• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Walery Rzewuski



    Podstrony: 1 [2] [3]
    Przeczytaj także...
    Theatrum Anatomicum, Katedra Anatomii Wydziału Lekarskiego UJ – budynek teatru anatomicznego, który powstał przy ul. Kopernika 12-14 w Krakowie w latach 1869-1872 według projektu Ludwika Teichmanna dla Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego. Na frontonie budynku znajduje się zdobiony napis Theatrum Anatomicum. Ten początkowo jednopiętrowy budynek został rozbudowany o kolejną kondygnację dopiero po II wojnie światowej (remont ukończono w 1956). W gmachu od samego początku jego istnienia znajduje się amfiteatralna sala wykładowa dla 200 studentów, stąd nazwa teatr anatomiczny (theatrum anatomicum). W budynku ma siedzibę Katedra Anatomii Wydziału Lekarskiego UJ.Ulica Krupnicza w Krakowie – ulica położona w Krakowie, w administracyjnej dzielnicy Stare Miasto, na terenie dawnej jurydyki Garbary.
    Walery Rzewuski na zdjęciu ze swojego atelier, lata 80. XIX

    Walery Rzewuski (ur. 14 kwietnia 1837 w Krakowie, zm. 18 listopada 1888 tamże) – polski fotograf, działacz społeczny i radny Krakowa.

    Jeden z najważniejszych polskich fotografów XIX wieku, autor przede wszystkim licznych zdjęć portretowych, przedstawiających czołowe postaci świata kultury i nauki, a także reprezentantów szlachty i arystokracji, urzędników i przedsiębiorców. Portrety stanowiły podstawę działalności jego zakładów, mieszących się kolejno przy ul. Grodzkiej, Krupniczej, Kopernika i Podwale w Krakowie. Fotografie te miały charakter komercyjny i wykonywane były zgodnie z oczekiwaniami klientów i obowiązującymi w wówczas konwencjami, odznaczając się przy tym wysoką jakością. Znacznie oryginalniej przedstawiają się jego osiągnięcia na polu fotografii teatralnej, w której aktorów ukazywał dynamicznie, w pozach z konkretnych ról. Był pierwszym fotografem, który utrwalił na zdjęciu Tatry oraz wiele krakowskich zabytków, m.in. ołtarz mariacki. Zajmował się także fotografią etnograficzną i reprodukowaniem obrazów współczesnych mu artystów, w tym Jana Matejki.

    Florian Stanisław Cynk (ur.3 maja1838 w Krakowie - zm.10 października 1912) – malarz polski, profesor rysunku w Szkole Sztuk Pięknych w Krakowie.Aleksander Mroczkowski (ur. 25 listopada 1850 w Krakowie, zm. 26 sierpnia 1927 w Stubnie k.Przemyśla) – polski malarz.

    Rzewuski działał również społecznie. Był radnym miasta Krakowa, działając m.in. na rzecz zasypania koryta Starej Wisły i budowy gmachu teatru miejskiego. Pozostawił testament, w którym ufundował nagrodę dla autora polskiego podręcznika fotografii oraz wyraził wolę, aby w jego domu powstała szkoła fotograficzna.

    Muzeum Przemysłu Artystycznego w Krakowie – nieistniejące już jedno z prywatnych muzeów krakowskich sięgające drugiej połowy XIX wieku, upaństwowione w 1951 roku.Drzeworyt – technika graficzna należąca do druku wypukłego. Drzeworytem nazywa się również odbitkę uzyskaną tą techniką.

    Życiorys[ | edytuj kod]

    Był synem krakowskich mieszczan: kupca Mikołaja (1806-1883) i Józefy z Szyszkowskich (1814-1890). Miał trzech młodszych braci: Stanisława (1840-1907), Lesława (1841-1917) i Bolesława (1845-1880) oraz siostrę Matyldę (1847-1876). Uczył się w Instytucie Technicznym w Krakowie, a następnie w roku akademickim 1857/58 na politechnice w Wiedniu, gdzie pogłębiał swoją wiedzę z zakresu chemii. Problemy zdrowotne zmusiły go do powrotu do kraju.

    Tatry (514.5, słow. Tatry, niem. Tatra, węg. Tátra) – najwyższe pasmo w łańcuchu Karpat, również najwyższe między Alpami a Uralem i Kaukazem. Są częścią Łańcucha Tatrzańskiego, w Centralnych Karpatach Zachodnich. Biblioteka Narodowa (BN) – polska biblioteka narodowa w Warszawie, na Ochocie, na Polu Mokotowskim, narodowa instytucja kultury założona w 1928.

