• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Wide-field Infrared Survey Explorer

    Przeczytaj także...
    Kometa – małe ciało niebieskie poruszające się w układzie planetarnym, które na krótko pojawia się w pobliżu gwiazdy centralnej. Ciepło tej gwiazdy powoduje, że wokół komety powstaje koma, czyli gazowa otoczka. W przestrzeń kosmiczną jądro komety wyrzuca materię, tworzącą dwa warkocze kometarne – gazowy i pyłowy, skierowane pod różnymi kątami do kierunku ruchu komety. Gazowy warkocz komety jest zawsze zwrócony w kierunku przeciwnym do gwiazdy, co spowodowane jest oddziaływaniem wiatru słonecznego, który zawsze jest skierowany od gwiazdy. Pyłowy warkocz składa się z drobin zbyt masywnych, by wiatr słoneczny mógł znacząco zmienić kierunek ich ruchu.Planetoida (planeta + gr. eídos postać), asteroida (gr. asteroeidés – gwiaździsty), planetka (ang. minor planet) – ciało niebieskie o małych rozmiarach – od kilku metrów do czasem ponad 1000 km, obiegające Słońce, posiadające stałą powierzchnię skalną lub lodową, bardzo często – przede wszystkim w przypadku planetoid o mniejszych rozmiarach i mało masywnych – o nieregularnym kształcie, często noszącym znamiona kolizji z innymi podobnymi obiektami.
    Pas planetoid – obszar Układu Słonecznego znajdujący się między orbitami Marsa i Jowisza. Krąży w nim wiele ciał różnej wielkości, nazywanych planetoidami. Pas planetoid nazywany jest też głównym pasem, ponieważ w Układzie Słonecznym istnieją również inne zbiory małych ciał: pas Kuipera, dysk rozproszony i obłok Oorta, oraz wiele mniejszych skupisk, takich jak planetoidy bliskie Ziemi, centaury czy trojańczycy.
    WISE na orbicie - wizja artystyczna

    Wide-field Infrared Survey Explorer (WISE) – pracujący w zakresie podczerwieni teleskop kosmiczny należący do NASA, który został wyniesiony w kosmos 14 grudnia 2009 roku.

    WISE to 40-centymetrowy teleskop schłodzony do –257 °C. Satelita, na pokładzie którego znajduje się WISE, został umieszczony 525 km nad powierzchnią Ziemi na kołowej orbicie okołobiegunowej.

    Teleskop WISE wykonał ponad 2,7 milionów zdjęć, każde z nich pokrywające pole widzenia 47 minut kątowych. Zdjęcia zostały wykonane w podczerwieni – na pokładzie znajdują się cztery detektory podczerwieni pracujące na długościach fali 3,3, 4,7, 12 i 23 mikrometrów.

    Teleskop (gr. tēle-skópos – daleko widzący) – jest narzędziem, które służy do obserwacji odległych obiektów poprzez zbieranie promieniowania elektromagnetycznego (np. światła widzialnego). Pierwsze znane praktyczne teleskopy zostały skonstruowane przy użyciu soczewek ze szkła w Holandii na początku XVII wieku przez Hansa Lippersheya, a wkrótce potem przez Galileusza we Włoszech. Znalazły zastosowanie w działaniach militarnych i w astronomii.NASA (National Aeronautics and Space Administration) (pl. Narodowa Agencja Aeronautyki i Przestrzeni Kosmicznej) – agencja rządu Stanów Zjednoczonych odpowiedzialna za narodowy program lotów kosmicznych, ustanowiona 29 lipca 1958 r. na mocy National Aeronautics and Space Act, zastępując poprzednika – National Advisory Committee for Aeronautics. Jest wydziałem Departamentu Obrony USA i jest mu bezpośrednio podległa.

    W październiku 2010, po wypełnieniu głównego celu misji, uległ wyczerpaniu czynnik chłodzący instrumenty teleskopu. Dwa z czterech detektorów mogły jednak działać dalej i wykorzystano je do kontynuacji misji pod nazwą NEOWISE – poszukiwania kolejnych planetoid i komet oraz do ukończenia kompletnego skanu głównego pasa planetoid. Teleskop zakończył działalność 1 lutego 2011 i został wprowadzony w stan uśpienia. We wrześniu 2013 satelita został ponownie włączony i pod nazwą NEOWISE kontynuuje poszukiwanie obiektów bliskich Ziemi (NEO) oraz badania odkrytych wcześniej planetoid – potencjalnych celów przyszłych misji kosmicznych. Pierwszą planetoidę po ponownym włączeniu odkrył 29 grudnia 2013, była to 2013 YP139.

    Obiekty bliskie Ziemi (NEO od ang. Near-Earth objects) – planetoidy, komety i meteoroidy, których orbity przechodzą blisko orbity Ziemi. Przyjmuje się, że są to obiekty, których część orbity jest w odległości mniejszej niż 1,3 j.a. od Słońca. Zależnie od ich rozmiarów i bliskości, obiekty NEO są też łatwiejsze w dostępie dla sond kosmicznych z Ziemi i są ważne dla przyszłych badań naukowych i rozbudowy komercyjnej. Niektóre planetoidy bliskie Ziemi mogą być osiągane ze znacznie mniejszą zmianą prędkości (ΔV) niż Księżyc.Trojańczycy – dwie grupy planetoid, krążących wokół Słońca po orbitach bardzo podobnych do orbity Jowisza. Są one skupione wokół punktów libracji (wierzchołków dwóch trójkątów równobocznych o podstawie będącej odcinkiem Słońce–Jowisz). Znaczenie tego terminu zostało później rozszerzone na planetoidy towarzyszące innym planetom.

