• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Terapia szokowa - gospodarka

    Przeczytaj także...
    Polityka gospodarcza – subdyscyplina ekonomii opisująca i wyjaśniająca sposoby świadomego oddziaływania państwa na gospodarkę, za pomocą określonych narzędzi (instrumentów) i środków, dla osiągnięcia celów założonych przez podmioty polityki gospodarczej (tj. władze), w otoczeniu uwarunkowań doktrynalnych (tj. w oparciu o daną teorię ekonomiczną), wewnętrznych (związanych z danym krajem) i zewnętrznych (poza nim)Augusto José Ramón Pinochet Ugarte (ur. 25 listopada 1915 w Valparaíso, zm. 10 grudnia 2006 w Santiago) – chilijski dyktator i generał, przywódca junty wojskowej w Chile od 1973. W latach 1974 do 1990 pełnił urząd prezydenta. Doszedł do władzy w wyniku wojskowego puczu, odsuwając od władzy Salvadora Allende i zawieszając konstytucję. Po przegranym plebiscycie w 1988, nie kandydował w wynikających z tego plebiscytu wyborach, przekazał w 1990 pokojowo władzę zwycięzcy wolnych wyborów prezydenckich z 1989.
    Chilijski cud (ang. The Miracle of Chile) – zwrot ukuty przez Miltona Friedmana w 1982 r. jako opis liberalnych reform ekonomicznych przeprowadzonych w Chile pod rządami Augusto Pinocheta. W tym czasie oświadczył on, że chilijski eksperyment "był porównywalny z cudem gospodarczym powojennych Niemiec".

    Terapia szokowa (ang. shock therapy) – skrótowe określenie podsumowujące pogląd, zgodnie z którym reformy gospodarcze powinny być wprowadzane w możliwie szybki sposób.

    Poglądy zwolenników teorii szokowej są przeciwstawiane opiniom zwolenników podejścia gradualistycznego, którzy uważają, że najważniejsze reformy gospodarcze należy przeprowadzać stopniowo. Do zderzenia tych dwóch poglądów w praktyce polityki gospodarczej dochodzi w krajach wdrażających programy liberalizacji gospodarki lub transformacji systemowej. Zwolennicy teorii szokowej odwołują się do argumentu, że gwałtowne wprowadzenie zmian w gospodarce pozwala na wyodrębnienie dużej grupy beneficjentów reform, więc odejście od zmian okazuje się politycznie niemożliwe. Stopniowe wprowadzanie zmian może zaowocować powstaniem silnej opozycji wobec reform. Dzieje się tak ponieważ ich koszty ujawniają się na ogół wcześniej niż płynące z nich korzyści.

    Doktryna szoku: jak współczesny kapitalizm wykorzystuje klęski żywiołowe i kryzysy społeczne (eng. The Shock Doctrine: The Rise of Disaster Capitalism) – książka napisana przez kanadyjską dziennikarkę Naomi Klein. Pierwsze wydanie zostało opublikowane 4 września 2007 roku. Pierwsze polskie wydanie ukazało się w lutym 2009 roku nakładem wydawnictwa Muza, a drugie w lutym roku 2011.Plan Balcerowicza – potoczna nazwa pakietu reform gospodarczo-ustrojowych, przygotowanego w ciągu 111 dni, którego realizacja rozpoczęła się w roku 1990. Nazwę tę utworzono od nazwiska głównego autora tych reform, ówczesnego wicepremiera i ministra finansów, Leszka Balcerowicza. Wraz z grupą ekspertów (wśród których byli m.in. prof. Jeffrey Sachs, prof. Stanisław Gomułka, dr Stefan Kawalec i dr Wojciech Misiąg) we wrześniu 1989 roku stworzył on plan reform, a 6 października jego zarys został przedstawiony publicznie przez Balcerowicza na konferencji prasowej transmitowanej przez TVP. Plan ów miał doprowadzić do stabilizacji makroekonomicznej (przede wszystkim do redukcji inflacji) oraz umożliwić transformację z gospodarki centralnie sterowanej do rynkowej. Ze względu na swój gwałtowny charakter zwyczajowo jest określany jako terapia szokowa. Plan był jednym z pierwszych na świecie zrealizowanych programów strukturalnego dostosowania w ramach wyznaczonych przez Konsensus Waszyngtoński.

    Przykładami terapii szokowej w Europie Środkowej i Wschodniej są Plan Balcerowicza i Reforma Gajdara. Po raz pierwszy terapię szokową, zastosowano w Chile po zamachu stanu generała Augusto Pinocheta w 1973 roku, co określano później jako chilijski cud.

    Zobacz też[]

  • Doktryna szoku
  • Przypisy

    1. Naomi Klein: The Shock Doctrine: The Rise of Disaster Capitalism. 2008, s. 97-125.

    Bibliografia[]

  • John Black Słownik Ekonomii PWN S.A. 2008 Warszawa



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.018 sek.