• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Wielka Rafa Koralowa



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Pasożytnictwo, parazytyzm – forma antagonistycznego współżycia dwóch organizmów, z których jeden czerpie korzyści ze współżycia, a drugi ponosi szkody. Termin ten stosowany jest w biologii – w odniesieniu do dwóch organizmów różnych gatunków – oraz w socjologii, gdzie pasożytnictwem nazywany jest próżniaczy tryb życia osoby zdolnej do pracy. Zbliżonymi do pasożytnictwa formami – spotykanymi w biologii rozwoju – są szczególne taktyki rozrodcze prowadzone przez parazytoidy, pasożyty lęgowe oraz niektóre gatunki tzw. pasożytów płciowych (np. matronicowate).Przydacznia olbrzymia (Tridacna gigas) – największy małż świata. Żyje w Pacyfiku, w okolicach Wielkiej Rafy Koralowej, oraz w Oceanie Indyjskim. Maksymalna długość to 1,5 metra. Masa ciała może osiągać 320 kg. Żywi się głównie poprzez glony symbiotyczne Zooanthella, a także planktonem odfiltrowanym z wody.
    Zasięg Wielkiej Rafy Koralowej

    Wielka Rafa Koralowa (ang. Great Barrier Reef) – największa na świecie rafa koralowa, położona wzdłuż północno-wschodnich wybrzeży Australii, na Morzu Koralowym.

    Największa na Ziemi pojedyncza struktura wytworzona przez organizmy żywe, widoczna z kosmosu jako biała smuga na tle błękitnego oceanu.

    Rafa znana była Aborygenom, a przez Europejczyków została odkryta 11 czerwca 1770 roku, kiedy brytyjski żeglarz James Cook (1728–1779) na okręcie „Endeavour” przypłynął do Australii podczas swojej pierwszej wyprawy na południe w latach 1768–1771.

    Włócznik, miecznik (Xiphias gladius), określany też nazwami: „ryba-miecz” i „mieczoryb” – gatunek ryby okoniokształtnej z rodziny włócznikowatych (Xiphiidae), będący jej jedynym żyjącym przedstawicielem (rodzina obejmuje jeszcze wymarły rodzaj Protosphyraena).Ssaki morskie – ssaki, które większość swojego życia spędzają w słonych wodach mórz lub oceanów. Grupa ta obejmuje ponad sto gatunków ssaków wywodzących się od przodków prowadzących lądowy tryb życia. Są wtórnie przystosowane do życia w wodzie. Charakteryzują się dużymi rozmiarami ciała, opływowym kształtem, termoizolacyjnymi właściwościami skóry i – u większości gatunków – przekształceniem kończyn w płetwy. U waleni kończyny tylne zanikły a ogon przekształcił się w poziomo ustawioną płetwę ogonową. U niektórych wytworzyła się płetwa grzbietowa. Większość ssaków morskich utraciła typowe dla ssaków lądowych owłosienie, z wyjątkiem włosów czuciowych.

    W 1975 roku utworzono park morski – Park Morski Wielkiej Rafy Koralowej (ang. Great Barrier Reef Marine Park). W 1981 roku Wielka Rafa Koralowa została wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

    Geografia[ | edytuj kod]

    Położenie[ | edytuj kod]

    Wielka Rafa Koralowa leży wzdłuż północno-wschodnich wybrzeży Australii na terenie stanu Queensland. Rozciąga się na przestrzeni ponad 2300 km (od 10°S do 24°S) na Morzu Koralowym na Pacyfiku od Cieśniny Torresa przed Papuą-Nową Gwineą do Lady Elliot Island, leżącej ok. 75 km na północny wschód od Bundabergu. Leży w różnych odległościach od brzegów Australii, wahających się od 15 km (przy Cairns) do 250 km (przy Gladstone), i rozciąga się na powierzchni ponad 346 tysięcy km².

    Przydacznia niebieska (Tridacna maxima) – gatunek małża z rodziny przydaczniowatych (Tridacnidae) występujący w Oceanie Indyjskim i Pacyfiku od Morza Czerwonego i wschodnich wybrzeży Afryki po wyspy Pitcairn. Żyje na rafach koralowych, na głębokości 1–15 m.Żarłacz tępogłowy, żarłacz wielkogłowy (Carcharhinus leucas) – gatunek ryby chrzęstnoszkieletowej z rodziny żarłaczowatych (Carcharhinidae). Ten drapieżny rekin jest powszechnie spotykany na całym świecie w ciepłych i płytkich wodach wzdłuż wybrzeży i rzek. Znany jest ze swojej agresywnej natury. Preferuje ciepłe i płytkie akweny, spotykany zarówno w akwenach słonowodnych, jak i słodkowodnych szczególnie w ujściach rzek. Odnotowano osobniki spotykane w górnej części rzeki Ohio w stanie Kentucky.

