• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Terroryzm



    Podstrony: [1] 2 [3] [4] [5]
    Przeczytaj także...
    Tamilskie Tygrysy (Tygrysy Wyzwolenia Tamilskiego Ilamu, LTTE) − organizacja tamilska żądająca utworzenia w północnej części Sri Lanki niepodległego państwa tamilskiego Ilamu. Powstała w 1976 roku i prowadziła działalność do końca wojny domowej na Sri Lance w 2009 roku. Jej przywódcą był Velupillai Prabhakaran.Narodowy socjalizm (niem. Nationalsozialismus), nazizm (skrót od Nationalsozialismus), czasem określany również jako hitleryzm (od nazwiska Adolfa Hitlera) – rasistowska, antykomunistyczna i antysemicka ideologia Niemieckiej Narodowosocjalistycznej Partii Robotników (NSDAP). Niemiecka skrajna odmiana faszyzmu, opierająca się na biologicznym rasizmie, w szczególności na antysemityzmie, czerpiąca z haseł zarówno nacjonalistycznych, jak i socjalnych, trudna do jednoznacznego uplasowania na klasycznej osi prawica-lewica. Ideologia państwowa w czasie sprawowania władzy w totalitarnych Niemczech przez NSDAP w latach 1933-1945.
    Kontrowersje wokół definicji[edytuj kod]

    Kłopoty z określeniem co jest, a co nie jest terroryzmem, wynikają w dużej mierze z silnych związków tej tematyki z polityką. Wciąż nie są rozstrzygnięte następujące pytania: czy terroryzmem jest zbrojne atakowanie polityków bądź funkcjonariuszy policji, czy w niektórych sytuacjach terroryzm może być usprawiedliwiony?, czy można mówić o terroryzmie stosowanym przez państwo? Opinie wyrażane w tych kwestiach są zawsze uzależnione od przekonań moralnych oraz poglądów politycznych obywateli, zazwyczaj kształtowanych przez media.

    Terror (łac., dosł. strach, groza), stosowanie przemocy, gwałtu, ucisku, okrucieństwa w celu zastraszenia, zniszczenia przeciwnika; okrutne, krwawe rządy.Timothy McVeigh (ur. 23 kwietnia 1968 w Pendleton, zm. 11 czerwca 2001 w więzieniu federalnym w Terre Haute, Indiana) – główny sprawca zamachu z dnia 19 kwietnia 1995 r. na biura władz federalnych w Oklahoma City, w którym śmierć poniosło 168 osób, w tym 19 dzieci.

    Przykładem może być baskijska ETA. Dla niektórych Basków jest to organizacja narodowowyzwoleńcza, która walczy z rządem hiszpańskim o wolność Kraju Basków. Natomiast dla zwolenników dwóch największych partii hiszpańskich: Partii Ludowej i Hiszpańskiej Socjalistycznej Partii Robotniczej, jest to organizacja terrorystyczna, która zajmuje się głównie mordowaniem i wymuszaniem pieniędzy. Poglądy zwolenników rządzącej Krajem Basków Baskijskiej Partii Nacjonalistycznej i wielu innych ugrupowań politycznych w tej kwestii są umiarkowane. Podziały te wpływają oczywiście na ocenę działalności ETA i samego pojęcia terroryzmu. Dla zwolenników ETA zabicie lokalnego polityka rządzącego Hiszpanią ugrupowania jest usprawiedliwionym działaniem w ramach prowadzonej walki o niepodległość. Dla większości Hiszpanów jest to jednak niczym nieusprawiedliwiony mord. Jedni mówią o walce o wolność, drudzy o terroryzmie. W sposób oczywisty uniemożliwia to stworzenie zadowalającej wszystkich definicji terroryzmu.

    Kraj Basków (dawniej także: Baskonia; bask. Euskadi, Euskal Herria, hiszp. País Vasco; nazwa oficjalna: Euskal Autonomia Erkidegoa - Comunidad Autónoma Vasca) – wspólnota autonomiczna w północnej Hiszpanii, położona nad Zatoką Biskajską. Tworzą ją prowincje: Gipuzkoa/Guipúzcoa, Bizkaia/Vizcaya i Araba/Álava. Zajmuje ona powierzchnię 7,3 tys. km². W roku 2001 zamieszkiwało ją w sumie około 2,1 mln ludzi. Najwięcej Basków mieszka w prowincjach Bizkaia i Gipuzkoa. Stolicą wspólnoty jest Vitoria-Gasteiz. Od zachodu graniczy z Kantabrią i Kastylią i Leonem, od południa z La Rioją i od wschodu z Nawarrą.Islamska Armia Ocalenia, Islamic Salvation Army (AIS), Armé Islamique du Salut, zbrojne skrzydło fundamentalistycznego Islamskiego Frontu Ocalenia powstałe w 1991 r., aktywne w latach 1993-1999.

