• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Tonga



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6]
    Przeczytaj także...
    Samoa (pełna oficjalna nazwa: Niezależne Państwo Samoa) – państwo w Oceanii, obejmujące zachodnią część Wysp Samoa (pozostałe stanowią terytorium Stanów Zjednoczonych jako Samoa Amerykańskie). Do 1997 znane było jako Samoa Zachodnie.Sālote Mafileʻo Pilolevu Tupou III (ur. 13 marca 1900 na Tonga, zm. 16 grudnia 1965 w Auckland) – królowa Tonga. Zasiadała na tronie od 5 kwietnia 1918 aż do śmierci.

    Tonga, Królestwo Tonga (tongański Puleʻanga Tonga, ang. Kingdom of Tonga) – państwo leżące na archipelagu o tej samej nazwie, w Polinezji na południowym Pacyfiku, położone w jednej trzeciej drogi pomiędzy Nową Zelandią a Hawajami, na południe od Samoa, na wschód od Fidżi. Jedno z nielicznych państw pozaeuropejskich, które nigdy nie utraciły suwerenności.

    Szczepionka – preparat pochodzenia biologicznego, zawierający antygen, który stymuluje układ odpornościowy organizmu do rozpoznawania go jako obcy, niszczenia i utworzenia pamięci poszczepiennej. Dzięki tej pamięci, w przypadku kolejnego kontaktu z antygenem (infekcji), odpowiedź immunologiczna wykształca się szybciej i jest silniej wyrażona (odporność wtórna), co ma uniemożliwić naturalny przebieg choroby, wraz z wykształceniem się typowych dla niej objawów klinicznych. W skład szczepionki może wchodzić żywy, o osłabionej zjadliwości (atenuowany) lub zabity drobnoustrój, a także inne fragmenty jego struktury czy metabolity. Szczepionka może być skierowana przeciwko jednemu czynnikowi chorobotwórczemu (szczepionka monowalentna) lub skojarzona przeciwko kilku czynnikom jednocześnie (poliwalentna).Wielka Brytania, Zjednoczone Królestwo (ang. United Kingdom), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania oraz Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Na wyspie tej znajduje się jedyna granica lądowa Zjednoczonego Królestwa z innym państwem – Irlandią. Poza nią, Wielka Brytania otoczona jest przez Ocean Atlantycki na zachodzie i północy, Morze Północne na wschodzie, kanał La Manche na południu i Morze Irlandzkie na zachodzie.

    Geografia[ | edytuj kod]

     Osobny artykuł: Geografia Tonga.

    Tonga od północy graniczy z Samoa, od północnego zachodu z Wallis i Futuną, od zachodu z Fidżi, od wschodu z Niue, a od północnego wschodu z Samoa Amerykańskim. Archipelag Tonga składa się z ok. 170 wysp, podzielonych na 3 główne grupy: Tongatapu, Haʻapai, Vavaʻu. Wyspy Tonga są przeważnie niskimi, koralowymi atolami, jedynie nieliczne są pochodzenia wulkanicznego z czynnymi wulkanami. Najwyższy szczyt na wyspie Kao – 1030 m n.p.m. Klimat podrównikowy wilgotny. Średnia temperatura powietrza to w styczniu +30 °C i w lipcu +25 °C. Często występują cyklony tropikalne. Lasy pokrywają 11% powierzchni kraju. Żyją tu, m.in., największy na świecie nietoperz – rudawka pacyficzna, a także wiele gatunków ptaków.

    Nowa Zelandia (ang. New Zealand, język maoryski Aotearoa – Kraj Długiej Białej Chmury) – państwo wyspiarskie, położone na południowo-zachodnim Pacyfiku i składające się z dwóch głównych wysp (Północnej i Południowej) oraz szeregu mniejszych wysp, w tym Wyspy Stewart i Wysp Chatham. Archipelag Nowej Zelandii jest najdalej na południe wysuniętą częścią Oceanii, na południowy wschód od Australii. W skład Nowej Zelandii (a dokładnie w skład Commonwealth realm Nowej Zelandii, czyli są to terytoria stowarzyszone lub zależne Nowej Zelandii, ale wchodzące wraz z nią w skład wspólnej domeny królewskiej tudzież królestwa stowarzyszeniowego, połączonego unią personalną ze Zjednoczonym Królestwem i innymi Commonwealth realms) wchodzą również Wyspy Cooka i Niue, które są samorządne, oraz Tokelau i Dependencja Rossa.Lek – każda substancja, niezależnie od pochodzenia (naturalnego lub syntetycznego), nadająca się do bezpośredniego wprowadzana do organizmu w odpowiedniej postaci farmaceutycznej w celu osiągnięcia pożądanego efektu terapeutycznego, lub w celu zapobiegania chorobie, często podawana w ściśle określonej dawce. Lekiem jest substancja modyfikująca procesy fizjologiczne w taki sposób, że hamuje przyczyny lub objawy choroby, lub zapobiega jej rozwojowi. Określenie lek stosuje się też w stosunku do substancji stosowanych w celach diagnostycznych (np. metoklopramid w diagnostyce hiperprolaktynemii) oraz środków modyfikujących nie zmienione chorobowo funkcje organizmu (np. środki antykoncepcyjne).