    Wielka Rafa Koralowa dzielona jest na cztery regiony:

  • Region Cieśniny Torresa – położony na północ od półwyspu Jork, szelf ma tu szerokość 100 a głębokość wody rzadko przekracza 20 m, na północy 5–10 m.
  • Region Północny – rozciąga się powyżej równoleżnika 16° a głębokość wody nie przekracza 30 m.
  • Region Centralny – region pomiędzy 16° a 20° równoleżnikiem, w jego części środkowej głębokość wody wynosi 100 m; zagęszczenie rafy jest tu najmniejsze.
  • Region Południowy – rozciąga się na południe od równoleżnika 20°, wody oceanu sięgają tu 145 m głębokości.
  • Rafa widoczna jest gołym okiem z kosmosu.

    Cyklon tropikalny – przemieszczające się nad oceanami najintensywniejsze energetycznie zjawisko cechujące atmosferę, związane z układem niskiego ciśnienia, w którym nie występują fronty atmosferyczne.Morze – naturalny zbiornik wodny, część oceanu, mniej lub bardziej wyraźnie oddzielona od pozostałych jego części brzegami kontynentu, wyspami lub wzniesieniem dna. Ze względu na utrudnioną wymianę wód morza charakteryzują się indywidualnymi cechami, zbiór tych cech nazywa się ustrojem hydrologicznym.

    Powstanie Wielkiej Rafy Koralowej[ | edytuj kod]

    Rafa powstaje z nagromadzenia się szkieletów wapiennych organizmów rafotwórczych, przede wszystkim koralowców. Rafy powstają w określonych warunkach:

  • temperatura wody musi utrzymywać się powyżej 18 °C (średnia temperatura wody na powierzchni nie może być niższa niż 24 °C, a optymalne warunki to 26–27 °C)
  • woda musi być czysta
  • głębokość wody nie może przekraczać 50 m
  • zasolenie wody musi utrzymywać się w przedziale 30–40‰
  • Średni roczny przyrost rafy to 5–8 mm, który w idealnych warunkach może dochodzić do 15 mm.

    Oreczka krótkogłowa, delfin krótkogłowy (Orcaella brevirostris) – gatunek ssaka z rodziny delfinowatych (Delphinidae), osiągającego długości do 2 m.Wielka Brytania, Zjednoczone Królestwo (ang. United Kingdom), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania oraz Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Na wyspie tej znajduje się jedyna granica lądowa Zjednoczonego Królestwa z innym państwem – Irlandią. Poza nią, Wielka Brytania otoczona jest przez Ocean Atlantycki na zachodzie i północy, Morze Północne na wschodzie, kanał La Manche na południu i Morze Irlandzkie na zachodzie.

    Do powstania Wielkiej Rafy Koralowej przyczyniły się następujące czynniki:

  • stabilny brzeg kontynentalny o umiarkowanym zanurzeniu
  • dryft kontynentu na północ ku ciepłym wodom tropikalnym
  • zmiany poziomu wód oceanicznych
  • napływ osadów z lądu
  • Według teorii wędrówki kontynentów, po oderwaniu się od Antarktydy po rozpadzie Gondwany, Australia przesuwała się w okresie kenozoiku na północ w tempie 7 cm rocznie. Wschodnia Australia uległa wyniesieniu, a działalność wulkaniczna natężyła się – wiele z ówczesnych wulkanów stało się wyspami wulkanicznymi. Proces wyniesienia i denudacji trwający 50 milionów lat dostarczył budulca dla utworzenia się szelfu kontynentalnego. Po uformowaniu się basenu Morza Koralowego, w wodach Morza rozwinęły się pierwsze koralowce, jednak zbyt niska temperatura wody nie pozwoliła na ich bujny rozwój. Dopiero po przesunięciu się Australii ok. 25 milionów lat temu dalej na północ w obszar klimatu tropikalnego rafa zaczęła się rozwijać. Wskutek zmian temperatury, poziomu wód i ruchów geologicznych, pierwsze rafy koralowe uległy częściowemu zniszczeniu, a obecna Wielka Rafa Koralowa rozwinęła się na ich pozostałościach.

