• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Temple Sinai - Oakland



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]
    Przeczytaj także...
    Przymusowa sterylizacja – programy społeczne, które pojawiły się na początku XX w., zwykle jako część tzw. eugeniki negatywnej, mające zapobiec rozmnażaniu osób o niepożądanych cechach. Wyznaczone instytucje mogły zarządzić przymusową operację zapobiegającą dalszej prokreacji, nawet wbrew woli zainteresowanych i niekiedy bez ich wiedzy.Sefer Tora – zwój z hebrajskim tekstem Pięciu Ksiąg Mojżeszowych, przepisywane ręcznie przez wykwalifikowanego sofera na pergaminowym zwoju, nawiniętym na drewniane wałki zakończone rączkami (Ec Haim – dosł. Drzewo życia), często ze zdobionymi uchwytami i krążkami na końcach, które służą do zwijania zwojów Tory.

    Temple Sinai, nazwa oficjalna: First Hebrew Congregation of Oaklandsynagoga reformowana znajdująca się przy ulicy Summit 2808 w kalifornijskim Oakland, w Stanach Zjednoczonych. Powstała w 1875 roku, jest najstarszą żydowską parafią w granicach regionu Wschodniej Zatoki San Francisco.

    Jednymi z pierwszych członków była Gertrude Stein oraz Judah Leon Magnes, którzy uczęszczali do szkoły szabasowej Temple Sinai, a także Ray Frank, która ich nauczała. Pierwotnie tradycyjna, świątynia zreformowała jej wiarę i przekonania za kierownictwa rabina Marcusa Friedlandera (1893–1915). Przed 1914 rokiem świątynia stała się parafią Klasycznego Judaizmu Reformowanego. Tego samego roku zbudowano obecne sanktuarium, które powstało w stylu Beaux-Arts. Projektantem najstarszej synagogi w Oakland był G. Albert Lansburgh.

    Markus Mordechaj Jastrow (ur. 5 czerwca 1829 w Rogoźnie, zm. 13 października 1903 w Germantown) – warszawski rabin postępowy, kaznodzieja, prawnik, działacz ruchu asymilatorskiego, biblista.Uniwersytet Kalifornijski, kampus Los Angeles (University of California, Los Angeles, popularnie UCLA) – publiczny amerykański uniwersytet oferujący studia licencjackie, magisterskie, doktoranckie i dalsze, ulokowany na północy dzielnicy Westwood w mieście Los Angeles. Drugi po Berkeley pod względem daty założenie kampus systemu Uniwersytetu Kalifornijskiego i największy uniwersytet w stanie Kalifornia.

    Parafia przetrwała cztery najpoważniejsze kryzysy finansowe przed 1934 rokiem. Od tamtego czasu, aż do 2011 roku, prowadzona była przez tylko trzech rabinów, Williama Sterna (1934–1965), Samuela Broude’a (1966–1989), oraz Stevena Chestera (1989–2011).

    W 2006 roku Temple Sinai rozpoczęła wielką kampanię wartą blisko 15 mln USD, mającą na celu wybudowanie całkowicie nowego kampusu synagogi przylegającego do obecnego sanktuarium. Symboliczne wbicie łopat miało miejsce w październiku 2007 roku. Pod koniec 2009 roku kongregacja zebrała niespełna 12 mln USD na rzecz budowy. W 2015 roku parafia Temple Sinai miała blisko 1000 rodzin w swoich strukturach. Obecnie (2015) rabinami są Jacqueline Mates-Muchin i Yoni Regev, oraz kantor Ilene Keys. Emerytowanymi rabinami są Samuel Broude i Steven Chester.

    Jesziwa (hebr. ישיבה – „posiedzenie”; jeszywa, jeszybot) – rodzaj wyższej szkoły talmudycznej dla nieżonatych studentów. Dawniej pobierali w niej nauki chłopcy w wieku od 13-14 do dwudziestu kilku lat, absolwenci chederu lub szkoły zwanej Talmud-tora. Po ukończeniu jesziwy niektórzy otrzymywali smichę, która uprawniała do objęcia stanowiska rabina.Gertrude Stein (ur. 3 lutego 1874 w Pittsburghu, zm. 27 lipca 1946 w Paryżu) - amerykańska pisarka, poetka i feministka. Miała wpływ na rozwój modernistycznej sztuki i literatury. Większość życia spędziła we Francji.

    Okres początkowy[ | edytuj kod]

    Świątynia Synaj powstała w 1875 roku jako pierwsza hebrajska parafia w Oakland, będąca najstarszą synagogą na terenie regionu Wschodniej Zatoki San Francisco (wchodzącej w skład Regionu Zatoki San Francisco). Wywodzi się ona z Dobroczynnego Towarzystwa Hebrajskiego Oakland (Oakland’s Hebrew Benevolent Society), które powstało w 1862 roku dzięki inicjatywie osiemnastu kupców i sklepikarzy pochodzących z kilku obcych krajów – głównie polskich Żydów z Poznania. Mimo że Hebrajskie Towarzystwa Dobroczynne zwykle kończyły działalność po ufundowaniu synagogi, stowarzyszenie z Oaklandu wyjątkowo kontynuowało niezależne funkcjonowanie przez wiele lat.

