• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Toruń



    Podstrony: [1] [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] 9 [10] [11] [12]
    Przeczytaj także...
    Burmistrzowie i prezydenci Torunia - prezydenci, nadburmistrzowie, burmistrzowie, zarządcy komisaryczni oraz przewodniczący prezydium Miejskiej Rady Narodowej Torunia na przestrzeni lat.Powiat aleksandrowski – powiat ziemski w Polsce, w województwie kujawsko-pomorskim, utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Aleksandrów Kujawski.
    Religia[]

    Katolicyzm[]

    Toruń od 1992 roku jest stolicą diecezji toruńskiej Kościoła rzymskokatolickiego, ustanowionej przez papieża Jana Pawła II bullą Totus Tuus Poloniae Populus z dnia 25 marca tego samego roku. Ingres pierwszego biskupa toruńskiego Andrzeja Wojciecha Suskiego do katedry św. Jana Ewangelisty i św. Jana Chrzciciela w Toruniu odbył się dnia 31 maja 1992 roku. Miasto obejmują cztery dekanaty: Toruń I, Toruń II, Toruń III i Toruń IV.

    Zespół staromiejski Torunia – najstarsza część Torunia, składająca się ze Starego Miasta, Nowego Miasta i zamku krzyżackiego.Łabiszyn (niem. Labischin) – miasto w woj. kujawsko-pomorskim, w powiecie żnińskim, w północno-wschodniej części Pojezierza Gnieźnieńskiego, będącego subregionem Pojezierza Wielkopolskiego. Przez miasto przypływa rzeka Noteć, która poprzez Kanał Bydgoski łączy się z Brdą. Jest siedzibą gminy miejsko-wiejskiej Łabiszyn. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. bydgoskiego.

    Do 1992 roku Toruń prawobrzeżny należał do diecezji chełmińskiej, a lewobrzeżny do archidiecezji gnieźnieńskiej.

    Instytucje diecezjalne na terenie miasta[]

  • Kuria diecezjalna (Stare Miasto)
  • Sąd biskupi (Stare Miasto)
  • Wyższe Seminarium Duchowne diecezji toruńskiej (Bielany)
  • Siedziba głównych władz Caritas diecezji toruńskiej (Bydgoskie Przedmieście)
  • Archiwum Akt Dawnych Diecezji Toruńskiej (Bielany)
  • Centrum Dialogu im. Jana Pawła II (Bielany)
  • Biblioteka Diecezjalna (Bielany)
  • Główne świątynie diecezji znajdujące się w Toruniu[]

  • Bazylika katedralna św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty w Toruniu (Stare Miasto)
  • Sanktuarium bł. Stefana Wincentego Frelichowskiego (Stare Miasto)
  • Sanktuarium Matki Bożej Nieustającej Pomocy (Bielany)
  • Sanktuarium Miłosierdzia Bożego i św. siostry Faustyny (Koniuchy)
  • Sanktuarium Matki Bożej Podgórskiej Niepokalanej Królowej Rodzin (Podgórz)
  • Zakony i zgromadzenia[]

    W Toruniu swoje domy zakonne mają zarówno zakony i zgromadzenia męskie (franciszkanie, jezuici, redemptoryści, michalici, paulini), jak i żeńskie (Zgromadzenie Córek Matki Bożej Bolesnej, Zgromadzenie Sióstr Karmelitanek Dzieciątka Jezus, Zgromadzenie Sióstr Najświętszej Rodziny z Nazaretu, Zgromadzenie Sióstr Pasterek od Opatrzności Bożej, Zgromadzenie Sióstr Świętej Elżbiety, Zgromadzenie sióstr Świętego Józefa, Zgromadzenie sióstr Świętego Michała Archanioła, Zgromadzenie sióstr Urszulanek Serca Jezusowego Konającego)

    Instytut Matematyczny Polskiej Akademii Nauk mieści się przy ul. Śniadeckich 8 w Warszawie. Powstał 20 listopada 1948 roku jako Państwowy Instytut Matematyczny. W 1952 roku został włączony do Polskiej Akademii Nauk. Jest instytucją ogólnopolską i poza Warszawą posiada ośrodki w Krakowie, Gdańsku, Katowicach, Łodzi, Poznaniu, Toruniu i Wrocławiu. Prowadzi studia doktoranckie w zakresie matematyki.Jan Karol Chodkiewicz herbu własnego (ur. 1560, zm. 24 września 1621 r. w Chocimiu) – hetman wielki litewski od 1605, hetman polny litewski od 1600, wojewoda wileński od 1616, starosta generalny żmudzki od 1599, w 1596 mianowany podczaszym litewskim, hrabia na Szkłowie, Nowej Myszy i Bychowie, pan na Mielcu i Kraśniku (w latach 1593-1611). Jeden z najwybitniejszych europejskich dowódców wojskowych początku XVII w.
    Kościoły katolickie w Toruniu, których budowę rozpoczęto po roku 1975
    Miłosierdzia Bożego i św. Faustyny, Koniuchy
    św. Antoniego, Wrzosy
    św. Michała Archanioła i bł. Ks. Bronisława Markiewicza, Rybaki
    św. Maksymiliana Kolbe, Na Skarpie


