• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Warianty tekstowe Nowego Testamentu



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9] [10] [11] [12]
    Przeczytaj także...
    Papirus 37 (według numeracji Gregory-Aland), oznaczany symbolem P 37 {displaystyle {mathfrak {P}}^{37}} – grecki rękopis Nowego Testamentu, spisany w formie kodeksu na papirusie. Paleograficznie datowany jest na III/IV wiek. Zawiera fragmenty Ewangelii Mateusza.List do Rzymian [Rz lub Rzym] – jeden z listów Nowego Testamentu autorstwa apostoł Pawła. List został napisany najprawdopodobniej pod koniec trzeciej podróży misyjnej apostoła Pawła w Koryncie w latach 57/58 n.e. Adresatem listu była rzymska gmina chrześcijańska.

    Warianty tekstowe Nowego Testamentu – warianty tekstu greckiego 27. ksiąg Nowego Testamentu, które powstały w wyniku zamierzonych lub nieświadomych zmian w tekście pierwotnym dokonanych przez kopistów przy sporządzaniu kolejnej kopii tekstu. Niektóre z wariantów powstały w wyniku błędu, na przykład kiedy oko kopisty zatrzymało się na podobnym słowie, ale znajdującym się w innym miejscu oryginalnego tekstu. Jeżeli oko wróciło na wcześniejsze słowo, powstawało powtórzenie (błąd dittografii). Jeżeli oko spojrzało na dalsze słowo, powstawało opuszczenie (błąd homoioteleuton). W innych przypadkach kopista dodawał tekst z pamięci, z innych paralelnych tekstów (najczęściej miało to miejsce w Ewangeliach synoptycznych). Czasami zmieniał pisownię. Synonimy zastępował substytutami. Zaimki zamieniano w rzeczowniki (zwrot jak „On powiedział” stał się zwrotem „Jezus powiedział”).

    Kodeks 0107 (Gregory-Aland no. 0107), ε 41 (Soden) – grecki kodeks uncjalny Nowego Testamentu na pergaminie, paleograficznie datowany na X wiek. Rękopis przechowywany jest w Rosyjskiej Bibliotece Narodowej (Gr. 16, 1 f.) w Petersburgu. Posiada marginalia.Minuskuł 22 (wedle numeracji Gregory–Aland), ε 288 (von Soden) – rękopis Nowego Testamentu pisany minuskułą na pergaminie w języku greckim z XII wieku. Zawiera marginalia.

    Historia badań[ | edytuj kod]

    Orygenes był jednym z pierwszych, który zastanawiał się nad różnicami w tekście Nowego Testamentu i deklarował swoje preferencje dla określonych wariantów. W Mat 27,16-17 faworyzował „Barabasz” przeciwko „Jezus Barabasz” (In Matt. Comm. ser. 121). W Jan 1,28 preferował „Bethabara” zamiast „Betania” jako miejsce gdzie Jan chrzcił (Komentarz do Ewangelii św. Jana VI.40 (24)). „Gergeza” raczej niż „Geraza” albo „Gadara” (Komentarz do Ewangelii św. Jana VI.40 (24)). Orygenes odnotował dwa warianty w Hebr 2,9 „z dala od Boga” i „przez łaskę Bożą”. W Komentarzu do Ewangelii Mateusza Orygenes napisał: „Tymczasem jest oczywiste, że istnieje duża różnica między rękopisami; wynika ona bądź z niedbalstwa pewnych kopistów, bądź z niegodziwej śmiałości niektórych, bądź winę za to ponoszą ci, <którzy nie zwracają uwagi>na poprawność tekstów, bądź ci, którzy poprawiając dodają lub usuwają, co im się podoba”.

    Kodeks Bazylejski AN IV 1, zazwyczaj określany jako minuskuł 2 (wedle numeracji Gregory—Aland), ε 1214 (von Soden) – rękopis Nowego Testamentu z tekstem czterech Ewangelii pisany minuskułą na pergaminie w języku greckim z XI lub XII wieku. Dawniej oznaczany był przy pomocy symbolu 2, dzisiaj przy pomocy samego 2.Tekst zachodni – jedna z czterech podstawowych rodzin typów tekstu Nowego Testamentu. Nazwę tę po raz pierwszy wprowadził Johann Salomo Semler (1725-1791).

    John Mill w roku 1707 oszacował liczbę wariantów Nowego Testamentu na 30 000. Jednak Mill miał do dyspozycji zaledwie około stu rękopisów NT. Eberhard Nestle, w końcu XIX wieku podał liczbę od 150 000 do 200 000 wariantów. Obecnie Ehrman mówi o 400 000 wariantach a Daniel B. Wallace o 300–400 tysiącach wariantów.

    Codex Climaci rescriptus – rękopis zawierający dziewięć dzieł, z których siedem napisanych jest w języku syryjskim, a dwa po grecku. Greckie dzieła zawierają Stary i Nowy Testament. Przechowywany jest w Muzeum Biblii w Waszyngtonie. Tekst Nowego Testamentu jest wykorzystywany we współczesnych wydaniach greckiego Nowego Testamentu. Rękopis jest palimpsestem, górny tekst pisany jest w języku syryjskim i zawiera traktaty Jana Klimaka. Skryba, który sporządził ten rękopis, wykorzystał karty z ośmiu różnych rękopisów. Ojcze nasz, Modlitwa Pańska, Modlitwa wzorcowa (łac. Oratio Dominica, Pater Noster) – najstarsza, a zarazem najważniejsza modlitwa chrześcijan, którą według Nowego Testamentu Jezus przekazał swoim uczniom. Jest to formuła chwaląca wspaniałość Boga, jednocześnie mająca formę błagalną. Według Ojców Kościoła stanowi ona wzór modlitwy chrześcijańskiej. Ojcze nasz jest często używanym narzędziem w językoznawstwie porównawczym.

