• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Tomsk

    Przeczytaj także...
    Język rosyjski (ros. русский язык, russkij jazyk; dawniej też: język wielkoruski) – język należący do grupy języków wschodniosłowiańskich, posługuje się nim jako pierwszym językiem około 145 mln ludzi, ogółem (według różnych źródeł) 250-300 mln. Jest językiem urzędowym w Rosji, Kirgistanie i na Białorusi, natomiast w Kazachstanie jest językiem oficjalnym oraz jest jednym z pięciu języków oficjalnych a jednocześnie jednym z sześciu języków konferencyjnych Organizacji Narodów Zjednoczonych. Posługuje się pismem zwanym grażdanką, graficzną odmianą cyrylicy powstałą na skutek jej upraszczania.Tatarzy (nazwa własna: Tatarlar / Татарлар) – grupa ludów tureckich z Europy wschodniej oraz północnej Azji.
    Ukraińcy (Українці) – naród słowiański mieszkający w Europie Wschodniej, głównie w granicach Ukrainy (także w państwach sąsiednich: w Rosji, Białorusi, Polsce, Słowacji i Mołdawii), zaliczający się do Słowian wschodnich. Ukraińcy są (obok Rosjan i Białorusinów) potomkami Rusinów, zamieszkujących Ruś Kijowską .

    Tomsk (ros. Томск) – miasto w Rosji, położone na Nizinie Zachodniosyberyjskiej nad rzeką Tom (dopływ Obu), 70 km od jej ujścia do Obu, liczące 483,8 tys. mieszkańców (2002). Miasto jest ważnym ośrodkiem naukowym w którym istnieje 7 szkół wyższych, w tym najstarsza uczelnia Syberii, Narodowy Badawczy Tomski Uniwersytet Państwowy założony w 1878 roku, ośrodkiem przemysłu spożywczego, drzewnego, elektromaszynowego i chemicznego.

    Czuwasze (czuwask. чǎвашсем, ros. чуваши, tatar. Çuaşlar, Чуашлар) są narodem pochodzenia tureckiego, zamieszkującym Czuwaską Republikę Autonomiczną oraz w mniejszej liczbie sąsiednie Tatarstan i Baszkirię.Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.

    Historia[]

    Tomsk, dworzec 1904

    Miasto zostało założone w 1604 roku a w 1804 zostało stolicą guberni. Rozwinął się jako duży ośrodek handlowy, w związku z rozwojem wydobycia złota w guberniach tomskiej i jenisejskiej.

    Od XVII w. miejsce zesłania. Pod koniec XIX wieku stracił na znaczeniu w związku z tym, że ominął go szlak Kolei Transsyberyjskiej.

    Rosjanie (ros. русские / russkije) – naród wschodniosłowiański, zamieszkujący głównie Rosję oraz inne kraje byłego Związku Radzieckiego, przede wszystkim: Ukrainę, Białoruś, Kazachstan, Uzbekistan, Łotwę, Kirgistan, Estonię, Litwę, Mołdawię i Naddniestrze oraz Turkmenistan. Znaczące diaspory znajdują się w USA, Kanadzie, Wielkiej Brytanii, Brazylii i Niemczech.Tomsk I – jedna z dwóch stacji kolejowych w Tomsku, w obwodzie tomskim, w Rosji. Po wybudowaniu jej w 1896 roku nosiła nazwę Mezheninovka. Stacja z racji położenia blisko centrum miasta była bardzo popularna wśród mieszkańców dlatego też w 1909 roku Rada Miasta Tomsk postanowiła zmienić nazwę Mezheninovka na Tomsk I, a dotychczasową Tomsk na Tomsk II. Budynek dworca jest dwupiętrowy z trzema wejściami i był przebudowywany trzykrotnie. W 2004 roku, okazji czterechsetlecia miasta, zakończył się gruntowny remont, który przywrócił oryginalny, historyczny wygląd budynku.

    W grudniu 1917 powołano tu Syberyjską Dumę Obwodową.

    W latach 19181919 pod rządami Korpusu Czechosłowackiego, zdobyty przez bolszewików w grudniu 1919 roku. W 1944 stał się stolicą obwodu tomskiego. W 1966 miasto liczyło 311 tys. mieszk.

    Na północ od Tomska usytuowano tzw. Tomsk-7 (obecnie Siewiersk), zamknięte miasto, w którym dokonywano m.in. wzbogacania paliwa atomowego.

