• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Utigurowie

    Przeczytaj także...
    Wielka Bułgaria (t. Stara Bułgaria-Byzantine Greek: Παλαιά Μεγάλη Βουλγαρία, Palaiá Megálē Boulgaría) – ziemie między Dnieprem a Kubaniem, zamieszkane przez plemiona bułgarskie.Protobułgarzy również Prabułgarzy – lud koczowniczy pochodzenia huńskiego, który pomiędzy V a VII wiekiem zamieszkiwał stepy nadczarnomorskie. Nazwa Bułgar pochodzi od tureckiego bulgha i oznacza "mieszać się".
    Tracja (gr. Θρᾴκη, Thraki, łac. Thracia, bułg. Тракия, Trakija, tur. Trakya). Historycznie: starożytna kraina położona między dolnym Dunajem, Morzem Czarnym, Morzem Egejskim i rzeką Strymon (Struma). Obecnie region geograficzny na pograniczu Bułgarii (Tracja Północna), Grecji (Tracja Zachodnia) i Turcji (Tracja Wschodnia).

    Utigurowie – plemię bułgarskie zamieszkujące w VI i VII wieku ziemie położone nad Morzem Czarnym pomiędzy Donem a Kubaniem. Część historyków odróżnia ich od Bułgarów, uznając Utigurów za plemię huńskie. Wobec niejasnej genealogii Protobułgarów, którzy również uważani są za związek plemion huńskich, kwestia nie jest łatwa do wyjaśnienia. Nazwa Utigurów pochodzi od starotureckiego utighur, oznaczającego „ludzi pokrewnych, sprzymierzonych” i potwierdza pozaetniczny charakter plemienia.

    Kutigurowie – (również Kutrigurowie) plemię bułgarskie zamieszkujące w VI i VII wieku ziemie położone nad Morzem Czarnym na zachód od Donu. Część historyków odróżnia ich od Bułgarów, uznając Kutigurów za plemię huńskie. Wobec niejasnej genealogii Protobułgarów, którzy również uważani są za związek plemion huńskich, kwestia nie jest łatwa do wyjaśnienia. Nazwa Kutigurów wywodzi się ze starotureckiego körtűrgűr, co oznacza: „wyróżniający się”, „dostojny”.Kubrat (także: Kuwrat, Kurt, bułg. Кубрат) – król (chagan) tureckojęzycznego ludu Protobułgarów, z rodu Dulo. Twórca największej potęgi Wielkiej Bułgarii. Panował w I połowie VII wieku.

    Niewątpliwie Utigurowie brali udział w najazdach bułgarskich na ziemie Cesarstwa Bizantyńskiego w pierwszej połowie VI wieku, bowiem źródła bizantyjskie zasadniczo nie rozróżniają pomiędzy Kutigurami a sąsiadującymi z nimi Utigurami, używając najczęściej ogólnej nazwy Bułgarów. Najazdy powtarzały się od 499 roku co kilka lat. W 517 roku Bułgarzy dotarli aż do Termopil, w 529 roku najechali Dobrudżę, Mezję i Bałkany po Trację, w 530 Iliryk, W latach 539–540 dotarli aż do Konstantynopola, wtargnęli do Grecji i przeprawili się do Azji Mniejszej.

    Mezja (łac. Moesia) – prowincja rzymska istniejąca w latach 12-86 n.e., położona na południe od dolnego odcinka rzeki Dunaj, na terenie współczesnych państw Bułgarii i Serbii; północno-wschodni fragment Mezji (Delta Dunaju) znajduje się na terytorium Rumunii. Dobrudża (rum. Dobrogea, bułg. Добруджа) – kraina historyczna między Morzem Czarnym a ostatnim przed ujściem odcinkiem Dunaju, podzielona obecnie między Rumunię i Bułgarię.

    W 551 roku po szczególnie dotkliwym dla Cesarstwa rajdzie Kutigurów cesarz Justynian I wysłał posłów za Morze Czarne do Sandala wodza Utigurów. Wysłannicy złożyli bogate dary: pieniądze i broń i namówili Sanadala do najazdu na siedziby Kutigurów na zachodnim brzegu Donu. Ponieważ wojsko kutigurskie znajdowało się w Tracji, Sandal bez trudu przeprawił się przez Don i rozbił opór Kutigurów, zagarniając łupy i biorąc jeńców. Przez siedem następnych lat trwały walki pomiędzy sąsiadującymi plemionami. W 558 roku wódz Kutigurów Zabergan zawarł w końcu pokój z Utigurami. W 559 lub 560 roku Utigurowie zostali podbici przez Awarów i część z nich weszła w skład federacji utworzonej przez Awarów i Kutigurów. Wkrótce potem Utigurowie pozostali nad Morzem Czarnym ulegli potędze Turkutów. Osłabienie państwa starotureckiego w latach 30. VII wieku spowodowało uniezależnienie się wodza sąsiadujących z Utigurami od wschodu Onogurów Kubrata, który w następnych latach przyłączył do swojego państwa ziemie Utigurów i Kutigurów. Państwo Kubrata rozpadło się pomiędzy 660 a 670 rokiem pod uderzeniem Chazarów. Bułgarzy w większości rozproszyli się wówczas w różnych kierunkach znajdując nowe siedziby i tworząc nowe organizmy. Trwające dwa stulecia podziały plemienne uległy tym samym zniszczeniu.