    W dalszej części artykułu podana została skrócona lista wybranych wariantów tekstowych Nowego Testamentu. Niektóre spośród stosowanych skrótów

  • it – utworzony od Itala, ale dotyczy wszystkich przekładów starołacińskich (Itala stanowi zdecydowaną większość)
  • vg – Vulgata:
  • vg – Wulgata sykstyńska
  • vg – Wulgata klementyńska
  • vg – niektóre manuskrypty Wulgaty (z an. Vulgata manuscriptures)
  • vg – Wulgata Stuttgartiana
  • vg – Wulgata, wydanie krytyczne Johna Wordswortha i Henry’ego White’a
  • syr – przekłady syryjskie:
  • syr – kuretoński
  • syr – harkleński
  • syr – Peszitta
  • syr – palestyński
  • syr – filokseński
  • syr – synajski
  • cop – przekłady koptyjskie:
  • cop – sahidycki dialekt języka koptyjskiego
  • cop – bohairycki dialekt języka koptyjskiego
  • cop – fajumski dialekt języka koptyjskiego
  • cop – achmimski dialekt języka koptyjskiego
  • arm – przekład ormiański
  • goth – przekład gocki (Codex Argenteus)
  • geo – przekład gruziński
  • geo – rękopis Adysz
  • geo – rękopisy Opiza i Tbet
  • eth – przekład etiopski
  • Byz (lub 𝔐) – tekst bizantyński
  • Lect – lekcjonarze
  • TR – Textus receptus
  • mss – (niektóre) manuskrypty
  • Ewangelia Mateusza[ | edytuj kod]

    Papirus 1 verso z tekstem Mateusz 1,1-9; w 1,3 zawiera wariant Ζαρε przeciwko Ζαρα
     Osobny artykuł: Ewangelia Mateusza.

    Mateusz 1,24

    List do Filemona [Flm lub Filem.] – list Pawła z Tarsu, stanowiący księgę Nowego Testamentu, zaadresowany do Filemona – chrześcijanina z frygijskiego miasta Kolosy. List do Filemona jest krótkim osobistym pismem w sprawie Onezyma – zbiegłego niewolnika należącego do Filemona. Apostoł wstawia się za niewolnikiem, który postanowił zostać chrześcijaninem, i obiecuje uiścić odszkodowanie za ewentualne szkody przez niego spowodowane. List ten porusza szereg ważkich kwestii teologicznych dotyczących niewolnictwa i w szerszym kontekście zależności ekonomicznej jednego człowieka od drugiego. Interpretacje zawartych w nim tez zmieniały się na przestrzeni dziejów wraz z przekształceniami systemów ekonomicznych i politycznych.Textus receptus (z łac. tekst przyjęty) – tekst grecki Nowego Testamentu obecny w drukowanych wydaniach XVI-XVII wieku.
    ἐγερθεὶς (wstał) – א, B, C, Z, 071, f διεγερθεὶς (został zbudzony) – C, D, L, W, 087, f, Byz mss

    Mateusz 1,25 υἱὸν (syn) – א, B, Z, 071, f, f, 33 τὸν υἱὸν αὐτῆς τὸν πρωτότοκον (jej pierworodny syn) – C, D, K, L (brak αὐτῆς), W, Δ, Π, 28, 565, 700, 892, 1009, 1010, 1071, 1079, 1195, 1216, 1230, 1241, 1242, 1365, 1646, 2148, 2174, Byz, Lect, 70, 185, 333, 1761, it, vg

    Mateusz 2,18

    Kodeks 0105 (Gregory-Aland no. 0105), ε 45 (Soden) – grecki kodeks uncjalny Nowego Testamentu na pergaminie, paleograficznie datowany na X wiek. Rękopis przechowywany jest w Austriackiej Bibliotece Narodowej (Suppl. Gr. 121) w Wiedniu.Cyprian z Kartaginy, Święty Cyprian, łac. Thascius Caecilius Cyprianus, cs. Swiaszczennomuczenik Kiprian, jepiskop Karfagienskij (ur. ok. 200 lub 210 w rzymskiej prowincji Afryki, zm. 14 września 258 niedaleko Kartaginy) – biskup Kartaginy i męczennik za wiarę, pisarz apologeta chrześcijaństwa, jeden z ojców Kościoła, święty katolicki i prawosławny. Święty ten wymieniany jest w Modlitwie Eucharystycznej Kanonu rzymskiego.
    κλαυθμὸς (płacz) – א, B, 0250, f, it, vg, syr, cop, eth θρῆνος καὶ κλαυθμός (lament i płacz) – C, D, K, L, W, Δ, Π, f, 28, 33, 565, 700, 892, 1009, 1010, 1071, 1079, 1195, 1216, 1241, 1253, 1365, 1546, 1646, 2148, 2174, Byz, 70, 150, 185, 1761, syr, syr, syr, arm

    Mateusz 4,10 ὕπαγε (idź precz) – א, B, C*, K, P, W, Δ, 0233, f, f, 565, 700, 892 ὕπαγε ὀπίσω μου (idź precz ode mnie) – C, D, L, Z, 28, 33, 892, 1009, 1010, 1071, 1195, 1216, 1230, 1241, 1242, 1253, 1365, 1646, 2148, 2174, Byz, Lect, 76, it, vg, syr ὕπαγε ὀπίσω σου (idź precz za siebie) – syr vade retro – it

    Mateusz 5,44

    Kodeks 053 (Gregory-Aland no. 053) A (von Soden) – grecki kodeks uncjalny Nowego Testamentu, paleograficznie datowany na IX wiek. Zawiera tekst Ewangelii Łukasza z komentarzem, zachował się w niekompletnym stanie. Przechowywany jest w Monachium połączony z innym rękopisem. Jest cytowany w krytycznych wydaniach greckiego Novum Testamentum.Fragmentum Uffenbachianum lub Codex Ruber (Gregory-Aland no. 0121b) α 1031 (Soden) – fragment greckiego kodeksu uncjalnego Nowego Testamentu na pergaminie, paleograficznie datowany na X wiek. Rękopis przechowywany jest w bibliotece Uniwersytetu w Hamburgu (Cod. 50) w Hamburgu. Pisany jest czerwonym atramentem. Cytowany jest we współczesnych krytycznych wydaniach Greckiego Nowego Testamentu.
    ευλογειτε τους καταρωμενους υμας, καλως ποιειτε τοις μισουσιν υμας (błogosławcie tym, którzy was przeklinają, dobrze czyńcie tym, którzy was nienawidzą) – K, L, W, Δ, Θ, Π, f, 28, 33, 565, 70, 892, 1009, 1010, 1079, 1195, 1216, 1241, 1242, 1365, 1546, 1646, 2148, 2174, Byz, Lect brak w א, B, f it syr cop

