• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Vespa

    Przeczytaj także...
    Szerszeń europejski (Vespa crabro), szerszeń groźny, zwykle nazywany szerszeniem – gatunek owada z rodziny osowatych (Vespidae), z grupy żądłówek, największy z osowatych występujących w Europie Środkowej, pospolity na terenie całej Polski, zwłaszcza w pobliżu terenów zamieszkiwanych przez ludzi. Żywi się owadami, owocami oraz sokami niektórych drzew. Jego użądlenie może być niebezpieczne dla osób uczulonych na jad owadów błonkoskrzydłych. Jest gatunkiem typowym rodzaju Vespa.Vespa tropica – gatunek owada z rodziny osowatych (Vespidae), sklasyfikowany przez Karola Linneusza w 1758 roku pod nazwą Sphex tropica.
    Pszczoła miodna (Apis mellifera) – gatunek owada błonkoskrzydłego z rodziny pszczołowatych (Apidae), obejmującej gatunki wytwarzające miód.

    Vesparodzaj owadów z rodziny osowatych (Vespidae), obejmujący największych przedstawicieli rodziny – dorastają do 45 mm długości. Osy z tego rodzaju żywią się pszczołami, ćmami i innymi dużymi owadami.

    Odległość od ocelli (3 małe plamki pomiędzy oczami) do oka złożonego jest mniejsza niż do potylicy

    Szerszeń wschodni (Vespa orientalis) – gatunek owada z rodziny osowatych (Vespidae), występujący w południowo-wschodniej Europie (Włochy, Albania, Bułgaria, Rumunia, Grecja), na Bliskim Wschodzie, w północno-wschodniej Afryce i w Azji.Typ nomenklatoryczny – w systematyce biologicznej organizm wiązany z określonym taksonem i określający zakres jego stosowania. Typem nomenklatorycznym gatunku oraz taksonu wewnątrzgatunkowego jest pojedynczy okaz (typ) (np. okaz zielnikowy rośliny), ew. ilustracja. Typem nomenklatorycznym rodzaju i wszystkich taksonów pomocniczych o randze pośredniej między rodzajem i gatunkiem jest gatunek typowy. Typem dla rodziny i taksonów pomocniczych o randze pośredniej między rodziną i rodzajem jest rodzaj typowy.

    Diagnoza[]

    Od pozostałych rodzajów osowatych odróżnia je długie ciemię oraz rozmieszczenie oczu – odległość między tylnym ocelli i potylicą jest większa niż odległość między tylnym ocelli i okiem.

    Klasyfikacja[]

    Rodzaj został ustanowiony w 1758 roku przez Linneusza, który zaliczył do niego 17 gatunków. Nie określił jednak gatunku typowego. W wyniku wielu dyskusji pomiędzy entomologami za typ nomenklatoryczny przyjęto Vespa crabro, zaproponowany przez Latreille'a w 1810 roku.

    Gatunek (łac. species, skrót sp.) – termin stosowany w biologii w różnych znaczeniach, zależnie od kontekstu, w jakim występuje. Najczęściej pod pojęciem gatunku rozumie się:Pierre André Latreille (ur. 20 listopada 1762 w Brive-la-Gaillarde, zm. 6 lutego 1833 w Paryżu) – francuski entomolog i arachnolog.
    Szerszeń azjatycki (Vespa mandarinia)

    W obrębie Vespa wyróżniano liczne gatunki i podgatunki. Większość z opisanych taksonów została uznana za synonimy. Za poprawnie opisane gatunki przyjmowane są współcześnie żyjące:

  • Vespa affinis
  • Vespa analis
  • Vespa basalis
  • Vespa bellicosa
  • Vespa bicolor
  • Vespa binghami
  • Vespa crabroszerszeń europejski
  • Vespa ducalis
  • Vespa dybowskii
  • Vespa fervida
  • Vespa fumida
  • Vespa luctuosa
  • Vespa mandariniaszerszeń azjatycki
  • Vespa mocsaryana
  • Vespa multimaculata
  • Vespa orientalisszerszeń wschodni
  • Vespa philippinensis
  • Vespa simillima
  • Vespa soror
  • Vespa tropica
  • Vespa velutina
  • Vespa vivax
  • oraz wymarłe:

    Gatunek typowy – gatunek wyznaczony przez systematyków jako typ nomenklatoryczny rodzaju. Typ nie musi być typowym przedstawicielem reprezentowanego taksonu, nie musi też świadczyć o jego zmienności. Typ umożliwia identyfikację taksonów. Okazy będące typami przechowywane są w specjalnych kolekcjach, a miejsce przechowywania wzorca jest dokładnie znane. W razie wątpliwości można odwołać się do gatunku typowego i wyróżnionych dla niego cech diagnostycznych.Osowate (Vespidae) – rodzina owadów błonoskrzydłych (Hymenoptera) z grupy żądłówek, z nadrodziny os (Vespoidea), czasami również określana nazwą osy. Obejmuje drapieżne, wszystkożerne owady o niejednoznacznym znaczeniu gospodarczym – okresowo są pożyteczne dla człowieka, a czasami stają się szkodnikami. Liczne gatunki wzbudzają u ludzi lęk przed bolesnym użądleniem.
  • Vespa bilineata
  • Vespa cordifera
  • Vespa crabroniformis
  • Vespa nigra
  • Gatunki groźne dla człowieka[]

