• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Wielki post



    Podstrony: [1] [2] [3] 4
    Przeczytaj także...
    Akatyst (akatist, z gr. akathistos, od a "nie" + kathiden "siedzieć") – rodzaj hymnu liturgicznego, typowego dla chrześcijańskich kościołów wschodu, zwłaszcza posługujących się językiem greckim, przede wszystkim dla Cerkwi prawosławnej. Akatyst składa się z mniejszych form poezji liturgicznej - kondakionów i ikosów (zazwyczaj 13 kondakionów i 12 ikosów). Treścią hymnu jest pochwała Jezusa Chrystusa, Matki Boskiej lub świętych, zwłaszcza męczenników. Akatysty są zawsze śpiewane na stojąco. Niekiedy stanowią zasadniczą część szczególnych nabożeństw, co dotyczy zwłaszcza najbardziej znanego Akatystu ku czci Bogurodzicy. Zbiorem akatystów jest akafistnik.Post – dobrowolne powstrzymanie się od jedzenia w ogóle, lub od spożywania pewnych rodzajów pokarmów (np. mięsa), przez określony czas. Pości się przede wszystkim z przyczyn religijnych.
    Uwagi[ | edytuj kod]
    1. Zgodnie z zasadami polskiej ortografii, poprawny jest zapis nazwy małymi literami. Językoznawcy dopuszczają jednak zapis nazwy wielkimi literami „ze względów religijnych” jako „Wielki Post”.
    2. List Ireneusza z Lyonu został zamieszczony przez Euzebiusza, biskupa Cezarei Nadmorskiej, w jego „Historii Kościelnej”.
    3. „Nemo in pascha, antequam oblatio fiat, percipiat. Nam qui ita agit, non illi inputatur ieiunium. Si quis autem in utero habet et aegrotat et non potest duas dies ieiunari, in sabbato ieiunet propter necessitatem, contenens panem et aquam” („Tradycja apostolska Hipolita”).
    4. Wyznawców, którzy kończyli post już w sobotę wieczorem Dionizy zganił „jako niecierpliwych i nieopanowanych, ponieważ za wcześnie przerywają bieg, […] Tych natomiast, którzy się spóźniają i czekają jak najdłużej, aż do czwartej straży, kiedy to nasz Zbawiciel ukazał żeglującym, chodząc po morzu, pochwalimy jako ludzi dzielnych i miłośników pokuty” („Canones Patrum Graecorum”).
    5. Dni postu obliczano od Wielkiego Czwartku wstecz, więc początek postu został wyznaczony na szóstą niedzielę przed Wielkanocą, która tym samym została pierwszą niedzielą wielkiego postu.
    6. Nazwa niedzieli „Invocabit” pochodzi od pierwszych słów mszalnego introitu tej niedzieli: Invocabit me, et ego exaudiam eum.
    7. Nazwa niedzieli „Reminiscere” pochodzi od pierwszych słów mszalnego introitu tej niedzieli: Reminiscere miserationum tuarum.
    8. Nazwa niedzieli „Oculi” pochodzi od pierwszych słów mszalnego introitu tej niedzieli: Oculi mei semper ad Dominum.
    9. Nazwa niedzieli „Laetare” pochodzi od pierwszych słów mszalnego introitu tej niedzieli: Laetare, Ierusalem....
    10. Ten sam ceremoniał można odnaleźć w „Pontificale Romanum” z 1859.
    11. Norma kan. 770 KPK jest podobna do kan. 615 Kodeksu kanonów Kościołów wschodnich (Codex canonum Ecclesiarum Orientalium auctoritate Joannis Pauli PP. II promulgatus) z 1990 roku, regulującego funkcjonowanie katolickich Kościołów wschodnich.
    12. Kan. 770 KPK odpowiada całemu rozdziałowi De saris missionibus z Kodeksu pio-benedyktyńskiego (Kodeks prawa kanonicznego z 1917), na który składały się kan. 1349–1351, ale KPK z 1917 nie mówił o rekolekcjach parafialnych, ale odnosił się do popularnych wówczas misji ludowych.