    Parafie kościoła katolickiego:

    Sejmik województwa – organ stanowiący i kontrolny samorządu województwa, który tworzą radni, wybierani w wyborach bezpośrednich. Jego kadencja trwa cztery lata, licząc od dnia wyborów.Prusowie – ludy bałtyckie zamieszkujące w średniowieczu tereny między Pomorzem, Mazowszem, Litwą a Bałtykiem (wybrzeże Bałtyku między dolną Wisłą a dolnym Niemnem). Obecnie na ich terytorium znajdują się: województwo warmińsko-mazurskie oraz obwód kaliningradzki.
  • Parafia pw. Matki Bożej Nieustającej PomocyBielawy
  • Parafia pw. bł. Marii KarłowskiejNa Skarpie
  • Parafia pw. Chrystusa KrólaMokre
  • Parafia pw. Matki Bożej ŁaskawejCzerniewice
  • Parafia pw. Podwyższenia Krzyża ŚwiętegoKaszczorek
  • Parafia pw. Matki Bożej Królowej PolskiRubinkowo
  • Parafia pw. Matki Bożej ZwycięskiejMokre
  • Parafia pw. Miłosierdzia Bożego i św. FaustynyKoniuchy
  • Parafia pw. Najświętszego Ciała i Krwi ChrystusaRubinkowo II
  • Parafia pw. Najświętszej Maryi Panny CzęstochowskiejNa Skarpie
  • Parafia pw. bł. Stefana Wincentego FrelichowskiegoGlinki
  • Parafia pw. świętych Apostołów Piotra i PawłaPodgórz
  • Parafia pw. Opatrzności BożejRudak
  • Parafia pw. Niepokalanego Poczęcia NMPStawki
  • Parafia Katedralna pw. śś. Jana Chrzciciela i Jana EwangelistyStare Miasto
  • Parafia pw. św. AntoniegoWrzosy
  • Parafia pw. św. Jakuba ApostołaStare Miasto
  • Parafia pw. św. JózefaBielany
  • Parafia św. Maksymiliana Marii KolbegoNa Skarpie
  • Parafia pw. św. Michała Archanioła i bł. Bronisława MarkiewiczaRybaki
  • Parafia pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i bł. Stefana Wincentego FrelichowskiegoStare Miasto
  • Wybrane kościoły katolickie w budowie w Toruniu
    kościół pw. Najświętszej Maryi Panny Częstochowskiej (stan z października 2015)

    Kościoły katolickie nieparafialne[]

  • Kościół Akademicki pw. św. DuchaStare Miasto
  • Kościół Garnizonowy pw. św. KatarzynyStare Miasto
  • Kościół pw. Maryi Gwiazdy Nowej Ewangelizacji i św. Jana Pawła II – Port Drzewny (w budowie)
  • Kaplica pw. św. Barbary – Barbarka
  • Kościoły greckokatolickie[]

  • Parafia greckokatolicka obrządku bizantyjsko-ukraińskiego
  • Z powodu braku świątyni liturgia celebrowana jest w kościele rzymskokatolickim pw. św. Maksymiliana.

    Szlak bursztynowy – szlak handlowy między europejskimi krajami basenu Morza Śródziemnego a ziemiami leżącymi na południowym wybrzeżu Morza Bałtyckiego. W znaczeniu węższym jest to przebieg tras zorganizowanych wypraw po bursztyn, nasilonych od I wieku n.e.Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ) – państwowa jednostka organizacyjna działająca na podstawie ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Fundusz wypełnia w polskim systemie opieki zdrowotnej funkcję płatnika: ze środków pochodzących z obowiązkowych składek ubezpieczenia zdrowotnego, NFZ finansuje świadczenia zdrowotne udzielane ubezpieczonym i refunduje leki.

    Prawosławie[]

    W Toruniu znajduje się jedna parafia prawosławna pw. św. Mikołaja należąca do Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego.