    Jeszcze ostrzej widać problem na przykładzie Izraela. Dla wielu osób działania Hamasu i Dżihadu są terroryzmem. Dla innych są nim działania armii izraelskiej, ale nie działania palestyńskich grup zbrojnych. Niektórzy uważają, że postępowanie obu stron konfliktu można określić jako terroryzm. Dla jednych terroryzmem będzie wysadzenie kawiarni pełnej cywilów, ale nie atak na autobus wiozących żołnierzy. Inni uznają atak na ów autobus terroryzmem, podobnie jak atak na kawiarnię. Jeszcze inni stwierdzą, że żaden z tych czynów nie jest terroryzmem, ale jest nim burzenie palestyńskich domów przez izraelskie spychacze.

    Al-Fatah (arab فتح; akronim od nazwy Harakat al-Tahrir al-Watani al-Filastini; arab حركة التحرير الوطني الفلسطيني, dosłownie: „Ruch Wyzwolenia Narodowego Palestyny”) – jedna z największych palestyńskich partii politycznych i największa frakcja Organizacji Wyzwolenia Palestyny. Na scenie polityki w Autonomii Palestyńskiej zajmuje pozycję centrolewicową.Animal Liberation Front (ALF) – uznawana przez rząd USA za terrorystyczną, międzynarodowa organizacja walcząca o prawa zwierząt.

    Kolejny problem powstaje na arenie międzynarodowej. Czy na przykład naloty powietrzne są terroryzmem? Wiele osób uznaje za ataki terrorystyczne nalot na Drezno w 1945 roku, naloty na Jugosławię w roku 1999, bądź atak armii i lotnictwa Izraela na Strefę Gazy na przełomie lat 2008/2009. Inni stwierdzą, że są to zwykłe działania wojenne. Trudno jest dojść w tej sprawie do porozumienia, definicja „terroryzmu” zawsze będzie budzić kontrowersje.

    Język grecki, greka (starogr. dialekt attycki Ἑλληνικὴ γλῶττα, Hellenikè glõtta; nowogr. Ελληνική γλώσσα, Ellinikí glóssa lub Ελληνικά, Elliniká) – język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi. Język grecki jest jedynym językiem z helleńskich naturalnych, który nie wymarł.Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.

    Jeszcze jeden problem z terroryzmem pojawił się po rozpoczęciu przez USA wojny z terroryzmem. Mnóstwo osób uważa obecnie, że oskarżenie o terroryzm jest wytrychem do realizacji własnych celów (np. opanowania złóż ropy, likwidacji opozycji itd.). Oskarżenie o terroryzm czy zbrojne ataki terrorystyczne jest często stosowane dla zdyskredytowania wroga oraz jako przyczyna do rozpoczęcia wojny (m.in. przed atakiem Niemiec na Polskę w 1939 r., przed atakiem USA na Irak, przed atakiem Rosji na Czeczenię itp.) Innym przykładem jest np. rząd chiński, który notorycznie oskarża rodzimych dysydentów, członków ugrupowania Falun Gong i politycznych aktywistów tybetańskich o terroryzm, mimo że nie mają oni nawet broni.

    Combat 18 lub C18 – brytyjska organizacja terrorystyczna utworzona przez neonazistowską organizację Krew i Honor (ang. Blood & Honour) w 1992 r. w wyniku porozumienia między Brytyjską Partią Narodową, a bojówkami kibiców takimi jak Chelsea Headhunters.Biesłan (ros. Беслан) − miasto w Rosji, w Osetii Północnej, w pobliżu granicy z Inguszetią. Trzecie co do wielkości miasto w Osetii Północnej, po Władykaukazie i Mozdoku. Leży 15 km od Władykaukazu. Ważny węzeł kolejowy na linii Rostów nad Donem – Baku. Przemysł rolno-spożywczy, przede wszystkim przetwórstwo zboża.

    Z powodów trudności, jakie sprawia właściwe (obiektywne) zdefiniowanie pojęcia „terroryzmu”, organizacje zajmujące się działalnością terrorystyczną zazwyczaj określa się mianem „zbrojnych organizacji uznawanych za terrorystyczne” – nie zaś „organizacji terrorystycznych”.

