• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • UNIX



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Cray – marka superkomputerów produkowanych przez Cray Research, część przedsiębiorstwa Hewlett Packard Enterprise. Computer Systems Research Group – istniejąca do 1990 roku informatyczna placówka badawczo-rozwojowa Uniwersytetu Kalifornijskiego Berkeley, w której stworzono (1976) i rozwijano do 1993 gałąź systemu Unix znaną pod nazwą BSD.

    Unix Time-Sharing System (pisane również jako UNIX, choć nie jest to skrót – nazwa „UNIX” jest kalamburem określenia Multics, który był wzorem dla Uniksa) – system operacyjny rozwijany od 1969 r. w Bell Labs (UNIX System Laboratories, USL) przez Dennisa Ritchie i Kena Thompsona. W latach 70. i 80. zdobył bardzo dużą popularność, co zaowocowało powstaniem wielu odmian i implementacji. Część z nich, w szczególności GNU/Linux oraz macOS, jest w użyciu do dziś. UNIX jest zarejestrowanym znakiem towarowym The Open Group.

    Patent – potocznie: dokument wydawany przez urzędy patentowe; właściwie: ograniczone w czasie prawa właściciela rozwiązania technicznego do wyłącznego korzystania z wynalazku bądź wynalazków będących przedmiotem patentu w celach zawodowych lub zarobkowych na terenie państwa, które decyzją administracyjną patentu udzieliło, pod warunkiem wniesienia opłat za co najmniej pierwszy okres ochrony od daty zgłoszenia.University of Wollongong - australijska państwowa uczelnia wyższa z siedzibą w Wollongong w stanie Nowa Południowa Walia. Powstała w 1975 na bazie istniejącego od 1951 ośrodka zamiejscowego New South Wales University of Technology (ta ostatnia uczelnia została później przemianowana na University of New South Wales). Uniwersytet zatrudnia ok. 1500 pracowników naukowych i kształci ok. 22 000 studentów, z czego ok. 2/3 to słuchacze studiów licencjackich, zaś pozostałą część stanowią magistranci i doktoranci. Posiada dwa kampusy, w Wollongong i Nowra, oraz sześć mniejszych ośrodków.

    Unix miał duży wkład w rozwój systemów operacyjnych, wprowadzając wiele koncepcji będących w powszechnym użyciu do dziś. Do najbardziej znaczących należy idea hierarchicznego systemu plików oraz reprezentacji niemal wszystkich składników systemu jako plików (również urządzeń peryferyjnych). Twórcy systemu zastosowali podczas jego tworzenia wiele nowatorskich rozwiązań oraz założeń projektowych. Narzędzia systemowe zostały zaprojektowane zgodnie z regułą KISS mówiącą, że programy powinny być proste i realizować dobrze jedną rzecz.

    Mac OS – system operacyjny komputerów Macintosh. Od wydania wersji 10.0 (OS X), starsze wersje znane są jako Mac OS Classic.QNX – system operacyjny czasu rzeczywistego zaliczany do klasy Unix, tworzący w drzewie rozwoju Uniksa własną i niezależną gałąź. QNX został stworzony przez firmę QNX Software Systems Ltd. Od kwietnia 2010 roku jest własnością firmy BlackBerry. Najnowsza wersja to 6.5.0. SP1 Obecnie kod źródłowy jądra systemu nie jest dostępny.

    Historia[ | edytuj kod]

    W latach 60. XX wieku Massachusetts Institute of Technology, AT&T Bell Labs oraz General Electric zaprojektowały eksperymentalny system operacyjny zwany Multics (ang. Multiplexing Information and Computer Services) i przeznaczony dla komputerów GE-645. Zawierał on innowacyjne rozwiązania, lecz miał także wady.

    Digital Equipment Corporation (DEC) - amerykańska firma informatyczna założona w 1957 r. przez Kena Olsena. Nazwa handlowa - Digital.MiNT ("MiNT is Now TOS") – darmowy alternatywny system operacyjny dla Atari ST i jego następców. Razem z innymi darmowymi komponentami jak fVDI (sterowniki urządzeń), XaAES (widżet GUI) i TeraDesk (menedżer plików), MiNT tworzy darmowy zamiennik systemu operacyjnego TOS z pełną wielozadaniowością.

    Bell Labs, niezadowolone z wyników, lecz nie z założeń projektowych, wycofało się z projektu. Ostatnimi pracownikami tej firmy pracującymi nad Multicsem byli: Ken Thompson, Dennis Ritchie, M. D. McIlroy i J. F. Ossanna. Zdecydowali się oni na rozpoczęcie pracy od nowa, lecz na znacznie mniejszą skalę. Ritchie napisał o tym: „To, co chcieliśmy zachować, nie było tylko dobrym środowiskiem do programowania, lecz systemem wokół którego można było zbudować społeczność. Wiedzieliśmy z doświadczenia, że istotą pracy grupowej wspomaganej przez zdalny dostęp i systemy z podziałem czasu, było nie tylko wprowadzanie programów przy pomocy terminala, zamiast kart perforowanych, lecz także zachęcanie użytkowników do komunikowania się”.

    csh (od ang. C shell) jest jedną z systemowych powłok uniksowych. Została stworzona przez Billa Joya dla systemu BSD. Nazwa C shell jest grą słów: dosłownie oznacza powłokę [o składni] języka C, fonetycznie da się to jednak odczytać sea shell, czyli muszelka.ARPANET (ang. Advanced Research Projects Agency Network) – pierwsza sieć rozległa oparta na rozproszonej architekturze i protokole TCP/IP. Jest bezpośrednim przodkiem Internetu. Istnieje do dzisiaj.