    Starokatolicyzm[]

    W mieście działalność duszpasterską prowadzi parafia polskokatolicka pw. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny.

    Protestantyzm[]

    Od połowy XVI w. Toruń był miastem protestanckim, dziś kontynuatorką tej tradycji jest parafia ewangelicko-augsburska oraz siedem innych wyznań protestanckich. Większość toruńskich kościołów protestanckich reprezentuje nurt chrześcijaństwa ewangelicznego i należy do Toruńskiego Przymierza Protestanckiego oraz Aliansu Ewangelicznego w RP.

    Kosma Tadeusz Złotowski (ur. 14 stycznia 1964 w Bydgoszczy) – polski dziennikarz, polityk, samorządowiec, były prezydent Bydgoszczy, senator VI kadencji, poseł na Sejm III i VII kadencji.Arriva RP Sp. z o.o. – polski prywatny przewoźnik kolejowy świadczący usługi na terenie województw: kujawsko-pomorskiego, mazowieckiego, i warmińsko-mazurskiego. Spółka należy do koncernu Deutsche Bahn.

    Zbory w Toruniu: Zbór Kościoła Adwentystów Dnia Siódmego, Zbór Kościoła „Chrystus dla Wszystkich”, Zbór Kościoła Chrześcijan Baptystów, Zbór Kościoła Ewangelicznych Chrześcijan, Zbór Kościoła Zielonoświątkowego

    Świadkowie Jehowy[]

    W Toruniu działa również 8 zborów Świadków Jehowy: Bielawy, Bydgoskie (z grupą anglojęzyczną), Chełmińskie, Chrobrego, Na Skarpie, Podgórz, Rubinkowo i Wschód, spotykając się w Salach Królestwa.

    Kościoły i kaplice różnych wyznań w Toruniu
    Kaplica polskokatolicka pw. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny
    Kaplica ewangelicko-augsburska
    Kaplica Kościoła Ewangelicznych Chrześcijan
    Cerkiew prawosławna pw. św. Mikołaja
    Kaplica Kościoła Baptystów
    Kaplica Kościoła „Chrystus dla Wszystkich”


    Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe (WOPR) – polska organizacja skupiająca ratowników wodnych. WOPR jest specjalistycznym stowarzyszeniem o zasięgu ogólnokrajowym, powstałym na podstawie zarządzenia nr 74 Przewodniczącego Głównego Komitetu Kultury Fizycznej z dnia 11 kwietnia 1962 roku, uzyskało osobowość prawną 9 października 1967 roku na podstawie decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych. Zostało włączone do systemu Państwowego Ratownictwa Medycznego ustawą z dnia 8 września 2006 roku.Fabryka Cukiernicza "Kopernik" S.A. – firma zajmująca się produkcją pierników i wafli różnego rodzaju z siedzibą w Toruniu.

    Cmentarze[]

     Osobny artykuł: Cmentarze w Toruniu.

    W Toruniu znajduje się kilkanaście cmentarzy różnych wyznań, co wiąże się z wielokulturową historią miasta. Najstarsza zachowana nekropolia na terenie Torunia to mieszczący się przy ulicy Gałczyńskiego, w pobliżu zespołu staromiejskiego, cmentarz św. Jerzego z 1811 roku (jego historia sięga XIV w.) Pochowani są tam wybitni torunianie: rajcowie miejscy, notable, naukowcy, duchowieństwo, a także zwykli mieszkańcy miasta. Od 2003 roku 1 Listopada Towarzystwo Miłośników Torunia i władze miasta organizuje kwestę, której celem jest ratowanie najbardziej zniszczonych, a cennych nagrobków tego cmentarza.

    Droga krajowa – jedna z kategorii dróg publicznych, umożliwiających krajową i międzynarodową komunikację kołową pomiędzy dużymi miastami oraz ogólnodostępnymi przejściami granicznymi, która jest rekomendowana do ruchu długodystansowego i tranzytowego.Hipermarket – duży sklep wielkopowierzchniowy, często też ze względu na swoje rozmiary znajdujący się na obrzeżach miasta. Hipermarket w ścisłym tego znaczeniu to sklep (market) o bardzo dużej powierzchni, sprzedający szeroki asortyment towarów codziennego użytku, takich jak żywność, ubrania, kosmetyki, środki czyszczące, produkty FMCG (produkty szybkozbywalne z ang. Fast Moving Consumer Goods). Przyjmuje się że hipermarket ma powierzchnię przekraczającą 2,5 tys m².

    Największą toruńską nekropolią jest założony w 1973 roku Centralny Cmentarz Komunalny, mieszczący się w północnej części miasta i zajmujący powierzchnię 27, 84 ha.


