• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Wieliczka



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9]
    Przeczytaj także...
    Gaboń – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim, w gminie Stary Sącz. Wieś rozciąga się na wysokości od 340 do 1161 m n.p.m. (Skała), wzdłuż rzeki Dunajec. Charakteryzuje się malowniczym, górskim krajobrazem.Serafa (Srawa) – rzeka w województwie małopolskim, prawy dopływ Wisły. Długość rzeki wynosi 12,7 km, powierzchnia zlewni 74,9 km². Początek swój jako Srawa bierze w Wieliczce w okolicach stawu w Parku Mickiewicza by następnie w okolicy ulicy Kubusia Puchatka połączyć się z dopływającą z lewej strony Grabówką. Stąd już jako Serafa wypływa z Wieliczki i w okolicach autostrady A4 i ulicy Nad Serafą w Krakowie przyjmuje lewy dopływ Malinówkę, biorącą swój początek w Baryczy wraz z jej wieloma niewielkimi dopływami z okolic Kosocic, Rajska, Rżąki, i Soboniowic. Przyjmuje jeszcze lewy dopływ Drwinę, by w Brzegach tuż za stopniem wodnym Przewóz ujść do Wisły.

    Wieliczkamiasto powiatowe w województwie małopolskim, w powiecie wielickim, siedziba władz gminy miejsko-wiejskiej Wieliczka oraz władz powiatu. Według danych GUS z 31 grudnia 2019 r. miasto liczyło 23 849 mieszkańców, powierzchnia wynosi 13,41 km². Rozwijało się od XIII w. jako ośrodek wydobywczy, obecnie pełni głównie funkcję typowo turystyczną (kopalnia soli) i sypialnianą (aglomeracja krakowska). Znane jest z unikatowej w skali świata kopalni soli, którą odwiedza ponad 1 mln turystów rocznie (dane od stycznia do grudnia 2017 mówią o 1,7 mln osób, rok wcześniej 1,5 mln.).

    Siuda Baba – dawny, polski zwyczaj ludowy obchodzony w poniedziałek wielkanocny, który współcześnie zachował się jedynie w podkrakowskich wsiach. Siuda Baba to mężczyzna przebrany za usmoloną kobietę w podartym ubraniu. Chodzi od domu do domu w towarzystwie Cygana i kilku krakowiaków, zbierając datki i szukając młodych panien by wysmarować je sadzą.Krzyszkowice – osiedle w zachodniej części Wieliczki, obejmująca swoim obszarem ulice: Akacjowa, Bolesława Wstydliwego, Chabrowa, Probusa, Jaśminowa, Krakowska od nr 14 do końca /parzyste/, Kaczeńce, Kasztanowa, Krzyszkowicka, Kopce, Lipowa, Leśna, Łany, Mieszka I, Modrzewiowa, Ochota, Parkowa, Podleśna, Podgórska, Różana, Sadowa, Słoneczna, Sobótki, Strzelców wielickich, Solna, św. Barbary, św. Kingi, Zacisze. Do roku 1973 wieś Krzyszkowice.