    Diugoń przybrzeżny, diugoń, dugoń lub piersiopławka (Dugong dugon) – morski ssak zaliczany do rzędu brzegowców, jedyny współcześnie żyjący przedstawiciel rodziny diugoniowatych. Diugonie przybrzeżne są ssakami dużymi, przystosowanymi do życia wodnego i niezdolnymi do poruszania się na lądzie. Dorosłe osobniki osiągają długość rzędu 3 metrów, przy masie ciała około 400 kg. Są roślinożercami, jedzą przez cały dzień i odżywiają się trawą morską. Żyją stadnie w wodach mórz tropikalnych i subtropikalnych − w wodach przybrzeżnych, w lagunach, rzekach i zatokach oraz w szerokiej równi pływowej odsłanianej w czasie odpływu morza. Zamieszkują region indopacyficzny – od wschodnich wybrzeży Afryki i Morza Czerwonego po Australię, Wyspy Marshalla, Wyspy Salomona i Nową Kaledonię.Mielizna – piaszczyste lub żwirowe płytkie miejsce w rzece lub obszarach szelfowych morza. Przyczyną jej powstania jest osadzanie materiału przenoszonego przez wodę przy miejscowym zmniejszeniu szybkości jej płynięcia. W morzach występuje w miejscach dochodzenia wzniesienia szelfu blisko powierzchni morza.

    Wiek najstarszych depozytów rafy szacowany jest na 500–600 tys. lat. Współczesna rafa barierowa zaczęła rozwijać się ok. 9 tys. lat temu.

    Struktura[ | edytuj kod]

    Wielka Rafa Koralowa nie jest ciągłym, jednolitym tworem, lecz obejmuje ponad 3000 pojedynczych raf (2900 na terenie Parku Morskiego i ok. 750 w obrębie Cieśniny Torresa), ok. 1000 wysp (np. Whitsunday Islands czy Dunk Island), a także wiele obszarów mielizn. Pojedyncze rafy mają różne kształty – jedne przypominają kształtem nerki i mają laguny (np. Bowden Reef), inne – wstęgi (np. Ribbon Reefs) a inne to płaskie platformy bez lagun. W obszarze Wielkiej Rafy nie występują samodzielne atole.

    Lista światowego dziedzictwa (ang. World Heritage List; fr. Liste du patrimoine mondial) – lista obiektów objętych szczególną ochroną międzynarodowej organizacji UNESCO, filii ONZ, ze względu na ich unikatową wartość kulturową bądź przyrodniczą dla ludzkości. Lista obejmuje (w czerwcu 2013) 981 obiektów w 160 krajach, w tym 759 obiektów dziedzictwa kulturowego (K), 193 przyrodniczego (P) i 29 mieszanych (K, P). O wpisaniu danego obiektu na listę decyduje Komitet Światowego Dziedzictwa w trakcie corocznej sesji, począwszy od 1977 r. Nominacje zgłaszane są przez poszczególne kraje. Jeżeli wniosek o wpisanie danego miejsca na listę nie zostanie uwzględniony, może być złożony ponownie.Szkarłupnie (Echinodermata) (z gr. echinos – jeż + derma – skóra) – typ halobiontycznych, bezkręgowych zwierząt wtóroustych (Deuterostomia) o wtórnej symetrii pięciopromiennej. Charakteryzują się wapiennym szkieletem wewnętrznym oraz obecnością unikalnego wśród zwierząt układu ambulakralnego pełniącego funkcję lokomocyjną, dotykową, a częściowo wydalniczą i oddechową. Najstarsze skamieniałości szkarłupni znane są z osadów dolnego kambru. Większość z nich prowadzi osiadły tryb życia, choć niektóre są biernie przenoszone przez wodę. Nie występują wśród nich formy pasożytnicze.

    Szerokość rafy wynosi od 2 do 150 km. Badania przeprowadzone na rafie wykazały, że grubość tworzącej ją warstwy koralowca przekracza 500 m.

    Między Wielką Rafą Koralową i wybrzeżem rozciągają się laguny. Ten obszar płycizn, który rzadko przekracza głębokość 100 m, pokrywa zamuloną warstwę chronioną przez przybrzeżne rafy. Od strony morza, zbocze rafy opada stromo na tysiące metrów w głąb morza. Rafa jest w tym miejscu narażona na działanie fal i wiatrów. Jednocześnie w miejscach, gdzie fale i temperatury są ekstremalne, rafy tracą największe ilości budulca. Duża część luźnego materiału zostaje ponownie związana i tworzy „nowe skały”. Rafa poddawana jest w ten sposób stałemu procesowi niszczenia i odbudowy.

