• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Valdas Adamkus

    Przeczytaj także...
    Wybory prezydenckie na Litwie w 2004 roku odbyły się w dwóch turach: 13 i 27 czerwca 2004. Zakończyły się zwycięstwem Valdasa Adamkusa.Wybory zostały przeprowadzone po usunięciu ze stanowiska prezydenta Rolandasa Paksasa w trybie impeachmentu.Formalnie zamiar kandydowania zgłosiło 10 osób (w tym odwołany prezydent), ostatecznie zostało zarejestrowanych 5 osób.Unia Europejska, UE – gospodarczo-polityczny związek 27 demokratycznych państw europejskich. Unia powstała 1 listopada 1993 roku – na mocy podpisanego 7 lutego 1992 traktatu z Maastricht – jako efekt wieloletniego procesu integracji politycznej, gospodarczej i społecznej. Korzenie współczesnej integracji europejskiej sięgają okresu powojennego i ograniczały się do 6 państw zachodnioeuropejskich. Państwa te tworzyły wiele form i mechanizmów współpracy, powoływały organizacje, instytucje i organy, których celem było wzmocnienie jedności między nimi. W 1993 nadrzędną wobec wszystkich poprzednich organizacji została Unia Europejska, sama otrzymując nieznaną wcześniej hybrydową formułę sui generis.
    Partia Republikańska (ang. Republican Party) – amerykańska konserwatywna partia polityczna założona w 1854. Jedna z dwóch głównych sił politycznych w USA, obok Partii Demokratycznej. Potocznie nazywana „Grand Old Party” (GOP).
    Micheil Saakaszwili, Valdas Adamkus i Lech Kaczyński (2007)

    Valdas Adamkus (ur. 3 listopada 1926 w Kownie) – litewski polityk, inżynier, działacz społeczny i emigracyjny, prezydent Litwy (1998–2003 oraz 2004–2009).

    Życiorys[ | edytuj kod]

    Urodził się jako Voldemaras Adamkavičius, imię Valdas i nazwisko Adamkus przyjął w 1955. Jego ojciec był jednym z założycieli i wykładowców szkoły lotniczej w przedwojennej Litwie. Kształcił się w kowieńskim gimnazjum Aušra, podczas wojny przyłączył się do antyniemieckiego ruchu oporu. Kolportował wtedy podziemne czasopisma, m.in. patriotyczną gazetę „Jaunime, budėk!”. W 1944 wraz z rodzicami wyjechał do Niemiec, po krótkim pobycie powrócił jednak na Litwę w celu walki z sowieckim okupantem. Jeszcze w tym samym roku opuścił kraj. Ukończył litewskie gimnazjum w Niemczech, po czym studiował na wydziale nauk przyrodniczych Uniwersytetu Ludwika i Maksymiliana w Monachium. Pracował w międzyczasie dla YMCA.

    Order Narodowy Zasługi (ang. National Order of Merit) – czteroklasowe, wysokie odznaczenie maltańskie ustanowione w 1990, za wybitne zasługi na rzecz Malty i ludzkości.Królewski Norweski Order Świętego Olafa (norw. Den Kongelige Norske Sankt Olavs Orden archaicznie Sanct Olafs Orden) – najstarszy order i najwyższe odznaczenie Królestwa Norwegii, nadawane za zasługi cywilne i wojskowe.

    W 1949 wyemigrował do Stanów Zjednoczonych; w 1960 ukończył inżynierię lądową w Illinois Institute of Technology. Początkowo pracował w fabryce produkującej części samochodowe, a następnie jako kreślarz w firmie inżynierskiej. Od początku lat 90. był zatrudniony w agencji federalnej Environmental Protection Agency, zajmował stanowisko zastępcy administratora i następnie do 1997 administratora regionu EPA zajmującego się ochroną Wielkich Jezior Północnoamerykańskich.

    Działacz społeczny, społecznik – osoba pracująca aktywnie na rzecz wspólnoty obywatelskiej, aktywista; aktywny członek, organizator i uczestnik stowarzyszeń i ruchów społecznych, fundacji oraz organizacji społecznych i samorządowych. Może działać na rzecz ochrony środowiska (ekolog) lub występować w społecznym interesie lokalnych społeczności.Litewski Związek Centrum (lit. Lietuvos centro sąjunga, LCS) – litewska liberalna i centrowa partia polityczna, działająca w latach 1993–2003.

    Na emigracji zaangażowany w działalność na rzecz społeczności litewskiej. W 1951 założył klub sportowy dla mniejszości litewskiej pod nazwą Lituanica. Był aktywnym organizatorem demonstracji i petycji przeciwko zniewoleniu Litwy, w latach 1961–1964 wchodził w skład zarządu Lithuanian-American Community, działał również w innych litewskich emigracyjnych organizacjach pozarządowych. W 1983 zorganizował światowe zawody sportowców litewskich. Był aktywnym członkiem Partii Republikańskiej. Od 1972 co kilka lat odwiedzał Litwę, przewożąc publikacje o tematyce litewskiej zakazane w ZSRR.

