• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • William Elphinstone

    Przeczytaj także...
    Wielka Brytania, Zjednoczone Królestwo (ang. United Kingdom), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania oraz Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Na wyspie tej znajduje się jedyna granica lądowa Zjednoczonego Królestwa z innym państwem – Irlandią. Poza nią, Wielka Brytania otoczona jest przez Ocean Atlantycki na zachodzie i północy, Morze Północne na wschodzie, kanał La Manche na południu i Morze Irlandzkie na zachodzie.Bitwa pod Waterloo – starcie zbrojne, do którego doszło 18 czerwca 1815 roku i było ostatnią bitwą Napoleona Bonaparte. Były cesarz Francuzów powrócił niespodziewanie z wygnania na Elbie i objął rządy na okres 100 dni. W krótkim czasie zebrał ponad 70-tysięczną armię, z którą ruszył w kierunku Brukseli, gdzie stały nierozwiązane jeszcze armie VI koalicji: angielska Wellingtona i pruska Blüchera. Po dwóch zwycięskich starciach 16 czerwca pod Quatre Bras i Ligny Napoleon stanął oko w oko z Wellingtonem pod Waterloo. Zwycięska początkowo bitwa po nadejściu armii Blüchera przemieniła się w klęskę, a armia francuska przestała istnieć. Napoleon musiał ponownie abdykować w dniu 22 czerwca.
    Pułkownik – stopień oficerski. W SZ RP jest to najwyższy stopień wojskowy korpusu oficerów starszych, natomiast w okresie międzywojennym – korpusu oficerów sztabowych. W większości sił zbrojnych po stopniu pułkownika (ang. i fr. – colonel, niem. Oberst, ros. полковник) są stopnie generalskie.
    William Elphinstone

    William George Keith Elphinstone CB (ur. 1782, zm. 23 kwietnia 1842) – brytyjski wojskowy szkockiego pochodzenia, dowódca brytyjskiej armii w Afganistanie, zginął podczas odwrotu tej armii z Kabulu.

    Był synem dyrektora Brytyjskiej Kompanii Wschodnioindyjskiej Williama Fullertona Elphinstone’a. Urodził się w Szkocji. W 1804 r. wstąpił do British Army w stopniu porucznika i brał udział w walkach na Półwyspie Iberyjskim. W 1813 r. został dowódcą 33 pułku piechoty w stopniu podpułkownika. Dowodził tym pułkiem w bitwie pod Waterloo. Za postawę na polu bitwy otrzymał Order Łaźni, holenderski Order Wojskowy Wilhelma oraz rosyjski Order Świętej Anny. W 1825 r. otrzymał stopień pułkownika. Był również adiutantem króla Jerzego IV.

    Kabul (pers. کابل) – stolica i największe miasto w Afganistanie, liczy ponad 2,5 miliona mieszkańców, i znajduje się w prowincji Kabul. Znane było w starożytności jako Ortospana lub Kabura. Dokładna liczba mieszkańców nie jest określona, ale populacja całej prowincji wynosi między od 3,5 do 5 miliona ludzi.Podpułkownik (ppłk) – wysoki stopień oficerski. W Wojsku Polskim bezpośrednio poprzedzający pułkownika, a powyżej stopnia majora. Jest zaliczany w skład korpusu oficerów starszych, natomiast w okresie międzywojennym – w skład korpusu oficerów sztabowych.

    W 1837 r. otrzymał awans na stopień generała-majora. W 1839 r. przybył do Indii, gdzie został dowódcą Dywizji Benaryjskiej. W 1841 r. odrzymał komendę nad brytyjskim garnizonem w okupowanym Kabulu. W stolicy Afganistanu przebywało wówczas 4 5000 żołnierzy, z czego 690 Brytyjsczyków, oraz 12 000 cywili, głównie rodziny żołnierzy. Generał miał wówczas prawie 60 lat, cierpiał na wzdęcia, nietrzymanie moczu i podagrę (z tego powodu ledwie mógł się poruszać). Generał William Nott, dowodzący Brytyjczykami w Kandaharze opisał Elphinstone’a jako najmniej kompetentnego żołnierza spośród oficerów w odpowiednim stopniu.