    Rodzaje terroryzmu[edytuj kod]

    Znawcy przedmiotu dzielą terroryzm ze względu na jego motywację (polityczny, kryminalny) oraz ze względu na modus operandi (indywidualny i zbiorowy).

    Ku Klux Klan (KKK) – organizacja rasistowska, utworzona w miejscowości Pulaski w Stanach Zjednoczonych, częściowo zakonspirowana, walcząca o utrzymanie supremacji białych w USA i dążąca do ograniczenia praw Afroamerykanów, Żydów oraz katolików (mimo iż jego członkowie uważali KKK za stowarzyszenie chrześcijańskie), zorganizowane na wzór tajnego stowarzyszenia. Powstała w XIX wieku (po wojnie secesyjnej), reaktywowana w 1915 roku, w szczytowym momencie posiadała ok. 4 mln członków w całych Stanach Zjednoczonych. Począwszy od lat 30. popularność KKK zaczęła jednak gwałtownie spadać i w konsekwencji w 1944 roku organizacja została rozwiązana. Po II wojnie światowej ruch zaczął się odradzać, ale w znacznie bardziej ograniczonej formie. Z powodu dopuszczania się przemocy na tle rasowym i religijnym był zwalczany przez Kongres Stanów Zjednoczonych i władze federalne. Na przełomie XX i XXI wieku składał się z szeregu marginalnych i niezależnie od siebie działających organizacji. Można więc mówić w perspektywie historycznej o co najmniej trzech Ku-Klux-Klanach, niezależnych i nie zachowujących ciągłości swojej historii.Frakcja Czerwonej Armii (niem. Rote Armee Fraktion, w skrócie RAF), zwana też Grupą Baader-Meinhof – zachodnioniemiecka, skrajnie lewicowa organizacja terrorystyczna, ideologicznie odwołująca się do maoizmu, marksizmu i nowej lewicy. Działała od początku lat 70. do 1998 roku, kiedy to ogłosiła swoje samorozwiązanie.

    Większość z powszechnie znanych organizacji zajmujących się terroryzmem, uprawiała i uprawia terroryzm polityczny. Ma on na celu zmianę ekipy rządzącej, zmianę systemu politycznego, wymuszenie wprowadzenia pewnych rozwiązań prawnych, bądź oderwanie części terytorium od danego państwa i założenie nowego państwa lub przyłączenie go do już istniejącego. Z tego względu wyróżniamy terroryzm lewicowy, prawicowy, narodowowyzwoleńczy, religijny i terroryzm ruchów społecznych.

    Tybetański Region Autonomiczny, Tybet (tyb.: བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་, Wylie: Bod-rang-skyong-ljongs, ZWPY: Poi Ranggyong Jong; chiń.: 西藏自治区; pinyin: Xīzàng Zìzhìqū) – region autonomiczny Chińskiej Republiki Ludowej ze stolicą w Lhasie. Powstał w 1965 roku w wyniku połączenia dotychczasowego regionu Tybet i terytorium Qamdo. Obejmuje jednak jedynie 1,2 z 2,5 mln km² terytorium historycznego Tybetu.Hamas (arab. حماس, dosłownie „Zapał”, „Entuzjazm”, ale też akronim حركة المقاومة الاسلام Harakat al-Muqāwamah al-Islāmīja – Islamski Ruch Oporu) to radykalna islamska organizacja, która stała się aktywna we wczesnych etapach Intifady, działała przede wszystkim w Strefie Gazy, ale też na Zachodnim Brzegu. Przez większość państw i organizacji zachodnich, w tym Unię Europejską i Stany Zjednoczone, uznana jest za organizację terrorystyczną. Hamas grał największą rolę w gwałtownej fundamentalistycznej działalności wywrotowej zarówno przeciw Izraelczykom, jak i Arabom, którzy „odeszli z pola walki z syjonizmem” (gł. porozumienie pokojowe pomiędzy Egiptem a Izraelem w Camp David z 1978 r.) W jego początkowym okresie, ruch został zdominowany przez ludzi identyfikowanych z Bractwem Muzułmańskim.

    Terroryzm lewicowy reprezentowały w latach 80. takie organizacje jak włoskie Brigate Rosse i niemiecka Rote Armee Fraktion; współcześnie najaktywniejsi są anarchiści-insurekcjoniści (np. greckie Konspiracyjne Komórki Ognia).

    Przykładami terroryzmu prawicowego są zamachy „samotnych wilków” Timothy’ego McVeigha, Davida Copelanda i Andersa Breivika; natomiast zorganizowany charakter miała działalność Combat 18 (zob.terroryzm skrajnie prawicowy).

