji gnieźnieńskiej, w Pakości w województwie kujawsko-pomorskim.
  • Bydgoszcz – miasto lokowane w XIV w. słynące z symbiozy staromiejskiej zabudowy z rzeką Brdą oraz rozległego Śródmieścia z neostylową zabudową z przełomu wieków XIX i XX; w rejestrze zabytków znajdują się 223 obiekty, w tym w całości Stare Miasto, Wyspa Młyńska i Kanał Bydgoski; symbolem miasta jest zespół spichrzy nad Brdą, Wenecja Bydgoska oraz figura Łuczniczki z 1910 r.
  • Grudziądz – miasto średniowieczne, którego symbolem są spichrze nad Wisłą;
  • Włocławek – miasto na Wisłą z eklektyczną zabudową; kluczowym zabytkiem jest bazylika katedralna Wniebowzięcia NMP;
  • Ciechocinek – jest jednym z najstarszych polskich uzdrowisk; kluczowym zabytkiem są tężnie wzniesione w połowie XIX wieku, zaś eklektyczną kurortową zabudowę otacza Park Zdrojowy.
  • Inowrocław – miasto uzdrowiskowe, którego wizytówką jest Park Solankowy oraz tężnie;
  • Golub-Dobrzyń – kluczowym zabytkiem jest zamek krzyżacki, w XVII wieku siedziba siostry króla Zygmunta IIIAnny Wazówny.
  • Uzdrowiska
    „Jaś i Małgosia” w parku Zdrojowym w Ciechocinku
    Tężnie w parku Solankowym w Inowrocławiu

    Reprezentantami architektury gotyckiej poza ziemią chełmińską są m.in.: katedra we Włocławku, katedra w Bydgoszczy, kościoły farne w Inowrocławiu, Brześciu Kujawskim, zespół pocysterski w Koronowie i inne. W regionie obecne są również zabytki architektury barokowej: klasztory benedyktynów w Bysławiu, bernardynów w Skępem, Świeciu i Trutowie, karmelitów bosych w Kcyni i Oborach, reformatów w Brodnicy, Grudziądzu, Łabiszynie, Pakości, Podgórzu i Włocławku oraz kolegia jezuickie w Bydgoszczy, Grudziądzu i Toruniu. Architekturę klasycystyczną reprezentują m.in. pałace szlacheckie: Mostowskich w Ostromecku, Zboińskich w Kikole, Skórzewskich w Lubostroniu i grupy pałacowe w Nawrze, Okalewie i Lubrańcu.

    Węgiel brunatny – skała osadowa pochodzenia organicznego roślinnego powstała w neogenie, w erze kenozoicznej ze szczątków roślin obumarłych bez dostępu powietrza. Zawartość węgla 62-75%. Często stosowany jako paliwo. Jego wartość opałowa waha się od 7,5 do 21 MJ/kg. Węgiel brunatny jest nieodnawialnym źródłem energii.2 Rejon Wsparcia Teleinformatycznego Sił Powietrznych – oddział wojsk łączności, od początku istnienia podlega Komendantowi Centrum Wsparcia Teleinformatycznego Sił Powietrznych. Jednostkę sformowano na podstawie:

    Na Kujawach stosunkowo liczne są ośrodki kultu religijnego: sanktuarium MB Królowej Pokoju w Markowicach, sanktuarium MB Pani Kujaw w Ostrowąsie, MB Łaskawej w Pieraniu, MB Łaskawej Niezawodnej Nadziei we Włocławku oraz Kalwaria Pakoska (w jej skład wchodzą 23 kaplice i barokowy kościół Ukrzyżowania z 1661 roku). Pozostałe sanktuaria katolickie to m.in.: sanktuarium MB Pięknej Miłości w Bydgoszczy, Krzyża Św. w Kcyni, NMP Królowej Krajny w Byszewie, MB Uzdrowienia Chorych w Topolnie, MB Częstochowskiej w Świeciu, MB Bolesnej w Chełmnie, MB Łaskawej w Grudziądzu, św. Juty w Bielczynach, Sanktuarium Maryjne w Rywałdzie, MB Brzemiennej w Wąbrzeźnie, karmelitańskie w Oborach, MB Trzykroć Przedziwnej w Bydgoszczy, MB Nieustającej Pomocy w Toruniu, MB Skępskiej Pani Mazowsza i Kujaw, a także sanktuaria Nowych Męczenników w Bydgoszczy, Sanktuarium Królowej Męczenników, Kalwaria bydgoska - Golgota XX wieku oraz Miłosierdzia Bożego w Toruniu. W Gąsawie, Straszewie, Wylatowie, Łowiczku, Włókach, Kozielcu i Żołędowie znajdują się zabytkowe, XVI-XVIII-wieczne kościoły drewniane.