    Mateusz 5,47

    Minuskuł 157 (wedle numeracji Gregory–Aland), ε 207 (von Soden) – rękopis Nowego Testamentu pisany minuskułą na pergaminie w języku greckim z XII wieku. Przechowywany jest w Rzymie. Zawiera marginalia (podział tekstu oraz noty liturgiczne).Kodeks 051 (Gregory-Aland no. 051), Kodeks Athos Pantokrator – grecki kodeks uncjalny Nowego Testamentu, paleograficznie datowany na X wiek.
    ἐθνικοί (poganie) – א, Β, Δ, f, 33, 892, 1071, 1216, 1230, 1241, 1365, it, vg τελῶναι (poborcy podatków) – Κ, L, W, Δ, Θ, Π, f, 28, 565, 700, 1009, 1010, 1079, 1195, 1242, 1546, 1646, 2148, 2174, Byz, Lect, it, syr, goth, geo

    Mateusz 6,13 (patrz 1 Krn 29,11-13) ὅτι σοῦ ἐστιν ἡ βασιλεία καὶ ἡ δύναμις καὶ ἡ δόξα, εἰς τοὺς αἰῶνας. ἀμήν (bo Twoje jest królestwo i moc i chwała na wieki. amen) – K, L, W, Δ, Θ, Π, f, 28, 33, 565, 700, 892, 1009, 1010, 1071, 1079, 1195, 1216, 1230, 1241, 1242, 1365, 1546, 1646, Byz, Lect ὅτι σοῦ ἐστιν ἡ βασιλεία καὶ ἡ δύναμις καὶ ἡ δόξα, τοῦ πατρὸς καὶ τοῦ υἱοῦ καὶ τοῦ ἁγίου πνεύματος εἰς τοὺς αἰῶνας. ἀμήν (bo Twoje jest królestwo i moc i chwała, Ojca i Syna i Ducha Świętego na wieki. amen) – 157, 225, 418 ὅτι σοῦ ἐστιν ἡ δύναμις εἰς τοὺς αἰῶνας. ἀμήν (bo Twoja jest moc na wieki. amen) – k ὅτι σοῦ ἐστιν ἡ δύναμις καὶ ἡ δόξα εἰς τοὺς αἰῶνας. ἀμήν (bo Twoja jest moc i chwała na wieki. amen) – cop ὅτι σοῦ ἐστιν ἡ βασιλεία καὶ ἡ δόξα εἰς τοὺς αἰῶνας. ἀμήν (bo Twoje jest królestwo i moc na wieki. amen) – syr ὅτι σοῦ ἐστιν ἡ βασιλεία, τοῦ πατρὸς καὶ τοῦ υἱοῦ καὶ τοῦ ἁγίου πνεύματος εἰς τοὺς αἰῶνας. ἀμήν (bo Twoje jest królestwo, Ojca, i Syna i Ducha Świętego na wieki. amen) – 1253 ominięty przez א, B, D, 0170, f, 547, it, vg, cop

    Mateusz 6,15

    List do Hebrajczyków [Hbr], List do Żydów [Żyd] – jeden z listów Nowego Testamentu zamieszczany w wydaniach Biblii przed Listami powszechnymi. Imię autora nie jest w liście wymienione i od początku stanowiło kwestię sporną. Przez długie lata autorstwo przypisywano Pawłowi z Tarsu, pogląd ten jest jednak obecnie zarzucony. Również kanoniczność Listu budziła wątpliwości. Obecnie kwestie autorstwa i kanoniczności nie znajdują się w centrum zainteresowań biblistów, poruszane są natomiast zagadnienia takie jak struktura Listu, tło religijno-historyczne i główne wątki myśli teologicznej.Nowy Testament (gr. Ἡ Καινὴ Διαθήκη, on Kainē Diathēkē) – druga, po Starym Testamencie, część Biblii chrześcijańskiej, powstała na przestrzeni 51-96 r. n.e.; stanowi zbiór 27 ksiąg, przedstawiających wydarzenia z życia Jezusa i wczesnego Kościoła oraz pouczenia skierowane do wspólnot chrześcijańskich, tradycyjnie datowanych na drugą połowę I wieku; niektórzy bibliści datują część ksiąg również na pierwszą połowę II wieku; główne źródło chrześcijańskiej doktryny i etyki.
    τὰ παραπτώματα αὐτῶν (ich przestępstwa), ominięty przez א, D, 1-118-205-209-1582, 22, 892*, it, syr
    Mt 8,13 w Kodeksie Naniańskim

    Mateusz 8,13 (por. Łk 7,10) και υποστρεψας ο εκατονταρχος εις τον οικον αυτου εν αυτη τη ωρα ευρεν τον παιδα υγιαινοντα (a kiedy setnik powrócił do swego domu tej godziny, znalazł sługę zdrowym) – א, C, (N), U, Θ, (0250), f, (33, 1241), it, syr. brak w większości mss

    Mateusz 9,34

    Kodeks 0170 (Gregory-Aland no. 0170), ε 026 (Soden) – grecki kodeks uncjalny Nowego Testamentu na pergaminie, paleograficznie datowany na V lub VI wiek. Rękopis przechowywany jest w Princeton. Do naszych czasów zachowała się jedna karta kodeksu.Kodeks Petropolitański, łac. Codex Petropolitanus (Gregory-Aland no. Π albo 041) – grecki kodeks uncjalny, paleograficznie datowany na IX wiek. Kodeks stanowi 350 pergaminowych kart (14,5 na 10,5 cm), z niemal pełnym tekstem czterech Ewangelii.
    οἱ δὲ Φαρισαῖοι ἔλεγον ἐν τᾡ ἂρχωντι τῶν δαιμονίων ἐκβάλλει τὰ δαιμόνια (Ale faryzeusze powiedzieli: „On wypędza demony [mocą] księcia demonów”) – opuszczone przez D, it, syr, Hilary (hiatus w e, syr)

    Mateusz 12,47 wiersz ominięty przez א, B, L, 1009, 12, it, syr, cop

    Mateusz 13,33

    Ewangelia Marka [Mk lub Mar] – druga z kolei, a zarazem najkrótsza i najstarsza Ewangelia nowotestamentowa. Jej autorem według tradycji chrześcijańskiej jest Jan Marek, który miał spisać w Rzymie relację Piotra Apostoła. Jest jedną z ewangelii synoptycznych. Święty Marek napisał Ewangelię dla ludzi nieznających języka aramejskiego oraz zwyczajów żydowskich. W przeciwieństwie do Mateusza terminy aramejskie zawsze są objaśniane, podobnie jak zwyczaje żydowskie. Pod względem stylu i języka ustępuje pozostałym Ewangeliom. Niewiele jest mów Jezusa i są one krótkie (poza dwoma, tj. Mk 4,1-34 oraz Mk 13,1-37). Marek koncentruje się na opisie cudów i czynów Jezusa.Minuskuł 33 (wedle numeracji Gregory–Aland), δ 48 (von Soden) – rękopis Nowego Testamentu pisany minuskułą na pergaminie w języku greckim z IX wieku. Zawiera marginalia (podział tekstu). Dawniej był znany jako Codex Colbertinus 2844. Reprezentuje aleksandryjską tradycję tekstualną, z naleciałościami tradycji bizantyńskiej. Od końca XVIII wieku cieszy się zainteresowaniem krytyków tekstu. Jest cytowany w krytycznych wydaniach greckiego tekstu Nowego Testamentu. Rękopis został zniszczony przez wilgoć i jest trudny do odczytania. Przechowywany jest w Paryżu.
    ἐλάλησεν αὐτοῖς (powiedział im) – mss tekstu aleksandryjskiego, cezarejskiego i bizantyjskiego ominięte przez – D, it, syr, syr