    Odkrycia[ | edytuj kod]

    Dzięki programowi WISE udało się odkryć niewidzialne w inny sposób brązowe karły o bardzo niskich temperaturach powierzchni. WISE był w stanie wykryć obiekty o temperaturze do –73 °C. Według teorii powstawania brązowych karłów dwie trzecie gwiazd znajdujących się w naszym najbliższym sąsiedztwie to właśnie obiekty tego typu, które nie zostały jeszcze odkryte. Naukowcy mają nadzieję (analiza zebranych danych wciąż trwa) na odkrycie brązowego karła, znajdującego się bliżej Ziemi niż dotychczas znana najbliższa gwiazda Proxima Centauri.

    Orbita okołobiegunowa (lub biegunowa) – orbita satelity przebiegająca nad biegunami lub w ich pobliżu. Orbita taka, w zależności od jej promienia (zatem i okresu obiegu), przecina płaszczyznę równika przy każdym obrocie w innym miejscu (Ziemia, przy każdym obrocie satelity, obraca się o stały kąt). Umożliwia to obserwację całej powierzchni planety, dlatego na orbicie polarnej umieszcza się m.in. satelity meteorologiczne, szpiegowskie.Brązowy karzeł – obiekt gwiazdopodobny o masie zbyt małej (poniżej ok. 8% masy Słońca – 80 mas Jowisza), by mogły zachodzić w nim reakcje przemiany wodoru w hel, które są głównym źródłem energii gwiazd ciągu głównego. Od planet-olbrzymów odróżnia je to, że są zdolne do syntezy deuteru przynajmniej na początku swojego istnienia. Brązowe karły często występują samotnie w przestrzeni. Określa się je czasem (potocznie) mianem "niewypałów", "superplanet", bądź "nieudanych gwiazd".

    Dzięki zdjęciom wykonanym w ramach programu WISE (i jego drugiej części NEOWISE), do lutego 2011 odkryto 20 komet, ponad 33 tys. planetoid pasa głównego oraz 134 obiekty bliskie Ziemi (NEO).

    27 lipca 2011 poinformowano o odkryciu (na podstawie danych uzyskanych z WISE) pierwszej planetoidy trojańskiej na orbicie Ziemi o średnicy 300 m, oznaczonej 2010 TK7.

    23 sierpnia 2011 poinformowano o odkryciu nowego typu gwiazd – brązowych karłów typu widmowego Y, będących najchłodniejszymi obiektami typu gwiazdowego. Z około dwustu odkrytych do tej pory przez WISE brązowych karłów, 13 jest typu Y, a jeden z najchłodniejszych z nich, nazwany WISE 1828+2650 ma temperaturę poniżej 25 °C.

    2010 TK7 – planetoida będąca pierwszą zaobserwowaną planetoidą trojańską Ziemi. Została odkryta w 2010 roku przy pomocy teleskopu kosmicznego WISE. Nazwa planetoidy jest oznaczeniem tymczasowym.Proxima Centauri (łac. proxima – najbliższa) – gwiazda typu czerwony karzeł, znajdująca się około 4,24 lat świetlnych (40 bilionów km) od Ziemi, w gwiazdozbiorze Centaura. Została odkryta w 1915 przez Roberta Innesa. Jest najbliższą Słońca gwiazdą, jednak jej blask jest zbyt słaby, aby można ją było dostrzec gołym okiem. Znajduje się w odległości 0,23 roku świetlnego od układu podwójnego alfa Centauri i może stanowić razem z nim układ potrójny.

    Zobacz też[ | edytuj kod]

  • WISEPC J045853.90+643451.9 – pierwszy brązowy karzeł odkryty w ramach programu WISE
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Antonín Vítek: 2009-071A - NEOWISE (cz.). Space 40, 2011. [dostęp 2013-10-04].
    2. NASA: NASA's NEOWISE Completes Scan for Asteroids and Comets (ang.). [dostęp 2011-02-11].
    3. NASA to Launch WISE on Friday. [dostęp 2010-11-05].
    4. Recently Reactivated NASA Spacecraft Spots Its First New Asteroid (ang.). Jet Propulsion Laboratory, 2014-01-07. [dostęp 2014-02-10].
    5. NASA's WISE Finds Earth's First Trojan Asteroid
    6. NASA's Wise Mission Discovers Coolest Class of Stars (ang.). Jet Propulsion Laboratory, 2012-08-23. [dostęp 2012-10-14].
    7. Whitney Clavin: WISE Finds Few Brown Dwarfs Close to Home (ang.). Jet Propulsion Laboratory, 2012-06-08. [dostęp 2012-10-14].

    Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Oficjalna strona projektu (ang.)
  • Lista znaczących odkryć WISE (ang.)
  • New satellite studies unusual brown dwarfs (ang.)
  • WISE – przegląd misji kosmonauta.net
  • Podczerwień (promieniowanie podczerwone) (ang. infrared, IR) – promieniowanie elektromagnetyczne o długości fal pomiędzy światłem widzialnym a falami radiowymi. Oznacza to zakres od 780 nm do 1 mm.Mikrometr (symbol: μm) – podwielokrotność metra, podstawowej jednostki długości w układzie SI. Jest to jedna milionowa metra, czy inaczej, jedna tysięczna milimetra. Jeden mikrometr równa się zatem 10 m. W notacji naukowej można go zapisać jako 1 E-6 m oznaczający 0,000001 × 1 m.




    Warto wiedzieć że... beta

    Teleskop kosmiczny – teleskop wyniesiony w przestrzeń kosmiczną w celu zwiększenia precyzji lub umożliwienia obserwacji w zakresie widma promieniowania zatrzymywanego przez atmosferę Ziemi. Ze względu na umiejscowienie można teleskopy te podzielić na:

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.022 sek.