• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Urządzenie upustowe

    Przeczytaj także...
    Przepływ katastrofalny - przepływ powodziowy poniżej budowli piętrzącej, który jest poza możliwością sterowania urządzeniami upustowymi i powoduje katastrofalne straty w mieniu oraz zagraża życiu lub zdrowiu ludzi . Jest podawany w m/s.Przepływ nienaruszalny - przepływ minimalnej ilości wody, niezbędnej do utrzymania życia biologicznego w cieku wodnym . Zwykle przyjmuje się, że w zależności od rzeki może on wynosić od 0,5 do 1,5 SNQ tj. średniego z najniższych rocznych przepływów wody w rzece w wieloleciu.
    Zbiornik wodny – zagłębienie terenu wypełnione wodą stojącą (w przeciwieństwie do cieków – wód płynących).

    Urządzenie upustowe – element budowli hydrotechnicznej, umożliwiające przeprowadzenie wód przez stopień wodny oraz regulację wielkości przepływu. Na jednym stopniu piętrzącym często stosuje się różne urządzenia upustowe. Zestaw urządzeń upustowych dla danego stopnia wodnego projektuje się tak, aby mogły przeprowadzić określoną wielkość przepływu, tj. przepływu powodziowego o określonym prawdopodobieństwie wystąpienia. Część urządzeń upustowych danego stopnia powinna zapewniać możliwość przeprowadzenia różnych ciał stałych, np. kry lodowej, śryżu czy innych pływających przedmiotów, a także rumowiska (upusty płuczące). Ponadto stosuje się urządzenia upustowe umożliwiające całkowite opróżnienie zbiornika. Urządzenia upustowe mogą być wyposażone w zamknięcia lub być urządzeniami bez zamknięć eksploatacyjnych. Stosowane są następujące podstawowe rodzaje urządzeń upustowych:

    Upust płuczący – element budowli hydrotechnicznej, którego zadaniem jest umożliwienie przeprowadzenia (przeniesienie, przesunięcie) rumowiska ze stanowiska górnego budowli do jej stanowiska dolnego. Upusty płuczące wykonywane są jako specjalne otwory lub przęsła jazu i wyposażone w odpowiednio dobrane zamknięcia.Jaz dwupoziomowy (jaz dwupiętrowy, jaz z belką piętrzącą) – jaz, w którym zastosowano dwa rodzaje urządzeń upustowych z zamknięciami, położonymi jeden pod drugim na dwóch poziomach, rozdzielonych belką piętrzącą (częścią korpusu jazu). Górny poziom stanowi przelew, który może być wyposażony w wybrany rodzaj zamknięć, lub stanowić jaz stały. Dolne urządzenie upustowe stanowi spust wyposażony w odpowiedniego rodzaju zamknięcia. Oba poziomy urządzeń upustowych są umieszczone w jednym bloku budowli piętrzącej. Takie rozwiązanie stosowane jest np. jako element przelewowo-spustowy zapór ziemnych. Przykładem zastosowania takiego rozwiązania w Polsce jest jaz stanowiący element upustowy zapory zbiornika zaporowego Jeziorsko na Warcie, w którym jako zamknięcie górne przelewu zastosowano klapy, a jako dolne – segmenty.
  • przelewy powierzchniowe
  • spusty
  • sztolnie.
  • Przelew jest elementem przeprowadzającym wodę przepływającą w przekroju otwartym. Wyróżnia się:

  • przelewy łączące bezpośrednio stanowisko górne i dolne,
  • przelewy stokowe, omijające budowlę piętrzącą – bystrza.
  • Spust jest elementem przeprowadzającym wodę przepływającą w przewodzie o przekroju zamkniętym. Sam przewód spustu może zostać przeprowadzony przez korpus budowli lub przez zbocze. Spusty dzieli się na rodzaje według warunków i sposobu pracy przewodu.

    Prawdopodobieństwo – ogólne określenie jednego z wielu pojęć służących modelowaniu doświadczenia losowego poprzez przypisanie poszczególnym zdarzeniom losowym liczb, zwykle z przedziału jednostkowego (w zastosowaniach często wyrażanych procentowo), wskazujących szanse ich zajścia. W rozumieniu potocznym wyraz „prawdopodobieństwo” odnosi się do oczekiwania względem rezultatu zdarzenia, którego wynik nie jest znany (niezależnie od tego, czy jest ono w jakimś sensie zdeterminowane, miało miejsce w przeszłości, czy dopiero się wydarzy); w ogólności należy je rozumieć jako pewną miarę nieprzewidywalności.Korpus budowli to zasadnicza część budynku, dająca się wyraźnie wyodrębnić w jego bryle. W przypadku kościoła nazwą tą określa się zwykle nawę główną z bocznymi, bez prezbiterium i przybudówek (np. kruchty, zakrystii, itp.), w przypadku budowli pałacowych główny budynek pałacu (w odróżnieniu od oficyn i budynków gospodarczych).

    Sztolnia jest zamkniętym przewodem prowadzonym poza korpusem budowli hydrotechnicznej.