    Mateusza 13,35

  • W Ewangelii Mateusza powiedziano zatem: ‘Stało się to po to, aby spełniło się to, co zostało napisane u proroka Asafa’. Taka lekcja znajduje się we wszystkich dawnych kodeksach, lecz ludzie nie znający się na rzeczy usunęli ten fragment. Natomiast wiele wydań Ewangelii do dziś zawiera lekcje: ‘Aby spełniło się to, co zostało napisane przez proroka Izajasza: ‘Otworzę moje usta w przypowieściach i opowiem postanowienia od początku’. Słów tych jednak nie wypowiada Izajasz, lecz Asaf (Orygenes, Hom.Ps. 1/77:2; Hieronim, Kom.Mat. II, 13,35), – Kodeksy א, Θ, f, f, 33
  • Mateusz 14,12

    Homoioteleuton (gr. ὁμοιοτέλευτον homoióteleuton, łac. similiter desinens, pol. podobieństwo zakończeń) – figura retoryczna, która uwypukla identyczne końcówki gramatyczne tak samo odmieniających się części mowy (dwóch czasowników, dwóch rzeczowników, rzeczownika i określającego go przymiotnika itp.).Kodeks Bazylejski A.N.IV.2, minuskuł 1 (na liście rękopisów Gregory—Aland), δ 254 (von Soden) – rękopis Nowego Testamentu, pisany minuskułą na pergaminie w języku greckim, paleograficznie datowany na XII wiek. Dawniej oznaczany był przy pomocy symbolu 1 (niektórzy stosują go po dziś dzień), dzisiaj przy pomocy samego 1.
    σωμα (ciało) – W, 0106, 0136, Byz, lat, syr cop πτωμα (zwłoki) – א, B, C, D, L, Θ, f, f, 33, 565, 700, 892, 1010, 1241, 1424, it, syr cop

    Mateusz 15,6 τὸν πατέρα αὐτοῦ (jego ojca) – א, B, D, it, syr, cop, geo τὸν πατέρα ἢ τὴν μητέρα αὐτοῦ (ojca i jego matkę) – Θ, f, (1216 opuszcza αὐτοῦ), 184, geo, Orygenes τὸν πατέρα αὐτοῦ ἢ τὴν μητέρα (jego ojca albo matkę) – 084, f, 33, 700, 892, 1071 τὸν πατέρα αὐτοῦ ἢ τὴν μητέρα αὐτοῦ (jego ojca albo jego matkę) – C, K, L, W, X, Δ, Π, 0106, 1009, 1010, 1079, 1195, 1230, 1242, 1253, 1344, 1365, (1546), 1646, 2148, 2174, Byz, Lect τὸν πατέρα αὐτοῦ καὶ τὴν μητέρα αὐτοῦ (jego ojca i jego matkę) – 565, 1241

    Mateusz 15,6 (patrz Marek 7,13)

    Kodeks 0121 (Gregory-Aland no. 0121) α 1031 (Soden), dawniej oznaczany pod symbolem 0121a – grecki kodeks uncjalny Nowego Testamentu na pergaminie, paleograficznie datowany na X wiek. Rękopis przechowywany jest w Bibliotece Brytyjskiej (Harley 5613) w Londynie. Tekst pisany jest czerwonym atramentem. Fragment cytowany jest w krytycznych wydaniach greckiego Nowego Testamentu.Wulgata sykstyńska – wydanie Wulgaty z roku 1590 autoryzowane przez papieża Sykstusa V. Pracę nad opracowaniem wydania Wulgaty rozpoczęto w 1561 roku, pracowały nad nim trzy kolejne komisje, jednak zniecierpliwiony Sykstus V w końcu sam przygotował wydanie. Wykorzystane zostały dobre rękopisy, jednak edycja przygotowana w pośpiechu zawierała błędy i dlatego już w 1592 roku zastąpiona została następnym wydaniem – Wulgatą klementyńską. We współczesnych krytycznych wydaniach tekstu biblijnego Wulgata sykstyńska jest rzadko cytowana.
    τὸν λόγον (słowo) – א, B, D, Θ, 700, 892, 1230, it, syrmg, cop, arm, eth, geo, Diatessaron, Ireneusz, Orygenes, Euzebiusz, Augustyn τὸν νόμον (prawo) – א, C, 084, f, 1010, geo τὴν ἐντολήν (przykazanie) – K, L, W, X, Δ, Π, 0106, f, 33, 565, 1009, 1071, 1079, 1216, 1241, 1242, 1253, 1344, 1365, 1546, 1646, 2148, 2174, Byz, Lect, it, vg, syr, Orygenes
    Mateusz 15,15 w kodeksie 0237; wariant „przypowieść”

    Mateusz 15,15

    Kodeks 087 (Gregory-Aland no. 087), ε 27 (von Soden) – grecki kodeks uncjalny Nowego Testamentu na pergaminie, paleograficznie datowany na VI wiek. Dwie karty kodeksu przechowywane są w Rosyjskiej Bibliotece Narodowej w Petersburgu, pozostałe w Klasztorze Świętej Katarzyny na Synaju. Rękopis zachował się we fragmentarycznej kondycji, poszczególne jego partie odkrywane były kilkakrotnie na Synaju.Lekcjonarz 10 (według numeracji Gregory-Aland), oznaczany przy pomocy siglum 10 – rękopis Nowego Testamentu pisany minuskułą na pergaminie w języku greckim z XIII wieku. Służył do czytań liturgicznych.
    τὴν παραβολὴν ταύτην (przypowieść tę) – C, D, K, L, W, X, Θ, Π, 0119, 33, 565, 1009, 1010, 1071, 1079, 1195, 1216, 1230, 1241, 1242, 1253, 1344, 1365, 1546, 1646, 2148, 2174, Byz, Lect τὴν παραβολὴν αὐτήν (przypowieść tę) – Δ ταύτην τὴν παραβολήν (tę przypowieść) – f τὴν παραβολήν (przypowieść) – א, B, 0237, f, 700, 892, cop, geo