    Kiedy Ken Thompson wciąż posiadał dostęp do środowiska Multics, stworzył kilka symulacji nowego systemu plików oraz zbudowanego na nim systemu stronicowania. Napisał również grę Space Travel, lecz wymagała ona do działania wydajniejszej maszyny. Ostatecznie gra została zainstalowana na rzadko używanym komputerze PDP-7 w laboratoriach Bella. Zespół naukowców kierowany przez Thompsona i Ritchiego, w skład którego wchodził również Rudd Canaday, zbudowali także na nim hierarchiczny system plików, zalążek mechanizmu procesów i plików urządzeń, interpreter wiersza poleceń oraz kilka programów narzędziowych.

    System uniksopodobny – mianem tym określa się system operacyjny zbliżony budową do systemu Unix, jednakże niewywodzący się bezpośrednio lub pośrednio z kodu BSD lub System V. Oznacza to, że kod źródłowy systemu został napisany od zera lub został zaczerpnięty z innego systemu niebędącego systemem Unix. System taki posiada interfejs programistyczny i interfejs użytkownika zbliżony do standardów używanych przez systemy Unix lub oparty jest na standardach POSIX.MIPS (Microprocessor without Interlocked Piped Stages) jest to architektura komputerowa (w szczególności procesor typu RISC) rozwijana przez firmę MIPS Technologies. Istnieje zarówno w wersji 32- jak i 64-bitowej.

    Lata 70.[ | edytuj kod]

    Uniksa po raz pierwszy uruchomiono na komputerze PDP-7

    W latach 70. Brian Kernighan nadał przedsięwzięciu nazwę Unics będącą kalamburem nazwy Multics. Po pewnym czasie do systemu dodano możliwość jednoczesnej pracy większej liczby użytkowników, a sposób zapisu zmieniono na Unix. Do tego momentu projekt nie miał żadnego wsparcia finansowego ze strony Bell Labs. Kiedy Computer Science Research Group chciała wykorzystać Uniksa na znacznie większej maszynie, niż PDP-7, Thompson i Ritchie zdołali wynegocjować obietnicę dodania narzędzi przetwarzania tekstu do wersji na komputery PDP-11/20, dzięki czemu udało się uzyskać pewne fundusze na dalszy rozwój. Wersja ta została wzbogacona o procesor tekstu roff oraz o edytor tekstowy. Wszystkie elementy systemu zostały napisane w asemblerze komputera PDP-11/20. Firma Bell Labs użyła tej pierwszej oficjalnej dystrybucji do pisania swoich zgłoszeń patentowych. Roff szybko ewoluował, zmieniając nazwę na troff i zostając pierwszym programem DTP z pełnym zestawem narzędzi do składu tekstu. Podręcznik programisty UNIX został opublikowany po raz pierwszy 3 listopada 1971 roku.

    Berkeley Software Design Inc. – nieistniejące już przedsiębiorstwo założone przez byłych członków Computer Sciences Research Group Uniwersytetu w Berkeley, które skomercjalizowało system BSD.Komputer osobisty (ang. personal computer) – mikrokomputer przeznaczony przede wszystkim do użytku osobistego w domu i biurze. Służy głównie do uruchamiania oprogramowania biurowego, dostępu do zasobów Internetu, prezentacji treści multimedialnych (tekst, obrazy, dźwięki, filmy i inne), jak i gier.

    W 1972 roku Unix został przepisany na język C wbrew panującemu wówczas przekonaniu, że „coś tak złożonego, jak system operacyjny, które musi radzić sobie z szybką obsługą krytycznych zdarzeń, powinno być tworzone wyłącznie w assemblerze”. Migracja poprawiła przenośność systemu – uruchomienie go na nowej platformie wymagało przepisania stosunkowo niewielkiego fragmentu kodu zależnego od sprzętu.

    Linus Benedict Torvalds (ur. 28 grudnia 1969 w Helsinkach) – fiński programista, twórca jądra Linux oraz systemu kontroli wersji git.Mera 400 - wzorowany na komputerze K-202 polski minikomputer. Produkowany w latach 1976-1987 w Zakładach Systemów Minikomputerowych MERA w Warszawie (ul. Łopuszańska 117/123).

    Zgodnie z wyrokiem sądu w postępowaniu antymonopolowym przeciwko firmie AT&T będącej właścicielem Bell Labs, miała ona zakaz wchodzenia na rynek komputerowy. Unix nie mógł być z tego powodu wydany jako produkt – firma miała obowiązek udostępnienia swoich niezwiązanych z telefonami technologii każdemu zainteresowanemu podmiotowi. W przypadku Uniksa systemem zainteresowały się organizacje akademickie po opublikowaniu w Communications of the ACM artykułu mu poświęconemu. Ken Thompson po cichu zaczął odpowiadać na prośby, wysyłając kasety i paczki dyskietek. Legenda mówi, że każda z nich zawierała dopisek „love, ken”.