    Tomsk był jednym z miejsc, gdzie w czasie I wojny światowej i po niej, w obozach jenieckich przebywało wielu Polaków - jeńców, którzy dostali się do niewoli w mundurach niemieckich. Byli to Polacy z zaboru pruskiego, wcieleni do wojska wbrew swej woli.

    Azerbejdżanie, Azerowie (Azərbaijanca, Azərbaycan Türkləri) – tureckojęzyczny naród zamieszkujący głównie Azerbejdżan oraz północno-zachodni Iran (ostany: Azerbejdżan Wschodni i Azerbejdżan Zachodni), a także – w znacznie mniejszych skupiskach – Rosję (obecnie, ze względu na emigrację, ponad 1 milion, głównie w największych miastach), Gruzję oraz kilka państw Bliskiego Wschodu. W sumie liczy on ok. 35 mln osób (2000), choć według nieoficjalnych szacunków nawet 45 milionów (2006). Azerowie są potomkami plemion turkijskich które w XI w. zmieszały się z zamieszkującą tereny dzisiejszego Azerbejdżanu i północno-zachodniego Iranu ludnością indoeuropejską, kaukaską i semicką. Genetycznie są mieszanką ludów kaukaskich, indoeuropejskich i tureckich. Posługują się językiem azerskim, blisko spokrewnionym z tureckim. Wyznają islam szyicki (85%) i sunnicki (15%).Tom Tomsk (ros. Футбольный клуб «Томь» Томск, Futbolnyj Kłub "Tom" Tomsk) – rosyjski klub piłkarski z siedzibą w Tomsku na Syberii, występujący w rozgrywkach Rosyjskiej Premier Ligi.

    Demografia[]

    Skład narodowościowy i etniczny na przestrzeni lat na podstawie danych rosyjskich:

  • 1897:
    1. Rosjanie: 45 106 (86,39%)
    2. Żydzi: 3 016 (5,78%)
    3. Tatarzy: 1 624 (3,11%)
    4. Polacy: 1 184 (2,27%)
    5. Niemcy: 417 (0,80%)
    6. Ukraińcy: 355 (0,68%)
  • 2002:
    1. Rosjanie: 445 225 (91,26%)
    2. Tatarzy: 9 900 (2,03%)
    3. Ukraińcy: 6 681 (1,37%)
    4. Niemcy: 5 653 (1,16%)
    5. Azerowie: 2 899 (0,59%)
    6. Białorusini: 2 049 (0,42%)
    7. Ormianie: 1 530 (0,31%)
    8. Czuwasze: 1 231 (0,25%)
  • 2010:
    1. Rosjanie: 474 810 (91,76%)
    2. Tatarzy: 8 896 (1,72%)
    3. Ukraińcy: 5 093 (0,98%)
    4. Niemcy: 3 816 (0,74%)
    5. Uzbecy: 3 264 (0,63%)
    6. Azerowie: 2 894 (0,56%)
    7. Ormianie: 2 124 (0,41%)
    8. Białorusini: 1 434 (0,28%)

    Zabytki[]

    Zachowało się wiele zabytków z XIX wieku: zdobione budynki mieszkalne, budynki użyteczności publicznej, cerkiew Zmartwychwstania Pańskiego (XVIII-XIX wiek). W mieście znajduje się wiele, zabytków należących do różnych epok, w tym unikalne zabytki architektury drewnianej.

    Miasto zamknięte (ros. ЗАТО – закрытые административно-территориальные образования; ZATO - zakrytyje administratiwno-tierritorialnyje obrazowanija; pol. zamknięta struktura administracyjno-terytorialna) – określenie miasta lub osiedla o ograniczeniach w przemieszczaniu się i zamieszkaniu, szczególnie w Związku Radzieckim i obecnie Federacji Rosyjskiej. Obecnie istnieją przede wszystkim 2 rodzaje miast zamkniętych: z uwagi na znaczenie militarne i atomistykę.Polacy – naród zamieszkujący głównie obszar Rzeczypospolitej Polskiej i będący jej głównym składnikiem ludnościowym, a poza granicami Polski tworzący Polonię.

    Transport[]

    W mieście znajdują się dwie stacje kolejowe Tomsk I i Tomsk II, duży port rzeczny oraz lotnisko.

    Sport[]

  • Tom Tomsk – klub piłkarski
  • Polonica[]

    13 lipca 1920 urodził się w Tomsku polski tenisista Władysław Skonecki.