    Zobacz też[]

  • przepływ rzeki:
  • przepływ nienaruszalny
  • przepływ dozwolony
  • przepływ gwarantowany
  • przepływ katastrofalny
  • przepływ powodziowy
  • spust
  • przelew
  • Jaz dwupoziomowy
  • Bibliografia[]

  • Wiesław Depczyński, Andrzej Szamowski: Budowle i zbiorniki wodne. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej, 1997, seria: Inżynieria Środowiska. ISBN 83-87012-66-1. (pol.)
  • Dz. U. z 2007 r. Nr 86, poz. 579 Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 20 kwietnia 2007 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle hydrotechniczne i ich usytuowanie
  • (window.RLQ=window.RLQ||).push(function(){mw.log.warn("Gadget \"edit-summary-warning\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"wikibugs\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"ReferenceTooltips\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"main-page\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");});
    Przepływ dozwolony - przepływ rzeki poniżej budowli piętrzącej, który nie powoduje szkód powodziowych na terenach poniżej tej budowli. Jest podawany w m/s, l/s, dm/s.Przedmiot fizyczny (obiekt fizyczny) określa się tradycyjnie jako każdy przedmiot rozciągły w czasie i przestrzeni (choć konsekwencje zasady nieoznaczoności komplikują tę definicję). Jest sporne, czy istnieją jakieś przedmioty niefizyczne, np. przedmioty psychiczne i duchowe.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Kra jest określeniem zjawiska geologicznego lub hydrologicznego, w którym wolnopłynące (dryfujące) po obszarach obniżonej lepkości powierzchniowe fragmenty (płyty) różnych kształtów i rozmiarów mogące przemieszczać się poziomo, tworzą się poprzez odłamywanie od pokrywy.
    Język polski (polszczyzna) – język naturalny należący do grupy zachodniosłowiańskich (do których należą również czeski, słowacki, kaszubski, dolnołużycki, górnołużycki i wymarły połabski), stanowiących część rodziny indoeuropejskiej.
    Przepływ cieku – ilość wody, przepływającej przez poprzeczny przekrój koryta cieku wodnego (np. koryta rzeki) w jednostce czasu. Jest podawany w m³/s lub l/s. Przepływ cieku bywa określany synonimicznie mianem natężenia przepływu.
    Przelew - część przegrody na strumieniu cieczy o zwierciadle swobodnym, przez którą przelewa się ciecz. Przelew stanowi zwykle część obiektu hydrotechnicznego piętrzącego wodę (zapora, jaz) – urządzenie upustowe.
    Przepływ powodziowy - przepływ poniżej budowli piętrzącej, ustalany w zależności od prognoz, dostosowany do przepustowości urządzeń upustowych, mogący powodować szkody powodziowe . Jest podawany w m/s, l/s, dm/s.
    Stanowisko – w hydrotechnice, to odcinek cieku wodnego, zawarty pomiędzy dwoma kolejnymi stopniami wodnymi położonymi na danym cieku wodnym. Pojęcie to obejmuje także przypadki krańcowe, tzn. stanowisko dolne ostatniego (dolnego) stopnia wodnego na danym cieku, obejmuje dolny odcinek cieku poniżej stopnia i odpowiednio stanowisko górne pierwszego na cieku stopnia wodnego, obejmuje odcinek cieku powyżej tego pierwszego stopnia wodnego. Szczególnie czytelnym podziałem na stanowiska charakteryzuje się rzeka skanalizowana, tj. rzeka zestopniowana, której każdy odcinek znajduje się w zasięgu oddziaływania określonego stopnia wodnego, np. Odra od Koźla (górny, pierwszy stopień wodny) do Brzegu Dolnego (dolny, ostatni stopień wodny – Stopień wodny Brzeg Dolny), obejmujący 187 km odcinek tej rzeki. Również na kanałach wodnych, żeglugowych występuje podział na odpowiednie odcinki – stanowiska − rozdzielone kolejnymi śluzami lub innymi urządzeniami, np. Północna Droga Wodna we Wrocławiu (kolejno: Śluza Bartoszowice, Śluza Zacisze, Śluza Różanka, Śluzy Rędzin). W przypadku zapór górne stanowisko obejmuje zbiornik wodny utworzony poprzez budowę danej zapory, a dolne to urządzenia wypadowe dla tej zapory. W przypadku kaskady zapór na cieku może również występować ciąg następujących po sobie stanowisk, np. istniejący zalążek planowanej niegdyś kaskady górnego Sanu, tj. Zapora Solińska (górne stanowisko: Jezioro Solińskie, dolne stanowisko: Jezioro Myczkowskie), Zapora Myczkowska (górne stanowisko: Jezioro Myczkowskie, dolne stanowisko: San).
    Przepływ gwarantowany – przepływ poniżej budowli piętrzącej, rozumiany jako suma przepływu nienaruszalnego oraz przepływu niezbędnego do pokrycia potrzeb wodnych różnych odbiorców wody, w tym w szczególności potrzeb wodnych zakładów posiadających pozwolenia wodnoprawne, zlokalizowanych w zasięgu oddziaływania danej budowli . Jest podawany w m/s, l/s, dm/s.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.028 sek.