    Mateusz 15,31

    Kodeks 086 (Gregory-Aland no. 086), ε 35 (von Soden) – grecko-koptyjski kodeks uncjalny Nowego Testamentu na pergaminie, paleograficznie datowany na VI wiek. Rękopis przechowywany jest w British Library (Oriental Manuscripts 5707) w Londynie. Jest palimpsestem.Kodeks 0101 (Gregory-Aland no. 0101), ε 48 (Soden) – grecki kodeks uncjalny Nowego Testamentu na pergaminie, paleograficznie datowany na VIII wiek. Rękopis przechowywany jest w Austriackiej Bibliotece Narodowej (Pap. G. 39780) w Wiedniu.
    λαλοῦντας, κυλλοὺς ὑγιεῖς – C, K, L, P, W, X, Δ, Π, 565, (700), 1009, 1010, 1071, 1079, 1195, 1242, 1344, 1365, 1546, 1646, 2148, 2174, Byz, 1231, 1761 it λαλοῦντας, κυλοὺς ὑγιεῖς – 185 λαλοῦντας καὶ κυλλοὺς ὑγιεῖς – D, Θ, f, 33, 1230, 1253, 76, syr ἀκούοντας, κυλλοὺς ὑγιεῖς – B ἀκούοντας, κυλοὺς ὑγιεῖς – 211 ἀκούοντας καὶ λαλοῦντας, κυλλοὺς ὑγιεῖς – N, O, Σ, λαλοῦντας – א, f, 700*, 892, 184, it, vg, syr, eth, geo, Orygenes

    Mateusz 16,2b-3 Rękopisy tekstu aleksandryjskiego nie zawierają tego tekstu. Również najstarsze bizantyjskie rękopisy nie mają go bądź kwestionują jego autentyczność.

    Epifaniusz z Salaminy, Epiphanius, Epiphaneios, cs. Swiatitiel Jepifanij, jepiskop Kiprskij) (ur. ok. 315 w Besanduk w Palestynie, zm. 403 w Salaminie) – pisarz wczesnochrześcijański, biskup na Cyprze, palestyński święty Kościoła katolickiego i prawosławnego.Kodeks 070 (Gregory–Aland no. 070), ε 6 (von Soden) – bilingwiczny grecko-koptyjskim kodeksem uncjalny Nowego Testamentu, paleograficznie datowany na VI wiek. Większa część kodeksu zaginęła. Zachowane partie kodeksu odnajdywane były stopniowo i przechowywane są dziś w 14 kolekcjach, pod 11 symbolami, w pięciu bibliotekach czterech miast Europy.
  • Tego nie ma w wielu kodeksach (Hieronim, Kom.Mat II:16,2-3) – brak np. w א, B, X, f, 1216
  • Mateusz 16,12 της ζυμης των αρτων (kwasu chlebów) – א, B, L, 892, 1009, 1241 της ζυμης των αρτων των Φαρισαιων και Σαδδουκαιων (kwasu chlebów faryzeuszy i saduceuszy) – א, ff, syr της ζυμης των Φαρισαιων (kwasu faryzeuszy) – 33 των αρτων (chlebów) – f της ζυμης του αρτου (kwasu chleba) – C, W, Byz, it, syr, syr, cop της ζυμης (kwasu) – D, Θ, f, 565, it, syr

    Mateusza 16,20

    Kodeks 0171 (według numeracji Gregory-Aland), ε 07 (von Soden) – wczesny grecki rękopis Nowego Testamentu, spisany w formie kodeksu na pergaminie. Paleograficznie datowany jest na III lub IV wiek. Zachowały się trzy niewielkie fragmenty Ewangelii Mateusza i Ewangelii Łukasza, które są przechowywane w dwóch miejscach: we Florencji i Berlinie. Pomimo iż przetrwały niewielkie partie kodeksu, brakuje w nich trzech wierszy ewangelicznych. Tekst rękopisu ma charakter parafrazy, jest cytowany w krytycznych wydaniach greckiego Nowego Testamentu.Codex Borgianus (łac.), oznaczany symbolami T albo 029 (Gregory-Aland) lub ε5 (von Soden) – grecko-koptyjski kodeks uncjalny Nowego Testamentu, paleograficznie datowany na V lub VI wiek. Nazwa kodeksu pochodzi od jednego z jego byłych właścicieli. Zachował się we fragmentarycznym stanie. Kodeks cytowany jest w krytycznych wydaniach greckiego Nowego Testamentu. Do tego samego rękopisu należały 0113, 0125 oraz 0139.
  • Mateusz zatem według pewnego rękopisu napisał: ‘Wtedy polecił uczniom, aby nikomu nie mówili, że On jest Mesjaszem.(...) Trzeba także wiedzieć, że niektóre rękopisy Ewangelii według Mateusza mają: ‘Surowo przykazał’ (Orygenes, Kom.Mt. 12:15)
  • Mateusz 17,21 werset opuszczony przez א, B, Θ, 33, 892, syr, cop, arm, eth werset występuje w C, D, K, L, W, X, Δ, Π, f, f

    Mateusza 18,1

    Drugi List św. Jana [2 J lub 2 Jan] – księga Nowego Testamentu przypisywana św. Janowi Apostołowi, autorowi Ewangelii Jana, autor podobnie jak w 3. Liście św. Jana nazywa siebie prezbiterem. List skierowany do "Wybranej Pani" – co zapewne oznacza nieznaną nam gminę chrześcijańską. Z 13 wersów 7 znajduje się w 1. Liście św. Jana. List zaleca miłość braterską i przestrzega przed "zwodzicielami" "którzy nie uznają, że Jezus Chrystus przyszedł w ciele ludzkim" (wers 7).Kodeks 050 (Gregory-Aland), C (von Soden) – grecki kodeks uncjalny Nowego Testamentu na pergaminie, paleograficznie datowany na IX wiek. Karty kodeksu zostały później wykorzystane na potrzeby innych rękopisów: Homilii Chryzostoma, Hermenei Zonara, greckiego Menologium.
  • [Mateusz] oddał według jednych rękopisów: ‘W tym czasie uczniowie przystąpili do Jezusa’, według zaś innych: ‘W tym dniu’ (Orygenes, Kom.Mt. 13:14)
  • Mateusz 18:11 werset opuszczony przez א, B, L*, Θ, 33, 892, it, syr, cop