    Liczne są narodowo-separatystyczne organizacje terrorystyczne – zaliczyć tu można czeczeńskich bojowników Republiki Iczkerii, baskijską ETA, Tamilskie Tygrysy, Partię Pracujących Kurdystanu. Terroryzm Irlandzkiej Armii Republikańskiej i Armii Wyzwolenia Kosowa miał natomiast charakter narodowo-irredentystyczny.

    Aleksander II Nikołajewicz, ros. Александр II Николаевич (ur. 29 kwietnia 1818 w Moskwie, zm. 13 marca 1881 w Petersburgu) – cesarz Wszechrusi, król Polski i wielki książę Finlandii oraz wielki książę Litwy w latach 1855-1881, syn Mikołaja I (1825-1855) z dynastii Romanowów i Charlotty Hohenzollern (1798-1860), księżniczki pruskiej, która po przejściu na prawosławie przyjęła imię Aleksandra Fiodorowna.Żelazna Gwardia (rum. Garda de Fier) - organizacja polityczna działająca w Rumunii w latach 1930-1941. Założona przez C. Z. Codreanu, początkowo jako formacja paramilitarna Legionu Michała Archanioła (rum. Legiunea Arhanghelul Mihail), działającego od 1927.

    W ostatnich latach na czoło wysunął się terroryzm fundamentalistów religijnych, przede wszystkim muzułmańskich (Al-Kaida, Hezbollah, Hamas, Dżihad Islamski), ale też żydowskich (Kach), chrześcijańskich (Army of God w USA) i hinduistycznych (Narodowe Stowarzyszenie Ochotników).

    Coraz większe znaczenie ma terroryzm nowych ruchów społecznych, zwłaszcza ekologicznego (Earth Liberation Front) i praw zwierząt (Animal Liberation Front) – choć sami działacze tych ruchów odrzucają zarzut terroryzmu zawężając go do bezpośrednich ataków przeciw ludziom.

    Organizacja Consul (niem. Organisation Consul, O.C.) – niemiecka organizacja tajna o profilu skrajnie prawicowym, działająca w latach 1921-1922.Organizacja Bojowa Polskiej Partii Socjalistycznej (OB PPS) – utworzona przez Polską Partię Socjalistyczną w kwietniu 1904 i działająca do 1911 struktura zbrojna mająca na celu ochronę działalności rewolucyjnej PPS, jej demonstracji i spotkań. Przeprowadzała też szereg akcji zbrojnych, likwidując funkcjonariuszy i współpracowników rosyjskich władz okupacyjnych Królestwa Polskiego, dokonując licznych ekspropriacji na potrzeby działalności niepodległościowej i rewolucyjnej. W szczytowym okresie liczyła ok. 6500 bojowców.

    Grupy uprawiające terroryzm polityczny bardzo często zajmują się również terroryzmem kryminalnym, dochodami z którego finansują działalność polityczną. Niektóre z tych grup przechodzą coraz wyraźniej od terroryzmu politycznego ku kryminalnemu, ewoluując w zwykłą zorganizowaną grupę przestępczą. Cechą charakterystyczną terroryzmu kryminalnego jest natomiast fakt, iż terrorysta działa z pobudek materialnych, a nie ideowych. Do podstawowego zestawu tego typu działań należą porwania dla okupu, niszczenie mienia, sabotaż oraz szantaż.

    Antyterroryzm - całokształt działań o charakterze ochronnym, mających na celu zmniejszenie prawdopodobieństwa zaistnienia zamachu terrorystycznego oraz minimalizację jego skutków. Obejmuje ochronę osób i mienia, przygotowanie planów działania w sytuacji kryzysowej, zabezpieczenie sił i środków w celu udzielenia pomocy oraz okreslenie i ocenę możliwych zagrożeń.Liczba ludności – liczba osób zamieszkujących dany obszar (np. jednostkę osadniczą, jednostkę administracyjną, państwo, kontynent itp.) w danym momencie.

    W zakresie modus operandi można wyróżnić dwa modele struktury organizacyjnej: scentralizowana organizacja typu militarnego (IRA, Czerwone Brygady, Tamilskie Tygrysy) lub opór niekierowany: zdecentralizowana sieć autonomicznych komórek.