    Swoje pierwsze zdjęcia wykonał w 1857 r. na pożyczonym aparacie. Działalność zawodowego fotografa rozpoczął w Krakowie 1859 lub 1860 r. w domu rodzinnym przy ul. Grodzkiej 83 (obecnie 30). W 1861 r. swój zakład przeniósł na ul. Krupniczą 6 (obecnie 5), a rok później – do domu Adama Stattlera przy ul. Wesołej 29 (później Kopernika 29). W przeciwieństwie do dwóch wcześniejszych, zakład przy ul. Kopernika nie miał już prowizorycznego charakteru.

    Retusz oznacza poprawianie fotografii, poprzez jej odnowienie, zmianę barwną fotografii, wykadrowanie, poprawę szczegółów, a także zmiany poza obszarem kadru np. dodanie ramki. Retuszem jest również wykreowanie fotografii na styl dawnych fotografii.Technika bromo-żelatynowa (bromo-srebrowo-żelatynowa, żelatynowo-srebrowa), zw. także suchą płytą – negatywowa technika fotograficzna, w której szklana płyta pokrywana była żelatyną będąca nośnikiem dla substancji światłoczułej. Technikę wynalazł w 1871 roku Richard Leach Maddox.
    Dom własny Rzewuskiego przy obecnej ul. Westerplatte (winieta znajdująca się na odwrocie fotografii z ok. 1885 r.)

    W 1863 r. Rzewuski kupił znajdującą się przy pobliskiej ul. Podwale 27B (nazwa ulicy została ok. 1879 zmieniona na Kolejową, później A. Potockiego, obecnie Westerplatte) działkę, na której wkrótce rozpoczął wznoszenie domu połączonego z atelier i laboratorium. Projektantem był krakowski architekt Feliks Księżarski, ale prace techniczne nadzorował osobiście sam Rzewuski. Zachowany do dziś w zmienionym stanie piętrowy budynek posiadał niższą oficynę mieszczącą pracownię. Atelier posiadało niezbędny wówczas przeszklony sufit i liczne elementy dekoracyjno-scenograficzne, takie jak meble, tła (ekrany), rekwizyty itp. Znajdowała się tam także sztuczna grota z sadzawką, którą wykorzystywano przy zdjęciach imitujących plenerowe. Widok zarówno wnętrza atelier, jak i części zewnętrznej, został utrwalony w formie graficznej na winietach umieszczanych na odwrocie fotografii wykonanych w zakładzie Rzewuskiego. W 1885 r. z okazji 25-lecia pracy fotograf zlecił przebudowę swojego zakładu, w ramach której Aleksander Mroczkowski wykonał malowidła.

    Krakowskie Towarzystwo Fotograficzne – stowarzyszenie powstałe w 1902 roku w Krakowie. W pierwszych latach swojego istnienia używano również nazwy "Towarzystwo Fotografów Amatorów". W 1902 roku Towarzystwo zorganizowało I Polską Wystawę Fotografików. Od roku 1927 działało jako Fotoklub YMCA, a po II wojnie światowej jako wojewódzki oddział Polskiego Towarzystwa Fotograficznego. Usamodzielniło się w 1960 roku. Przez wiele lat siedzibą stowarzyszenia był Pałac Pugetów przy ulicy Starowiślnej 13. Kolejną siedzibą była Kamienica Hetmańska przy Rynku Głównym. Od 1993 roku siedzibą stowarzyszenia jest Galeria "Nafta" w gmachu Instytutu Górnictwa Naftowego i Gazownictwa przy ulicy Lubicz 25.Technika kolodionowa, proces kolodionowy, zw. także techniką mokrej płyty kolodionowej, mokrym kolodionem lub mokrą płytą – technika fotograficzna polegająca na naświetleniu w aparacie fotograficznym szklanej płyty pokrytej warstwą kolodionu zawierającego substancję światłoczułą (jodkiem srebra), w wyniku czego powstawał na niej negatywowy obraz. Z niego następnie wykonywano odbitki na papierze. Technika ta była stosowana na szeroką skalę od lat 50. do początku 80. XIX w.