    Spis treści

  • 1 Położenie
  • 2 Demografia
  • 3 Symbole miasta
  • 4 Nazwa
  • 5 Historia
  • 6 Środowisko naturalne
  • 6.1 Budowa geologiczna
  • 6.1.1 Litologia i stratygrafia
  • 6.1.1.1 Perm
  • 6.1.1.2 Jura środkowa
  • 6.1.1.3 Jura górna
  • 6.1.1.4 Kreda i starszy trzeciorzęd
  • 6.1.1.5 Baden
  • 6.1.1.6 Czwartorzęd
  • 6.1.2 Tektonika
  • 6.2 Surowce mineralne
  • 6.3 Gleba
  • 6.4 Szata roślinna
  • 6.5 Hydrografia
  • 6.6 Klimat
  • 6.7 Ochrona środowiska
  • 7 Architektura
  • 7.1 Zabytki
  • 7.2 Zieleń miejska
  • 8 Polityka
  • 9 Współpraca międzynarodowa
  • 10 Kultura
  • 10.1 Biblioteka
  • 10.2 Muzea
  • 10.3 Media
  • 11 Turystyka
  • 11.1 Szlaki turystyczne
  • 12 Sport i rekreacja
  • 12.1 Piłka nożna
  • 12.2 Piłka siatkowa
  • 13 Transport
  • 13.1 Transport drogowy
  • 13.2 Transport kolejowy
  • 13.3 Transport autobusowy
  • 13.4 Komunikacja miejska
  • 13.5 Inne
  • 14 Religia
  • 15 Gospodarka
  • 15.1 Gospodarka komunalna
  • 15.2 Budżet miasta
  • 15.3 Instytucje i urzędy
  • 16 Oświata
  • 17 Opieka zdrowotna
  • 18 Urodzeni w Wieliczce
  • 19 Nawiązania w filmie
  • 20 Przypisy
  • 21 Bibliografia
  • 22 Linki zewnętrzne
  • Położenie[ | edytuj kod]

    Mapa miasta

    Miasto leży w środkowej części województwa małopolskiego, w zachodniej części powiatu wielickiego, w północno-zachodniej części gminy Wieliczka. Znajduje się w obrębie Małopolski jako krainy historycznej. Były to też tereny ziemi krakowskiej.

    Zygmunt Kawecki (ur. 11 kwietnia 1919 w Wieliczce, zm. 10 listopada 2003) – inżynier, profesor Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie, dyrektor Instytutu Maszyn Górniczych, Przeróbczych i Automatyki, podczas II wojny światowej żołnierz Armii Krajowej.Prawo i Sprawiedliwość (PiS) – polska konserwatywna partia polityczna, założona na kongresie 29 maja 2001, zarejestrowana sądownie 13 czerwca 2001 (pierwszy komitet lokalny PiS powstał już 22 marca 2001). Powołana została przez braci Lecha i Jarosława Kaczyńskich, na fali popularności uzyskanej przez Lecha podczas sprawowania przez niego funkcji ministra sprawiedliwości i prokuratora generalnego w rządzie AWS. Deklarowana ideologia partii stanowi połączenie konserwatyzmu i chrześcijańskiej demokracji. W latach 2005–2007 Prawo i Sprawiedliwość sprawowało władzę, tworząc rząd Kazimierza Marcinkiewicza i rząd Jarosława Kaczyńskiego (od 2006 do 2007 w koalicji z Samoobroną RP i Ligą Polskich Rodzin, do 2006 i w schyłkowym okresie w 2007 rząd mniejszościowy). W latach 2005–2010 wysunięty przez PiS Lech Kaczyński (do 2006 członek partii) sprawował urząd Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Prawo i Sprawiedliwość należy do grupy Europejscy Konserwatyści i Reformatorzy w Parlamencie Europejskim oraz do działającej obok niej międzynarodowej organizacji Sojusz Europejskich Konserwatystów i Reformatorów.

    Wieliczka leży na południowy wschód od Krakowa. Rynek Górny w Wieliczce oddalony jest od Rynku Głównego w Krakowie o 13 km (w linii prostej). Miasto leży w kotlinie między dwoma grzbietami wzgórz ciągnącymi się z zachodu na wschód: od południa Pogórza Wielickiego, od północy Piasków Bogucickich wchodzących w skład Wysoczyzny Wielicko-Gdowskiej. Południowy grzbiet jest wyższy, grzbietem północnego wzgórza prowadzi droga krajowa nr 94. W pobliżu przebiega również autostrada A4 (europejska trasa E40). Pomimo małej powierzchni różnice względne wynoszą ponad 137 m: najwyższe wzniesienie ma 361,8 m n.p.m., a najniższy punkt leży na wysokości 224 m. Rozciągłość zabudowań miejskich w kierunku południkowym wynosi ok. 6,2 km; a w kierunku równoleżnikowym ok. 3,7 km.