    Dyzenteria, czerwonka (gr. dysentería) – ostra choroba zakaźna jelit, w szczególności jelita grubego, której objawem jest uporczywa biegunka i obecność krwi oraz śluzu w stolcu. Nieleczona prowadzi do śmierci.Order Łaźni (pełna nazwa ang.: The Most Honourable Order of the Bath) – brytyjskie odznaczenie wprowadzone przez króla Jerzego I 18 maja 1725, aczkolwiek początków odznaczenia szukać należy w średniowieczu, prawdopodobnie nie wcześniej niż 1128. Nazwa odznaczenia pochodzi z rycerskiego ceremoniału, na który składały się post, modły i kąpiel poprzedzające dzień pasowania. Order Łaźni otrzymują monarcha, książę Walii i dekorowani w trzech klasach: Krzyż Wielki (GCB), Krzyż Komandorski (KCB lub DCB) i Krzyż Towarzyski (CB). Istnieją dwie kategorie orderu cywilna (w formie owalnego medalionu) i wojskowa (w formie krzyża).

    Elphinstone nie chciał początkowo przyjąć nominacji na głównodowodzącego, ale gubernator generalny Indii lord Auckland pozostał nieugięty. Jednak pod koniec roku stan zdrowia Elphinstone’a tak bardzo się pogorszył, że Auckland zezwolił mu na powrót do Indii. W tym czasie jednak, wskutek błędnej polityki Brytyjczyków, w Afganistanie wybuchło powstanie, a nieudolnie dowodzący Elphinstone został oblężony w cytadeli w Kabulu. Z biegiem czasu generał coraz bardziej tracił ducha, a po zabójstwie oficera politycznego Williama Macnaghtena kompletnie stracił wolę walki. 1 stycznia 1842 r. skapitulował przez afgańskim wodzem Akbar Chanem. 6 stycznia 16 000 Brytyjczyków rozpoczęło odwrót z Kabulu.

    Biblioteka Kongresu Stanów Zjednoczonych (ang.: Library of Congress) – największa biblioteka świata. Gromadzi ponad 142 mln różnego rodzaju dokumentów, ponad 29 mln książek, 58 mln rękopisów, 4,8 mln map i atlasów, 12 mln fotografii, 6 mln mikrofilmów, 3,5 mln dokumentów muzycznych, 500.000 filmów; wszystko w ponad 460 językach. 7% zbiorów to dokumenty w językach słowiańskich, w tym największy w USA zbiór polskich książek. Całość zajmuje 856 km półek. Biblioteka dysponuje (w 3 budynkach) 22 czytelniami ogólnymi, 3 wydzielonymi czytelniami dla kongresmenów oraz biblioteką sztuki (John F. Kennedy Center). Zatrudnia 5 tysięcy pracowników. Wyposażona jest w system komputerowy o pojemności 13 mln rekordów oraz w 3000 terminali. Pełni funkcję biblioteki narodowej.Sir William Hay Macnaghten, 1. baronet (ur. 24 sierpnia 1793, zm. 23 grudnia 1841 w Kabulu), brytyjski urzędnik Służby Cywilnej, najwyższy rangą polityk towarzyszący Armii Indusu podczas I wojny brytyjsko-afgańskiej.

    Brytyjska kolumna była od początku atakowana przez Afgańczyków. Szybko porzucono bagaże. Wiele osób zmarło z zimna lub głodu. 11 stycznia Elphinstone udał się na rozmowy z Akbar Chanem, ale afgański przywódca odmówił mu zgody na powrót do jego oddziałów. Resztki wojsk brytyjskich zostały wkrótce zmasakrowane przez Afganów. Ranny i cierpiący na dyzenterię Elphinstone zmarł kilka miesięcy później. Został pochowany w Dżalalabadzie.

    British Army (Armia Brytyjska) – wojska lądowe Brytyjskich Sił Zbrojnych, powstałe w 1707 roku po zjednoczeniu Anglii i Szkocji w Królestwo Wielkiej Brytanii.Jerzy IV, właśc. Jerzy August Fryderyk (ang. George Augustus Frederick, ur. 12 sierpnia 1762 w Londynie, zm. 26 czerwca 1830 w Windsorze) – regent od 5 lutego 1811 do 29 stycznia 1820, potem król Wielkiej Brytanii i Hanoweru od 29 stycznia 1820, najstarszy syn króla Jerzego III i Charlotty Mecklenburg-Strelitz.