    Kulik syberyjski (Numenius madagascariensis) – gatunek dużego, wędrownego ptaka z rodziny bekasowatych, podrodziny kulików. Gniazduje u wybrzeży wschodniej Azji, zaś zimuje u wybrzeży południowo-wschodniej Azji i w Australii.Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (ang. International Union for Conservation of Nature, w skrócie IUCN) – międzynarodowa organizacja zajmująca się ochroną przyrody założona w 1948 roku jako pierwsza światowa organizacja skupiona na problemach środowiska naturalnego. Jej siedziba mieści się w Gland w Szwajcarii.

    Klimat[ | edytuj kod]

    Wielka Rafa Koralowa leży w całości w strefie klimatu tropikalnego, w strefie pasatów i w strefie cyklonów tropikalnychtajfunów, które pojawiają się w okresie od listopada do maja. Dominującymi wiatrami są południowo-wschodnie pasaty, wiejące w okresie od kwietnia do października.

    Nasilenie opadów zróżnicowane jest wraz z porą roku i położeniem geograficznym. Największe opady deszczów występują w lutym i marcu (jesienią). Najmniejsze opady notowane są pomiędzy marcem a październikiem. Na opady ma również wpływ zjawisko El Niño.

    Falowanie, fale morskie – oscylacyjny ruch cząstek wody po orbitach kołowych lub eliptycznych. Najczęstszą przyczyną falowania jest tarcie wiatru o powierzchnię wody.Ryby chrzęstnoszkieletowe, ryby chrzęstne, chrzęstniki (Chondrichthyes) – gromada kręgowców wodnych – tradycyjnie zaliczanych do ryb właściwych (Pisces) – obejmująca chimery, płaszczki i rekiny, łącznie ponad 1000 gatunków. Żywią się pokarmem zwierzęcym. Większość gatunków ryb chrzęstnych żyje w wodach morskich. Rekiny znane są z zapisów kopalnych datowanych na ponad 400 mln lat, płaszczki pojawiły się prawdopodobnie 200 mln lat temu.

    Fauna i flora[ | edytuj kod]

    Rozgwiazda Linckia laevigata na tle koralowca z rodzaju Acropora

    W wodach rafy żyje ok. 600 gatunków koralowców, 1625 gatunków ryb, 3000 gatunków mięczaków, 630 gatunków szkarłupni, 6 gatunków żółwi morskich, 30 gatunków wielorybów i delfinów, 133 gatunków rekinów i mant, 14 gatunków węży morskich oraz jedna z największych populacji diugoni. Większe wyspy pokryte są gęstą roślinnością tropikalną.

    Przestrzeń kosmiczna – przestrzeń poza obszarem ziemskiej atmosfery. Za granicę pomiędzy atmosferą a przestrzenią kosmiczną przyjmuje się umownie wysokość 100 km nad powierzchnią Ziemi, gdzie przebiega umowna linia Kármána. Ściśle wytyczonej granicy między przestrzenią powietrzną a przestrzenią kosmiczną nie ma. Fizycy przyjmują 80–100 km.Dziobowal zwartopyski, wal Blainville’a (Mesoplodon densirostris) – gatunek ssaka z rodziny zyfiowatych (Ziphiidae). Występuje we wszystkich oceanach świata (poza Antarktycznym) w centralnym Pacyfiku i Atlantyku oraz na północy Oceanu Indyjskiego. Dorosłe osobniki osiągają od 4,4 (samce) do 4,6 metra (samice) przy masie ciała 1 tony. Młode tuż po porodzie mierzą 1,9 metra długości i ważą około 60 kg. Zazwyczaj przebywa w grupach zawierających 3-7 osobników. Podczas polowania może wytrzymać 20-45 minut pod wodą bez oddechu.