    Podział na terroryzm indywidualny i zbiorowy służy określeniu, czy przedmiotem ataku terrorystycznego staje się konkretna osoba, czy też przypadkowa zbiorowość. W wypadku zabójstwa konkretnego polityka czy porwania biznesmena mówimy o terroryzmie indywidualnym, którego ofiara jest ściśle określona. Jednak większość ataków terrorystycznych motywowanych politycznie jest przejawem terroryzmu zbiorowego, którego ofiarami padają przypadkowe osoby. Rzut oka na historię terroryzmu pozwala zauważyć, iż coraz więcej aktów terroru to przykłady terroryzmu zbiorowego. Przyczyna tkwi zapewne zarówno w rozwoju techniki (jeden zamachowiec może obecnie zabić wiele osób), jak i w tym, że w coraz większej liczbie krajów system rządów opiera się na demokracji przedstawicielskiej, co oznacza, iż zabicie nawet kilku funkcjonariuszy państwowych nie powoduje większych perturbacji w funkcjonowaniu całego aparatu władzy.

    Kach (hebr. כ"ך tylko w ten sposób) – organizacja żydowska założona przez Meira Kahanego. Amerykański Departament Stanu, Unia Europejska i rząd Izraela zaliczają tę organizację do organizacji terrorystycznych.Rotfrontkämpferbund (RFB, Der Rote Frontkämpferbund) – paramilitarna formacja powstała z inicjatywy Komunistycznej Partii Niemiec w roku 1924. Na jej czele stał Ernst Thalmann. Zawołaniem bojowników było hasło: "Rot Front", pismem Die Rote Front, młodzieżową odnogą Rote Jungfront.

    O ile dla niektórych ugrupowań (np. talibowie) zamachy terrorystyczne pełnią tylko funkcję uboczną, pomocniczą w stosunku do działań typu partyzanckiego, to dla innych (IRA, RAF) stanowiły podstawową metodę działalności.

    Specyficzną formą terroryzmu jest terroryzm państwowy polegający na pozaprawnych działaniach (np. zabójstwa bez sądu, zob. selektywna eliminacja) dokonywanych skrycie zarówno na terenie własnego kraju (Szwadron śmierci), jak i poza jego granicami.

    Historia terroryzmu[edytuj kod]

    Akty terroru indywidualnego (skrytobójstwa) były używane od początków historii ludzkości. O stosowaniu terroryzmu można mówić np. w przypadku antycznej Grecji, gdzie zabójstwo tyrana uważano za usprawiedliwione. Seneka wprost stwierdził, iż dla bogów nie ma milszej ofiary, niż krew tyrana. Przykładem skrytobójstwa było zabicie Juliusza Cezara przez spiskowców 15 marca 44 r. p.n.e. W Izraelu w I w. n.e. skrytobójstwem posługiwały się antyrzymskie stronnictwa zelotów i sykariuszy. W okresie od XI do XIII wieku na Bliskim Wschodzie systematycznie stosowali terror asasyni (hasziszijun) – izmaelicka sekta specjalizująca się w skrytobójczych zamachach. W średniowieczu teorię uzasadniającą zabójstwo tyrana stworzył Jan z Salisbury a rozwinęli ją w XVI w. monarchomachowie.

    Karbonariusze (węglarze, zakon węglarzy, dobrzy kuzyni) – członkowie jednego z tajnych stowarzyszeń rewolucyjnych przeciw absolutyzmowi w Europie założonych w I połowie XIX wieku. Odegrali dużą rolę w procesie jednoczenia Włoch.Rashtriya Swayamsevak Sangh (hindi: राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघ , Krajowy Korpus Ochotników , skrót RSS) – indyjska organizacja nacjonalistyczna popierająca stereotypy etniczne m.in. wobec muzułmanów. Oskarżana przez międzynarodowe organizacje praw człowieka o zachęcanie i udział w pogromie w Gujaracie w 2002.

    Pojęcie „terroru” pojawiło się podczas rewolucji francuskiej – tak nazywano okres rządów Komitetu Bezpieczeństwa Publicznego a zasiadających w komitecie jakobinów zwano „terrorystami”. Słowo to oznaczało wówczas formę rządów polegającą na praktyce stosowania krwawych represji. Później stworzono pojęcie „terroru indywidualnego”, którym nazwano ataki opozycjonistów skierowane przeciwko przedstawicielom aparatu państwowego i klasy panującej.