    Historia[ | edytuj kod]

    Znaleziska archeologiczne dowodzą, że pierwsi osadnicy na Tonga pojawili się ok. 3100 lat temu . Byli to Austronezyjczycy reprezentujący kulturę Lapita. Kolejna fala migracji dotarła na wyspy ok. 2 tysiące lat temu, gdy osiedlili się przedstawiciele kultury Vava’u.

    Nie później niż w połowie X wieku rozwinęła się tongijska monarchia , a pierwszym znanym z imienia królem był ‘Aho’eitu. Władcy, znani jako Tu’i Tonga, stworzyli silne państwo określane niekiedy jako Imperium Tonga, które przez 400 lat podbijało i kolonizowało nowe tereny, w tym wschodnie Fidżi, Niue, Samoa, czy Tokelau. Około 1470 roku władzę przejęła boczna linia dynastii, Tu’i Ha’a Takalaua, która po około 130 latach musiała ustąpić władzę trzeciej linii, Tu’i Kanokupolu.

    Vavaʻu – jeden z trzech głównych archipelagów wchodzących w skład Tonga na Oceanie Spokojnym. Składa się z jednej dużej wyspy oraz 40 mniejszych. Vavaʻu wystaje do 204 m ponad poziom morza. Stolicą wyspy jest Neiafu, trzecie co do wielkości miasto na Tonga. Głównym zajęciem mieszkańców jest rybołówstwo. Vavaʻu jest znane ze swoich pięknych, nieskażonych plaż.Tupou VI (pełne imię ʻAhoʻeitu ʻUnuaki-ʻo-tonga Tukuʻaho Tupou VI, ur. 12 lipca 1959 w Nukuʻalofie) – król Tonga od 18 marca 2012, młodszy brat poprzedniego króla Jerzego Tupou V. Wcześniej, minister obrony i minister spraw zagranicznych w latach 1998-2004 oraz premier Tonga w latach 2000-2006.

    Niedługo później nastąpił pierwszy kontakt między Europejczykami a Tongijczykami. W 1616 roku holenderscy żeglarze Willem Schouten i Jacob Le Mairie dotarli do wysp Niua na północy kraju. Przez kolejne dwa stulecia okazjonalnie kolejni Europejczycy docierali do Tonga, w tym Abel Tasman i James Cook. W granicach państwa miał też miejsce słynny bunt na Bounty. Pojmany w 1806 roku William Mariner nauczył się lokalnego języka i opublikował książkę „An Account of the Natives of the Tongan Islands”, będącą cennym źródłem o kulturze ówczesnych mieszkańców kraju.

    Kao – wyspa i obecnie nieczynny stratowulkan należący do państwa Tonga, ok. 4 km na północny wschód od Tofua. Należy do archipelagu Haʻapai. Ma wymiary ok. 5 na ok. 3 km oraz powierzchnię ok. 11,6 km².Jest to najwyższe wzniesie całego kraju - wierzchołek sięga do 1030 m n.p.m. lub wg innych źródeł 1009. Pierwszą osobą, którą ją zobaczył, był James Cook w roku 1774.Chrześcijaństwo, chrystianizm (gr. Χριστιανισμóς, łac. Christianitas) – monoteistyczna religia objawienia, bazująca na nauczaniu Jezusa Chrystusa zawartym w kanonicznych ewangeliach. Jej wyznawcy uznają w nim obiecanego Mesjasza i Zbawiciela, który ustanowił Królestwo Boże poprzez swoje Zmartwychwstanie. Kanon wiary chrześcijańskiej został spisany w Nowym Testamencie i przekazywany jest przez Kościoły.