    Programowanie komputerów to proces projektowania, tworzenia, testowania i utrzymywania kodu źródłowego programów komputerowych lub urządzeń mikroprocesorowych (mikrokontrolery). Kod źródłowy jest napisany w języku programowania, z użyciem określonych reguł, może on być modyfikacją istniejącego programu lub czymś zupełnie nowym. Programowanie wymaga dużej wiedzy i doświadczenia w wielu różnych dziedzinach, jak projektowanie aplikacji, algorytmika, struktury danych, znajomość języków programowania i narzędzi programistycznych, wiedza nt. kompilatorów, czy sposób działania podzespołów komputera. W inżynierii oprogramowania, programowanie (implementacja) jest tylko jednym z etapów powstawania programu.Protokół sterowania transmisją, protokół kontroli transmisji, TCP (od ang. Transmission Control Protocol) – połączeniowy, niezawodny, strumieniowy protokół komunikacyjny stosowany do przesyłania danych między procesami uruchomionymi na różnych maszynach, będący częścią szeroko wykorzystywanego obecnie stosu TCP/IP (korzysta z usług protokołu IP do wysyłania i odbierania danych oraz ich fragmentacji wtedy, gdy jest to konieczne). Protokół sterowania transmisją operuje w warstwie transportowej modelu OSI. Opracowano go na podstawie badań Vintona Cerfa oraz Roberta Kahna. Został opisany w dokumencie RFC 793 ↓.

    Licencje, na których firma AT&T udostępniała system uniwersytetom, firmom komercyjnym oraz rządowi Stanów Zjednoczonych, obejmowały pełen kod źródłowy wraz z fragmentami zależnymi od sprzętu napisanymi w asemblerze PDP-11. Kopie jądra systemu krążyły pod koniec lat 70. po społeczności informatyków w postaci książki „Lions' Commentary on UNIX 6th Edition, with Source Code” autorstwa Johna Lionsa z Uniwersytetu Nowej Południowej Walii, dzięki czemu zyskał on popularność jako system edukacyjny.

    Commodore 64, C64, CBM64 – komputer domowy z lat 80. XX wieku firmy Commodore Business Machines (CBM). C64 był dotychczas najlepiej sprzedającym się komputerem w historii informatyki.Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.

    Numery wersji Uniksa nadawano na podstawie wydań podręczników użytkownika. W 1975 roku wydano wersje 4, 5 i 6. Wprowadziły one pojęcie przetwarzania potokowego, co zaowocowało pojawieniem się bardziej modularnego kodu i przyspieszenia rozwoju. Ponadto pojawiły się pierwsze rozbieżności między wersjami używane w Bell Labs i poza nim, jako że w tym samym czasie pojawiły się też dwie pierwsze dystrybucje zewnętrzne: PWB/UNIX oraz komercyjny IS/1. W miarę przepisywania coraz większej części systemu na język C, wzrastała przenośność. Grupa programistów z Uniwersytetu w Wollongong uruchomiła Uniksa na komputerze Interdata 7/32, zaś Bell Labs opracował kilka portów na wewnętrzne potrzeby AT&T oraz w ramach eksperymentu. Lista maszyn obejmowała także komputer na bazie procesora Intel 8086 z autorską jednostką zarządzania pamięcią, oraz UNIVAC 1100.

    Andrew Stuart Tanenbaum (ur. w 1944) – profesor Wydziału Systemów Informatycznych na Vrije Universiteit w Amsterdamie, twórca systemu operacyjnego MINIX, który stał się inspiracją i podstawą do napisania przez Linusa Torvaldsa pierwszej wersji Linuksa.W systemach uniksowych program jest całkowicie odizolowany od sprzętu, dlatego zawsze musi się odwoływać do odpowiednich funkcji jądra.

    W maju 1975 roku ARPA opisała w dokumencie RFC 681 zalety użycia Uniksa jako hosta sieci ARPANET. W 1978 roku ukazał się UNIX/32V na nowy komputer VAX stworzony przez firmę DEC. Do tego czasu pod kontrolą różnych odmian tego systemu pracowało około 600 maszyn. Wersja 7 Uniksa wydana w 1979 roku była ostatnią dostępną dla szerokiego grona odbiorców. Kolejne wersje 8, 9 i 10 były opracowywane przez lata 80. i zostały udostępnione tylko kilku uniwersytetom, aczkolwiek tworzono publikacje opisujące nowe rozwiązania. Prace badawcze oparte na tych rozwiązaniach finalnie doprowadziły do stworzenia w Bell Labs nowego przenośnego systemu o nazwie Plan 9.

    IPIX – polska wersja systemu operacyjnego dla komputerów typu IBM PC, opracowana w całości przez Zespół Technologii Oprogramowania Instytutu Podstaw Informatyki PAN.Znak towarowy – prawnie chroniony, niepowtarzalny element produktu, skutecznie odróżniający go od produktów konkurencyjnych. Znakiem towarowym może być w szczególności nazwa, fraza, symbol, logo, projekt, obraz, kształt produktu, motyw, melodia użyty przez przedsiębiorcę w obrocie gospodarczym w celu uzyskania jednoznacznej identyfikacji swoich towarów lub usług wśród konsumentów.