    Szwadron śmierci to grupa paramilitarna, zazwyczaj złożona z byłych lub obecnych członków sił zbrojnych, sił policyjnych i agentów służb specjalnych oraz kryminalistów zajmująca się zabijaniem ludzi na zlecenie rządu lub instytucji państwowych. Od grup przestępczych i terrorystycznych różni się tym, iż działa najczęściej za cichym przyzwoleniem lub nawet z pomocą kraju na którego terenie wykonuje swoje zadania. Szwadrony śmierci najbardziej rozpowszechniły się w Ameryce Łacińskiej służąc do zwalczania wszelkiej opozycji politycznej w tym także partyzantki i terrorystów. Jednak najczęściej ofiarami tych grup paramilitarnych padali ludzie niewygodni dla rządzących lub prowadzący aktywną krytykę władz jak dziennikarze, intelektualiści, studenci, księża, działacze społeczni, związkowcy i obrońcy praw człowieka.Opór niekierowany (ang. leaderless resistance) – strategia organizacji terrorystycznych nowego typu. W tej strategii nie istnieje centralny ośrodek dyspozycyjny, a komórki organizacyjne stanowią luźno powiązaną sieć o pełnej autonomii w zakresie tak planowania, jak wykonawstwa. Taka struktura zapewnia sieci terrorystycznej dużą elastyczność i odporność na ciosy państwa. Twórcą strategii oporu niekierowanego był płk Ulius Louis Amoss (1875-1961), którego koncepcję spopularyzował działacz skrajnej prawicy Louis Beam w eseju „Leaderless Resistance” (1983). Punktem wyjścia koncepcji ON było założenie, że rząd przy pomocy współczesnej techniki jest w stanie skutecznie monitorować, infiltrować i paraliżować wszelką zorganizowaną działalność wywrotową. Odpowiedzią miał być system organizacyjny oparty na strukturze komórkowej, w którym wszystkie jednostki i komórki operują niezależnie od siebie. Warunkiem funkcjonowania takiej struktury jest jednolitość światopoglądu sprawiająca, że uczestnicy ruchu reagują w taki sam sposób w podobnych sytuacjach”. Ruch ON składa się z wyspecjalizowanych jednostek o różnych funkcjach (tworzenie i propagowanie ideologii, wywiad, szkolenie, informacja o akcjach, pomoc więźniom, finansowanie, akcje terrorystyczne), łączność między nimi zapewniają oficjalne i ukryte środki komunikacji (przede wszystkim Internet). Strategię ON stosują ugrupowania skrajnej prawicy (np. White Aryan Resistance), anarchiści (insurekcjoniści), Zapatystowska Armia Wyzwolenia Narodowego, radykalni ekologiści i islamiści. Odmianą strategii ON jest taktyka działającego w pojedynkę Samotnego Wilka (Lonely Wolf) stosowana np. przez prawicowego terrorystę Davida Copelanda w Wielkiej Brytanii w 1999 roku czy islamistę Mohammeda Meraha we Francji w 2012 roku.

    W XIX wieku terroryzm indywidualny stosowały głównie ugrupowania niepodległościowe we Włoszech (karbonariusze) i Irlandii (fenianie), a także w czasie powstania styczniowego w Polsce (sztyletnicy). Pod koniec tego stulecia nasilił się terroryzm lewicowy stosowany przez narodników w Rosji (m.in. zamachy na cara Aleksandra II, który ostatecznie zginął w zamachu od bomby rzuconej przez Ignacego Hryniewieckiego w 1881 roku) i anarchistów (np. 1901 roku Leon Czołgosz zastrzelił prezydenta USA McKinleya). Na ziemiach polskich działalność terrorystyczną prowadziła Organizacja Bojowa Polskiej Partii Socjalistycznej. Istniały też prawicowe organizacje terrorystyczne jak Ku-Klux-Klan. Zamach na życie następcy tronu Austro-Węgier arcyksięcia Franciszka Ferdynanda dokonany przez serbską organizację narodowowyzwoleńczą Czarna Ręka stał się bezpośrednim powodem wybuchu I wojny światowej.

    ETA (bask. Euskadi Ta Askatasuna — Baskonia i Wolność) — baskijska organizacja polityczna walcząca o niepodległość metodami zbrojnymi. Celem było proklamowanie Baskonii. Założona 31 lipca 1959 roku przez radykalnych działaczy Nacjonalistycznej Partii Basków (PNV); działa głównie na terytorium Hiszpanii. Od 1968 roku w atakach o charakterze terrorystycznym, które przypisuje się ETA zginęło 858 osób. Wśród nich większość stanowili wojskowi, członkowie Gwardii Cywilnej i policjanci a pozostali to politycy, sędziowie i prokuratorzy identyfikowani jako część państwowego aparatu przemocy. Wśród ofiar organizacji byli również przypadkowi cywile. 20 października 2011 ETA ogłosiła definitywnie zakończenie walki zbrojnej.Lohamei Herut Israel (hebr. Bojownicy o Wolność Izraela, לוחמי חירות ישראל) w skrócie Lehi (לח”י) – radykalna, kontrowersyjna zbrojna organizacja syjonistyczna działająca w latach 1940-1948 w Palestynie, stosująca w swojej działalności metody terrorystyczne.