    Zbór – określenie stosowane m.in. w Polsce, Czechach (czes. sbor) i na Białorusi (biał. збор) w odniesieniu do lokalnej wspólnoty wiernych kościołów protestanckich (gmina, zgromadzenie, kongregacja) oraz niektórych ugrupowań nieprotestanckich, historycznie wywodzących się z protestantyzmu oraz przez np. Świadków Jehowy.Klucze – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie olkuskim, w gminie Klucze. Miejscowość jest siedzibą gminy Klucze. Obok przepływa Biała Przemsza.

    Wieliczka leży w obrębie aglomeracji krakowskiej. Graniczy z miastem Kraków oraz wsiami na terenie gminy Wieliczka: Lednica Górna, Grabówki, Zabawa, Siercza, Rożnowa.

    W latach 1975–1998 miasto leżało w województwie krakowskim.

    Miejscowość stanowi ok. 13% powierzchni gminy oraz ok. 3% powierzchni powiatu wielickiego.

    Miasto plasowało się na 39. miejscu w województwie małopolskim pod względem powierzchni z 13,41 km².

    Skawina – miasto w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim. Jest siedzibą gminy miejsko-wiejskiej Skawina. Miasto jest położone nad rzeką Skawinką kilkanaście kilometrów na południowy zachód od centrum Krakowa. Jest jednym z ośrodków miejskich aglomeracji krakowskiej.Osuwisko - nagłe przemieszczenie się mas ziemnych, powierzchniowej zwietrzeliny i mas skalnych podłoża spowodowane siłami przyrody lub działalnością człowieka (podkopanie stoku lub jego znaczne obciążenie). Jest to rodzaj ruchów masowych, polegający na przesuwaniu się materiału skalnego lub zwietrzelinowego wzdłuż powierzchni poślizgu (na której nastąpiło ścięcie), połączone z obrotem. Ruch taki zachodzi pod wpływem siły ciężkości. Osuwiska są szczególnie częste w obszarach o sprzyjającej im budowie geologicznej, gdzie warstwy skał przepuszczalnych i nieprzepuszczalnych występują naprzemiennie. Miejsca występowania osuwisk to naturalne stoki i zbocza dolin i zbiorników wodnych, obszary źródłowe rzek (gdzie erozja wsteczna zwiększa spadek terenu), skarpy wykopów i nasypów oraz wyrobisk.

    Części miasta Wieliczki: Bogucice, Centrala, Glinki, Gościniec, Grabówki, Klasno, Kłosów, Kolonia, Kopalina, Koszutka, Krzyszkowice, Krzyżowa, Lednica Dolna, Lekarka, Podlesie, Turówka, Zadory.

    Demografia[ | edytuj kod]

    Powierzchnia miasta wynosi 13,41 km², co daje gęstość zaludnienia równą 1575 osób na 1 km². Pod względem liczby mieszkańców miasto plasowało się na 13. miejscu w województwie małopolskim, gdyż miało 31 grudnia 2014 r. 21 676 mieszkańców.

    W Wieliczce na 100 mężczyzn przypadało 109 kobiet.

    Polonizacja – proces przyswajania języka lub kultury polskiej przez jednostki i grupy społeczne funkcjonujące wcześniej w ramach innych kultur. Polonizacja może zachodzić zarówno w wyniku mniej lub bardziej wyraźnego przymusu (np. administracyjnego, edukacyjnego) jak i mieć charakter dobrowolny, tzn. nie wiązać się z żadną bezpośrednią presją.Powiat wielicki – powiat w Polsce (województwo małopolskie), utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Wieliczka.W jego skład wchodzi 106 miejscowości a jego powierzchnia wynosi 427,8 km², co daje mu 15 miejsce wśród 22 powiatów województwa małopolskiego.

    W ostatnich latach ludności przybywa szybciej. Tendencję wzrostową charakteryzuje dodatnie saldo migracji, głównie z Krakowa, oraz przyrost naturalny (wynosi 1,17‰ – dane z 2009 r.).