    International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji. Order Izabeli Katolickiej (hiszp. Orden de Isabel la Católica) – cywilne odznaczenie państwowe Królestwa Hiszpanii, ustanowione 14 marca 1815.

    W 1993 prowadził kampanię wyborczą emigracyjnego kandydata na prezydenta Litwy Stasysa Lozoraitisa, włączył się również w kampanię umiarkowanych ugrupowań prawicowych w wyborach parlamentarnych w 1996. W 1997 został wpisany na ostatnie miejsce listy wyborczej Litewskiego Związku Centrum w wyborach do rady miejskiej w Szawlach.

    Order Łaźni (pełna nazwa ang.: The Most Honourable Order of the Bath) – brytyjskie odznaczenie wprowadzone przez króla Jerzego I 18 maja 1725, aczkolwiek początków odznaczenia szukać należy w średniowieczu, prawdopodobnie nie wcześniej niż 1128. Nazwa odznaczenia pochodzi z rycerskiego ceremoniału, na który składały się post, modły i kąpiel poprzedzające dzień pasowania. Order Łaźni otrzymują monarcha, książę Walii i dekorowani w trzech klasach: Krzyż Wielki (GCB), Krzyż Komandorski (KCB lub DCB) i Krzyż Towarzyski (CB). Istnieją dwie kategorie orderu cywilna (w formie owalnego medalionu) i wojskowa (w formie krzyża).Artūras Paulauskas (ur. 23 sierpnia 1953 w Wilnie) – litewski polityk, prawnik, prokurator generalny w latach 1990–1995, przewodniczący Sejmu w latach 2000–2006, w 2008 minister środowiska w rządzie Gediminasa Kirkilasa. Wieloletni lider Nowego Związku, następnie działacz Partii Pracy.

    W 1997 wystartował jako niezależny w wyborach prezydenckich. Po pierwszej turze znacząco przegrywał z Artūrasem Paulauskasem, jednak w drugiej, przeprowadzonej 4 stycznia 1998, pokonał kontrkandydata, uzyskując 50,4% głosów. Opowiadał się za akcesją Litwy do NATO i Unii Europejskiej. 5 stycznia 2003 przegrał drugą turę kolejnych wyborów prezydenckich. Jego kontrkandydat, były premier Rolandas Paksas, dostał wówczas 54,7% głosów. Nowy prezydent już w 2004 został złożony z urzędu w wyniku procedury impeachmentu, co skutkowało przedterminowymi wyborami. W drugiej turze z 27 czerwca 2004 Valdas Adamkus wynikiem 52,7% głosów pokonał Kazimierę Prunskienė. Drugą prezydencką kadencję zakończył 12 lipca 2009.

    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców. WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.

    Otrzymał tytuły doktora honoris causa około 20 uczelni, głównie litewskich, a także m.in. polskich i amerykańskich. W 2012 został laureatem Nagrody Jana Nowaka-Jeziorańskiego.

    Jest żonaty z Almą Adamkienė, którą poślubił w 1951.

    Ordery i odznaczenia[ | edytuj kod]