    W okresie dwudziestolecia międzywojennego do najbardziej aktywnych organizacji terrorystycznych należały m.in.: anarchistyczna „Los Solidarios” w Hiszpanii, komunistyczna „Crvena Pravda” w Jugosławii oraz nacjonalistyczne „Consul” w Niemczech, Żelazna Gwardia w Rumunii, Organizacja Ukraińskich Nacjonalistów w Polsce, Wewnętrzna Macedońska Organizacja Rewolucyjna w Bułgarii i Irlandzka Armia Republikańska. Na wielką skalę rozwinęła się też praktyka ulicznego terroru bojówkarskiego, stosowanego przez masowe organizacje paramilitarne takie jak nazistowskie Sturmabteilungen czy komunistyczny Roter Frontkämpferbund. W Brytyjskim Mandacie Palestyny w oparciu o metody terrorystyczne w latach 1931–1948 działała Irgun, w latach 1940–1948 Lehi.

    UÇKArmia Wyzwolenia Kosowa (alb. Ushtria Çlirimtare e Kosovës) – albańska zbrojna organizacja terrorystyczna działająca na terenie Kosowa. Swe powstanie zasygnalizowała pod koniec 1992. Po raz pierwszy do przeprowadzonego przez siebie zamachu UÇK przyznała się 11 lutego 1996, podczas serii pięciu zamachów bombowych na obozy serbskich uchodźców z Krajiny. W 1998 rozpoczęła walki z siłami rządowymi oraz rozpoczęła prześladowania serbskiej ludności cywilnej i Albańczyków, którzy ich nie popierali.Czarny Wrzesień – radykalna palestyńska organizacja terrorystyczna powstała w 1971 roku jako komórka w obrębie Al-Fatah. Jej działacze stawiali sobie za cel pomszczenie tzw. Czarnego Września – działań odwetowych, podjętych przez króla Jordanii Husajna I po zamachu na jego życie. Zamach ten związany był z próbą wywołania przez Organizację Wyzwolenia Palestyny rewolucji w Jordanii, jednak zakończył się niepowodzeniem, a akcja wojsk króla przeciw obozom uchodźców palestyńskich i palestyńskim formacjom zbrojnym zmusiła działaczy OWP do przeniesienia się do Libanu. Wraz z nimi Jordanię opuściły tysiące Palestyńczyków.

    Po II wojnie światowej wciąż istniało zjawisko terroryzmu prawicowego (OAS w latach 60. we Francji, Ordine Nuovo w latach 70. we Włoszech). Lata 70. i 80. to rozwój skrajnie lewicowych organizacji w Europie Zachodniej (RAF w Niemczech Zachodnich, Czerwone Brygady we Włoszech, Akcja Bezpośrednia we Francji). Intensyfikacji uległa działalność terrorystyczna organizacji narodowowyzwoleńczych m.in. w Kraju Basków (Baskonia i Wolność) i Irlandii Północnej (Irlandzka Armia Republikańska). Na czoło wysunął się terroryzm palestyński reprezentowany przez takie organizacje jak Fatah czy Ludowy Front Wyzwolenia Palestyny. Dnia 5 września 1972 roku podczas Igrzysk Olimpijskich w Monachium komando Palestyńczyków z organizacji „Czarny Wrzesień”, uprowadziła sportowców ekipy Izraela. Podczas nieudolnej próby odbicia, zakładnicy zginęli. W tym okresie pojawiło się też zjawisko sponsorowania terroryzmu przez niektóre państwa, jako swego rodzaju ersatz (zastępnik) wojny.

    Leon Frank Czolgosz (ur. w maju 1873 w Detroit, zm. 29 października 1901 w Auburn) – amerykański sympatyk anarchizmu, zabójca prezydenta Williama McKinleya.System polityczny - ogół organów państwowych, partii politycznych oraz organizacji i grup społecznych (formalnych i nieformalnych), uczestniczących w działaniach politycznych w ramach danego państwa oraz ogół generalnych zasad i norm regulujących wzajemne stosunki między nimi.