    13. W tygodniu maślanym zwyczajowo przygotowywane są bliny i naleśniki.
    14. W kościołach wschodnich pierwsza niedziela wielkiego postu nazywa się Niedzielą Ortodoksji lub Niedzielą Triumfu Prawosławia, dla upamiętnienia zwycięstwa nauki o czci ikon. Wspomnienie takie ustanowiono za panowania bizantyńskiej cesarzowej Teodory, gdy synod w 843 przywrócił możliwość przedstawiania na ikonach wizerunków Chrystusa, Maryi i świętych. Ów „triumf Prawosławia” nie ma wydźwięku konfrontacji z Kościołem łacińskim uznającym Biskupa Rzymu za głowę Kościoła.
    15. W prawosławiu sobota i niedziela zawsze były (i są) dniami świątecznymi.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Renata Przybylska, Wiesław Przyczyna: Pisownia słownictwa religijnego. Tarnów: Biblos, 2011, s. 23. ISBN 978-83-733299-8-0.
    2. Nazwy okresów kalendarzowych. Słownik języka polskiego. [dostęp 2019-03-11].
    3. Tempus Septuagesimae - Przedpoście (pol.). PCh24.pl, 2014-02-17 13:15. [dostęp 2020-02-10].
    4. CIC 1917: text – IntraText CT, intratext.com [dostęp 2017-04-15].
    5. Witold Nowakowski: Obrzędy wielkopostne. Objaśnienia ceremonii, używanych w Ko­ściele katolickim w czasie Wielkiego Postu. Z szczególnem uwzględnieniem modlitw liturgicznych. Poznań: Drukarnia i Księgarnia św. Wojciecha, 1909, s. 5-10.
    6. List okólny o przygotowaniu i obchodzeniu świąt paschalnych „Paschalis sollemnitatis”, Kongregacja Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów, 16 stycznia 1988.
    7. Congregatio pro Culto Divino. Letterae circulares „De festis paschalibus praeparandis et celebrandi”. „Notitiae”. 258, s. 81-108, 1988-01-16. Libreria Editrice Vaticana. Citta del Vaticano. ISSN 0029-4306. 
    8. Ogólne wprowadzenie do mszału rzymskiego. Kazimierz Dynarski (redaktor merytoryczny). Poznań: Pallottinum, 1986, s. 96. ISBN 83-7014-040-8.
    9. Komisja Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów Episkopatu Polski: Ogólne normy roku liturgicznego i kalendarza. [dostęp 2013-03-30].
    10. KAI / slo: Post paschalny również w Wielką Sobotę. deon.pl, 2013-03-30. [dostęp 2019-03-02].
    11. Grekokatolicy: Początek Wielkiego Postu. Instytut Gość Media, 2008-03-10. [dostęp 2019-03-22].
    12. Bp Dionizy (Łukin): Wielki Post. W: Krzysztof Leśniewski, Jadwiga Leśniewska: Prawosławie. Światło wiary i zdrój doświadczenia. Prawosławna Diecezja Lubelsko-Chełmska, 1999, s. 88. ISBN 83-907299-9-7.
    13. ekai.pl: Grekokatolicy obchodzą dzisiaj Niedzielę Palmową i rozpoczynają Wielki Tydzień. Katolicka Agencja Informacyjna, 2016-04-24. [dostęp 2019-03-22].
    14. pab: Grekokatolicy obchodzą dzisiaj Niedzielę Palmową i rozpoczynają Wielki Tydzień. Katolicka Agencja Informacyjna, 2016-04-28. [dostęp 2019-03-22].
    15. Stanisław Wróblewski: Tradycja Żywego Kościoła cz. 1/1. Instytut Gość Media, 2018-02-22. [dostęp 2019-03-03].
    16. MG: Wielki Post. Opoka.pl, 2015-02-18. [dostęp 2019-03-02].
    17. Stanisław Wróblewski: Tradycja Żywego Kościoła cz. 5/1. Instytut Gość Media, 2018-03-28. [dostęp 2019-03-03].
    18. Euzebiusz z Cezarei: Historia Kościelna. Agnieszka Caba (przekład na podst. tł. Arkadiusza Lisieckiego); Henryk Pietras (oprac.). Wyd. 2 zm.. Kraków: Wydawnictwo WAM, 2013, s. 796, seria: Źródła Myśli Teologicznej 70. ISBN 978-83-7318-938-6.
    19. Stanisław Czerwik. Prefacje czterdziestodniowego przygotowania do obchodu paschalnego triduum w Mszale. Rzymskim Pawła VI z r. 1975. „Studia Theologica Varsaviensia”. 20 (1), s. 69–130, 1982. Wydawnictwo Naukowe UKSW. ISSN 0585-5594. 