    Fauna morska[ | edytuj kod]

    Wiele z występujących tu gatunków zwierząt jest objętych ochroną, cześć jest zagrożona wyginięciem:

  • Żółwie morskie: żółw natator;
  • gatunki zagrożone: żółw zielony, żółw szylkretowy, żółw skórzasty, karetta i żółw oliwkowy
  • Krokodyle: krokodyl różańcowy i krokodyl australijski
  • Ptaki: albatros brunatny, Dionedea chrysostoma, faeton czerwonosterny, petrelec wielki, petrelec olbrzymi, Pterodroma heraldica, rybitwa białoczelna
  • gatunki zagrożone: albatros wędrowny
  • Ssaki morskie:
  • gatunki o niskim stopniu zagrożenia: delfinek pręgoboki, delfinek wysmukły, delfiniak malajski, długopłetwiec oceaniczny, garbogrzbiet chiński, kotik subantarktyczny, płetwal karłowaty, steno długonosy
  • gatunki zagrożone: diugoń, kaszalot spermacetowy, oreczka krótkogłowa, orka oceaniczna, płetwal błękitny, płetwal czerniakowy, płetwal zwyczajny
  • gatunki o nieznanym stopniu zagrożenia: butlonos zwyczajny, delfinek długoszczęki, dziobowal zwartopyski, fereza mała, grindwal krótkopłetwy, Mesoplodon layardii, Mesoplodon pacificus, płetwal Bryde'a, płetwal tropikalny, risso szary, zyfia gęsiogłowa
  • Ryby chrzęstnoszkieletowe: Carcharhinus amblyrhynchoides, Carcharhinus brevipinna, Hypogaleus hyugaensis, manta, orleń cętkowany, patelnica niebieskoplama, Pseudocarcharias kamoharai, Triaenodon obesus, żarłacz jedwabisty, żarłacz tępogłowy, żarłacz tygrysi
  • gatunki zagrożone: Brachaelurus colcloughi, Carcharias carcharias, Dasyatis fluviorum, ostronos atlantycki, rekin wielorybi, Rhynchobatus djiddensis, Sphyrna lewini, Sphyrna mokarran, tawrosz piaskowy, Urogymnus asperrimus, żarłacz biały, żarłacz brunatny, żarłacz czarnopłetwy
  • gatunki o nieznanym stopniu zagrożenia: Orectolobus ornatus, liksa
  • Igliczniowate:
  • gatunki zagrożone: Hippocampus kuda, Hippocampus spinosissimus, Hippocampus trimaculatus
  • gatunki o nieznanym stopniu zagrożenia: Doryrhamphus dactyliophorus, Hippocampus angustus, Hippocampus bargibanti, Hippocampus whitei, Syngnathoides biaculeatus, Solegnathus dunckeri, Solegnathus hardwickii
  • Bezkręgowce: Hippopus hippopus, korale madreporowe, przydacznia niebieska, Tridacna crocea, Tridacna derasa, Tridacna squamosa
  • gatunki zagrożone: przydacznia olbrzymia
  • Ryby morskie: Epinephelus coioides, Epinephelus cyanopodus, Epinephelus daemelii, Epinephelus fuscoguttatus, Epinephelus malabaricus, Epinephelus polyphedakion, Epinephelus tukula, Halophryne queenslandiae, włócznik
  • gatunki zagrożone: Bolbometopon muricatum, itajara goliat, panterka, wargacz garbogłowy
  • gatunki o nieznanym stopniu zagrożenia: Epinephelus ergastularius, Epinephelus tauvina, Ogilbynia novaehollandiae
  • Bielenie korali[ | edytuj kod]

     Osobny artykuł: Blaknięcie raf koralowych.
    Wybielony koralowiec, 2010

    Swoje wyraziste kolory koralowce zawdzięczają obecności w ich tkankach fotosyntetyzujących alg zooksantelli, które żyją z nimi w symbiozie, dostarczając im produkty syntezy w zamian za dostęp do światła. Algi opuszczają koralowce, kiedy wzrasta temperatura wody lub poziom jej zanieczyszczenia, a także w przypadku chorób koralowców. Koralowiec traci wówczas główne źródło pożywienia, zaczyna głodować i traci barwę – ulega wybieleniu (ang. coral bleaching) – jego tkanki staja się przezroczyste i uwidaczniają jego biały szkielet. Jeśli niesprzyjające warunki będą krótkotrwałe, algi powrócą do koralowca, który jednak będzie bardziej podatny na choroby. Jeśli niesprzyjające warunki będą miały charakter przewlekły (kilka tygodni), koralowiec umrze z głodu.

