• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Wielka Brytania



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6] [7]
    Przeczytaj także...
    Wał Antonina (także: Mur Antonina) – rzymska budowla obronna w Szkocji, zbudowana w 142 r n.e. na polecenie Antoninusa Piusa.William Blake (ur. 28 listopada 1757 w Londynie, zm. 12 sierpnia 1827 w Londynie) – XVIII-wieczny angielski poeta, pisarz, rytownik, malarz, drukarz i mistyk, prekursor romantyzmu. Przez współczesnych nazywany często mad Blake (szalony Blake), zaliczany czasem do grona tzw. poetów wyklętych w literaturze angielskiej.

    Wielka Brytania, Zjednoczone Królestwo (ang. United Kingdom), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania oraz Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Na wyspie tej znajduje się jedyna granica lądowa Zjednoczonego Królestwa z innym państwem – Irlandią. Poza nią Wielka Brytania otoczona jest przez Ocean Atlantycki na zachodzie i północy, Morze Północne na wschodzie, kanał La Manche na południu i Morze Irlandzkie na zachodzie.

    The Who – angielski zespół rockowy powstały w 1964, związany z subkulturą modsów, uważany za jedną z najbardziej wpływowych grup rockowych wszech czasów.Polska Macierz Szkolna – organizacja kulturalno-oświatowa założona na terenie Królestwa Polskiego w 1906 r. na mocy reskryptu carskiego z 14 października 1905 r. zezwalającego na zakładanie prywatnych szkół z polskim językiem wykładowym - jednak bez praw publicznych - przez Józefa Świątkowskiego, Henryka Sienkiewicza, Antoniego Osuchowskiego i Mieczysława Brzezińskiego.

    Wielka Brytania posiada kilkanaście terytoriów zależnych, niewchodzących w skład Zjednoczonego Królestwa. Należą do nich dependencje Korony brytyjskiej (Guernsey, Jersey i Wyspa Man) oraz brytyjskie terytoria zamorskie: Akrotiri, Anguilla, Bermudy, Brytyjskie Terytorium Antarktyczne, Brytyjskie Terytorium Oceanu Indyjskiego, Brytyjskie Wyspy Dziewicze, Dhekelia, Kajmany, Falklandy, Georgia Południowa i Sandwich Południowy, Gibraltar, Montserrat, Pitcairn, Turks i Caicos oraz Wyspa Świętej Heleny, Wyspa Wniebowstąpienia i Tristan da Cunha.

    Wielka Brytania w Unii Europejskiej – Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej jest członkiem Wspólnot Europejskich od 1 stycznia 1973, na mocy traktatu podpisanego w 1972 roku.Falklandy (ang. Falkland Islands) – brytyjskie terytorium zamorskie na południowym Atlantyku, około 480 km od wybrzeży Argentyny obejmujące wyspy o tej samej nazwie. Wyspy znajdują się pod administracją brytyjską, ale prawa do nich rości sobie także Argentyna, z tego powodu są czasem również nazywane Malwinami, od ich hiszpańskiej nazwy Islas Malvinas.

    Wielka Brytania jest członkiem-założycielem Wspólnoty Narodów zrzeszającej byłe kolonie, dominia i inne posiadłości brytyjskie, członkiem Unii Europejskiej (UE) i jej poprzedniczki Wspólnoty Europejskiej (od 1973 r.). Jest stałym członkiem Rady Bezpieczeństwa ONZ od czasu jej pierwszej sesji w 1946 r., posiadającym prawo weta. Wchodzi także w skład Rady Europy, G7, G20, NATO, OECD oraz WTO.