    Podczas ostatniej dekady można zauważyć w Wieliczce stały wzrost udziału liczby ludności w wieku produkcyjnym (61,1% w 1996 r.→ 64,3% w 2006) oraz liczby ludności wieku poprodukcyjnym (15% w 1996 → 17% w 2006). Udział w społeczności miasta dzieci i młodzieży w wieku przed 17 rokiem życia od 1996 zmalał do 2006 o 5,2%.

    Zabawa – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie wielickim, w gminie Wieliczka. Leży przy drodze wojewódzkiej nr 964. Jan Michał Grubecki (ur. 7 września 1904 w Wieliczce zm. 26 stycznia 1987 w Warszawie) – działacz państwowy i ludowy, inżynier dróg i mostów, szef resortu komunikacji, poczty i telegrafu w PKWN.
  • Piramida wieku mieszkańców Wieliczki w 2014 roku.

  • Piramida wieku Wieliczka.png

    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9]




    Warto wiedzieć że... beta

    Władysław II Jagiełło (ur. ok. 1362 lub ok. 1352, zm. 1 czerwca 1434 w Gródku) – wielki książę litewski w latach 1377–1381 i 1382–1401, król Polski 1386-1434 i najwyższy książę litewski 1401–1434. Syn Olgierda i jego drugiej żony Julianny, córki księcia twerskiego Aleksandra, wnuk Giedymina. Założyciel dynastii Jagiellonów.
    Bogumił Franciszek Nowotny (ur. 3 lutego 1872 w Wieliczce, zm. 17 listopada 1960) – oficer polskiej i austro-węgierskiej marynarki wojennej, pułkownik marynarki (komandor).
    Królestwo Galicji i Lodomerii wraz z Wielkim Księstwem Krakowskim i Księstwami Oświęcimia i Zatoru (niem. Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator; ukr. Королівство Галичини та Володимирії з великим князівством Краківським і князівствами Освенціма і Затору) – państwo (w praktyce prowincja i kraj koronny) na terytorium Galicji, w latach 1772-1918 wchodzące w skład Monarchii Habsburgów, Cesarstwa Austriackiego i Austro-Węgier. Kraina historyczna na wschodzie Europy Środkowej, obecnie w granicach Polski i Ukrainy.
    Tatarzy (nazwa własna: Tatarlar / Татарлар) – grupa ludów tureckich z Europy wschodniej oraz północnej Azji.
    Szybka Kolej Aglomeracyjna w Aglomeracji Krakowskiej – planowany system połączeń kolejowych w północnej części województwa małopolskiego mający połączyć centrum Krakowa z jego przedmieściami i niektórymi miastami aglomeracji krakowskiej. Linie te są zaczątkiem sieci SKA, obejmującej cały węzeł kolejowy Krakowa.
    Unia Europejska, UE – gospodarczo-polityczny związek 27 demokratycznych państw europejskich. Unia powstała 1 listopada 1993 roku – na mocy podpisanego 7 lutego 1992 traktatu z Maastricht – jako efekt wieloletniego procesu integracji politycznej, gospodarczej i społecznej. Korzenie współczesnej integracji europejskiej sięgają okresu powojennego i ograniczały się do 6 państw zachodnioeuropejskich. Państwa te tworzyły wiele form i mechanizmów współpracy, powoływały organizacje, instytucje i organy, których celem było wzmocnienie jedności między nimi. W 1993 nadrzędną wobec wszystkich poprzednich organizacji została Unia Europejska, sama otrzymując nieznaną wcześniej hybrydową formułę sui generis.
    Edward Dembowski (ur. 25 kwietnia albo 31 maja 1822 – zm. 27 lutego 1846) – polski działacz lewicy niepodległościowej (Związek Narodu Polskiego), filozof, krytyk literacki i publicysta. Pisarz, organizator konspiracji w Galicji m.in. w Krośnie.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.231 sek.