• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Włókno

    Przeczytaj także...
    Abaka, manila – lekkie, twarde i wytrzymałe włókno wydzielane z pochew liściowych banana manilskiego. Długość włókna technicznego wynosi od 0,7 m do 3,6 m, szerokość od 0,1 mm do 0,3 mm. Manila charakteryzuje się odpornością na działanie drobnoustrojów i wody morskiej. Stosowana jest do wyrobu plecionek, grubych tkanin, sieci rybackich, żagli, lin okrętowych (lepsze gatunki) oraz papieru i płyt budowlanych (gorsze gatunki).Spandex (lycra, elastan) – elastyczne włókno syntetyczne (elastomer poliuretanowy), wynalezione w 1958 r. przez Josepha Shiversa w laboratoriach firmy DuPont, przez którą jest produkowane i rozprowadzane.
    Nylon – handlowa nazwa poliamidów stworzonych przez firmę DuPont obecnie produkowanych przez firmę Invista, która jest częścią koncernu chemicznego Koch Industries. Są to syntetyczne polimery zawierające grupę amidową służące m.in. do wytwarzania włókien syntetycznych o bardzo dużej wytrzymałości na rozciąganie i łatwo dającego się barwić. Stosowany jest przede wszystkim do produkcji dzianin, tkanin, lin i żyłek a także, ze względu na doskonałe właściwości mechaniczne, do panewek łożysk, kół zębatych itp.

    Włókno – podstawowa jednostka struktury wielu materiałów, która charakteryzuje się znaczną długością i niewielkim przekrojem. Zwykle przyjmuje się, że włóknem jest struktura, której długość jest minimum 100 razy większa od jej przekroju. Włókna występują zarówno w materiałach naturalnych jak i produkowanych przez człowieka. Niektóre materiały są wykonane prawie wyłącznie z włókien, podczas gdy w innych włókna stanowią tylko jeden z elementów wzmacniających ich strukturę.

    Laminaty – rodzaj kompozytów: tworzywa powstające z połączenia dwóch materiałów o różnych właściwościach mechanicznych, fizycznych i technologicznych, w których składnik wzmacniający (tzw. zbrojenie) jest układany w postaci warstw (łac. lamina – cienka blaszka, płytka – stąd nazwa laminatów), między którymi znajduje się wypełnienie, pełniące rolę lepiszcza. Warstwy wzmocnienia mogą być w postaci włókien ciągłych ułożonych jednokierunkowo (tzw. rovingu), tkanin lub mat z włókna ciętego. Laminat, ze względu na swoją strukturę, ma dobrą wytrzymałość w kierunku włókien, ale bardzo słabą wytrzymałość w kierunku prostopadłym do warstw. Typowym naturalnym laminatem jest drewno, w którym wytrzymałe i sprężyste, choć wiotkie włókna celulozowe są spajane w sztywne i odporne tworzywo przez tzw. ligninę (drzewnik) o wiele mniej wytrzymałą mechanicznie od celulozy.Juta (Corchorus L.) – rodzaj roślin z rodziny ślazowatych Malvaceae (w niektórych, zwłaszcza dawniejszych systemach z lipowatych Tiliaceae). Należy tu ok. 40 gatunków występujących w obszarach tropikalnych. Gatunkiem typowym jest Corchorus olitorius L.

    Najbardziej znane włókna to:

    1. włókna naturalne, dzielą się na:
    2. włókna pochodzenia roślinnego (celulozowe), występujące w wielu roślinach włóknistych, takich jak len, bawełna, konopie, ramia, juta, sizal, abaka, pokrzywa, drewno i innych
    3. włókna pochodzenia zwierzęcego (białkowe) to jedwab, wełna, sierść i włosy
    4. włókna mineralne występujące naturalnie w wielu minerałach takich jak np. azbest
    5. włókna sztuczne
    6. oparte na celulozie np. octan celulozy
    7. włókna szklane
    8. oparte na syntetycznych polimerach: nylon, aramidy, włókna poliakrylonitrylowe (tzw. sztuczna wełna – anilana), włókna poliestrowe (np. elana), włókna poliuretanowe (np. lycra)

    Z włókien produkuje się m.in:

    Poliuretany (PUR lub PU) – polimery powstające w wyniku addycyjnej polimeryzacji, wielofunkcyjnych izocyjanianów do amin i alkoholi. Cechą wyróżniającą poliuretany od innych polimerów jest występowanie w ich głównych łańcuchach ugrupowania uretanowego [−O−CO−NH−]. Z formalnego punktu widzenia, poliuretany są estrowo-amidowymi pochodnymi kwasu węglowego Światłowód – przezroczysta struktura (włóknista, warstwowa lub paskowa), w której odbywa się propagacja światła.
  • filce bite i włókniny – wyroby uzyskiwane przez spilśnianie lub sklejanie włókien
  • laminaty – tworzywa kompozytowe, w których włókna występują w postaci mat włókiennych włóknin lub w formie warstw tkanin
  • tworzywa zbrojone – w których włókno wymieszane ze stopami polimerów tworzy materiały konstrukcyjne o bardzo dużej wytrzymałości (np. karbon)
  • przędze – półprodukt do wykonywania wielu innych wyrobów włókienniczych
  • Z przędz zaś produkuje się:

    Pokrzywa (Urtica L.) – rodzaj jednorocznych roślin zielnych lub bylin z rodziny pokrzywowatych (Urticaceae Juss.). Należy do niej ok. 110 gatunków rozproszonych na całej kuli ziemskiej. Gatunkiem typowym jest Urtica dioica L..Włókna sztuczne – włókna chemiczne, które są wytwarzane w procesach technologii chemicznej, modyfikujących strukturę:
  • nici – produkt otrzymywany z przędzy stosowany m.in. w przemyśle odzieżowym lub obuwniczym
  • liny – wykonywane jako skręcane z wielu nitek przędzy lub jako plecione
  • tkaniny – stosowane w wyrobach odzieżowych, tapicerskich, dekoracyjnych i wielu innych
  • dzianiny, koronki, plecionki – podobnie jak tkaniny stosowane w wyrobach odzieżowych, tapicerskich, dekoracyjnych i wielu innych.
  • filce tkane – odmiana filcu otrzymywana podobnie jak sukno
  • włókniny przeszywane – wyroby otrzymywane z wielu nitek przędzy ułożonych równolegle i połączonych techniką przeszywania.
  • Włóknami są też w pewnym sensie druty przewodzące prąd elektryczny oraz światłowody, które są włóknami szklanymi doskonale przewodzącymi światło.

    Koronka – wyrób sztuki użytkowej, często o dużych walorach artystycznych, będący rodzajem ażurowej plecionki z nici (najczęściej bawełnianych lub lnianych, czasem metalowych).Jedwab – włókno pochodzenia zwierzęcego (białkowe) uzyskiwane z kokonu jedwabnika morwowego lub jedwabnika dębowego. Światowa produkcja jedwabiu na poziomie ok. 50 000 ton rocznie jest bardzo niewielka i stanowi zaledwie 0,2% całej produkcji włókien.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Tkanina – wyrób włókienniczy płaski powstający w wyniku przeplatania ze sobą (według założonego splotu) wzajemnie prostopadłych układów nitek osnowy i wątku.
    Wełna – włókno naturalne uzyskiwane z okrywy włosowej (sierści) owiec, lam, wielbłądów, kóz, królików i innych. Włókno wełniane posiada charakterystyczne cechy (karbikowatość, łuskowatość, lanolina), dzięki którym nadaje się doskonale do wytwarzania wysokiej jakości, wyrobów włókienniczych.
    Szczmiel biały, rami, ramia (Boehmeria nivea (L.) Gaudich.) – gatunek byliny z rodziny pokrzywowatych (Urticaceae). Pochodzi z umiarkowanych stref klimatycznych Chin, Japonii, z Malezji i Australii. W Afryce spotkać go można w Algierii, Egipcie i Kamerunie. Uprawiany w Indonezji, byłym ZSRR, USA i Brazylii.
    Włos (l.mn. włosy, łac. pili) – nitkowaty, zrogowaciały, wyspecjalizowany twór naskórka, występujący wyłącznie u ssaków, na powierzchni ich skóry, zbudowany z twardej, spoistej keratyny. W entomologii termin włosy (łac. comae, pili, chaetae) lub włoski stosowany jest w odniesieniu do niektórych wytworów oskórka stawonogów, w tym do szczecinek (saetae, setae).
    Minerał (fr. minéral, od celt. mina – kopalnia) – pierwiastek lub związek chemiczny będący normalnie ciałem krystalicznym, którego struktura ukształtowała się w toku procesów geologicznych.
    Azbest – określenie pewnych grup mineralnych mających postać włókien o stosunku długości do średnicy włókna co najmniej 100:1.
    Sukno – tkanina wełniana, zgrzebna, powierzchniowo spilśniana, drapana i strzyżona, przeznaczona na płaszcze służb mundurowych.

    Reklama