  • szerszeń azjatycki (Vespa mandarinia)
  • Vespa mandarinia japonica – największa osa i zarazem najbardziej jadowity owad na świecie (w przeliczeniu na żądło).
  • Vespa luctuosa – ma najbardziej zabójczy jad ze wszystkich os (w przeliczeniu na objętość).
  • Vespa velutina – niezbyt duży, lecz dość agresywny gatunek
  • Przypisy

    1. J. M. Carpenter, L. Nguyen. Keys to the genera of social wasps of South-East Asia (Hymenoptera: Vespidae). „Entomological Science”. 6, s. 183–192, 2003 (ang.).  (pdf)
    2. J. M. Carpenter, J. Kojima. Checklist of the species in the subfamily Vespinae (Insecta: Hymenoptera: Vespidae). „Natural history bulletin of Ibaraki University”. 1, s. 51–92, 1997. ISSN 1343-0955 (ang.).  (pdf)
    3. Nguyen et al. Vespidae of Viet Nam (Insecta: Hymenoptera) 2. Taxonomic Notes on Vespinae. „Zoological Science”. 23, s. 95–104, 2006 (ang.). 
    4. J.O. Schmidt, S. Yamane, M. Matsuura, C.K. Starr. Hornet venoms: lethalities and lethal capacities.. „Toxicon”. 24, 1986. DOI: 10.1016/0041-0101(86)90096-6. 
    Takson – jednostka zdefiniowana w systematyce organizmów jako grupa organizmów (populacja lub grupa populacji) zwykle uznawanych za filogenetycznie spokrewnione, wyróżniających się konkretną cechą różniącą je od innych jednostek taksonomicznych. Takson obejmuje wszystkie zawarte w nim taksony niższego poziomu. Kryterium pokrewieństwa stosowane jest w systemach filogenetycznych, mimo że taksonem w zasadzie może być dowolna grupa organizmów.Rodzaj (łac. genus, l.mn. genera) – podstawowa, obowiązkowa kategoria systematyczna obejmująca gatunek lub monofiletyczną grupę gatunków wyróżnionych na podstawie jednej lub więcej cech taksonomicznych. Nazwą rodzaj określany jest też każdy takson w randze rodzaju.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Karol Linneusz, szw. Carl von Linné, łac. Carolus Linnaeus (ur. 23 maja 1707 w Råshult, zm. 10 stycznia 1778 w Uppsali) — szwedzki przyrodnik, profesor Uniwersytetu w Uppsali.
    Szerszeń europejski (Vespa crabro), szerszeń groźny, zwykle nazywany szerszeniem – gatunek owada z rodziny osowatych (Vespidae), z grupy żądłówek, największy z osowatych występujących w Europie Środkowej, pospolity na terenie całej Polski, zwłaszcza w pobliżu terenów zamieszkiwanych przez ludzi. Żywi się owadami, owocami oraz sokami niektórych drzew. Jego użądlenie może być niebezpieczne dla osób uczulonych na jad owadów błonkoskrzydłych. Jest gatunkiem typowym rodzaju Vespa.
    Vespa affinis – gatunek owada z rodziny osowatych (Vespidae), sklasyfikowany przez Karola Linneusza w roku 1764 pod nazwą Apis affinis. Jest szeroko rozprzestrzeniony od Indii na zachodzie, przez Indonezję, po Nową Brytanię i Nową Irlandię na wschodzie i Wyspy Riukiu na północy.
    Vespa ducalis – gatunek owada z rodziny osowatych (Vespidae). Jego robotnice osiągają 3,5 cm długości. Występuje w Azji Południowo-Wschodniej. Jest to największy gatunek na Tajwanie i w Hongkongu – niewiele mniejszy od szerszenia azjatyckiego (Vespa mandarinia).
    DOI (ang. digital object identifier – cyfrowy identyfikator dokumentu elektronicznego) – identyfikator dokumentu elektronicznego, który w odróżnieniu od identyfikatorów URL nie zależy od fizycznej lokalizacji dokumentu, lecz jest do niego na stałe przypisany.
    Żądło – homologiczny do pokładełka narząd samic wielu żądłówek (Aculeata) umieszczony na końcu odwłoka, połączony rynienką z gruczołem jadowym. Służy zdobywaniu pokarmu i, co ma większe znaczenie, obronie. Utrata żądła zazwyczaj wiąże się ze śmiercią owada.
    International Standard Serial Number, ISSN czyli Międzynarodowy Znormalizowany Numer Wydawnictwa Ciągłego – ośmiocyfrowy niepowtarzalny identyfikator wydawnictw ciągłych tradycyjnych oraz elektronicznych. Jest on oparty na podobnej koncepcji jak identyfikator ISBN dla książek, ISAN dla materiałów audio-wideo. Niektóre publikacje wydawane w seriach mają przyporządkowany zarówno numer ISSN, jak i ISBN.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.036 sek.