    Mateusz 19,29 ἐκατονπλασίονα (stokrotnie) – א, C, D, W, Θ, f, f, 28, 33, 565, 700, 892, 1009, 1071, 1079, 1195, 1216, 1230, 1241, 1242, 1253, 1344, 1365, 1546, 2148, 2174, Byz, Lect, it, vg, syr, cop, arm, eth πολλαπλασίονα (wielokrotnie) – B, L, 1010, syr, cop, eth

    Mateusz 20,28 D, Φ, syr, vg zawierają dodatek:

    „Ale wy dążcie, by wzrastać z tego, co jest małe, a z większego mniejszym być. Kiedy wejdziecie do domu wezwani na obiad, nie siadajcie na prominentnych miejscach, aby nie wszedł ktoś dostojniejszy od ciebie i gospodarz nie przyszedł, i nie powiedział tobie: Usiądź niżej. I będziecie zawstydzeni. Lecz jeśli usiądziesz na niższym miejscu i przyjdzie do ciebie ktoś niższy, wtedy gospodarz powie tobie: Usiądź wyżej. Będzie to dla ciebie korzystne.”

    List do Kolosan [Kol] – list św. Pawła, napisany do gminy chrześcijańskiej w Kolosach, stanowiący księgę Nowego Testamentu. Adresaci listu wywodzili się prawdopodobnie ze środowiska pogańskiego. List prezentuje obraz żywej, zjednoczonej i stałej w wierze, jednak nie w pełni dojrzałej duchowo wspólnoty. Został napisany w celu umocnienia wiary młodego Kościoła kolosańskiego i ostrzeżenia go przed grożącymi mu błędami. Zgodnie z listem chrześcijanie powołani są do nowego życia w Chrystusie, który jest Głową Kościoła, i nie powinni poddawać się w niewolę nauk czysto ludzkich. Jako wybrani przez Boga powinni dawać świadectwo nowego życia i w swym postępowaniu mieć wzgląd na Jezusa Chrystusa.Kodeks 0102 (Gregory-Aland no. 0102), ε 42 (Soden) – grecki kodeks uncjalny Nowego Testamentu na pergaminie, paleograficznie datowany na VII wiek. Rękopis przechowywany jest w Francuskiej Bibliotece Narodowej (Suppl. Gr. 1155,I) w Paryżu oraz w klasztorze Watopedi (1219) na Athosie.

    Mateusz 21,10 γαμος (wesele) – B, D, W, Θ, 085, 0161, f, f, Byz νυμφων (oblubieniec) – א, B, L, 0138, 892, 1010 αγαμος – C

    Kodeks 087, Mt 21,19-24

    Mateusz 21,31 ὁ πρῶτος (pierwszy) – א, C*, K, W, Δ, Π, Byz ὁ δεύτερος (drugi) – 4, 273 ὁ ὕστερος (następny) – B ὁ ἔσχατος (ostatni) – D, Θ, f

    Mateusz 21,44 Καὶ ὁ πεσὼν ἐπὶ τὸν λίθον τοῦτον (A kto upadnie na ten kamień) – א, B, C, K, L, W, X, Δ, Π, 0138, 33, 892, 1010, 1546, f, f, 28, 565, 700, 892, 1009, 1010, 1071, 1195, 1216, 1230, 1241, 1242, 1253, 1344, 1365, 1646, 2148, 2174, Byz, Lect, it, vg, syr, cop, arm, eth, geo ὁ πεσὼν ἐπὶ τὸν λίθον τοῦτον (Kto upadnie na ten kamień) – Θ, 1079, 1546 cały wiersz opuszczony przez , D, 33, it, syr, Ireneusz, Orygenes, Euzebiusz

    Mateusz 23,26

    Chester Beatty I, papirus 45 (wedle numeracji Gregory-Aland), oznaczany symbolem P 45 {displaystyle {mathfrak {P}}^{45}} – wczesny papirusowy rękopis Nowego Testamentu. Rękopis ma formę kodeksu. Zawiera tekst Ewangelii i Dziejów Apostolskich, z licznymi brakami. Pochodzi z początku III wieku, przechowywany jest w Dublinie (Chester Beatty Library) i Wiedniu.Euzebiusz z Cezarei (ur. ok. 264, zm. ok. 340) – pisarz, teolog i historyk chrześcijański, biskup Cezarei w Palestynie od 313. Uczeń Pamfila z Cezarei, obrońcy twórczości Orygenesa – jako wyraz oddania dla swego mistrza, przyjął przydomek syn Pamfila.
    καὶ τῆς παροψίδος (i misie) – B, C, L, W, 33, Byz, cop ominięty przez D, Q, 1-118-209-1582, 700, it, syr, geo, Ireneusz, Klemens (hiatus w b, syr)

    Mateusz 23,35 εως του αιματος Ζαχαριου (aż do krwi Zachariasza) – א εως του αιματος Ζαχαριου υιου Βαραχιου (aż do krwi Zachariasza, syna Barachiasza) – pozostałe rękopisy

    Mateusz 23,38 ἔρημος (pustynia) – mss zachodnie, cezarejskie, bizantyjskie i niektóre aleksandryjskie opuszczone przez ?, B, L, 184

    Mateusza 24,36

    Kodeks z Synopy, łac. Codex Sinopensis (Gregory-Aland no. O albo 023; von Soden ε 21), nazywany także Ewangelią z Synopy – fragment ilustrowanego rękopisu greckiego Nowego Testamentu. Nazwa pochodzi od miejsca odkrycia. Paleograficznie datowany jest na VI wiek. Jest jednym z purpurowych kodeksów Nowego Testamentu. Większość kart rękopisu zaginęła. Tekst rękopisu nie jest wysoko ceniony przez krytyków tekstu, przez co rzadko jest cytowany w krytycznych wydaniach greckiego Nowego Testamentu. Przechowywany jest we Francuskiej Bibliotece Narodowej w Paryżu.John Mill (ur. ok. 1645 w Shap, zm. 23 czerwca 1707 w Oksfordzie) – angielski teolog protestancki, biblista, autor krytycznego wydania tekstu greckiego Nowego Testamentu.
  • ‘O dniu zaś owym i o godzinie nikt nie wie, ani aniołowie niebiescy, tylko sam Ojciec’. W niektórych kodeksach łacińskich dodano: ‘ani Syn’, podczas gdy w greckich, a szczególnie w manuskryptach Adamantiusa i Pieriusa nie jest to dopisane. Ponieważ jednak w niektórych to można przeczytać (Hieronim, Kom.Mat. IV:24,36)
  • zwrot „ani syn” zawierają – א* (tekst pierwotny oraz jego druga korekta; pierwszy korektor usunął „ani syn”, drugi przywrócił), B, D, Θ, Φ, f, 28, 1195, 1230*, 2680, al, it, vg, syr, Diatessaron, Ireneusz, Hilary, Ambroży, Orygenes, Chryzostom, Augustyn, Cyryl zwrot „ani syn” pomijają – א, L, W, Y, Δ, Π, Σ, 0133, f, 22 – 2174, Byz, it, vg, syr, syr, syr, cop, Orygenes (znał oba warianty), Bazyli, Hieronim (znał oba warianty) i in.