    Litewskie
  • Wielki Mistrz Orderu Witolda Wielkiego
  • Wielki Mistrz Orderu Wielkiego Księcia Giedymina
  • Wielki Mistrz Orderu Krzyża Pogoni
  • 2003 – Łańcuch Orderu Witolda Wielkiego (Litwa)
  • 2009 – Gwiazda Tysiąclecia Litwy
  • Zagraniczne
  • 1998 – Krzyż Wielki Orderu Sokoła Islandzkiego
  • 1998 – Krzyż Wielki Orderu Świętego Olafa (Norwegia)
  • 1998 – Order Księcia Jarosława Mądrego I klasy (Ukraina)
  • 1999 – Łańcuch Orderu Krzyża Ziemi Maryjnej (Estonia)
  • 1999 – Krzyż Wielki Orderu Zbawiciela (Grecja)
  • 1999 – Łańcuch Orderu Zasługi Republiki Włoskiej
  • 1999 – Order Orła Białego (Polska)
  • 1999 – Krzyż Wielki Orderu Zasługi (Malta)
  • 1999 – Krzyż Wielki Orderu Zasługi (Węgry)
  • 2000 – Krzyż Wielki Orderu Przyjaźni (Kazachstan)
  • 2001 – Krzyż Wielki Orderu Trzech Gwiazd (Łotwa)
  • 2001 – Krzyż Wielki Orderu Legii Honorowej (Francja)
  • 2001 – Łańcuch Orderu Gwiazdy Rumunii
  • 2002 – Order Świętego Mesropa Masztoca (Armenia)
  • 2002 – Łańcuch Orderu Białej Róży Finlandii
  • 2004 – Łańcuch Orderu Gwiazdy Białej (Estonia)
  • 2005 – Łańcuch Orderu Izabeli Katolickiej (Hiszpania)
  • 2005 – Stopień Specjalny Krzyża Wielkiego Orderu Zasługi RFN (Niemcy)
  • 2005 – Order Podwójnego Białego Krzyża I klasy (Słowacja)
  • 2006 – Wielka Wstęga Orderu Leopolda (Belgia)
  • 2006 – Łańcuch Orderu Zasługi (Węgry)
  • 2006 – Krzyż Wielki Orderu Łaźni (Wielka Brytania)
  • 2006 – Order Za Zasługi I klasy (Ukraina)
  • 2007 – Order Matki Teresy (Albania)
  • 2007 – Order Chryzantemy (Japonia)
  • 2007 – Łańcuch Orderu Infanta Henryka (Portugalia)
  • 2007 – Order Zwycięstwa Świętego Jerzego (Gruzja)
  • 2008 – Krzyż Wielki Orderu Lwa Niderlandzkiego (Holandia)
  • 2008 – Łańcuch Orderu Zasługi (Chile)
  • 2009 – Wielka Gwiazda Odznaki Honorowej za Zasługi dla Republiki Austrii
  • 2009 – Order Stara Płanina (Bułgaria)
  • 2009 – Krzyż Wielki Orderu Odrodzenia Polski
  • 2009 – Order Wolności (Ukraina)
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Valdas Adamkus (ang.). clubmadrid.org. [dostęp 2016-09-21].
    2. Prezidentas Valdas Adamkus tapo Šiaulių miesto garbės piliečiu (lit.). 15min.lt, 9 września 2016. [dostęp 2016-09-21].
    3. Valdas Adamkus (ang.). lrp.lt. [dostęp 2015-10-25].
    4. Valdas Adamkus Biography (ang.). president.lt. [dostęp 2016-09-21].
    5. Elizabeth Sleeman: Who's who in international affairs 2003. Wyd. 3. Londyn: Europa Publications, 2002. ISBN 1-85743-156-1. OCLC 50526266. (ang.)
    6. Lietuvos Respublikos savivaldybių tarybų rinkimai: 1997/03/03: Šiaulių miesto (Nr. 11) apygarda: Lietuvos centro sąjunga (lit.). vrk.lt. [dostęp 2016-09-21].
    7. Elections in Lithuania (ang.). balticvoices.org. [dostęp 2016-09-21].
    8. „Lietuvos tūkstantmečio žvaigždė apdovanojo” Lietuvos prezidentą (lit.). 15min.lt, 25 czerwca 2009. [dostęp 2013-01-02].
    9. Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 31 marca 1999 r. o nadaniu orderu (M.P. z 1999 r. nr 22, poz. 310)
    10. Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 15 kwietnia 2009 r. o nadaniu orderów (M.P. z 2009 r. nr 36, poz. 548)
    Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie. Order Trzech Gwiazd (łot. Triju Zvaigžṇu ordenis) – jedno z najwyższych łotewskich odznaczeń państwowych ustanowione w 1924 na pamiątkę utworzenia Państwa Łotewskiego.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    YMCA (z ang. Young Men’s Christian Association – Związek Chrześcijańskiej Młodzieży Męskiej) – międzynarodowa ekumeniczna organizacja propagująca program oparty na wartościach chrześcijańskich. Głównym celem organizacji jest służenie harmonijnemu rozwojowi fizycznemu, umysłowemu i duchowemu. Obecnie YMCA funkcjonuje w 130 krajach i zrzesza prawie 30 milionów członków.
    Order Zasługi Republiki Federalnej Niemiec (niem. Verdienstorden der Bundesrepublik Deutschland), potocznie zwany Związkowy Krzyż Zasługi (Bundesverdienstkreuz) – niemieckie odznaczenie państwowe za zasługi cywilne, jedyny order Republiki Federalnej Niemiec nadawany przez władze federalne.
    Order Infanta Henryka (port. Ordem do Infante Dom Henrique) – portugalskie odznaczenie państwowe ustanowione w 1960, nadawane za wybitne zasługi dla Portugalii i jej kultury.
    Order Odrodzenia Polski, Polonia Restituta – drugie najwyższe polskie państwowe odznaczenie cywilne (po Orderze Orła Białego), nadawane za wybitne osiągnięcia na polu oświaty, nauki, sportu, kultury, sztuki, gospodarki, obronności kraju, działalności społecznej, służby państwowej oraz rozwijania dobrych stosunków z innymi krajami. Ustanowione przez Sejm Rzeczypospolitej ustawą z dnia 4 lutego 1921 jako najwyższe odznaczenie państwowe po Orderze Orła Białego. Na straży honoru Orderu stoi Kapituła Orderu.
    Order Lwa Niderlandzkiego (nl.: Orde van de Nederlandse Leeuw) – najwyższe odznaczenie Królestwa Niderlandów nadawane za zasługi cywilne od 1815.
    Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.
    Order „Za Zasługi" (ukr. Орден «За заслуги», Orden «Za zasłuhy») – państwowe odznaczenie ukraińskie, ustanowione w 1996 roku. Nadaje się go także obcokrajowcom lub osobom nieposiadającym obywatelstwa.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.033 sek.