    W Toruniu oprócz tradycyjnych grobów na dwóch cmentarzach (Centralny Cmentarz Komunalny i św. Jerzego) założono kolumbaria w których składa się urny z prochami zmarłych.

    Wielki mistrz – tytuł nadawany przełożonemu w większości zakonów rycerskich (np. w zakonie templariuszy, zakonie joannitów), naczelnikowi niektórych organizacji religijnych bądź para-religijnych (np. masońskich) oraz przewodniczącemu kapituły niektórych orderów (np. Order Krzyża Ziemi Maryjnej). Wielki mistrz posiadał szerokie kompetencje w sprawach dotyczących zakonu lub bractwa jako całości. Stanowisko wielkiego mistrza było obsadzane w drodze wyboru spośród członków danej organizacji.Jan Andrzej Klawiter (ur. 10 listopada 1950 w Rumi) – polski polityk, chemik i samorządowiec, były burmistrz Rumi, poseł na Sejm VIII kadencji.

    Od czasu wybudowania w mieście spopielarni zwłok (2013 rok) ta forma pochówku staje się coraz bardziej popularna.

    Miejsca Pamięci Narodowej w Toruniu
    Symboliczna ściana śmierci – Fort VII
    Pomnik ku czci pomordowanych w czasie II wojny światowej mieszkańców Torunia i województwa pomorskiego
    Cmentarz Ofiar Hitleryzmu, Toruń-Barbarka
    Pomnik Dzieciom Polskim – Ofiarom Faszyzmu (Upamiętnia on śmierć ponad 300 dzieci, które zginęły lub zmarły w pobliskim obozie „Szmalcówka”)
    Pomnik w formie fragmentu ceglanego muru z tablicą upamiętniającą ofiary Szmalcówki, nazistowskiego obozu dla Polaków z Torunia i województwa pomorskiego


    Blok mieszkalny – potoczna nazwa wielokondygnacyjnego budynku mieszkalnego wielorodzinnego o powtarzalnych segmentach, wyróżniającego się wybitnie prostą formą.Toruńska Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości TWSP – niepubliczna szkoła wyższa, utworzona w Toruniu na podstawie Decyzji Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 22 stycznia 2009 roku. Uczelnia posiada uprawnienia na przeprowadzanie studiów zawodowych na 3 kierunkach. Do wykazu niepaństwowych uczelni zawodowych MEN została wpisana pod nr 203. Dnia 3 października 2009 roku szkoła po raz pierwszy zainaugurowała rok akademicki.

    Toruńskie pomniki[]

     Osobny artykuł: Pomniki w Toruniu.

    Toruń prastary gród Kopernika i miasto o bogatej historii oraz dziedzictwie kulturowym, zachowuje pamięć o ważnych wydarzeniach ze swojej przeszłości oraz upamiętnia wyjątkowe postaci z nią związane, czego wyrazem są liczne pomniki, tablice i instalacje artystyczne. Najbardziej znanym i charakterystycznym jest stojący w samym centrum miasta, czyli na Rynku Staromiejskim pomnik najsłynniejszego torunianina – Mikołaja Kopernika.

    Józef Haller von Hallenburg (ur. 13 sierpnia 1873 w Jurczycach, zm. 4 czerwca 1960 w Londynie) – generał broni Wojska Polskiego, legionista, harcmistrz, przewodniczący ZHP, prezes Komitetu PCK, działacz polityczny i społeczny, brat stryjeczny gen. Stanisława Hallera, kawaler Orderów: Orła Białego i Virtuti Militari.Fort Kolejowy w Toruniu (zwany również jako Fort XVI Twierdzy Toruń) - fort artyleryjski, przystosowywany do obrony okrężnej, położony w Toruniu na ulicy Rudackiej (osiedle Rudak). Budowa fortu trwała w latach 1863-1866. Nazwa obiektu w języku niemieckim brzmi Eisenbahnfort.


    Ponadto w Toruniu występują liczne mniejsze pomniki, rzeźby, kamienie pamiątkowe, tablice, instalacje artystyczne i inne.