    Inspektorat Wsparcia Sił Zbrojnych (IWspSZ) – dowództwo (na poziomie rodzaju sił zbrojnych) podległe Szefowi Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, powołane w celu planowania pełnego zabezpieczenia logistycznego funkcjonowania Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. Siedziba dowództwa mieści się w Bydgoszczy. Formowanie Inspektoratu Wsp.SZ rozpoczęto 6 października 2006 roku. Gotowość do działania Inspektorat osiągnął 1 lipca 2007 roku, przejmując zadania logistyczne od dowództw rodzajów sił zbrojnych. Obecnie nie wykonuje zadań związanych z zabezpieczeniem medycznym, zadania te wykonuje Inspektorat Wojskowej Służby Zdrowia. Po rozformowaniu Pomorskiego Okręgu Wojskowego Inspektorat Wsparcia Sił Zbrojnych przejmuje wszystkie jego obowiązki, historie i tradycje.Jezioro Kaczkowskie - jezioro w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Żnin między Kaczkówkiem, a Kaczkowem. Jezioro jest otoczone od południa i północnego wschodu lasami, a od zachodu, północy i południowego wschodu obszarami rolniczymi. Jezioro leży na terenie Pojezierza Gnieźnieńskiego.

    Dostępne do zwiedzania ruiny zamków krzyżackich i polskich znajdują się w następujących miejscowościach: Bobrowniki, Brodnica, Golub, Dybów, Kruszwica, Lipienek, Nowe, Radzyń Chełm., Rogóźno, Papowo Biskupie, Pokrzywno, Raciążek, Radziki Duże, Szubin, Świecie, Toruń, Wąbrzeźno, Wenecja, Zamek Bierzgłowski, zaś ważniejsze zespoły pałacowo- i dworsko-parkowe w: Lubostroniu, Ostromecku, Pluskowęsach, Runowie Krajeńskim, Szafarni, Sokołowie. Wśród zabytków techniki znajdują się: Kanał Bydgoski (1774), Kanał Notecki i Górnonotecki (1882) wraz z systemem śluz, akwedukt Fojutowo (1848), Żnińska Kolej Powiatowa (1893-1911), elektrownie wodne z pocz. XX w. (Gródek, Żur) oraz mosty dawnych kolei wąskotorowych (Koronowo, Buszkowo).

    Uzdrowisko – miejscowość dysponująca naturalnymi czynnikami leczniczymi, do których zalicza się wody mineralne oraz właściwości klimatyczne. Warunkiem powstania miejscowości uzdrowiskowej jest występowanie walorów przyrodniczych. Wody mineralne służą do kąpieli leczniczych i do kuracji pitnej, a właściwości klimatyczne stosowane są w klimatoterapii.Wielka Wioślarska o Puchar Brdy to coroczna impreza wioślarska, której pierwsza edycja odbyła się w 1992 roku w Bydgoszczy.

    Na terenie województwa znajdują się trzy uzdrowiska: Ciechocinek, Inowrocław i Wieniec Zdrój. Spośród imprez związanych z wydarzeniami historycznymi, corocznie urządzane są rekonstrukcje bitew polsko-krzyżackich: pod Płowcami (1331) i pod Koronowem (1410).

    Kreowaniem i upowszechnianiem wizerunku województwa jako regionu atrakcyjnego turystycznie zajmuje się Kujawsko-Pomorska Organizacja Turystyczna. Szczegółowa lista atrakcji turystycznych oraz zabytków znajduje się na oficjalnym portalu turystycznym województwa kujawsko-pomorskiego.