    Bundaberg - miasto w Australii, w stanie Queensland, w pobliżu ujścia rzeki Burnett do Oceanu Spokojnego. Około 58 tys. mieszkańców. Znajduje się tu duża cukrownia.Liksa (Dalatias licha) jest gatunkiem rekina z rzędu koleniokształtnych w rodzinie scymnowatych, będąca jedynym przedstawicielem swojego gatunku. Jest znajdywana sporadycznie na świecie, zazwyczaj przy dnie mórz na głębokościach 200—600 m. Wraz ze sporą wątrobą dla utrzymania naturalnej pływalności, rekin ten potrafi płynąć w wodzie zużywając niewielką ilość energii. Liksa posiada smukłe ciało z bardzo krótkim, tępym ryjem, dużymi oczami i grubymi wargami. Zęby są bardzo zróżnicowane pomiędzy górnymi, a dolnymi szczękami — górne zęby niewielkie i wąskie, a dolne zęby duże, trójkątne i ząbkowane. Typowa długość tego rekina waha się pomiędzy od 1 a 1,4 metra.

    W ciągu ostatnich dwóch dekad na całym świecie miały miejsce procesy masowego bielenia koralowców. Wielka Rafa Koralowa ulegała bieleniu siedmiokrotnie, przy czym najbardziej dramatyczne w skutkach bielenia wystąpiły w latach 1981–1982, 1997–98, 2001–02, i 2014-2017. Główną przyczyną bielenia był wzrost temperatury wody, dodatkowy wzmocniony przez El Niño. W 1998 wystąpiło ono głównie w regionach nadbrzeżnych, dotykając najciężej środkowe i południowe części rafy. Objęło w różnym stopniu 55% rafy. W 2002 blaknięcie objęło więcej regionów (prawie 60 koralowców blakło w jakimś stopniu), w tym te centralne obszary, które nie wyblakły w 1998. Wówczas ponad 30% raf doświadczyło stresu temperaturowego w zakresie 8-16 DWH. Jednak tylko 5% koralowców obumarło.

    Gatunek zagrożony – w znaczeniu ogólnym to gatunek w większym lub mniejszym stopniu zagrożony wyginięciem, w wąskim znaczeniu to jedna z kategorii zagrożenia stosowanych do klasyfikacji gatunków zagrożonych wyginięciem.UNESCO (ang. United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization;pol. Organizacja Narodów Zjednoczonych do Spraw Oświaty, Nauki i Kultury; łac. unesco – łączę się w jedno) – organizacja wyspecjalizowana ONZ, której podstawowym celem jest wspieranie współpracy międzynarodowej w dziedzinie kultury, sztuki i nauki, a także wzbudzanie szacunku dla praw człowieka, bez względu na kolor skóry, status społeczny i religię.

    Ostatnie blaknięcie było najpoważniejsze. Najsilniej wystąpiło na 1000-kilometrowym odcinku północnym, odznaczając się silnym gradientem na osi północ-południe. Ze 171 monitorowanych raf tworzących Wielką Rafę 85% zostało dotkniętych blaknięciem. Ponad 60% koralowców wyblakło zupełnie. Niespełna 10% rafy nie było ani trochę objęte zjawiskiem. Biorąc pod uwagę łączny zasięg zjawiska, niemal cała Wielka Rafa Koralowa została nim dotknięta. Doznany stres temperaturowy sięgał nawet 15 DWH. Południowa część Wielkiej Rafy została słabiej dotknięta blaknięciem najprawdopodobniej dzięki przejściu burzy tropikalnej po cyklonie Winston w 2016. Ochłodził on tamtejsze wody o kilka stopni Celsjusza. Naukowcy uważają, że Wielka Rafa Koralowa najpewniej już nigdy nie wróci do stanu sprzed 2016.

    Carcharhinus amblyrhynchoides – gatunek rekina z rodziny żarłaczowatych (Carcharhinidae), występujący w tropikalnych wodach Oceanu Indyjskiego i południowo-zachodniego Oceanu Spokojnego, od Półwyspu Somalijskiego po Melanezję. Zamieszkuje płytkie wody o głębokości do 50 m. Posiada masywnie zbudowany korpus, krótki ostro zakończony szeroki pysk i krótkie szerokie płetwy piersiowe z charakterystycznymi ciemnymi zabarwieniami na końcach. Osiąga zwykle do 1,5 m długości.Płetwal tropikalny, płetwal równikowy (Balaenoptera edeni) – gatunek ssaka z rodziny płetwalowatych (Balaenopteridae). Wieloryb ten mieszka w tropikalnych i subtropikalnych wodach wszystkich oceanów. Długość ciała 12-14 m, masa ciała 13,6-15 ton. Nieznane są szczegóły dotyczące jego zachowania, gdyż badania były prowadzone głównie na padłych okazach. Prawdopodobnie żyje w małych grupach i żywi się głównie rybami.