    20. Tertulian: Tertulliani Liber De ieiunio adversus Psychicos (łac.). tertullian.org, (po 207). [dostęp 2019-03-02].
    21. Raniero Cantalamessa: Pascha naszego zbawienia. Tradycje paschalne Biblii oraz pierwotnego Kościoła. Mieczysław Brzezinka SAC (przekład). Kraków: Wydawnictwo M, 1998, s. 226. ISBN 83-87243-49-3.
    22. Stanisław Wróblewski: Tradycja Żywego Kościoła cz. 1/2. Instytut Gość Media, 2018-02-22. [dostęp 2019-03-03].
    23. Sławomir Bralewski. Praktykowanie postu w świetle historiografii kościelnej IV-V wieku. „Vox Patrum”. 59 (33), s. 359–378, 2013. Instytut Badań nad Antykiem Chrześcijańskim. ISSN 0860-9411. 
    24. Dionizy Wielki: Beati Dionysii Archiepiscopi Alexandrini ad Basilidem Episcopum. III w.
    25. Emil Stanula: Dionizy Wielki. W: Encyklopedia Katolicka. T. 3: Cenzor – Dobszewicz. Lublin: Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II, Towarzystwo Naukowe Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II., 1979, s. 1342–1343. ISBN 83-86668-03-2.Sprawdź autora:2.
    26. Kanony Ojców Greckich (tekst grecki i polski), Atanazego i Hipolita (tekst arabski i polski). przekł. Stanisław Kalinkowski (tekst gr.), Janusz Szymańczyk (tekst arab.), Marta Mucha (konsult. tekstu arab.) ; układ i oprac. Arkadiusz Baron, Henryk Pietras. Kraków: Wydawnictwo WAM, 2009, s. 495, seria: Źródła Myśli Teologicznej 49. ISBN 978-83-7505-366-1.
    27. Eteria: Pielgrzymka do miejsc świętych ; tł. Władysław Szołdrski. Warszawa: Akademia Teologii Katolickiej, 1970, seria: Pisma Starochrześcijańskich Pisarzy ; t. 6.
    28. KEP; Palottinum: Czytelnia – Wielki Post. Konferencja Episkopatu Polski i Wydawnictwo Pallottinum, 2014-03-01. [dostęp 2019-03-02].
    29. Stanisław Wróblewski: Tradycja Żywego Kościoła cz. 2/1. Instytut Gość Media, 2018-03-03. [dostęp 2019-03-03].
    30. Stanisław Wróblewski: Tradycja Żywego Kościoła cz. 2/2. Instytut Gość Media, 2018-03-03. [dostęp 2019-03-03].
    31. Wojciech Hanc. Wojciech Hanc Jedność sakramentów chrześcijańskiego wtajemniczenia w dialogijnym spojrzeniu Kościołów siostrzanych. „Studia Włocławskie”. 6, s. 215–225, 2003. Teologiczne Towarzystwo Naukowe. ISSN 1506-5316. 
    32. Czesław Krakowiak. Nazwa sakramentu bierzmowania. „Ruch Biblijny i Liturgiczny”. 28 (1–2), s. 66–71, 1975. Polskie Towarzystwo Teologiczne. DOI: 10.21906/rbl.3280. ISSN 0209-0872. 
    33. Louis Duchesne: Origines du culte chrétien: etude sur la liturgie latine avant Charlemagne. Tuluza: Thorin, 1889, s. 283.
    34. Burkhard Neunheuser: Baptême et confirmation. Paryż: 1966, s. 131.
    35. Stanisław Hołodok: Chrzcielny charakter Wielkiego Postu. opoka.org.pl, 2008-04-18. [dostęp 2019-03-06].
    36. Zenon Mońka. Historia Wielkiego Postu. „Niedziela”. 6, 2005. Kuria Metropolitalna w Częstochowie. ISSN 0208-872X. 
    37. ks. Tarsycjusz Sinka CM. Środa Popielcowa. „Ruch Biblijny i Liturgiczny”. 55 (1), s. 49–54, 2002. ISSN 2391-8497. 
    38. Stanisław Wróblewski: Tradycja Żywego Kościoła cz. 5/2. Instytut Gość Media, 2018-03-28. [dostęp 2019-03-03].
    39. Marian Banaszak: Historia Kościoła katolickiego. T. 2, Średniowiecze. Warszawa: Akademia Teologii Katolickiej, 1987, s. 129.