    Lotnisko Grudziądz-Lisie Kąty (kod ICAO: EPGI) - obsługuje Aeroklub Nadwiślański. Lotnisko położone jest w Lisich Kątach około 10 kilometrów na północny-wschód od Grudziądza. Lotnisko posiada jeden pas główny o kierunkach 14/32 o długości 950 metrów. Na lotnisku kilkanaście razy do roku są organizowane zawody szybowcowe, samolotowe oraz balonowe. W budynku Aeroklubu Nadwiślańskiego istnieje możliwość zakwaterowania się.Rezerwat Cisy Staropolskie im. Leona Wyczółkowskiego – najstarszy rezerwat przyrody w Polsce i drugim pod tym względem w Europie. W roku 2002 minęło 175 lat od chwili jego założenia. Położony na południowo-wschodnim krańcu Borów Tucholskich, nad Jeziorem Mukrzańskim, pierwotnie zajmował powierzchnię 85,73 ha.

    Walory przyrodniczo-krajobrazowe[]

    Oprócz zabytków kulturowych, atrakcją regionu jest przyroda. Drugim, po Puszczy Białowieskiej zespołem leśnym w Polsce są Bory Tucholskie, w których znajduje się 900 jezior. Atrakcyjnymi szlakami kajakowymi są: Brda, Wda i Drwęca. Pojezierne tereny województwa obfitują w zbiorniki wodne, naturalne, jak i sztuczne. Na obszarach tych znajdują się liczne ośrodki wypoczynkowe, kempingi, kąpieliska, a także przystanie jachtowe (Zalew Koronowski, Gopło, Zbiornik Włocławski).

    Województwo istniejące w latach 1975-1998, ze stolicą w Toruniu. Położone było w centralnej Polsce, sąsiadowało z województwami: bydgoskim, elbrąskim, włocławskim, ciechanowskim i olsztyńskimGKS "Olimpia" Grudziądz – wielosekcyjny klub sportowy założony 30 czerwca 1923 r w Grudziądzu. Obecnie ma cztery sekcje: piłki nożnej mężczyzn (seniorzy grający w I lidze oraz juniorzy, juniorzy młodsi, trampkarze i młodzicy w ligach wojewódzkich K-PZPN), lekkiej atletyki, judo, tenisa stołowego mężczyzn. W historii klubu Olimpia prowadziła też takie sekcje jak: żużlową, tenisa ziemnego, koszykówki, hokeja na trawie, wioślarstwa, brydża, szachów i żeglarstwa. Klub ma bogate tradycje sportowe. Jej najwybitniejszym wychowankiem jest mistrz olimpijski z roku 1980 w biegu na 3000 metrów z przeszkodami Bronisław Malinowski. W sezonie 2010/2011 seniorzy wygrali rozgrywki w II lidze i zdobyli historyczny awans do I ligi.

    W 2003 r. Kujawsko-Pomorskie Biuro Planowania Przestrzennego i Regionalnego we Włocławku wyróżniło 8 najatrakcyjniejszych obszarów na terenie województwa:

    1. Rejon Borów Tucholskich z rzeką Brdą i jej dopływami oraz Zalewem Koronowskim, rzeką Wdą z Zalewem Żurskim oraz licznymi jeziorami – obszar ten obejmuje powiat tucholski oraz część świeckiego i bydgoskiego; łączna liczba miejsc noclegowych sięga 7 tys., a korzysta z nich ok. 60 tys. turystów rocznie; jest to najważniejszy rejon w województwie pod względem stanu i zainwestowania bazy turystycznej.
    2. Rejon Pojezierza Brodnickiego i przylegającej do niego doliny Drwęcy – obejmuje część powiatu brodnickiego z licznymi jeziorami i kompleksami leśnymi; liczba miejsc noclegowych sięga 2,5 tys., a korzysta z nich ok. 18 tys. turystów rocznie.
    3. Rejon Jezior Żnińskich – obejmuje gminy Żnin i Gąsawa na Pałukach; ruch turystyczny koncentruje się w muzeum archeologicznym w Biskupinie oraz kolei wąskotorowej w Wenecji, które łączy Żnińska Kolej Powiatowa; niezależnie od tego rejon ten posiada 1,5 tys. miejsc noclegowych, z których korzysta 21 tys. turystów rocznie.
    4. Rejon Przyjezierza i jeziora Gopło – obejmuje wschodnią część powiatu mogileńskiego i południową inowrocławskiego; turystyczny ruch pobytowy w sezonie letnim sięga 23 tys. osób w 2,2 tys. miejsc noclegowych; 50 tys. osób rocznie zwiedza Mysią Wieżę w Kruszwicy.
    5. Rejon podmiejski Bydgoszczy – obejmuje powiat bydgoski, Puszczę Bydgoską, okolice Jeziora Jezuickiego i Borówno, Zalewu Koronowskiego i jezior byszewskich; baza letniskowa i turystyczna umożliwia wypoczynek ok. 100 tys. osób; stanowi obszar rekreacji oraz wypoczynku świątecznego dla Bydgoszczy.
    6. Rejon Zalewu Włocławskiego – obejmuje otoczenie Wisły i kompleks Lasów Gostynińsko-Włocławskich; posiada słabo rozwiniętą bazę noclegową, stanowi podmiejski obszar wypoczynkowy dla Włocławka.
    7. Rejon Doliny Dolnej Wisły – obszar o urozmaiconym krajobrazie z rzeźbą zboczową i bogatą roślinnością oraz licznymi grodziskami i ośrodkami krajoznawczymi; dysponuje skromną bazą noclegową, lecz bogatą siecią szlaków turystycznych, rowerowych oraz rezerwatów przyrody.
    8. Rejon Pojezierza Krajeńskiego – obszar o bogato ukształtowanej rzeźbie terenu z licznymi jeziorami; ze skromnej bazy noclegowej korzysta rocznie ok. 5 tys. turystów.

    Ponadto do atrakcyjnych obszarów turystycznych województwa KPBPPiR we Włocławku zaliczyło kolejnych 8 obszarów:

    56 Baza Lotnicza (56 BLot) – wojskowa baza lotnicza zlokalizowana na północny wschód od Inowrocławia, sformowana 1 stycznia 2012 w oparciu o zlikwidowany 56 Kujawski Pułk Śmigłowców Bojowych.Wojskowe zakłady lotnicze nr 2 w Bydgoszczy - polska firma remontowa przemysłu lotniczego istniejąca od roku 1945 roku a pod obecną nazwą od roku 1983.
  • Zespół jezior okolic Rogowa, połączonych rzeką Wełną (m.in. jezioro Grochowiskie, Kaczkowskie, Kołdrąbskie, Lubieckie, Niedźwiady, Reckie, Rogowskie, Tonowskie, Wolskie, Zioło, Żernickie).
  • dolina rzeki Wisły
  • dolina rzeki Drwęcy
  • Okolice Górzna z licznymi wzgórzami i pagórkami, urozmaicone rynnami jeziornymi oraz lasami.
  • Jezioro Głuszyńskie z otaczającym kompleksem leśnym.
  • Okolice Zbójna z polem drumlinów.
  • Południowe krańce województwa – obszar pagórkowaty z jeziorami rynnowymi: Kromszewskim, Chodeckim, Ługowskim, Borzymowskim
  • Równina Urszulewska – obszar licznych jezior otoczonych lasami.
  • Kościoły drewniane w województwie kujawsko-pomorskim
    Kościół św. Barbary w Chrostkowie (1694)
    Kościół św. Marii Magdaleny we Włókach (1699)
    Kościół Podwyższenia Krzyża Św. w Żołędowie (1715)


    Ratusz Staromiejski – główna budowla świecka toruńskiego Starego Miasta, gotycki budynek powstały etapami w ciągu XIII i XIV w., przebudowany w XVII w. i odbudowany po zniszczeniach w XVIII w., jeden z najznakomitszych przykładów średniowiecznej architektury mieszczańskiej w środkowej Europie.Drwęca (niem. Drewenz) – rzeka w północnej Polsce na Pojezierzu Mazurskim i Pojezierzu Chełmińsko-Dobrzyńskim, prawy dopływ dolnej Wisły. Długość rzeki wynosi 253 km, a powierzchnia dorzecza 5536 km². Wypływa ze wschodnich stoków Góry Dylewskiej (Czarci Jar) na wysokości 191 m n.p.m., płynie na południowy zachód i uchodzi do Wisły na wysokości 36,6 m n.p.m., a jej końcowy odcinek stanowi południowo-wschodnią granicę Torunia. Wyznacza południową granicę ziemi chełmińskiej.