    Wielka Brytania – jest średniej wielkości wyspiarskim państwem położonym w północno-zachodniej Europie, według klasyfikacji ONZ kraj zaliczany jest do państw Europy Północnej. Kraj zajmuje przeważającą część archipelagu Wysp Brytyjskich, który liczy łącznie ok. 5500 wysp, z czego 140 zamieszkanych. Największe z nich to Wielka Brytania, Irlandia, Hebrydy, Szetlandy, Orkady, Anglesey oraz Wight. Znaczna część powierzchni kraju leży na głównej wyspie o powierzchni 230 tys. km², oddzielonej od kontynentu europejskiego kanałem La Manche i Cieśniną Kaletańską.Alan Ayckbourn (ur. 12 kwietnia 1939 roku w Londynie) – współczesny brytyjski komediopisarz. Napisał ponad 75 sztuk teatralnych. W latach 1972 -2009 był dyrektorem artystycznym Stephen Joseph Theatre w Scarborough, Anglii. Ponad 40 Jego sztuk wystawiono na West Endzie i 10 na Broadwayu.

    Wielka Brytania jest krajem rozwiniętym, stanowi szóstą największą gospodarkę świata według PKB nominalnego i ósmą największą gospodarkę świata według parytetu siły nabywczej. Było to pierwsze na świecie w pełni zindustrializowane państwo oraz największe mocarstwo światowe w XIX i na początku XX wieku.

    Wielka Brytania pozostaje nadal mocarstwem ze znacznym wpływem ekonomicznym, kulturalnym, militarnym, naukowym i politycznym na arenie międzynarodowej. Brytyjskie siły zbrojne stacjonują w 80 krajach świata (największe stałe garnizony są w Niemczech, na Cyprze, na Falklandach, w Gibraltarze i w Kanadzie). Wysokość wydatków na wojskowość daje Wielkiej Brytanii czwarte miejsce na świecie. Posiada również ok. 200 głowic atomowych.

    Sir Arthur Seymour Sullivan (ur. 13 maja 1842 – zm. 22 listopada 1900) – angielski kompozytor, współtwórca (wraz z W. S. Gilbertem) operetek, spośród których najpopularniejsze są H.M.S. Pinafore, Piraci z Penzance i Mikado. Ponadto twórca oper, dzieł symfonicznych oraz chorałów, baletów, ballad itp.Craig Armstrong (ur. 1959 w Glasgow) – brytyjski kompozytor, absolwent Royal Academy of Music. Autor muzyki filmowej; za ścieżkę dźwiękową do Moulin Rouge! wyróżniony Złotym Globem w roku 2001. Wydał cztery albumy solowe, współpracował z takimi artystami jak: Massive Attack, Madonna, Spice Girls, Pet Shop Boys, U2 i The Future Sound of London oraz zespół Texas.

    Spis treści

  • 1 Geografia
  • 2 Historia
  • 2.1 Starożytność
  • 2.2 Średniowiecze do XI w.
  • 2.3 Średniowiecze od XI w.
  • 2.4 XVI–XVII wiek
  • 2.5 XVIII wiek
  • 2.6 XIX wiek
  • 2.7 Lata 1901–1945
  • 2.8 Po 1945 roku
  • 3 Ustrój polityczny
  • 4 System prawny
  • 4.1 Podział administracyjny
  • 4.1.1 Regulacje samorządu terytorialnego Wielkiej Brytanii w aktach normatywnych
  • 4.2 Partie polityczne
  • 5 Demografia
  • 5.1 Populacja
  • 5.2 Migracje
  • 5.3 Religia
  • 6 Język
  • 6.1 Największe miasta
  • 7 Gospodarka
  • 7.1 Największe przedsiębiorstwa
  • 7.2 Transport
  • 8 Siły zbrojne
  • 9 Kultura
  • 9.1 Nauka i oświata
  • 9.2 Literatura
  • 9.3 Muzyka
  • 9.4 Wolnomularstwo
  • 10 Zobacz też
  • 11 Uwagi
  • 12 Przypisy
  • 13 Bibliografia
  • 14 Linki zewnętrzne
  • Irlandia – trzecia pod względem wielkości wyspa w Europie. Pod względem politycznym wyspa podzielona jest na dwie części: Irlandię i Irlandię Północną, która jest częścią Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej.Eurotunel (fr. Tunnel sous la Manche, ang. Channel Tunnel, także Eurotunnel) – tunel pod kanałem La Manche o długości ok. 50 km, uruchomiony w 1994. Łączy Calais we Francji z Folkestone w Wielkiej Brytanii. Został wybudowany i jest obsługiwany przez brytyjsko-francuskie, prywatne konsorcjum Eurotunnel plc. Koszt budowy wyniósł (w cenach z 1985) 4,65 miliarda £.