    Królestwo Prus (niem. Königreich Preußen) – oficjalny tytuł państwa prusko-brandenburskiego po 1701, wraz z pozostałymi domenami dynastii Hohenzollernów w latach 1701-1918, od 1871 wchodzące w skład Cesarstwa Niemieckiego. Terytorium Królestwa Prus obejmowało dwie trzecie całego obszaru Cesarstwa Niemieckiego.Prawo i Sprawiedliwość (PiS) – polska konserwatywna partia polityczna, założona na kongresie 29 maja 2001, zarejestrowana sądownie 13 czerwca 2001 (pierwszy komitet lokalny PiS powstał już 22 marca 2001). Powołana została przez braci Lecha i Jarosława Kaczyńskich, na fali popularności uzyskanej przez Lecha podczas sprawowania przez niego funkcji ministra sprawiedliwości i prokuratora generalnego w rządzie AWS. Deklarowana ideologia partii stanowi połączenie konserwatyzmu i chrześcijańskiej demokracji. W latach 2005–2007 Prawo i Sprawiedliwość sprawowało władzę, tworząc rząd Kazimierza Marcinkiewicza i rząd Jarosława Kaczyńskiego (od 2006 do 2007 w koalicji z Samoobroną RP i Ligą Polskich Rodzin, do 2006 i w schyłkowym okresie w 2007 rząd mniejszościowy). W latach 2005–2010 wysunięty przez PiS Lech Kaczyński (do 2006 członek partii) sprawował urząd Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Prawo i Sprawiedliwość należy do grupy Europejscy Konserwatyści i Reformatorzy w Parlamencie Europejskim oraz do działającej obok niej międzynarodowej organizacji Sojusz Europejskich Konserwatystów i Reformatorów.


    Podstrony: [1] [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] 9 [10] [11] [12]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie (UWM) – państwowy uniwersytet z siedzibą w Olsztynie. Główny kampus, miasteczko akademickie znajduje się w dzielnicy Kortowo. Powstał 1 września 1999 roku w wyniku połączenia Akademii Rolniczo-Technicznej, Wyższej Szkoły Pedagogicznej i Warmińskiego Instytutu Teologicznego, na mocy Ustawy z dnia 9 lipca 1999 r. o utworzeniu Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie (Dz. U. Nr 69, poz. 762). Kształci 33 tys. studentów (na wszystkich rodzajach studiów).
    Biedronka – sieć sklepów dyskontowych należących do spółki akcyjnej Jeronimo Martins Polska (JMP), której właścicielem jest portugalskie konsorcjum Jerónimo Martins.
    Nieszawa (niem. Nessau) – miasto i gmina w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie aleksandrowskim, położone na lewym brzegu Wisły w jej pradolinie, na krańcach Kujaw, w połowie drogi między Włocławkiem i Toruniem.
    Port lotniczy Gdańsk im. Lecha Wałęsy (kod IATA: GDN, kod ICAO: EPGD) – międzynarodowy port lotniczy położony w gdańskiej dzielnicy Matarnia nieopodal wsi Rębiechowo, od której wzięło swoją pierwotną nazwę, w dogodnej lokalizacji od centrów miejskich Gdańska (10 km), Sopotu (10 km) i Gdyni (23 km). Port położony jest niedaleko trójmiejskiej obwodnicy oraz przy skrzyżowaniu ważnych dróg krajowych. W promieniu 100 km od niego mieszka ok. 2,5 mln osób. Gdańskie lotnisko stanowi także lotnisko zapasowe dla warszawskiego Lotniska Chopina.
    Osiedle Uniwersyteckie – campus - miasteczko uniwersyteckie Uniwersytetu Mikołaja Kopernika otwarte 2 października 1973 roku na terenie osiedla Bielany w Toruniu.
    Biblioteka Uniwersytecka w Toruniu - główna biblioteka Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, wraz z Biblioteką Medyczną Collegium Medicum (w Bydgoszczy) oraz bibliotekami wydziałowymi i instytutowymi tworzy sieć biblioteczno-informacyjną UMK; powstała w 1945 r., otwarta 10 maja 1947 r. W latach 1945-1947 siedzibą Biblioteki był gmach Towarzystwa Naukowego w Toruniu, w 1947 r. otrzymała samodzielny budynek przy ul. Chopina, a w 1973 r. została przeniesiona do nowego budynku w miasteczku akademickim na Bielanach. Od 1947 r. otrzymuje egzemplarz obowiązkowy. W 2002 r. uhonorowana medalem Bibliotheca Magna Perennisque przyznawanym przez Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich. W 2005 powołano do życia Muzeum Uniwersyteckie w Toruniu, które działa w strukturze Biblioteki.
    Most drewniany w Toruniu z 1500 roku - najstarszy most Torunia przez Wisłę, jeden z najdłuższych w ówczesnej Europie i najdłuższy w Polsce, o konstrukcji drewnianej, istniejący w Toruniu w latach 1500 - ok. 1880.

    Reklama

    Czas generowania strony: 1.312 sek.