    Linki zewnętrzne[]

  • Nieudolni dowódcy - William Elphinstone
  • The Battle of Kabul and the retreat to Gandamak
  • geo.ed.ac.uk
  • (window.RLQ=window.RLQ||).push(function(){mw.log.warn("Gadget \"edit-summary-warning\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"wikibugs\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"ReferenceTooltips\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"main-page\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");});
    Brytyjska Kompania Wschodnioindyjska (ang. British East India Company, początkowo Angielska Kompania Wschodnioindyjska – English East India Company, czasami potocznie nazywana John Company) – kompania handlowa angielskich inwestorów, z siedzibą w Londynie, działająca od 1600 roku do 1858 roku, głównie na terenie dzisiejszych Indii, także w Azji Południowo-Wschodniej i na Dalekim Wschodzie.Order Świętej Anny (ros. Орден Святой Анны) – od 1735 do 1797 order domowy oraz zasługi holsztyńskiej dynastii Schleswig-Holstein-Gottorp, panującej w księstwie Gottorf, w Szwecji oraz w 1762 i ponownie od 1796 w Imperium Rosyjskim. W 1797 car Paweł I wcielił go do systemu orderów carskich jako Opдeнъ cв. Aнны i przydzielił mu najniższe miejsce w ich hierarchii, w której pozostał do 1917. Obecnie jest jednym z orderów domowych b. panującej dynastii Romanowów.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Afganistan, Islamska Republika Afganistanu (dari افغانستان, trl. Afghānestān, trb. Afghanestan; جمهوری اسلامی افغانستان, trl. Jomhūrī-ye Eslāmī-ye Afghānestān, trb. Dżomhuri-je Eslami-je Afghanestan; paszto افغانستان, trl. Afghānistān, trb. Afghanistan; د افغانستان اسلامي جمهوریت, trl. Də Afghānistān Islāmī Jumhūriyat, trb. Dy Afghanestan Eslami Dżumhurijat) – śródlądowe państwo położone w Azji Środkowej.
    Order Wojskowy Wilhelma (nl.: Militaire Willems-Orde, MWO) – najstarsze i najwyższe odznaczenie wojskowe (order) Królestwa Niderlandów, nadawane od 1815.
    Gubernator Generalny i wicekról Indii (ang. Governor General and Viceroy of India) – głowa brytyjskiej administracji w kolonialnych Indiach. Urząd wywodził się z powstałego w 1773 r. urzędu gubernatora generalnego Fortu William. Początkowo kompetencje gubernatora były ograniczone na rzecz urzędników Brytyjskiej Kompanii Wschodnioindyjskiej. Pełna władza gubernatorska została mu oddana w 1833 r. i uległa rozszerzeniu w 1858 r., kiedy Indie zostały w całości podporządkowane Koronie Brytyjskiej. Gubernatorzy przyjęli wtedy tytuł wicekróla, którego używali do 1947 r., kiedy to ogłoszono niepodległość Indii. Po tej dacie ich uprawnienia zostały zredukowane do tych posiadanych przez gubernatorów generalnych dominiów. Urząd gubernatora został zniesiony w 1950, po wprowadzeniu republiki.
    Kandahar (paszto کندهار pers. قندهار Qandahâr) – miasto w południowym Afganistanie, stolica prowincji Kandahar, położone nad rzeką Helmand. Liczba mieszkańców miasta wynosi ok. 450 300 ludzi (dane z 2006 roku), podczas gdy całej prowincji 886 000. Kandahar jest trzecim co do wielkości miastem Afganistanu i głównym ośrodkiem handlowym – w szczególności dla produktów rolniczych. W mieście znajduje się także międzynarodowy port lotniczy. Rozbudowana sieć drogowa w połączeniu z dogodnym położeniem geograficznym ułatwia komunikację z innymi ważnymi miastami regionu: Kabulem i Ghazni na wschodzie, Heratem na zachodzie i miastem Kweta w Pakistanie. Obok Peszawaru, Kandahar jest głównym miastem plemienia Pasztunów. W Kandaharze urodził się prezydent Hamid Karzai.
    Wojna na Półwyspie Iberyjskim 1807-1814 wybuchła wkrótce po zawarciu trójprzymierza Wielkiej Brytanii z Hiszpanią i Portugalią przeciw Francji. Toczyła się na Półwyspie Iberyjskim w czasie wojen napoleońskich. Konflikt zapoczątkowała okupacja Portugalii przez armię francuską w roku 1807 i Hiszpanii w 1808; trwał on aż do pokonania Napoleona w roku 1814.
    Porucznik – oficerski stopień wojskowy występujący w większości armii świata. W Wojsku Polskim zaliczany jest do korpusu oficerów młodszych. Polski oficer w stopniu porucznika na naramiennikach nosi trzy gwiazdki.
    Indie Brytyjskie – potoczna nazwa Indii w czasie, gdy pozostawały one pod władzą Brytyjczyków, tj. w latach 1858 - 1947.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.038 sek.