    Mateusz 25,17

    Kodeks 0201 (Gregory-Aland no. 0201) – grecki kodeks uncjalny Nowego Testamentu na pergaminie, paleograficznie datowany na V wiek. Do naszych czasów zachowały się dwie karty kodeksu. Przechowywany jest w Londynie.Codex Ruber (Gregory-Aland no. 0243) – grecki kodeks uncjalny Nowego Testamentu na pergaminie, paleograficznie datowany na X wiek. Rękopis przechowywany jest w Biblioteca Marciana (983 (II, 181)) w Wenecji. Pisany jest czerwonym atramentem.
    ἐκέρδησεν (zyskał) – א, B, C*, L, 33, 892, 1010, 1546, it, vg, syr, cop, arm, eth καὶ αὐτὸς ἐκέρδησεν (i on zyskał) – D, it ἐκέδησεν καὶ αὐτός (zyskał i on) – A, C, K, W, X, Δ, Θ, Π, 074, f, f, 28, 565, 700, 1009, 1071, 1079, 1195, 1216, 1230, 1241, 1242, 1253, 1344, 1365, 1646, 2174, Byz, Lect, it, syr
    Mateusz 25,41-46 w Chester Beatty I
    Papirus 37 recto; fragment Mt 26,19-37; w Mt 26,28 przekazuje wariant przymierza

    Mateusz 26,28

    Codex Boreelianus, pełna nazwa Codex Boreelianus Rheno-Trajectinus, oznaczany przez sigla F albo 09 na liście Gregory-Aland, oraz przez ε 86 na liście son Sodena – uncjalny rękopis czterech Ewangelii w języku greckim, sporządzony na pergaminie. Kodeks pisany jest późną uncjałą, paleograficznie datowany jest na IX wiek. Rękopis ma liczne braki i uszkodzenia, których większość powstała w czasach nowożytnych.Sokrates Scholastyk (gr. Σωκράτης Σχολαστικός; ur. ok. 380 w Konstantynopolu, zm. ok. 450) – historyk Kościoła starożytnego.
    διαθήκης (przymierza) – mss aleksandryjskie oraz Θ καινῆς διαθήκης (nowego przymierza) – mss zachodnie, cezarejskie i bizantyjskie

    Mateusz 27,4 ἀθῷον (niewinny) – א, B*, C, K, W, X, Δ, Π, Byz, Lect δίκαιον (sprawiedliwy) – B, L, Θ

    Mateusz 27,9 ἐπληρώθη τὸ ῥηθὲν διὰ Ἰερεμίου τοῦ προφήτου (wypełniło się słowo powiedziane przez Jeremiasza proroka) – ominięte słowo Ιερεμιου (Jeremiasza) w manuskryptach: Φ, 33, it, syr, syr, cop ἐπληρώθη τὸ ῥηθὲν διὰ Ζαχαρίου τοῦ προφήτου (wypełniło się słowo powiedziane przez Zachariasza proroka) – 22, syr ἐπληρώθη τὸ ῥηθὲν διὰ Ἰησαίου τοῦ προφήτου (wypełniło się słowo powiedziane przez Izajasza proroka) – 21

    Mateusz 27,16

    Papirus Rylands 457, oznaczony jako P 52 {displaystyle {mathfrak {P}}^{52}} – niewielki fragment papirusu, o wymiarach ok. 9 na 6 cm, zapisany obustronnie. Zawiera jeden z najstarszych zachowanych fragmentów Nowego Testamentu, dokładnie Ewangelii według Jana. Strona przednia (recto) zawiera linijki z Jana 18,31-33, w grece koine, a strona tylna (verso) zawiera wersety z Jana 18,37-38. Są to z fragmenty rozmowy Piłata z Jezusem. Papirus zakupiono w Egipcie w 1920 r., opublikował zaś go w 1935 roku C.H. Roberts. Obecnie znajduje się w John Rylands University Library w Manchesterze.Orygenes (gr. Ὠριγένης, Origenes, ok. 185-254) – jeden z najbardziej płodnych komentatorów Pisma Świętego w epoce patrystycznej. Zajmował się, podobnie jak później Hieronim ze Strydonu (330-420), egzegezą krytyczną oraz literalną; egzegezę alegoryczną doprowadził do szczytu rozwoju. W zasadniczy sposób przyczynił się do ukształtowania tradycji teologicznej Szkoły Aleksandryjskiej. Znany jest również jako twórca, odrzuconej później przez Magisterium, teorii preegzystencji dusz. Był wykształcony filozoficznie; razem z Plotynem studiował u Amoniusza Sakkasa. Jest zaliczany do pisarzy starochrześcijańskich, a także, mimo że niektóre jego teorie uznano za błędne, do Ojców Kościoła.
    Ἰησοῦν τὸν Βαραββᾶν (Jezus Barabasz) – Θ, f, 700*, syr, arm, geo τὸν Βαραββᾶν (Barabasz) – B, 1010, Orygenes Βαραββᾶν (Barabasz) – א, A, D, K, L, W, Δ, Π, 064, f, 565, 700, 892, 1009, 1071, 1079, 1195, 1216, 1230, 1241, 1242, 1253, 1344, 1365, 1546, 1646, 2148, 2174, Byz, Lect, cop, goth

    Mateusz 27,49 (por. J 19,34)

