• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Tiofosforany

    Przeczytaj także...
    Rentgenografia strukturalna – technika analityczna używana w krystalografii i chemii. W krystalografii jest stosowana w celu ustalenia wymiarów i geometrii komórki elementarnej tworzącej daną sieć krystaliczną. W chemii metoda ta umożliwia dokładne ustalenie struktury związków chemicznych tworzących analizowane kryształy.Sole – związki chemiczne powstałe w wyniku całkowitego lub częściowego zastąpienia w kwasach atomów wodoru innymi atomami, bądź grupami o właściwościach elektrofilowych, np. kationy metali, jony amonowe i inne postaci XR4 (gdzie X = {N, P, As, ...}, R - dowolna grupa organiczna) itp. Sole znalazły liczne zastosowania jako nawozy sztuczne, w budownictwie, komunikacji, przemyśle spożywczym i wielu innych. Sole występują w przyrodzie, jako minerały lub w organizmach żywych w roztworach płynów ustrojowych.
    Wydawnictwa Naukowo-Techniczne (WNT) – polskie wydawnictwo założone w 1949 z siedzibą w Warszawie, do 1961 działało pod firmą Państwowe Wydawnictwa Techniczne.
    Model anionu monotiofosforanowego.
    Atomy tlenu czerwone, atom siarki żółty, atom fosforu pomarańczowy
    Model anionu ditiofosforanu dietylu na podstawie badań rengenograficznych soli amonowej

    Tiofosforanyzwiązki chemiczne, w ogólnym ujęciu sole i estry kwasów tiofosforowych, zawierające aniony o ogólnym wzorze PS4−xOx (x = 0–3). Są pochodnymi fosforanów, w których co najmniej jeden atom tlenu został zastąpiony atomem siarki. Aniony tiofosforanowe mają budowę tetraedryczną z atomem fosforu w środku tetraedru.

    PMID (ang. PubMed Identifier, PubMed Unique Identifier) – unikatowy identyfikator przypisany do każdego artykułu naukowego bazy PubMed.Enzymy – wielkocząsteczkowe, w większości białkowe, katalizatory przyspieszające specyficzne reakcje chemiczne poprzez obniżenie ich energii aktywacji.

    W zależności od liczby atomów siarki wyróżnia się:

  • monotiofosforany (lub tiofosforany), X3PO3S
  • ditiofosforany, X3PO2S2
  • tritiofosforany, X3POS3
  • tetratiofosforany, X3PS4
  • gdzie X jest dowolną grupą organiczną lub kationem jednowartościowym.

    Znaczenie praktyczne mają mono- i ditiofosforany, przy większej zawartości siarki związki rozkładają się w roztworze do niższych pochodnych. Wiele insektycydów (np. amiton, diazinon, fenitrotion, kumafos) to triestry kwasu tiofosforowego. Tiofosforanowe analogi nukleotydów wykorzystywane są w biochemii, m.in. w badaniach strukturalnych i mechanistycznych nad enzymami (pionierem tych badań był w latach 60. i 70. XX w. niemiecki chemik Fritz Eckstein). Analogi oligonukleotydów zawierające internukleotydowe wiązania tiofosforanowe wykazują znaczną odporność na degradację enzymatyczną i są stosowane w terapii antysensowej.

    Czworościan foremny (gr. tetraedr) – czworościan, którego ściany są identycznymi trójkątami równobocznymi. Jeden z pięciu wielościanów foremnych. Posiada 6 krawędzi i 4 wierzchołki. Czworościan foremny jest przykładem trójwymiarowego sympleksu. Czworościan foremny jest dualny do samego siebie. Kanoniczne współrzędne wierzchołków czworościanu to (1, 1, 1), (–1, –1, 1), (–1, 1, –1) i (1, –1, –1).Amiton (BSI) – fosforoorganiczny związek chemiczny, silny insektycyd. Potencjalny paralityczno-drgawkowy bojowy środek trujący zbliżony budową do związków V.

    Uwagi

    1. Nazwa „tiofosforany” często dotyczy monotiofosforanów.

    Przypisy

    1. Andrzej Okuniewski, Barbara Becker. Ammonium O,O′-diethyl dithiophosphate. „Acta Cryst. E”. 67 (7), s. o1749-o1750, 2011. DOI: 10.1107/S1600536811022811. 
    2. Encyklopedia techniki CHEMIA. Warszawa: WNT, 1965.
    3. Eckstein, Fritz. Nucleoside Phosphorothioates. „Journal of the American Chemical Society”. 88 (18), s. 4292-4294, 1966. DOI: 10.1021/ja00970a054. 
    4. Eckstein, Fritz. Phosphorothioate analogs of nucleotides. „Accounts of Chemical Research”. 12 (6), s. 204-210, 1979. DOI: 10.1021/ar50138a003. 
    5. F. Eckstein. Phosphorothioate oligodeoxynucleotides: what is their origin and what is unique about them?. „Antisense Nucleic Acid Drug Dev”. 10 (2), s. 117-121, 2000. DOI: 10.1089/oli.1.2000.10.117. PMID: 10805163. 
    6. Alvarez-Salas, Luis M.. Nucleic Acids as Therapeutic Agents. „Current Topics in Medicinal Chemistry”. 8 (15), s. 1379-1404, 2008. 
    Insektycydy, środki owadobójcze (łac. insecta – owady, caedo – zabijam) – substancje z grupy pestycydów używane do zwalczania szkodników w uprawach rolnych, lasach, w magazynach z żywnością, a także w mieszkaniach. Zależnie od składu chemicznego insektycydy zabijają owady lub jedynie ograniczają ich rozród, co również wpływa na ilość owadów.Kumafos – organiczny związek chemiczny, insektycyd organofosforanowy należący do grupy estrów kwasu tiofosforowego.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Diazinon – organiczny związek chemiczny, triester kwasu tiofosforowego. Inhibitor cholinoesterazy, środek insektobójczy. Stosowany jako składnik preparatów do zwalczania pcheł.
    Fosfor (P, gr. phosphoros ‘niosący światło’, łac. phosphorus) – pierwiastek chemiczny, niemetal. Jedynym stabilnym izotopem fosforu jest P.
    Tlen (O, łac. oxygenium) – pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 8, niemetal z grupy tlenowców w układzie okresowym.
    Biochemia (zob. bio) – nauka zajmująca się chemią w organizmach żywych, a w szczególności biosyntezą, strukturą, stężeniem, funkcjami (w tym skutkami niedoboru oraz nadmiaru) i przemianami substancji chemicznych w organizmach (z uwzględnieniem aspektów energetycznych).
    Fosforany (nazwa systematyczna: tetraoksydofosforany(3−); w systemie Stocka: ortofosforany(V)) – związki chemiczne, pochodne kwasu fosforowego. Nazwa obejmuje zarówno sole, jak i estry kwasu fosforowego. W ogólniejszym ujęciu nazwa "fosforany" może dotyczyć także pochodnych innych kwasów fosforowych, m.in. metafosforanów i pirofosforanów.
    DOI (ang. digital object identifier – cyfrowy identyfikator dokumentu elektronicznego) – identyfikator dokumentu elektronicznego, który w odróżnieniu od identyfikatorów URL nie zależy od fizycznej lokalizacji dokumentu, lecz jest do niego na stałe przypisany.
    Fenitrotion – organiczny związek chemiczny będący insektycydem z grupy związków fosforoorganicznych. Wchodzi w skład preparatów owadobójczych. Jest szkodliwy dla człowieka, obniża aktywność esterazy cholinowej krwi.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.02 sek.