    Symbioza ryb[ | edytuj kod]

    Ryby zamieszkujące rafę koralową zbierają się czasami i czekają wspólnie na pojawienie się określonych gatunków krewetek lub wargaczy. Stworzenia te uwalniają większe ryby od pasożytów i usuwają martwe tkanki. Z takiego układu korzystają obie strony – krewetki, które mają stałe źródło pożywienia oraz ryby pozostające dzięki nim przy życiu.

    Faeton czerwonosterny (Phaethon rubricauda) – gatunek średniego ptaka wodnego z rodziny faetonów (Phaethontidae), zamieszkujący tropikalne i subtropikalne okolice zachodniej części Pacyfiku, Oceanu Indyjskiego i Indonezji.Wieloryb – potoczna nazwa niektórych ssaków z rzędu waleni o większych rozmiarach. Wieloryby są największymi zwierzętami zamieszkującymi Ziemię. Od wieków poławiane dla mięsa, a przede wszystkim dla tłuszczu i spermacetu. Wieloryby, w odróżnieniu od ryb, mają płetwy poziome, a nie pionowe, dzięki czemu szybciej pływają.

    Kolejnym przykładem symbiozy jest współpraca ryb z rodziny Gobiidae, czyli babkowatych, i krewetek z rodziny Alpheidae. Krewetka posiada asymetryczne, silne kleszcze (cecha rodziny Alpheidae). Wykopuje ona nimi tunel, który potem zamieszkuje wspólnie z rybami z rodziny Gobiidae. O każdym niebezpieczeństwie dobrze widzące ryby babkowate powiadamiają niemal ślepe krewetki, uderzając je ogonem po czułkach. Oba gatunki unikają w ten sposób zagrożenia, chroniąc się we współdzielonej jamie.

    Pseudocarcharias kamoharai – gatunek morskiej ryby lamnokształtnej, jedyny przedstawiciel rodziny Pseudocarchariidae i rodzaju Pseudocarcharias. Gatunek głębinowy, odkryty w 1936. Zamieszkuje ciepłe wody oceaniczne.Papua-Nowa Gwinea (Papua New Guinea, Niezależne Państwo Papui-Nowej Gwinei – Independent State of Papua New Guinea) – państwo w Oceanii, w Melanezji, położone w większości na wyspie Nowa Gwinea oraz dodatkowo na około 2800 wyspach. Lądowo graniczy jedynie z Indonezją, ale w najbliższym otoczeniu leżą również Australia i Wyspy Salomona. Papuę-Nową Gwineę oblewają wody Oceanu Spokojnego, Morza Nowogwinejskiego oraz Morza Koralowego.

    Flora i fauna wysp[ | edytuj kod]

    Wiele gatunków zwierząt i roślin występujących na wyspach jest objętych ochroną, cześć jest zagrożona wyginięciem:

    Fauna[ | edytuj kod]

  • Ptaki: Aerodramus spodiopygius, Epthianura crocea, kulon plażowy, fletnik rdzawobrzuchy, gwizdacz popielaty, Haematopus fuliginosus, kazarka nadobna, krogulec australijski, Lewinia pectoralis, Ninox rufa, papuzik trójbarwny, sokół siwy, żabiru czerwononogi
  • gatunki zagrożone: kazuar hełmiasty, kulik syberyjski, Petrogale persephone
  • Flora[ | edytuj kod]