    Geografia[]

    Mapa hipsometryczna Wielkiej Brytanii
    Ujście Severn
     Osobny artykuł: Geografia Wielkiej Brytanii.

    Góry i wzgórza generalnie są w zachodniej części wyspy i opadają łagodnie na wschód, przy czym wysokość wzniesień na ogół rośnie w kierunku północnym.

    George Orwell, właściwie Eric Arthur Blair (ur. 25 czerwca 1903, zm. 21 stycznia 1950) – pisarz i publicysta angielski, uczestnik hiszpańskiej wojny domowej. Urodzony w Motihari w Bengalu, do Anglii przeprowadził się w 1907 roku. Jego dzieła odznaczają się inteligencją i dowcipem oraz wrażliwością na nierówności społeczne. Zagorzały krytyk systemów totalitarnych, zwolennik socjalizmu demokratycznego.Normanowie (st. nord. Norrmaen, ludzie północy) – określenie stosowane w zachodniej Europie dla określenia mieszkańców Skandynawii w okresie ich ekspansji handlowej i terytorialnej w VIII-XII wieku. Od IX wieku Normanowie na podbijanych terenach tworzyli nowe organizacje państwowe, np. Normandię czy Islandię.

    U wybrzeży Wielkiej Brytanii występują pływy morskie, do 15 m w estuarium Severn, co jest drugą najwyższą wielkością w świecie po zatoce Fundy. Istnienie pływów powoduje, że rzeki uchodzą estuariami.

    W Anglii najdłuższe i największe rzeki to Severn (354 km), Tamiza (346 km) i Trent (298 km). Największymi miastami są Londyn (7,56 mln osób), Birmingham (1,02 mln), Manchester, Sheffield, Liverpool, Leeds, Bristol oraz Newcastle upon Tyne. Podmorski tunel (Eurotunel) niedaleko Dover łączy Wielką Brytanię z Francją.

    Heptarchia anglosaska – nieformalna koalicja siedmiu germańskich państw na podbitych w okresie średniowiecza terenach Brytanii.Fiord – rodzaj głębokiej zatoki, mocno wcinającej się w głąb lądu, często rozgałęzionej, z charakterystycznymi stromymi brzegami, powstałej przez zalanie żłobów i dolin polodowcowych.

    Walia jest krajem górzystym, a jej najwyższy szczyt to Snowdon (1085 m n.p.m.). Na północ od głównego lądu leży wyspa Anglesey. Największym miastem i stolicą jest Cardiff, znajdujące się w południowej Walii.

    Szkocja pod względem geograficznym jest krajem bardzo zróżnicowanym, z wyżynami na południu, wąskim pasem nizin między Edynburgiem a Glasgow oraz górami na północy i zachodzie, gdzie znajduje się najwyższy szczyt Wielkiej Brytanii – Ben Nevis (1343 m n.p.m.). Płynie tu Tay – największa rzeka Wielkiej Brytanii, biorąc pod uwagę przepływ przy ujściu. W Szkocji można spotkać wiele zatok, fiordów i jezior. U jej północnych wybrzeży rozsianych jest wiele wysp: Hebrydy, Orkady czy Szetlandy. Główne miasta to Edynburg, Glasgow i Aberdeen.