    Od 1869 do 1888 Rzewuski był członkiem Rady Miejskiej. Zabiegał o zasypanie koryta Starej Wisły, zgłaszając taki wniosek w 1871 r. Dopiero sześć lat później Rada podjęła uchwałę w tej sprawie, a Rzewuski własnym kosztem wydał broszurę poświęconą temu problemowi. Długo działał także na rzecz innej inwestycji, jaką była budowa nowego gmachu teatru miejskiego. Kwestię tę podjął po raz pierwszy w 1872 r., ponownie – w 1877 r., wskazując wówczas miejsce budowy: okolicę szpitala Św. Ducha. Mimo licznych głosów sprzeciwu decyzja taka została podjęta, ale nie przystąpiono do jej realizacji. W 1879 r. wraz z Władysławem Anczycem napisał broszurę, w której przekonywał do wzniesienia nowego teatru. Dopiero w 1888 r., na kilka miesięcy przed śmiercią fotografa, rada miasta ponownie zatwierdziła poprzednią uchwałę i wkrótce przystąpiono do prac, zakończonych w 1893 r. inauguracją teatru (noszącego obecnie imię Juliusza Słowackiego). Rzewuski był inicjatorem przejęcia w zarząd gminy Kasy Oszczędności i połączonego z nią zakładu pożyczkowego, zrealizowanego w 1873 r. Był również zaangażowany w sprawę pomnika Adama Mickiewicza w Krakowie, który miał zostać wzniesiony na Rynku Głównym, jednak Rzewuski w 1882 r. przedstawił wniosek, by wybrać miejsce przy Collegium Novum. Wydał dwie poświęcone tej kwestii broszury, jednak w tej kwestii do swoich racji przekonywał bezskutecznie.

    Melecjusz Dutkiewicz (ur. 1836 w Galicji, zm. 1897 w Warszawie) – artysta fotografik, nadworny fotograf króla szwedzkiego Karola XV.Biblioteka Jagiellońska (BJ, tzw. Jagiellonka) – główna biblioteka Uniwersytetu Jagiellońskiego, która wraz z Biblioteką Medyczną Collegium Medicum oraz bibliotekami wydziałowymi i instytutowymi tworzy system biblioteczno-informacyjny UJ. Stanowi jedną z największych bibliotek w Polsce, stąd też została uznana za część Narodowego Zasobu Bibliotecznego. Posiada status biblioteki narodowej – obowiązuje prawo o egzemplarzu obowiązkowym.

    Rzewuski całe życie chorował na serce, nigdy nie założył własnej rodziny. Zmarł w wieku 51 lat i został pochowany na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie.

    W swoim testamencie dom przy ul. Podwale zapisał gminie miasta Krakowa w celu urządzenia w nim szkoły fotograficznej, ewentualnie Muzeum techniczno-przemysłowego Baranieckiego lub praktycznej szkoły dla dziewcząt. Gdyby gmina nie zrealizowała jego woli, dom miał stać się własnością Arcybractwa Miłosierdzia i Banku pobożnego w Krakowie. Wyraził wolę, by całe wyposażenie jego zakładu zostało sprzedane zawodowemu fotografowi. Zapisał również kwotę, która miała być nagrodą za napisanie polskojęzycznego podręcznika fotografii; o wyznaczenie warunków konkursów i jego rozstrzygnięcie poprosił Konrada Brandla, Aleksandra Karolego i Awita Szuberta.

    Franciszek Wyspiański (ur. 26 września 1836 we Lwowie, zm. 10 listopada 1901 w Krakowie) – rzeźbiarz i fotograf, ojciec Stanisława Wyspiańskiego.Artur Grottger (ur. 11 listopada 1837 w Ottyniowicach, zm. 13 grudnia 1867 w Amélie-les-Bains-Palalda) – polski malarz, jeden z czołowych przedstawicieli romantyzmu w malarstwie polskim, ilustrator, rysownik, autor cyklu „kartonów” o powstaniu styczniowym.

    Miasto nie wywiązało się z zobowiązania utworzenia w domu Rzewuskiego szkoły lub muzeum. Po procesie sądowym pałacyk przejęło Arcybractwo Miłosierdzia w Krakowie. Ostatecznie urządzono tam szkołę robót ręcznych dla dziewcząt, która została nazwana imieniem matki testatora. W okresie międzywojennym (w latach 1934 i 1937) budynek uległ kolejnej znacznej przebudowie. Mieściło się w nim wówczas gimnazjum żeńskie Sebaldy Münnichowej. Po II wojnie światowej znalazł tam siedzibę konsulat Związku Radzieckiego. Oficyna mieszcząca atelier i pracownię przestała istnieć w 1974 r.