    Flora wysp Wielkiej Rafy Koralowej
    Banksia plagiocarpa
    Dendrobium phalaenopsis
    Drosera adelae
    Gymnostoma australianum
    Huperzia phlegmaria
    Livistona drudei
    Myrmecodia beccarii
  • Acacia homaloclada, Acacia jackesiana, Acacia polyadenia, Acmenosperma pringlei, Actephila sessilifolia, Albizia retusa, Amaranthus pallidiflorus, Aphyllorchis queenslandica, Archidendron hirsutum, Arenga australasica, Aristolochia chalmersii, Atalaya rigida, Austromyrtus lucida, Austromyrtus pubiflora, Banksia plagiocarpa, Berrya rotundifolia, Bonamia dietichiana, Brachychiton compactus, Buchanania mangoides, Cerbera dumicola, Cerbera inflata, Cleistanthus myrtianthus, Combretum trifoliatum, Comesperma praecelsum, Corchorus hygrophilus, Croton magneticus, Ctenopteris blechnoides, Dendrobium johannis, Dendrobium phalaenopsis, Didymoplexis pallens, Dipodium ensifolium, Dischidia littoralis, Drosera adelae, Ehretia grahamii, Elaeocarpus carolinae, Eucalyptus xanthope, Gahnia insignis, Grewia graniticola, Gymnema brevifolium, Gymnostoma australianum, Habenaria divaricata, Habenaria xanthantha, Huperzia phlegmaria, Ipomoea saintronanensis, Kunzea graniticola, Larsenaikia jardinei, Leucopogon cuspidatus, Livistona drudei, Macaranga polyadenia, Macropteranthes fitzalanii, Muellerargia timorensis, Myrmecodia beccarii, Omphalea celata, Ozothamnus eriocephalus, Peripleura scabra, Peristylus banfieldii, Psychotria coelospermum, Psychotria lorentzii, Quassia bidwillii, Rhodamnia pauciovulata, Solanum sporadotrichum, Spathoglottis plicata, Stackhousia tryonii, Stenocarpus cryptocarpus, Syzygium alatoramulum, Tephrosia savannicola, Tiliacora australiana, Tinospora angusta, Wrightia versicolor, Xylosma ovatum, a także kapary, strączyńce i Tetramolopium
  • Kapary, kapar (Capparis L.) – rodzaj roślin należących do rodziny kaparowatych. Należy do niego ok. 250 gatunków występujących w strefie tropikalnej, tylko 2 gatunki występują w Europie.Krokodyl różańcowy (Crocodylus porosus) – gatunek gada z rodziny krokodyli właściwych (krokodylowatych). Jest największym współcześnie żyjącym gadem.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Żółw zielony, żółw jadalny (Chelonia mydas) – gatunek gada z rodziny żółwi morskich. Nazwa żółw zielony pochodzi od koloru ich tkanki tłuszczowej. Często spotyka się go na pełnym morzu w stadach.
    Albatros brunatny (Phoebetria fusca) – gatunek ptaka z rodziny albatrosów. Występują na całym Oceanie Południowym od Ameryki Południowej do Australii.
    Steno długonosy, delfin długonosy (Steno bredanensis) – gatunek ssaka z rodziny delfinowatych (Delphinidae), jedyny przedstawiciel rodzaju Steno.
    Wyspa wulkaniczna - wyspa, która powstała przez wynurzenie się wzniesienia wulkanicznego ponad powierzchnię morza. Wyspy takie występują zwłaszcza w łukach wyspowych za strefą subdukcji lub w miejscach, gdzie pod skorupą ziemską znajdują się plamy gorąca. Są to wystające ponad powierzchnię wody fragmenty podwodnych wulkanów, np. Hawaje.
    Fauna Australii – różni się zasadniczo od fauny z innych rejonów świata. Wiele australijskich zwierząt nie występuje nigdzie indziej. 83% ssaków, 89% gadów, 90% ryb i 93% płazów żyjących w Australii jest endemitami. Tak duża liczba endemicznych gatunków jest wynikiem długiej geologicznej izolacji kontynentu. W Australii żyją dwa gatunki stekowców będących ogniwem pośrednim pomiędzy gadami i ssakami.
    Denudacja (etym. łac. denudare, ogołacać, odkrywać; inaczej: degradacja, etym. łac. degradatio, obniżenie) – degradacja, procesy denudacyjne – procesy niszczące powodujące wyrównywanie i stopniowe obniżenie powierzchni Ziemi. Obejmuje procesy takie jak wietrzenie, erozja i ruchy masowe (przemieszczanie okruchów skalnych, efektów dezintegracji blokowej i ziarnowej) z terenów górskich i wyżynnych na nizinne, powodujące wyrównanie terenu (peneplenizacja). Zazwyczaj transportowany materiał trafia ostatecznie do oceanów, gdzie jest deponowany w postaci skał okruchowych jak piaskowce. Na obszarach obfitych w zwietrzelinę denudacja zmierza do obniżenia podłoża skalnego.
    Strączyniec (Cassia L.) – rodzaj roślin należący do rodziny bobowatych (Fabaceae) z podrodziny brezylkowych (Caesalpinioideae). Należą do niego liczne gatunki występujące w ciepłym klimacie. Gatunkiem typowym jest Cassia fistula L. – strączyniec cewiasty.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.121 sek.