    Angielskie roszczenia do tronu Francji − roszczenia angielskich i następnie brytyjskich monarchów do tronu Francji wnoszone od 1340 do 1801. Były jedną z przyczyn wojny stuletniej.Jonathan Swift (ur. 30 listopada 1667 w Dublinie, zm. 19 października 1745 w Dublinie) – irlandzki pisarz, autor licznych utworów satyrycznych, m.in. Bitwy Książek oraz politycznych, m.in. Listów Kupca Bławatnego, jednak najbardziej jest znany jako twórca Podróży Guliwera, najważniejszej książki angielskiego oświecenia, która zyskała sobie ogromną popularność.

    Irlandia Północna, obejmująca północno-wschodnią część wyspy Irlandia, jest krajem pagórkowatym. Główne miasta to Belfast i Derry.

    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6] [7]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Nowa Zelandia (ang. New Zealand, język maoryski Aotearoa – Kraj Długiej Białej Chmury) – państwo wyspiarskie, położone na południowo-zachodnim Pacyfiku i składające się z dwóch głównych wysp (Północnej i Południowej) oraz szeregu mniejszych wysp, w tym Wyspy Stewart i Wysp Chatham. Archipelag Nowej Zelandii jest najdalej na południe wysuniętą częścią Oceanii, na południowy wschód od Australii. W skład Nowej Zelandii (a dokładnie w skład Commonwealth realm Nowej Zelandii, czyli są to terytoria stowarzyszone lub zależne Nowej Zelandii, ale wchodzące wraz z nią w skład wspólnej domeny królewskiej tudzież królestwa stowarzyszeniowego, połączonego unią personalną ze Zjednoczonym Królestwem i innymi Commonwealth realms) wchodzą również Wyspy Cooka i Niue, które są samorządne, oraz Tokelau i Dependencja Rossa.
    Ian Rankin (ur. 28 kwietnia 1960, w Cardenden, Fife, Szkocja) — szkocki pisarz, jeden z najbardziej poczytnych autorów opowieści kryminalnych w Wielkiej Brytanii, znany również na świecie.
    Kuwejt, Państwo Kuwejt (Daulat al Kuwajt دولة الكويت) – państwo położone w południowo-zachodniej Azji, na północno-zachodnim wybrzeżu Zatoki Perskiej. Graniczy z Irakiem (242 km) i Arabią Saudyjską (222 km) – łączna długość granic lądowych wynosi 464 km, ponadto 499 km wybrzeża morskiego.
    Robert Louis Stevenson (ur. 13 listopada 1850 w Edynburgu, zm. 3 grudnia 1894 w Vailima na Samoa) – szkocki powieściopisarz, poeta i reportażysta podróżnik, główny reprezentant neoromantyzmu w literaturze brytyjskiej.
    Wspólnota Europejska, WE (fr. Communauté Européenne, CE; ang. European Community, EC) – powołana do życia 1 stycznia 1958 na mocy traktatów rzymskich jako Europejska Wspólnota Gospodarcza (EWG), a istniejąca do 30 listopada 2009 historyczna organizacja ponadnarodowa. Pierwszy filar Unii Europejskiej wraz z Europejską Wspólnotą Energii Atomowej (Euratom), a do 2002 również z Europejską Wspólnotą Węgla i Stali. W 1992 na podstawie traktatu z Maastricht zmieniono nazwę EWG na Wspólnota Europejska, miał to być wyraz pragnienia państw narodowych rozszerzenia współpracy na obszary inne niż tylko gospodarka.
    Prezbiterianizm lub Kościół Prezbiteriański – część protestanckich kościołów reformowanych. Władze w kościołach sprawują wybierani przez wiernych starsi. Kościoły Prezbiteriańskie zaczęły rozprzestrzeniać się w XVI wieku, impulsem do tego była reformacja zapoczątkowana przez Marcina Lutra w 1517 roku. Głównym propagatorem był John Knox, który był Szkotem, studiował on z Janem Kalwinem w Genewie.
    Lancaster – miasto w hrabstwie Lancashire, w dystrykcie Lancaster, w północno-zachodniej Anglii, liczba ludności wynosi 45 952 (2001).

    Reklama