  • Cerkiew Kazańskiej Ikony Matki Bożej
  • Biały meczet
  • Uniwersytet w Tomsku
  • Dom rosyjsko-niemiecki
  • Miasta partnerskie[]

  • Stany Zjednoczone Monroe
  • Gruzja Tbilisi
  • Korea Południowa Ulsan
  • Przypisy

    Linki zewnętrzne[]

  • Tomsk (ang.)
  • Białorusini (biał. беларусы, biełarusy, ros. белорусы, biełorusy) – naród wschodniosłowiański zamieszkujący głównie tereny dzisiejszej Białorusi oraz inne kraje byłego Związku Radzieckiego, przede wszystkim Rosję, Ukrainę, Kazachstan, Łotwę i Litwę. Znaczne diaspory znajdują się również w USA, Izraelu, Kanadzie, Brazylii i Polsce.Korpus Czechosłowacki, Legion Czechosłowacki – formacja wojskowa utworzona w Rosji carskiej w trakcie I wojny światowej, złożona z jeńców oraz dezerterów narodowości czeskiej i słowackiej z armii austro-węgierskiej, walcząca w wojnie domowej w Rosji.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Tbilisi (gruz. თბილისი, w latach 1845-1936 Tyflis) – stolica i największe miasto Gruzji położone nad rzeką Kurą, zamieszkane przez 1,15 mln osób (aglomeracja 1,5 mln mieszkańców, 2010). Jest głównym kulturalnym, naukowym (Akademia Nauk, Biblioteka Narodowa i liczne uczelnie) i przemysłowym (m.in. produkcja lokomotyw) ośrodkiem Gruzji.
    Gruzja (gruz. საქართველო, Sakartwelo) – państwo w Azji na Kaukazie Południowym (Zakaukaziu). Obszar 69,7 tys. km². Graniczy na północy z Rosją, na wschodzie z Azerbejdżanem, a na południu z Armenią i Turcją; zachodnią granicę kraju wyznacza wybrzeże Morza Czarnego. Stolicą Gruzji jest Tbilisi, przy czym od 2012 r. siedzibą parlamentu jest Kutaisi, a sądu konstytucyjnego Batumi.
    Monroe – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Michigan, w hrabstwie Monroe. liczba ludności wynosiła 20,733 w 2010 roku.
    Syberyjska Duma Obwodowa (ros. Сибирская Областная Дума) – antybolszewicki organ administracji regionalnej (duma), powołany w grudniu 1917 w Tomsku w czasie wojny domowej w Rosji.
    Komunistyczna Partia Związku Radzieckiego (KPZR, ros. Коммунистическая партия Советского Союза – КПСС) – ostatnia nazwa założonej w 1903 partii komunistycznej, rządzącej w RFSRR i ZSRR od 1917 do 1991 (1903-1912 SDPRR, Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza Rosji, frakcja bolszewików; 1912-1918 SDPRR(b), Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza Rosji (bolszewików); 1918-1925 RPK(b), Rosyjska Partia Komunistyczna (bolszewików); 1925-1952 WKP(b), Wszechzwiązkowa Partia Komunistyczna (bolszewików)). Formalnie centralną instancją partii był Komitet Centralny (KC), największą zaś realną władzę posiadało jego Biuro Polityczne i Sekretariat Komitetu Centralnego na czele z sekretarzem generalnym. Generalny sekretarz KC był przywódcą całej partii. Sekretariatowi KC podlegały wydziały Komitetu Centralnego, oparte na zasadzie funkcjonalnej i pełniące funkcje ministerstw. W okresie istnienia ZSRR partia miała też swoje republikańskie sekcje (komunistyczne partie republik związkowych ZSRR) z wyjątkiem (do 1990) Rosji. Kontrolowała też większość innych partii komunistycznych na świecie, zarówno formalnie poprzez organizacje międzynarodowe (np. Komintern, Kominform), jak i nieformalnie w wyniku faktycznego zwierzchnictwa ZSRR nad częścią z państw oraz sponsorowania i utrzymywania kontaktów w pozostałych przez Wydział Zagraniczny Komitetu Centralnego i radziecki wywiad (INO NKWD i GRU).
    Kolej transsyberyjska (ros. Транссибирская магистраль, Транссиб) – sieć linii kolejowych głównie w azjatyckiej części Rosji wybudowana w latach 1891-1916.
    Cerkiew Zmartwychwstania Pańskiego w Tomsku – prawosławna cerkiew w Tomsku, w jurysdykcji eparchii tomskiej Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.029 sek.