    40. Kalendarz Jasnogórski. „Tygodnik NIEDZIELA”, 1933. 
    41. Piotr Urbański: Natura i łaska w poezji polskiego baroku : okres potrydencki : studia o tekstach. Kielce: 1996. ISBN 83-86168-07-2.
    42. Krzysztof Sudoł: Palmowa, kwietna, wierzbna (pol.). niedziela.pl, 2012. [dostęp 2020-09-11].
    43. Mikołaj z Błonia: Tractatus de sacramentis. Kraków: 1529.
    44. Wacław Schenk: Liturgia sakramentów świętych. Lublin: Towarzystwo Naukowe Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, 1964, s. 38–43, seria: Źródła i monografie; tom 74.
    45. Klemens VIII, Urban VIII, Benedykt XIV: Pontificale Romanum: Clementis VIII ac Urbani VIII jussu editum et a Benedicto XIV, recognitum et castigatum, juxta recèntioren editionem Romanam ac demum in commodiorem formam redactum. 1859, s. 389.
    46. Janusz Mieczkowski. Rzymska liturgia stacyjna. „Ruch Biblijny i Liturgiczny”. 65 (29), s. 29–44, 2012. DOI: 10.21906/rbl.81.. ISSN 2391-8497. 
    47. Wielkopostne Kościoły Stacyjne 2018. Archidiecezja Warszawska, 2018. [dostęp 2019-03-10].
    48. Kościoły Stacyjne w Krakowie – Wielki Post 2019. Archidiecezja Krakowska, 2019. [dostęp 2019-03-10].
    49. KEP; Palottinum: Wielki Post – Gorzkie Żale. Konferencja Episkopatu Polski i Wydawnictwo Pallottinum, 2013-02-06. [dostęp 2019-03-16].
    50. Nina Matusiak: Okres przygotowawczy – prawidła i przepisy żywieniowe. kuchnia.cerkiew.pl, 2007-05-14. [dostęp 2019-03-07].
    51. Codex Iuris canonici auctoritate Joannis Pauli PP. II promulgatus (Kodeks prawa kanonicznego), 23 stycznia 1983.
    52. Mieczysław Różański, Lesław Krzyżak. Rekolekcje w Internecie. „Acta Universitatis Lodziensis”. 81, s. 53-63, 2017. Wydawnictwo UŁ. DOI: dx.doi.org/10.18778/0208-6069.81.05. ISSN 0208-6050. 
    53. Marcin Kowalik: Wiekuiste ciastka i kiszony żur. Instytut Gość Media, 2017-03-09. [dostęp 2019-03-08].
    54. Kisiel z owsa (owsiany). W: Lista produktów tradycyjnych (woj. lubelskie) [on-line]. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, 2015. [dostęp 2020-01-28].
    55. ordo.pallotyni.pl: Niedziela Palmowa, czyli Męki Pańskiej. ordo.pallotyni.pl. [dostęp 2019-03-03].
    56. Konferencji Episkopatu Polski: Ogólne wprowadzenie do Mszału rzymskiego 2002. KEP, 2002, s. 57-58.
    57. Michał Łesiów: Przez Wielki Post do Zmartwychwstania Chrytusa. grekokatolicy.pl, 2018-07-25. [dostęp 2019-03-22].
    58. psd: Grekokatolicy rozpoczynają dzisiaj Wielki Post. deon.pl, 2012-02-27. [dostęp 2019-03-24].
    59. Ewa Modrzewska. Wielki post w tradycji prawosławnej. „Zeszyty naukowe, seria geograficzno-turystyczna”, s. 195–215, 2010. Szkoła Wyższa Przymierza Rodzin. ISSN 1689-8982. 
    60. bp Dionizy (Łukin): Okres przygotowawczy do Wielkiego Postu. Parafia Prawosławna pw. św. Spirydona Cudotwórcy w Mińsku Mazowieckim. [dostęp 2019-03-04].
    61. Marina Madej, Krzysztof Aleksiuk: Wielki Post w Prawosławiu. ortodoksja.pl. [dostęp 2019-03-04].
    62. (red.): Wielki Post w Kościołach Wschodnich. cyrylimetody.marianie.pl. [dostęp 2019-03-04].