    Lata 80.[ | edytuj kod]

    System Unix z uruchomionym graficznym interfejsem użytkownika X Window System. Na ilustracji widocznych jest kilka aplikacji typowych dla dystrybucji MIT X Consortium, m.in. Tom's Window Manager, X Terminal, xbiff, xload oraz graficzna przeglądarka podręcznika systemowego

    W 1982 roku AT&T wydało oparty na wersji 7 UNIX System III przeznaczony do użytku komercyjnego. Licencja obejmowała również wsparcie dla VAX. Firma kontynuowała wydawanie licencji na starsze wersje systemu. Aby zakończyć zamieszanie z istnieniem wielu różnych wewnętrznych wersji, połączyła je w pierwsze wydanie UNIX System V. Zawierało ono kilka nowości, takich jak edytor tekstu vi oraz curses pochodzących z Berkeley Software Distribution rozwijanego na Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley, a także wsparcie dla komputerów z serii Western Electric 3B.

    Licencja oprogramowania – umowa na korzystanie z utworu jakim jest aplikacja komputerowa, zawierana pomiędzy podmiotem, któremu przysługują majątkowe prawa autorskie do utworu, a osobą, która zamierza z danej aplikacji korzystać.Plan 9 from Bell Labs – rozproszony system operacyjny, który powstał w Computing Sciences Research Center w AT&T Bell Laboratories (obecnie Lucent Technologies, Bell Labs).

    W roku 1982 zakończył się trwający od 1974 roku proces antymonopolowy wytoczony przez Departament Sprawiedliwości USA, którego wynikiem był podział AT&T na 7 regionalnych przedsiębiorstw. Nowy wyrok anulował poprzednie zarządzenia, które zabraniały firmie wydania Uniksa jako produktu, dzięki czemu UNIX System V mógł zostać wydany na licencji komercyjnej. Krok ten omal nie doprowadził do śmierci projektu.

    OpenSolaris - projekt firmy Sun Microsystems, mający na celu stworzenie otwartej wersji jej natywnego systemu operacyjnego Solaris; podobne rozwiązanie zostało już zastosowane w przypadku pakietu biurowego StarOffice, który ma również otwartą wersję OpenOffice.org.x86-64 (nazywane też amd64 i x64) – opracowane przez AMD rozszerzenie architektury IA-32, którego głównym celem było ułatwienie zarządzania pamięcią operacyjną powyżej 4GiB poprzez dodanie obsługi 64-bitowych liczb stałoprzecinkowych do jednostki arytmetyczno-logicznej. Ze względu na zachowanie wysokiej zgodności wstecznej, możliwe jest jednoczesne uruchamianie aplikacji 32- i 64-bitowych. Pierwszymi procesorami implementującymi nową architekturę były zaprezentowane w roku 2003 Opteron i Athlon 64. Później swoje implementacje wprowadziły firmy Intel (Intel 64) i VIA.

    Nowe warunki licencji Uniksa nie były korzystne dla instytucji akademickich, dlatego naukowcy w Berkeley kontynuowali rozwój swojego systemu BSD jako alternatywy dla produktów AT&T. BSD wprowadził do świata Uniksów sporo nowych rozwiązań, takich jak Cshell z kontrolą zadań, jednak największym wkładem było stworzenie implementacji stosu TCP/IP. Wysiłki twórców zaowocowały wydaniem kilku znaczących wersji z dołączonym kodem sieciowym: 4.1cBSD, 4.2BSD, 4.3BSD, 4.3BSD-Tahoe, Net/2, 4.4BSD i 4.4BSD-lite. Opracowana wtedy implementacja jest przodkiem większości modułów obsługi protokołów TCP/IP używanych współcześnie, wliczając w to implementacje w UNIX System V oraz we wczesnych wersjach systemu Microsoft Windows. Interfejs programistyczny gniazd opracowany w Berkeley stał się de facto standardem dla obsługi sieci, który został powielony na wielu platformach.

    RFC (ang. Request for Comments – dosłownie: prośba o komentarze) – zbiór technicznych oraz organizacyjnych dokumentów mających formę memorandum związanych z Internetem oraz sieciami komputerowymi. Każdy z nich ma przypisany unikatowy numer identyfikacyjny, zwykle używany przy wszelkich odniesieniach. Publikacją RFC zajmuje się Internet Engineering Task Force.Postępowanie sądowe, proces sądowy – zbiorcza nazwa dla postępowań odbywających się przed niezawisłymi i niezależnymi organami – sądami, w odróżnieniu od postępowań odbywających się przed innymi organami, np. postępowanie administracyjne przed zawisłymi organami administracji publicznej, a także faz pozasądowych szerszego postępowania, np. postępowanie przygotowawcze w procesie karnym.

    Inne firmy rozpoczęły sprzedaż własnych komercyjnych wersji Uniksa dla własnych komputerów oraz stacji roboczych. Część z nich bazowała na Systemie V licencjonowanym przez AT&T, inne były oparte na dystrybucji BSD. Jeden z czołowych twórców BSD, Bill Joy, przeniósł się do nowozałożonego Sun Microsystems w 1982 roku i pomógł stworzyć SunOS dla pierwszych maszyn tej firmy. W roku 1980 Microsoft wydał swój pierwszy klon Uniksa dla 16-bitowych mikrokomputerów zwany Xenix, który został przeportowany na platformę Intel 8086 przez Santa Cruz Operation w 1983 roku, by ostatecznie przekształcić się w SCO UNIX w roku 1989.