    Okres między 1799 a 1852 rokiem był czasem chaosu i wojen domowych. W tym czasie nastąpiło kilka kluczowych zmian w państwie. W 1826 roku misjonarze metodystyczni i w 1842 roku katoliccy udanie wprowadzili chrześcijaństwo. Wówczas też władzę skonsolidował król Taufa’ahau, który przyjął w 1831 roku chrzest, a w 1845 roku skonsolidował władzę jako król Jerzy Tupou I. Skodyfikował on prawo, nadał konstytucję w 1875, podpisał międzynarodowe traktaty z Niemcami (1876), Wielką Brytanią (1879) i Stanami Zjednoczonymi (1888), które uznawały niepodległość państwa. Za jego rządów królestwo przyjęło współczesne symbole: flagę, herb i hymn.

    Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.Wallis i Futuna (Terytorium Wysp Wallis i Futuna, franc. Wallis-et-Futuna) – wspólnota zamorska Francji w Oceanii, obejmująca wyspy wulkaniczne Wallis oraz Futuna i Alofi (Wyspy Hoorn) oraz około 20 innych. Znajduje się w Polinezji, na północny wschód od wysp Fidżi oraz na zachód od Samoa.

    Jego następca, Jerzy Tupou II objął władzę w 1893. W wyniku rosnących napięć między europejskimi potęgami zdecydował się na podpisanie traktatu przyjaźni z Wielką Brytanią w 1900, jaki nadawał królestwu tytuł „chronionego państwa” (ang. protected state). W jego wyniku ustrój Tonga był utrzymany i rząd miał pełnię władzy na terytorium kraju, ale politykę zagraniczną prowadziła Wielka Brytania (choć wymagane były konsultacje z władzami Tonga) .

    Oceania − nazwa zbiorowa wysp Oceanu Spokojnego, które wraz z Australią tworzą odrębną część świata nazywaną Australią i Oceanią.Konstytucja (od łac. constituo, -ere – urządzać, ustanawiać, regulować) – akt prawny, określany także jako ustawa zasadnicza, która zazwyczaj ma najwyższą moc prawną w systemie źródeł prawa w państwie.

    Taki stan trwał do 1970 roku, gdy Tonga wypowiedziało traktat przyjaźni i odzyskało pełnię suwerenności, jednocześnie wstępując do Brytyjskiej Wspólnoty Narodów. Znacznie później, w 1999 królestwo wstąpiło w poczet krajów zrzeszonych w ONZ.

    W ciągu swego 41-letniego panowania król Taufaʻahau Tupou IV, który objął władzę w 1965, był wielokrotnie atakowany za zbyt silny ucisk obywateli. Pod koniec lat 80. uformował się na wyspach opozycyjny Ruch na rzecz Demokracji, który w wyborach w lutym 1993 zdobył 6 mandatów (z 9 możliwych) w 23-osobowym parlamencie.

    Japonia (jap. 日本, trb. Nihon lub Nippon) – państwo wyspiarskie usytuowane na wąskim łańcuchu wysp na zachodnim Pacyfiku, u wschodnich wybrzeży Azji, o długości 3,3 tys. km. Archipelag rozciąga się niemal południkowo (Japończycy utrzymują, że ich kraj ma kształt „trzydniowego Księżyca”) pomiędzy 45°33′ a 20°25′ stopniem szerokości północnej, od Morza Ochockiego na północy do Morza Wschodniochińskiego i Tajwanu na południu. Stolica Tokio jest usytuowana prawie dokładnie na tej samej szerokości geograficznej co Ateny, Pekin, Teheran i Waszyngton.Wybory do parlamentu Tonga w 2005 odbyły się 16 i 17 marca. Do obsadzenia w głosowaniu powszechnym było 9 na 30 miejsc w Zgromadzeniu Ustawodawczym (Fale Alea) na 3-letnią kadencję w okręgach wielomandatowych. Spośród pozostałych miejsc 9 jest obsadzanych również w drodze wyborów przez liczącą 33 osoby szlachtę.