    63. Alciviadis C. Calivas: Oddawanie czci Bogu. W: Krzysztof Leśniewski, Jadwiga Leśniewska: Prawosławie. Światło wiary i zdrój doświadczenia. Prawosławna Diecezja Lubelsko-Chełmska, 1999, s. 66. ISBN 83-907299-9-7.
    64. ekumenizm.wiara.pl: Wielki Post u prawosławnych. Instytut Gość Media, 2002-12-15. [dostęp 2019-03-07].
    65. Jerzy (Pańkowski). Charakter i specyfika liturgiiuprzednio poświęconych darów. „Elpis”. 10 (17/18), s. 179–195, 2008. Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku. ISSN 1508-7719. 
    66. Katarzyna Miszczuk: Powiat niezwykły: Wielki Post w ludowej obrzędowości. powiat.hajnowka.pl. [dostęp 2019-03-17].
    67. Anrzej Dębski: Czas Pasyjny, Wielki Tydzień i Wielkanoc w Kościele Ewangelicko-Augsburskim. deon.pl. [dostęp 2019-03-10].
    Raniero Cantalamessa ofm cap (ur. 22 lipca 1934 w Colli del Tronto w Marchii) – włoski teolog katolicki, franciszkanin kapucyn, kaznodzieja Domu Papieskiego.Gubbio – miasto i gmina we Włoszech, w regionie Umbria, w prowincji Perugia, powstałe w miejscu starorzymskiego miasta Iguvium.


    Podstrony: [1] [2] [3] 4



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Dekalog (stgr. δεκάλογος dekalogos, dziesięć słów) inaczej Dziesięć przykazań (w tradycji żydowskiej Dziesięć Oświadczeń עשרת הדיברות, Aseret ha-Dibrot) – zbiór podstawowych nakazów moralnych obowiązujących pierwotnie wyznawców judaizmu, a następnie przejęty przez chrześcijan, dla których spełnia się on w Jezusie Chrystusie (Por. Mt 5,17-19) poprzez tajemnicę paschalną.
    Ojcze nasz, Modlitwa Pańska, Modlitwa wzorcowa (łac. Oratio Dominica, Pater Noster) – najstarsza, a zarazem najważniejsza modlitwa chrześcijan, którą według Nowego Testamentu Jezus przekazał swoim uczniom. Jest to formuła chwaląca wspaniałość Boga, jednocześnie mająca formę błagalną. Według Ojców Kościoła stanowi ona wzór modlitwy chrześcijańskiej. Ojcze nasz jest często używanym narzędziem w językoznawstwie porównawczym.
    Jutrznia (łac. Laudes, gr. orthros) – w Kościele katolickim pierwsza część Liturgii godzin odmawianej o wschodzie Słońca. Częstym zwyczajem jest łączenie jutrzni razem z Wezwaniem (łac. Invitatorium) lub Godziną czytań (łac. Matutinum).
    Cyprian z Kartaginy, Święty Cyprian, łac. Thascius Caecilius Cyprianus, cs. Swiaszczennomuczenik Kiprian, jepiskop Karfagienskij (ur. ok. 200 lub 210 w rzymskiej prowincji Afryki, zm. 14 września 258 niedaleko Kartaginy) – biskup Kartaginy i męczennik za wiarę, pisarz apologeta chrześcijaństwa, jeden z ojców Kościoła, święty katolicki i prawosławny. Święty ten wymieniany jest w Modlitwie Eucharystycznej Kanonu rzymskiego.
    Klemens VIII, łac. Clemens VIII, właśc. Hipolit Aldobrandini, wł. Ippolito Aldobrandini (ur. 24 lutego 1536 w Fano, zm. 3 marca 1605 w Rzymie) – papież od 30 stycznia 1592 do 3 marca 1605 roku.
    Wielka schizma – rozłam w chrześcijaństwie na Kościół wschodni i zachodni. Za symboliczną datę tego wydarzenia przyjmuje się rok 1054.
    Codex Iuris Canonici, Pii X Pontificis Maximi iussu digestus, Benedicti Papae XV auctoritate promulgatus (pol. kodeks prawa kanonicznego) to pierwsza nowoczesna kodyfikacja prawa kanonicznego Kościoła katolickiego obrządku łacińskiego promulgowana 27 maja 1917 r. przez Benedykta XV bullą Providentissima Mater Ecclesia. Kodeks wszedł w życie 19 maja 1918.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.182 sek.