    BSD (ang. Berkeley Software Distribution, czasami nazywany Berkeley Unix) – odmiana systemu operacyjnego Unix wywodząca się ze stworzonych na Uniwersytecie Kalifornijskim Berkeley rozszerzeń dla systemu rozwijanego przez firmę AT&T. Także potoczna nazwa licencji BSD, na której te systemy są wydawane oraz pokrewnych licencji tego typu (np. licencja MIT).Asembler (z ang. assembler) – termin informatyczny związany z programowaniem i tworzeniem kodu maszynowego dla procesorów. W języku polskim oznacza on program tworzący kod maszynowy na podstawie kodu źródłowego (tzw. asemblacja) wykonanego w niskopoziomowym języku programowania bazującym na podstawowych operacjach procesora zwanym językiem asemblera, popularnie nazywanym również asemblerem. W tym artykule język programowania nazywany będzie językiem asemblera, a program tłumaczący – asemblerem.

    W pierwszej połowie lat 80., zanim komputery PC z systemem MS-DOS zdominowały rynek, obserwatorzy przewidywali, że UNIX z uwagi na swoją przenośność i duże możliwości stanie się standardowym systemem operacyjnym dla mikrokomputerów. W 1984 roku kilka przedsiębiorstw powołało do życia konsorcjum X/Open, którego celem było stworzenie otwartej specyfikacji bazującej na Uniksie. Pomimo początkowych postępów, standaryzacja zmieniła się w „wojny uniksowe”, w których powstało kilka rywalizujących ze sobą grup standaryzacyjnych. Najbardziej udanym standardem dotyczącym Uniksa była sygnowana przez IEEE specyfikacja POSIX, zaprojektowana jako kompromisowy interfejs programistyczny zaimplementowany zarówno w BSD, jak i Systemie V. Opublikowano ją w roku 1988.

    Alcatel-Lucent spółka globalna z siedzibą główną w Paryżu, dostawca sprzętu, oprogramowania i usług telekomunikacyjnych. Powstała 1 grudnia 2006 roku z połączenia się firm Alcatel oraz Lucent Technologies.Santa Cruz Operation (SCO) – amerykańska korporacja informatyczna. Powstała w 1979 założona przez Douga i Larry’ego Michelsów jako jedna z pierwszych firm oferujących komercyjne wsparcie dla rozwiązań opartych na systemie Unix. Firma zbankrutowała na skutek przegranej sprawy sądowej o prawa do Uniksa.

    AT&T dodało szereg nowych funkcjonalności do swojej odmiany Uniksa, takich jak blokowanie plików, narzędzia administracyjne, STREAMS, nowe formy komunikacji międzyprocesowej, Remote File System oraz TLI. Firma współpracowała z Sun Microsystems i pomiędzy 1987 a 1989 rokiem dokonała integracji funkcjonalności z Xeniksa, BSD, SunOS-a i Systemu V, tworząc System V Release 4 (SVR4), niezależnie od konsorcjum X/Open. Wydanie to integrowało wszystkie dotychczasowe dodatki w jednym pakiecie, kończąc tym samym wojny między różnymi dystrybucjami. Podniesiona została także opłata licencyjna.

    Open Software Foundation - organizacja założona w 1988 w celu utworzenia otwartego standardu systemu operacyjnego Unix, w 1996 połączyła się z konsorcjum X/Open Company, tworząc The Open Group.Microsoft Windows (ang. windows „okna”, IPA: [maɪkɹoʊsɑːft ˈwɪndoʊz]) – rodzina systemów operacyjnych stworzonych przez firmę Microsoft. Systemy rodziny Windows działają na serwerach, systemach wbudowanych oraz na komputerach osobistych, z którymi są najczęściej kojarzone.

    Lata 90.[ | edytuj kod]

    Ewolucja systemów uniksowych oraz uniksopodobnych.
         na licencji open source
         na licencji shared source i mieszanej
         na licencji zamkniętej

    W roku 1990 Open Software Foundation wydała OSF/1, swoją własną implementację Uniksa bazującą na systemach Mach i BSD. Została ona założona w 1988 roku i była finansowana przez kilka firm związanych z rynkiem Uniksa, które chciały przeciwstawić się AT&T oraz Sun Microsystems. W odpowiedzi, AT&T wraz z inną grupą przedsiębiorstw powołały „Unix International”, co było powodem wybuchu nowych „wojen uniksowych”.

    Uniwersytet Kalifornijski w Berkeley (University of California, Berkeley), skrótowo nazywany UC Berkeley lub po prostu Berkeley czy Cal – najstarszy i najważniejszy spośród dziesięciu kampusów Uniwersytetu Kalifornijskiego. Położony w Berkeley w Kalifornii nad Zatoką San Francisco.General Electric – w 2009 dwunaste co do wielkości przedsiębiorstwo na świecie, zarówno pod kątem obrotów, generowanego dochodu jak i wartości rynkowej (406 mld USD w lipcu 2007). Spółka zajmuje obecnie trzecie miejsce na liście Największych Przedsiębiorstw na Świecie, czasopisma Forbes . Spółka publiczna notowana na Giełdzie Nowojorskiej (NYSE): GE (tzw. "Wall Street").