    List do Filipian [Flp lub Fil.] – jeden z listów więziennych św. Pawła, napisany prawdopodobnie podczas jego uwięzienia w Rzymie (lata 61−63), lub wcześniej w Efezie (56−57).Kodeks Sangalleński, łac. Codex Sangallensis (Gregory-Aland no. Δ albo 037), ε 76 (von Soden) – grecko-łaciński kodeks uncjalny Nowego Testamentu z tekstem czterech Ewangelii, paleograficznie datowany na IX wiek. Jest cytowany w krytycznych wydaniach greckiego Nowego Testamentu.
    ἄλλος δὲ λαβὼν λόγχην ἒνυξεν αὐτοῦ τὴν πλευράν, καὶ ἐξῆλθεν ὕδορ καὶ αἷμα (inny wziął włócznię i przebił Jego bok, i natychmiast wyszła woda i krew), ten wariant pochodzi z Jan 19,34 – występuje w rękopisach א, B, C, L, U, Γ, 1010, 1293, syr, eth, nie posiadają go rękopisy: A, D, E, F, G, H, K, M, S, W, Δ, Θ, Σ, 090, Byz, it, am, syr, cop, arm, geo); nie występuje w późnych aleksandryjskich rękopisach 892

    Mateusz 28:19

    Kopista – osoba, zajmująca się w średniowieczu przepisywaniem ksiąg lub dokumentów. Osoba taka mogła łączyć różne utwory i dopisywać własne fragmenty. Zdarzało się, że w ten sposób powstawały kolejne wersje tego samego tematu, a nawet zupełnie nowe dzieła. Kopistami byli mnisi.Tekst bizantyński (albo bizantyjski) – nazwa używana w odniesieniu do jednej z czterech rodzin podstawowych typów tekstu Nowego Testamentu. Nazwa „bizantyński” nadana została przez B. H. Streetera i F. G. Kenyona. Westcott i Hort nazywali go syryjskim, określany też bywa antiocheńskim. Ponieważ ten typ tekstu reprezentuje ponad 80% rękopisów, nazywany bywa tekstem większości lub większościowym (The Majority Text).
    Πορευθέντες οὖν (pominięte: οὖν | א, A, ƒ, Byz) μαθητεύσατε πάντα τὰ ἔθνη βαπτίζοντες (–σαντες | B, D) αὐτοὺς εἰς τὸ ὄνομα τοῦ πατρὸς καὶ τοῦ υἱοῦ καὶ τοῦ ἁγίου πνεύματος (Idźcie więc i nauczajcie wszystkie narody, chrzcząc je w imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego) – א, A, B, D, W, ƒ, Byz, latt, syr, cop Πορευθέντες μαθητεύσατε πάντα τὰ ἔθνη ἐν τῷ ὀνόματί μου (Idźcie, nauczajcie wszystkie narody w moim imieniu) – Euzebiusz לכו אחם (Idźcie) – EM
    Comma Johanneum – uważany za nieautentyczny fragment piątego rozdziału Pierwszego listu św. Jana, który obecny był w wielu przekładach Biblii do XIX wieku. 1J 5,7-8 według Biblii Gdańskiej (1632):Pierwszy List do Tymoteusza (1 Tm lub 1 Tym) – jeden z listów przypisywanych św. Pawłowi z Tarsu, znajdujący się w Nowym Testamencie. Zaliczany jest do jednych z tzw. trzech listów pasterskich. Wysłany został z Macedonii do Tymoteusza z Efezu między pierwszym a drugim uwięzieniem (tj. między 63 a po 67 r. n.e.). Badacze (głównie egzegeci niekatoliccy) uważają jednak, że nie tylko autorem listu nie jest św. Paweł z Tarsu, ale także sam list powstał później (autorstwo listów św. Pawła do Tymoteusza kwestionują także najstarsi pisarze chrześcijańscy).


    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9] [10] [11] [12]




    Warto wiedzieć że... beta

    Kodeks Gwelferbytański B, łac. Codex Guelferbytanus B (Gregory-Aland no. Q albo 026; von Soden ε 4) – grecki kodeks uncjalny Nowego Testamentu, paleograficznie datowany na V wiek. Rękopis jest bardzo fragmentaryczny, jego tekst został nadpisany i zachował się w palimpseście.
    Grecki tekst Apokalipsy świętego Jana – miał inną historię niż pozostałe księgi Nowego Testamentu i nie odzwierciedla tych samych tradycji tekstualnych. Ponieważ liczba rękopisów Apokalipsy jest mniejsza niż pozostałych ksiąg NT, jej treść jest pod względem naukowym najlepiej opracowana, spośród wszystkich ksiąg Nowego Testamentu.
    List do Tytusa [Tt lub Tyt] to jeden z listów Pawła z Tarsu, znajdujący się w Nowym Testamencie. List skierowany był do Tytusa, jednego z jego najbliższych współpracowników, który w okresie pisania listu przebywał na Krecie. Tytus opiekował się gminą chrześcijańską na Krecie, założoną wcześniej przez Pawła.
    Ewangelie z Rossano (Gregory-Aland no. 042 albo Σ; von Soden ε 18) – kodeks majuskułowy Nowego Testamentu, przekazujący tekst dwóch pierwszych Ewangelii. Rękopis przechowywany jest w katedrze, w Rossano we Włoszech. Powstał w VI wieku, miejsce powstania jest nieznane. Nazywany jest Codex purpureus Rossanensis i jest jednym z purpurowych kodeksów uncjalnych Nowego Testamentu. Do naszych czasów zachowała się mniej niż połowa rękopisu, pozostała jego część została zniszczona w pożarze w XVII lub XVIII wieku.
    Kodeks 073 (Gregory-Aland no. 073), ε 7 (von Soden) – grecki kodeks uncjalny Nowego Testamentu, paleograficznie datowany na V/VI wiek. Dawniej przechowywany był w Rosyjskiej Bibliotece Narodowej (Gr. 277, 1f) w Petersburgu.
    Codex Claromontanus, D (Wettstein), 06 (Gregory-Aland), δ 1026 (von Soden), d albo 75 (Beuron)) – bilingwalny grecko-łaciński kodeks uncjalny Nowego Testamentu na pergaminie. Jakkolwiek oba teksty reprezentują zachodnią tradycję tekstualną, zachodzi między nimi wiele różnic. Datowany jest zwykle na VI wiek. Bywa wliczany do wielkich kodeksów i jest ważnym rękopisem Nowego Testamentu.
    Kodeks 0100 (Gregory-Aland no. 0100), ε 070 (Soden) – grecko-koptyjski kodeks uncjalny Nowego Testamentu na pergaminie, paleograficznie datowany na VII wiek. Rękopis przechowywany jest w Francuskiej Bibliotece Narodowej (Copt. 129,10) w Paryżu.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.105 sek.