    W sierpniu i wrześniu 2005 królestwem wstrząsnął strajk 3 tys. pracowników sektora publicznego, którzy domagali się podwyżek płac i poprawy warunków pracy. Po 44 dniach negocjacji żądania zostały spełnione. Opozycja wykorzystała jednak „bojowe” nastroje w społeczeństwie i wysunęła postulaty polityczne dotyczące demokratyzacji kraju. Po demonstracjach pod pałacem królewskim i naciskach ze strony części parlamentarzystów, król zgodził się powołać niezależną komisję, która zaproponowała zmiany ustrojowe w celu większej demokratyzacji kraju. Obecnie trwają prace nad zmianą konstytucji według projektu przedstawionego przez komisję.

    Buddyzm (inna nazwa to: sanskr. Buddha Dharma; pāli. Buddha Dhamma lub Buddha Sasana – "Nauka Przebudzonego") – nonteistyczny system filozoficzny i religijny, którego założycielem i twórcą jego podstawowych założeń był żyjący od około 560 do 480 roku p.n.e. Siddhārtha Gautama (pāli. Siddhattha Gotama), syn księcia z rodu Śākyów, władcy jednego z państw-miast w północnych Indiach. Buddyzm bywa zaliczany do religii dharmicznych oraz do religii nieteistycznych.Feleti Sevele (ur. 7 lipca 1945), premier Królestwa Tonga od 11 lutego 2006 do 22 grudnia 2010. Minister pracy, handlu i przemysłu w latach 2005-2006.

    29 lipca 2008 Pałac poinformował, że nowy król Jerzy Tupou V będzie rezygnował z atrybutów władzy absolutnej i przekaże część obowiązków premierowi. Podkomorzy królewski powiedział, że ma to na celu przygotowania monarchii do wyborów w 2010. Jednakże władca zmarł w 2012, a jego następca Tupou VI postanowił zatrzymać proces reform.

    Pentekostalizm (ruch zielonoświątkowy) – odłam chrześcijaństwa wyrosły i zakorzeniony w ewangelikalnym protestantyzmie.Wybory parlamentarne na Tonga w 1993 odbyły się 4 lutego. Wybierano 9 przedstawicieli ludu i 9 przedstawicieli szlachty do 30-osobowego Zgromadzenia Ustawodawczego na trzyletnią kadencję.

    29 sierpnia 2016 Polska nawiązała stosunki dyplomatyczne z Królestwem Tonga.

    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6]




    Warto wiedzieć że... beta

    Kościół Adwentystów Dnia Siódmego (ang. Seventh-day Adventist Church, w skrócie SDA Church) – kościół chrześcijański, wywodzący się z grona wyznań protestanckich, będących wynikiem przebudzenia adwentowego, jakie nastąpiło w pierwszej połowie XIX wieku na terenie Ameryki Północnej.
    Światowa Organizacja Zdrowia, WHO (ang. World Health Organization) – jedna z organizacji działających w ramach ONZ, zajmująca się ochroną zdrowia. Jej siedzibą jest Genewa.
    Gospodarka – całokształt działalności gospodarczej prowadzonej w danym regionie (gospodarka regionalna), kraju (gospodarka narodowa) lub na całym świecie (gospodarka światowa). Działalność ta polega na wytwarzaniu dóbr i świadczeniu usług zgodnie z potrzebami ludności. Najprostszy podział gospodarki wyróżnia trzy sektory: usługi, przemysł, rolnictwo.
    Ko e fasi ʻo e tuʻi ʻo e ʻOtu Tonga (pol. Pieśń króla wysp Tonga) – hymn państwowy Tonga. Autorem słów do muzyki Karla Gustavusa Schmitta jest Uelingatoni Ngū Tupoumalohi. Hymn przyjęto w 1874.
    Międzynarodowy Fundusz Walutowy, MFW (ang. International Monetary Fund, IMF) – międzynarodowa organizacja w ramach ONZ, zajmująca się kwestiami stabilizacji ekonomicznej na świecie. Dostarcza pomocy finansowej zadłużonym krajom członkowskim, które w zamian są zobowiązane do dokonywania reform ekonomicznych i innych działań stabilizujących.
    Banan – jadalny owoc tropikalny, z botanicznego punktu widzenia – jagoda, produkowany przez kilka gatunków roślin okrytonasiennych z rodzaju banan (Musa), najczęściej są to owoce banana zwyczajnego.
    Świadkowie Jehowy na Tonga – wspólnota 233 aktywnych Świadków Jehowy (głosicieli) na Tonga, należących do 5 zborów. W 2012 roku na dorocznej uroczystości Wieczerzy Pańskiej (Pamiątce) zebrało się 612 osób.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.058 sek.