    W roku 1991 grupa programistów BSD (Donn Seeley, Mike Karels, Bill Jolitz oraz Trent Hein) opuściła Uniwersytet Kalifornijski, aby założyć firmę Berkeley Software Design, Inc. Udało jej się stworzyć w pełni funkcjonalną komercyjną wersję BSD na niedrogą platformę Intela, co zaowocowało wzrostem zainteresowania wykorzystaniem taniego sprzętu do obliczeń komputerowych. Krótko po powstaniu, grono założycielskie opuścił Bill Jolitz, aby rozwijać dystrybucję 386BSD będącą przodkiem wolnych FreeBSD, OpenBSD oraz NetBSD. W tym samym roku fiński student Linus Torvalds rozpoczął pracę nad Linuksem, klonem Uniksa na komputery IBM PC. Torvalds stworzył jednak tylko jądro, które zostało połączone z systemem GNU, tworząc GNU/Linuksa.

    NetWare – sieciowy system operacyjny firmy Novell przeznaczony dla serwerów pełniących funkcje serwera plików. Z powodzeniem pełni funkcje serwera baz danych, routera i innych serwisów internetowych (tunelowanie, NAT, DHCP, mail, FTP, WWW, DNS, HTTPS, TFTP i inne).16-bitowe – słowa, adresy i inne dane to takie informacje, które mieszczą się na 16 bitach pamięci, co jest równe dokładnie dwóm oktetom. 16-bitowe architektury CPU czy ALU są architekturami używającymi takiej właśnie wielkości rejestrów, szyny adresowej, szyny danych.

    Do roku 1993 większość komercyjnych dostawców Uniksa dostosowała swoje odmiany systemu do Systemu V, dodając do nich sporo funkcjonalności systemu BSD. Powstanie COSE w tym samym roku oznaczało koniec wojen uniksowych. Rok później, Open Software Foundation oraz Unix International zostały połączone, zachowując nazwę pierwszej z grup, kończąc także prace nad OSF/1. Do tego momentu jedynym dostawcą, który z niego korzystał, był DEC, który ostatecznie zdecydował się na samodzielny rozwój tej dystrybucji, przemianowując ją na Digital UNIX na początku 1995 roku.

    The Open Group – konsorcjum przemysłowe sponsorowane przez IBM, Sun, HP, Hitachi i Fujitsu, tworzące standardy de facto w dziedzinie oprogramowania, zwłaszcza interfejsów API. The Open Group powstała w 1996 r. z połączenia Open Software Foundation (OSF) i X/Open.uname (skrót od unix name) — uniksowe polecenie wypisujące informacje o systemie operacyjnym. W systemie GNU ten program jest w pakiecie GNU Coreutils. Pojawiło się po raz pierwszy w systemie PWB/UNIX wydanym w 1977 roku.

    Krótko po ukazaniu się UNIX System V Release 4, firma AT&T sprzedała wszystkie swoje prawa do systemu Novellowi. Nowy właściciel zaprojektował własną wersję UnixWare poprzez połączenie swojego wcześniejszego produktu NetWare z Systemem V. Próbował wykorzystać go w bitwie przeciwko systemowi Windows NT, lecz poniósł porażkę.

    Protokół internetowy (ang. Internet Protocol, skrót IP) – protokół komunikacyjny warstwy sieciowej modelu OSI (warstwy internet w modelu TCP/IP). Protokół internetowy to zbiór ścisłych reguł i kroków postępowania, które są automatycznie wykonywane przez urządzenia w celu nawiązania łączności i wymiany danych. Używany powszechnie w Internecie i sieciach lokalnych.Compaq Computer Corporation – amerykańskie przedsiębiorstwo komputerowe, założone w lutym 1982 przez Roda Caniona, Jima Harrisa i Billa Murto, produkujące głównie komputery osobiste i laptopy.

    W roku 1993 Novell zdecydował się na transfer znaku towarowego UNIX oraz innych praw na konsorcjum X/Open, które trzy lata później połączyło się z OSF, tworząc The Open Group. Nowej inicjatywie udało się po raz pierwszy ustandaryzować Uniksa, głównie poprzez Single UNIX Specification.

    W roku 1995 prawa do dalszego rozwoju kodu Systemu V oraz obsługa wsparcia dla istniejących wersji systemu zostały sprzedane firmie Santa Cruz Operation. Kwestia sprzedaży praw autorskich jest obecnie przedmiotem sporu sądowego.

    Definicja intuicyjna: Kod źródłowy to zapis programu komputerowego w formie czytelnej dla człowieka umożliwiający jego modyfikację i rozwój.DTP (ang. Desktop Publishing – publikowanie zza biurka) – termin oznaczający pierwotnie ogół czynności związanych z przygotowaniem na komputerze materiałów, które będą później powielone metodami poligraficznymi. Krócej mówiąc, termin ten oznacza komputerowe przygotowanie do druku. W tym znaczeniu termin ten dotyczy nie tylko fazy projektowej, czyli tworzenia w programach komputerowych obrazu (oraz kształtu) stron publikacji, ale także zarządzania pracą grupową, a nawet odnosi się do komputerowego sterowania urządzeniami wykorzystywanymi w tym procesie, a więc np. naświetlarkami czy maszynami drukarskimi.