    Baza noclegowa[]

    Bazę noclegową na terenie województwa stanowi około 500 obiektów, w tym ok. 150 ośrodków wczasowych położonych głównie w okolicach Zalewu Koronowskiego oraz na Pojezierzu Brodnickim. Najlepiej wyposażone w hotele i inne obiekty noclegowe są miasta: Bydgoszcz, Toruń i powiaty: aleksandrowski (Ciechocinek), bydgoski (okolice Zalewu Koronowskiego), brodnicki (Pojezierze Brodnickie), tucholski i świecki (Bory Tucholskie). Obsługa wypoczynku pobytowego w sezonie letnim skoncentrowana jest w trzech rejonach: Borach Tucholskich i dolinie Brdy (40%), Pałukach (15%) oraz Pojezierzu Brodnickim (13%), zaś najwięcej noclegów w hotelach udziela się w Toruniu i Bydgoszczy.

    Stary Rynek jest jednym z najważniejszych placów Śródmieścia we Włocławku. Przeważająca część zabudowy pochodzi z XIX wieku. Plac objęty jest lokalnym programem rewitalizacji.Siedziba BRE Banku w Bydgoszczy – zespół budynków należących do mBanku w Bydgoszczy. Zwane są „nowymi spichrzami” lub „szklanymi spichrzami” i zaliczają się do najbardziej udanych realizacji architektonicznych w Polsce po 1990 r.


    Podstrony: [1] [2] [3] [4] 5 [6] [7] [8] [9]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Międzynarodowa droga wodna E70 – łączy Antwerpię (Belgia, wybrzeże Atlantyku) z Kłajpedą (Litwa, wybrzeże Bałtyku), będąc jednym z europejskich szlaków komunikacyjnych wschód-zachód.
    Piła (niem. Schneidemühl) – miasto i gmina w północno-zachodniej Polsce, w województwie wielkopolskim, siedziba powiatu pilskiego. Położone na pograniczu Pojezierza Wałeckiego i Pojezierza Krajeńskiego, nad Gwdą, około 11 km powyżej jej ujścia do Noteci. Liczy 74 763 mieszkańców, co daje jej 51. pozycję w kraju i 4. w województwie.
    Kruszwica (niem. Kruschwitz) – miasto w woj. kujawsko-pomorskim, leży na Kujawach, w powiecie inowrocławskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Kruszwica.
    Bazylika kolegiacka św. Mikołaja w Grudziądzu – pierwotnie kościół parafialny (fara), od 1992 r. kolegiata, od 2010 r. nosi również tytuł bazyliki mniejszej. Świątynia pełni rolę sanktuarium maryjnego związanego z kultem obrazu Matki Bożej Łaskawej. Obecnie opiekę nad kościołem i całą parafią sprawuje ks. Kan. Dariusz Kunicki
    Tarnowskie Góry (śl. Tarnowský Góry, niem. Tarnowitz, czes.: Tarnovské Hory, Tarnovice, łac. Montes Tarnovicenses) – miasto i gmina w południowo-zachodniej Polsce, w województwie śląskim, siedziba powiatu tarnogórskiego, na północnym krańcu Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego (GOP), historycznie na Górnym Śląsku. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa katowickiego.
    Oz (od szw. ås) — wał lub silnie wydłużony pagórek o wysokości najczęściej kilkunastu metrów i długości nawet kilkudziesięciu kilometrów, wyniesiony wskutek osadzania piasku i żwiru przez wody płynące pod lądolodem , w jego szczelinach lub na powierzchni. Ozy zbudowane są z piasków i żwirów, ułożonych poziomymi lub skośnymi warstwami. Niekiedy pokryte są cienką warstwą gliny. Zwykle wał ozu jest na przemian węższy i szerszy, przy czym rozszerzenia są wyższe, zwężenia zaś niższe. Górna powierzchnia wału niekiedy jest płaska i biegnie poziomo (podobnie jak w nasypach kolejowych). Zbocza ozów są zwykle strome.
    Bratwin – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim, w gminie Dragacz. Bratwin jest najstarszą wsią położoną w powiecie świeckim. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.494 sek.