    Termopile (gr. Θερμοπύλαι, thermos – gorący, pyle – wrota) – wąskie przejście w Grecji w pobliżu miejscowości Lamia, między Zatoką Malijską a pasmem górskim Oita, prowadzące z Tessalii do Grecji Środkowej. W 480 p.n.e. została tam stoczona słynna bitwa między koalicją Greków pod przywództwem Sparty a wojskami perskimi. Zwycięstwo odniosła w niej Persja, jednak poniosła ogromne straty w ludziach.Chazarowie, Kozarowie (turecki: Hazarlar) – lud koczowniczy pochodzenia tureckiego, o którym pierwsze wzmianki pochodzą z VI wieku n.e. Tereny zajmowane przez Chazarów rozciągały się na Stepie Pontyjsko-Kaspijskim między północnym Kaukazem, Krymem, Morzem Kaspijskim a rzeką Jaik i Samarą. Trudnili się głównie pasterstwem i handlem, a bogacili na łupieskich wyprawach. Przez ich ziemie prowadziły największe szlaki handlowe z Chin do Europy (jedwabny szlak) oraz szlak północ-południe (od Waregów do Greków).

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • D. Lang, Bułgarzy, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1983, ss. 33 - 39. ​ISBN 83-06-00831-6
  • R. Browning, Justynian i Teodora, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1977, ss. 214 - 216.
  • T. Wasilewski, Dzieje Bułgarii, Ossolineum, Wrocław 1970, ss. 34 - 42.
  • Onogurowie - (zwani też Hunno-Gundurami) plemię bułgarskie zamieszkujące w VI i VII wieku ziemie położone nad Morzem Czarnym nad Kubaniem. Turecka nazwa plemienia wywodzi się od słowa on-yghur i oznacza „10 sprzymierzonych plemion”.Kubań (ros. Кубань) – rzeka w Rosji, w zachodniej części Przedkaukazia, na terenach Republik: Adygejskiej i Karaczajsko-Czerkieskiej.




    Warto wiedzieć że... beta

    Justynian I Wielki, Iustinianus (właśc. Flavius Petrus Sabbatius Iustinianus, ur. 11 maja 483 w Tauresium, Prowincja Iliria, zm. 13 listopada 565 w Konstantynopolu) – cesarz bizantyński od 1 sierpnia 527 do 13 listopada 565, święty Kościoła prawosławnego. Syn Wigilancji i tym samym siostrzeniec cesarza Justyna I.
    Morze Czarne (w starożytności: gr. Εύξεινος Πόντος, łac. Pontus Euxinus, co znaczy „Morze Gościnne”) – morze śródlądowe rozciągające się pomiędzy Azją Mniejszą na południu, Kaukazem na wschodzie, Niziną Wschodnioeuropejską na północy i Półwyspem Bałkańskim na zachodzie. Wchodzi w skład systemu oceanicznego Oceanu Atlantyckiego.
    David Marshall Lang (ur. 6 maja 1924, zm. 20 marca 1991) – angielski kaukazolog, studiował w Cambridge, w czasie wojny pracował w konsulacie, a potem w ambasadzie brytyjskiej w Iranie. Od 1949 roku wykładał na uniwersytetach w Londynie, Nowym Jorku i Los Angeles. W latach 1962 - 1964 pełnił funkcję honorowego sekretarza Royal Asiatic Society.
    Awarowie – koczowniczy lud, który w połowie VI wieku pojawił się w Europie. Utworzone przez Awarów wspólnie z Kutigurami państwo Kaganat Awarów zasłynęło na przełomie VI i VII wieku łupieżczymi wyprawami głównie przeciw Bizancjum. Po upadku kaganatu na początku IX wieku Awarowie stopniowo zaniknęli. Charakterystyczną cechą wyglądu zewnętrznego Awarów był niespotykany wśród innych ludów europejskich zwyczaj wiązania włosów w dwa warkocze.
    Tadeusz Ludwik Wasilewski (ur. 8 kwietnia 1933 w Wilnie - zm. 9 listopada 2005 w Warszawie) - polski historyk i dyplomata.
    Don (ros. Дон, starożytny Tanais) – rzeka w południowej Rosji. Długość – 1950 km, powierzchnia zlewni – 422 000 km², średni przepływ – 935 m³/s.
    Cesarstwo Bizantyńskie (w literaturze można też spotkać formę Cesarstwo Bizantyjskie) – termin historiograficzny używany od XIX wieku na określenie greckojęzycznego, średniowiecznego cesarstwa rzymskiego ze stolicą w Konstantynopolu. Używane zamiennie określenie Cesarstwo Wschodniorzymskie jest bardziej popularne w odniesieniu do okresu poprzedzającego upadek Cesarstwa Zachodniorzymskiego. Ze względu na dominację greckiej kultury, języka oraz ludności, Bizancjum było w wielu ówczesnych krajach Europy Zachodniej nazywane "Cesarstwem Greków", podczas gdy dla jego mieszkańców, podobnie jak dla obecnych Greków, było to Cesarstwo Rzymskie (łac. Imperium Romanum, gr. Βασίλειον Ῥωμαίων), a jego cesarze kontynuowali nieprzerwaną sukcesję cesarzy rzymskich. Świat islamu znał Bizancjum pod nazwą Rûm (ar. روم, "ziemia Rzymian"). Greckie słowo ρωμιοσύνη – rzymskość, dla Greków do dziś oznacza greckość. Dlatego nazywanie mieszkańców Cesarstwa przez krzyżowców "Grekami" mogło być dla nich obraźliwe. Zaś pod koniec istnienia Bizancjum określenie "Hellen" przestało oznaczać poganina, a Bizantyńczycy używali go podkreślając dumę ze swej starożytnej greckiej przeszłości.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.016 sek.