    W roku 1997 firma Apple Computer zaczęła opracowywać nowe wcielenie swojego systemu operacyjnego Macintosh, wybierając NEXTSTEP jako punkt wyjściowy do dalszych prac. Jądro nowego systemu bazujące na BSD oraz Mach zostało przemianowane na Darwin po jego zakupie przez Apple’a. Wdrożenie Darwina w systemie OS X sprawiło według producenta, że stał się on najpowszechniej wykorzystywanym uniksowym systemem na rynku komputerów desktopowych.

    Przemysł – dział produkcji materialnej, w którym wydobywanie zasobów przyrody i dostosowanie ich do potrzeb ludzi odbywa się na dużą skalę, na zasadzie podziału pracy i za pomocą maszyn.TOS – wielozadaniowy system operacyjny przeznaczony dla komputerów Atari ST, Atari TT, Atari Falcon oraz ich klonów. "TOS" jest skrótem od "The Operating System" lub "Tramiel Operating System" (od nazwiska ówczesnego właściciela firmy Atari Jacka Tramiela).

    Dekada 2001-2010[ | edytuj kod]

    W roku 2000 SCO sprzedało cały swój oddział odpowiedzialny za rozwój Uniksa firmie Caldera Systems, która później zmieniła swą nazwę na The SCO Group. Jednocześnie krach na rynku dot-comów doprowadził do znaczącej konsolidacji rozmaitych wersji Uniksa. Spośród wielu odmian komercyjnych narodzonych w latach 80. jedynie Solaris, HP-UX oraz AIX radziły sobie nieźle, choć rozwijany przez SGI system IRIX także przetrwał nieco czasu. Spośród nich największy udział w rynku w roku 2005 miał Solaris.

    8086 – 16-bitowy mikroprocesor wprowadzony na rynek 8 czerwca 1978 roku. Posiadał także oznaczenia: 8086-1, 8086-2, 8086-4, iAPX 86/10, a dla wykonywanych w technologii CMOS: 80C86, 80C86-2, 80C86A.Kalambur (z języka francuskiego) – zabawna gra słów o zbliżonym (paronomazja) bądź identycznym brzmieniu (homonim), lecz o różnych znaczeniach. Efekt powstaje dzięki przeprowadzanym przekształceniom wyrazów, m.in. usamodzielnieniu lub przestawieniu członów.

    W roku 2003 The SCO Group wszczęło postępowanie sądowe przeciwko rozmaitym użytkownikom i dostawcom Linuksa. Firma argumentowała, że Linux zawiera chronione prawami autorskimi fragmenty kodu Uniksa będące jej własnością. Wśród innych zarzutów znalazło się naruszenie tajemnicy handlowej przez IBM czy naruszenie warunków umowy przez wcześniejszych klientów Santa Cruz Operation, którzy dokonali migracji na Linuksa. Novell podważał roszczenia SCO do praw autorskich kodu źródłowego Uniksa. Według Novella, SCO, a później The SCO Group są jedynie wykonawcami franczyzy Uniksa będącej jego własnością, a która obejmuje m.in. prawa autorskie oraz prawo weta w stosunku do późniejszych działań licencyjnych SCO. The SCO Group nie zgodziło się z taką interpretacją, wytaczając pozew przeciwko Novellowi. 10 sierpnia 2007 roku wyrok sądu uznał większość racji Novella, potwierdzając, że jest on właścicielem praw autorskich do Uniksa oraz że The Sco Group niewłaściwie naliczała należne Novellowi opłaty licencyjne. Po ogłoszeniu wyroku Novell wydał oświadczenie prasowe, w którym stwierdzał, że nie ma żadnego interesu w pozywaniu użytkowników Uniksa oraz że nie wierzy, że Linux zawiera fragmenty kodu źródłowego tego systemu. SCO udało się złożyć apelację, w wyniku której sprawa trafiła ponownie na wokandę. 30 marca 2010 roku sąd jednoznacznie potwierdził, że to firma Novell jest właścicielem praw autorskich do Uniksa oraz systemu UnixWare.

    System operacyjny (ang. Operating System, skrót OS) – oprogramowanie zarządzające systemem komputerowym, tworzące środowisko do uruchamiania i kontroli zadań użytkownika.Free Software Foundation (Fundacja Wolnego Oprogramowania) – najważniejsza instytucja sponsorująca Projekt GNU, założona w 1985 roku przez Richarda Stallmana. Misją FSF jest tworzenie, ochrona i promocja wolności użytkowania, kopiowania, modyfikowania i rozprowadzania programów komputerowych oraz obrona praw użytkowników Wolnego Oprogramowania.

    W 2005 roku firma Sun wydała część kodu źródłowego Solarisa na licencji open-source, przemianowując projekt na OpenSolaris. Zaowocowało to pojawieniem się kilku niezależnych od tej firmy dystrybucji. Po przejęciu firmy przez korporację Oracle oficjalne prace nad dalszym rozwojem systemu zawieszono, lecz mimo to jego rozwój jest kontynuowany przez niezależne przedsiębiorstwa.