    W latach 80. wraz z zabójstwem prezydenta Egiptu A. Sadata (październik 1981 roku) pojawił się nowy rodzaj terroryzmu – terroryzm fundamentalistyczny, przede wszystkim islamski. W latach 90. terroryzm islamski największe nasilenie przybrał w Algierii (Islamska Armia Ocalenia), Egipcie (Grupa Islamska), Libanie (Hezbollah) i Palestynie (Hamas). Najsłynniejszą organizacją islamskich terrorystów stała się międzynarodowa siatka nazywana Al Kaidą, która 11 września 2001 roku dokonała największego w dziejach ataku terrorystycznego – zamachu na World Trade Center i Pentagon. Jednym z tragicznych w skutkach ataków był atak terrorystyczny w Biesłanie, w Północnej Osetii, 1 września 2004 roku, który został przeprowadzony przez komando czeczeńskich terrorystów.

    Dżihad (z języka arabskiego جهاد , ğihād – zmaganie, walka) – w kulturze islamu pojęcie pierwotnie oznaczające dokładanie starań i podejmowanie trudów w celu wzmocnienia wiary i islamu. W tradycji europejskiej termin ten często, choć nie do końca precyzyjnie, tłumaczy się jako „święta wojna”.Nacjonalistyczna Partia Basków (hiszp. Partido Nacionalista Vasco, PNV; bask. Eusko Alderdi Jeltzalea, EAJ) - hiszpańska regionalna partia polityczna. Działa na terenie Kraju Basków. Partia ma charakter chadecko-nacjonalistyczny. PNV powstała w 1895 roku. Od 1918 roku miała przedstawicieli w parlamencie hiszpańskim. Po wojnie domowej zdelegalizowana, a członkowie w większości wyemigrowali. Po śmierci gen. Franco ponownie zalegalizowana.


    Podstrony: [1] 2 [3] [4] [5]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Czeczeńska Republika Iczkerii (czecz. Noxçiyn Paçẋalq Noxçiyçö / Нохчийн Пачхьалкх Нохчийчоь) − proklamowane w 1991 państwo w północnym Kaukazie, nieuznawane przez społeczność międzynarodową.
    Ignacy Hryniewiecki herbu Przeginia ps. Kotek (ur. 1855, zm. 13 marca 1881) – polski konspirator i rewolucjonista, działacz terrorystycznej organizacji Narodnaja Wola, zabójca cara Aleksandra II.
    Przestępstwo o charakterze terrorystycznym – według Kodeksu karnego z 1997 roku jest to czyn zabroniony zagrożony karą pozbawienia wolności, której górna granica wynosi co najmniej 5 lat. Jest popełniony w celu:
    Narodnicy, działacze rosyjskiego ruchu demokratycznego lat 70.-90. XIX w.; idee antyfeudalne łączyli z krytyką burżuazyjnego postępu, głosząc hasła przygotowania powstania chłopskiego, obalenia caratu i wprowadzenia swoistej formy socjalizmu (tzw. socjalizmu agrarnego) w Rosji, którego zalążkiem miała być wspólnota chłopska (obszczina).
    Sturmabteilung (SA, niem. Die Sturmabteilungen der NSDAP, pol. Oddziały Szturmowe NSDAP) – utworzone w 1920 roku bojówki do ochrony zgromadzeń partyjnych, a następnie oddziały masowej organizacji wojskowej Narodowosocjalistycznej Niemieckiej Partii Robotników (NSDAP). Sturmabteilung było głównym narzędziem terroru niemieckiej partii nazistowskiej w walce z bojówkami i sympatykami innych ugrupowań politycznych (głównie komunistami). Po tzw. nocy długich noży z 29 na 30 czerwca 1934, kiedy w wyniku walk wewnątrzpartyjnych wymordowano jej przywódców, straciła na znaczeniu na rzecz Schutzstaffel (SS). Od barwy umundurowania SA były zwane brunatnymi koszulami.
    Powstanie styczniowe – polskie powstanie narodowe przeciwko Imperium Rosyjskiemu, ogłoszone manifestem 22 stycznia 1863 wydanym w Warszawie przez Tymczasowy Rząd Narodowy, spowodowane narastającym rosyjskim terrorem wobec polskiego biernego oporu. Wybuchło 22 stycznia 1863 w Królestwie Polskim i 1 lutego 1863 na Litwie, trwało do jesieni 1864. Zasięgiem objęło tylko ziemie zaboru rosyjskiego: Królestwo Polskie oraz ziemie zabrane.
    Islamizm – ideologia polityczna wywiedziona z fundamentalizmu islamskiego. W islamizmie islam jest traktowany nie tylko jako religia, ale i jako całościowy system polityczny, który regulować powinien prawne, gospodarcze i społeczne aspekty funkcjonowania państwa w oparciu o literalną interpretację Koranu i hadisów. Celem islamizmu jest wprowadzenie państwa wyznaniowego, rządzonego zgodnie z zasadami prawa religijnego – szariatu.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.04 sek.