    Litewska Biblioteka Narodowa im. Martynasa Mažvydasa (lit. Lietuvos nacionalinė Martyno Mažvydo biblioteka) – litewska biblioteka narodowa założona w 1919 roku w Kownie, przeniesiona w 1963 roku i działająca do dziś w Wilnie. Winieta – nadruk, często ozdobny, znajdujący się na odwrocie tekturki, na którą w 2. połowie XIX i na początku XX w. naklejano fotografię. Zawiera nazwisko fotografa lub nazwę atelier i inne informacje na jego temat, a także motywy dekoracyjne.

    Po śmierci Rzewuskiego zakład prowadził jego brat, Lesław. Pod koniec 1893 r. atelier wraz z negatywami i wyposażeniem kupił fotograf Józef Sebald, uczeń Walerego Rzewuskiego. Na zamówienie wykonywał odbitki jego klisz. W 1900 r. przeniósł zakład do pałacyku przy ul. Batorego 12. Przed przeprowadzką w krakowskiej prasie zamieścił ogłoszenie, w którym informował, że z braku miejsca zamierza zniszczyć część wykonanych przez siebie i Rzewuskiego klisz. Negatywy, które ocalały, oraz nowe, wykonane przez Sebalda po roku 1900, zostały odnalezione przez Władysława Klimczaka w piwnicy pałacyku i w 1978 r. stały się własnością Krakowskiego Towarzystwa Fotograficznego.

    Władysław Marceli Anczyc (ur. 17 października 1894 w Krakowie, zm. w kwietniu 1940 w Charkowie) – polski współwłaściciel drukarni, filolog, muzykolog, pianista, geolog oraz taternik, działacz sportowy i kapitan Wojska Polskiego. Wnuk poety, wydawcy oraz tłumacza Władysława Ludwika i syn drukarza a także działacza oświatowego Wacława Zygmunta Anczyców.Jan Alojzy Matejko (ur. 24 czerwca 1838 w Krakowie, zm. 1 listopada 1893 w Krakowie) – polski malarz, twórca obrazów historycznych i batalistycznych, historiozof.

    Korespondencja prywatna i zakładu Rzewuskiego trafiła do zbiorów Biblioteki Jagiellońskiej, rękopisy dotyczące domu przy ul. Podwale i testamentu – do Archiwum Narodowego w Krakowie. Negatywy i odbitki rozproszone są w wielu muzeach, archiwach i kolekcjach prywatnych.

    Kazimierz III Wielki (ur. 30 kwietnia 1310 w Kowalu, zm. 5 listopada 1370 w Krakowie) – najmłodszy syn Władysława I Łokietka i Jadwigi Bolesławówny, król Polski w latach 1333–1370, ostatni monarcha z dynastii Piastów na tronie polskim.Kraków (łac. Cracovia, niem. Krakau) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, siedziba władz województwa małopolskiego, drugie w kraju pod względem liczby mieszkańców i pod względem powierzchni.


    Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    Cmentarz Rakowicki – jeden z największych cmentarzy w Krakowie o powierzchni 42 ha. Położony jest w całości na terenie Dzielnicy I Stare Miasto.
    Aleksander Konstanty Gryglewski (ur. 4 marca 1833 w Brzostku, zm. 28 lipca 1879 w Gdańsku) – malarz, profesor Szkoły Sztuk Pięknych w Krakowie.
    Działacz społeczny, społecznik – osoba pracująca aktywnie na rzecz wspólnoty obywatelskiej, aktywista; aktywny członek, organizator i uczestnik stowarzyszeń i ruchów społecznych, fundacji oraz organizacji społecznych i samorządowych. Może działać na rzecz ochrony środowiska (ekolog) lub występować w społecznym interesie lokalnych społeczności.
    Józef Majer (ur. 12 marca 1808 w Krakowie, zm. 3 lipca 1899 w Krakowie) – polski lekarz, przyrodnik, antropolog, profesor i rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego, pierwszy prezes Akademii Umiejętności w Krakowie.
    Bolesław Ładnowski herbu Ślepowron (ur. 21 grudnia 1841 r. w Płocku, zm. 23 października 1911 r. w Warszawie) – polski aktor teatralny, reżyser oraz pedagog.
    Żywy obraz (franc. Tableau vivant) – rekonstrukcja dzieła malarstwa lub rzeźby tworzona przy udziale ludzi, przedstawiających postawą, ubiorem, mimiką daną scenę.
    International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.084 sek.