    IBM PC (Personal Computer) – platforma komputerów osobistych zapoczątkowana 12 sierpnia 1981 roku przez firmę IBM modelem IBM 5150 powszechnie znanym wyłącznie jako IBM PC.Oracle Corporation NASDAQ: ORCL – amerykańskie przedsiębiorstwo zajmujące się tworzeniem oprogramowania do szeroko rozumianej obsługi przedsiębiorstw, a w szczególności systemów zarządzania bazą danych (zobacz: baza danych Oracle). Oracle jest trzecim pod względem przychodów sprzedawcą oprogramowania na świecie po firmach Microsoft i IBM.

    Dziedzictwo w informatyce[ | edytuj kod]

    Unix wywarł duży wpływ na dzisiejszą informatykę, tak bezpośredni, jak i pośredni. To jemu zawdzięczają swoją popularność język C i reguła KISS.

    Współcześnie Unix – choć jest nazwą zastrzeżoną dla The Open Group – stał się synonimem całej rodziny systemów wywodzących się od pierwotnego pnia lub klonów zgodnych z zestandaryzowanymi normami POSIX lub Single UNIX Specification. W obrębie systemów UNIX wywodzących się z oryginalnego kodu AT&T wyróżnia się pochodne: Systemu V lub BSD. Współcześnie ze względu na liczne wzajemne powiązania i zapożyczenia taki podział stracił na aktualności.

    Reguła KISS (ang. Keep It Simple, Stupid, czyli nie komplikuj, głupku) jest często wspominana przy dyskusji architektury lub szczegółów budowy projektów. Jej istotą jest dążenie do utrzymania eleganckiej i przejrzystej struktury, bez dodawania niepotrzebnych elementów.Unix jest przenośnym systemem operacyjnym na wiele architektur komputerowych i mający wiele odmian i modyfikacji. Więcej: Unix.

    Unix był prekursorem nowych technologii takich jak rekursywny system plików i NFS.

    Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Atari TT 030 - zaprezentowany w 1990 roku podczas targów CeBIT w Hanowerze wyposażony był w procesor MC68030 @ 32 MHz (pierwotnie 16 MHz) i nowy chipset. Komputer ten posiadał standardowo zainstalowany koprocesor FPU 68882 @ 32Mhz. 2 MB RAM i kontroler SCSI. System operacyjny TOS w nowej wersji 3.0. Elegancka obudowa desktop. Była to linia tzw. HighEnd – komputer przeznaczony dla profesjonalistów z ogromnymi możliwościami rozbudowy dzięki SCSI i złączom VME (umożliwiające rozbudowę m.in. o zaawansowane karty graficzne, sieciowe). Komputer dostępny był w cenie 2995 dolarów za model wyposażony w 2 MB pamięci i dysk twardy o pojemności 50 MB. Pierwszy model serii Atari ST z fabrycznie zamontowanym procesorem wyższym niż MC68000. Istniała wersja TT/X pracująca pod kontrolą systemu UNIX. Projekt komputera opierał się na rozwiązaniach tworzących linię Atari ST, lecz wprowadzono do niego szereg usprawnień, które stworzyły silną jednostkę.
    Siemens ˈziːməns, oficjalnie Siemens AG, zapis stylizowany SIEMENS – międzynarodowy koncern z branży energetycznej, elektrotechnicznej i telekomunikacyjnej. Główne siedziby przedsiębiorstwa znajdują się w Monachium i w Berlinie. Siemens AG notowany jest na Frankfurckiej Giełdzie Papierów Wartościowych.
    OpenBSD – wolnodostępny system operacyjny typu UNIX z rodziny BSD zgodny z normą POSIX. Projekt powstał w 1995 roku jako efekt rozłamu w zespole NetBSD, jego inicjatorem był kanadyjski programista Theo de Raadt.
    Multics ((ang.) Multiplexed Information and Computing Service) – system operacyjny, który został zaprojektowany przez zespół złożony z pracowników Massachusetts Institute of Technology (MIT), firmy General Electric (której oddział komputerowy został później sprzedany firmie Honeywell) i firmy Bell Laboratories (która zaniechała rozwijania projektu w 1969 r.).
    Apple Inc. (wcześniej Apple Computer Inc.) NASDAQ: AAPL – amerykańska korporacja zajmująca się projektowaniem i produkcją elektroniki użytkowej, oprogramowania i komputerów osobistych z siedzibą w Cupertino w Kalifornii. Założona przez Steve’a Wozniaka – projektanta, Steve’a Jobsa i Ronalda Wayne’a. Produkty spółki to m.in.: komputery Mac, iPod, iPhone i iPad. Oprogramowanie Apple obejmuje system operacyjny OS X, przeglądarkę multimediów iTunes, pakiet oprogramowania multimedialnego i kreatywności iLife, pakiet oprogramowania biurowego iWork, profesjonalny pakiet fotografii Aperture, pakiet profesjonalnych rozwiązań wideo Final Cut Studio oraz zestaw narzędzi audio Logic Studio. Od stycznia 2010 roku firma działa poprzez 284 własnych sklepów detalicznych w dziesięciu krajach, oraz za pośrednictwem sklepu internetowego sprzedającego zarówno sprzęt, jak i oprogramowanie.
    Communications of the ACM (CACM) – flagowy miesięcznik Association for Computing Machinery (ACM), wydawany od 1957 i rozsyłany do wszystkich członków ACM.
    386BSD - system operacyjny z rodziny Unix oparty na wolnodostępnym 4.3BSD (Net/2) stworzonym na Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.087 sek.