    Judah Leon Magnes (ur. 5 lipca 1877 w San Francisco; zm. 27 października 1948 w Nowym Jorku) – amerykański rabin, jeden z założycieli Amerykańskiego Komitetu Żydowskiego, pacyfistyczny lider podczas trwania I wojny światowej i pierwszy rektor Uniwersytetu Hebrajskiego. Organizator społeczności żydowskiej w Nowym Jorku, która skupiała 220 organizacji żydowskich.Prawo wyborcze – ogół przepisów prawa i norm prawnych regulujących proces wyborów na który składają się między innymi rozstrzygnięcia w zakresie ordynacji wyborczej i takich kwestii jak na przykład: tryb zgłaszania kandydatów, tryb przeprowadzania wyborów, warunki ważności wyborów, zasady prowadzenia i finansowania kampanii wyborczej.

    Do 1876 roku parafia zakupiła ziemię na południe od ulicy 14 i Webster. Jednakże w związku z ówczesną ciężką recesją w Kalifornii, kongregacja nie wzniosła budynku aż do 1878 roku. Drewniana konstrukcja, z elementami stylu neomauretańskiego wraz z kopułami cebulowymi, ukończona została przy kosztach wynoszących około 8000 USD (obecnie ok. 196 000 USD).

    Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.Jamim Noraim (Jomim Noraim, z hebr. ימים נוראים Groźne Dni, Straszne Dni, Dni Trwogi) - w judaizmie, pierwsze dziesięć dni miesiąca tiszri, okres pokuty, ciąg dni podczas których decyduje się los człowieka na następny rok. Groźne Dni rozpoczynają się świętem Rosz ha-Szana (zapisanie przez Boga w Księdze Żywota lub w Księdze Śmierci), a kończą świętem Jom Kippur (zapadnięcie ostatecznej decyzji co do losów Żyda).

    Pierwotnie nabożeństwa były tradycyjne, w następstwie polskiego obrzędu. Mężczyźni i kobiety siedzieli oddzielnie, ale mechica ich rozdzielająca wkrótce została zlikwidowana. W 1881 roku nowy prezydent, David Hirschberg, poprowadził kampanię mającą na celu modernizację, przekonując nieznaczną większość do przeprowadzenia szeregu reform, włącznie z dodaniem mieszanego chóru składającego się z chrześcijan, jak i żydów oraz muzyki organowej, a także usunięciem wymogu dotyczącego minjanu. Tradycjonaliści, którzy pochodzili głównie z Hebrajskiego Towarzystwa Dobroczynnego (Hebrew Benevolent Society), w sprzeciwie wycofali się, formując ich własny ortodoksyjny minjan, który ostatecznie przerodził się w Oakland’s Congregation Beth Jacob.

    Kryzys finansowy (2007–2009) – ogólnoświatowy kryzys gospodarczy na rynkach finansowych i bankowych, którego szczyt przypadł na lata 2008-2009, zapoczątkowany zapaścią na rynku pożyczek hipotecznych wysokiego ryzyka w Stanach Zjednoczonych. Hebrew Union College (pełna nazwa: Hebrew Union College-Jewish Institute of Religion) – najstarsza uczelnia w Stanach Zjednoczonych, kształcąca rabinów reformowanych, kantorów i znawców judaizmu. HUC-JIR ma kampusy w Cincinnati, Nowym Jorku, Los Angeles i Jerozolimie. Założone zostało w 1875 roku przez Isaaca Mayera Wise’a. Pierwszy kampus zlokalizowany był w Cincinnati. W latach pięćdziesiątych otwarto pozostałe kampusy w USA, a kampus w Jerozolimie w 1963 roku. Absolwentem jest naczelny rabin Beit Polska Burt Schuman.

    Levy i Sessler (1881–1892)[ | edytuj kod]

    W 1881 roku kongregacja zatrudniła pierwszego oaklandzkiego rabina, Meyera Solomona Levy’ego. Urodzony i dorastający w Anglii, był synem Solomona Levy’ego, rabina Synagogi Gminnej Londynu. Meyer Solomon Levy został wyświęcony na ortodoksyjnego rabina w Anglii przed ukończeniem 20. roku życia, po czym przeniósł się do Australii. Jako początkowy zwolennik syjonizmu służył jako rabin w Melbourne, zanim przeniósł się do Kalifornii w 1872 lub 1873 roku, gdzie służył jako rabin Świątyni Emanu-El (wówczas Bickur Cholim) w San Jose. Zarabiał on tam 100 dolarów miesięcznie (obecnie 2440 $), ofiarując część tej sumy na rzecz biednych.

    Vancouver – miasto w zachodniej Kanadzie, w prowincji Kolumbia Brytyjska, przy ujściu rzeki Fraser do cieśniny Strait of Georgia (Ocean Spokojny). Kaplica (łac. cappa zdrobniale capella kapliczka) – niewielka chrześcijańska budowla sakralna, wolno stojąca lub połączona z większym obiektem architektonicznym; wydzielone pomieszczenie z ołtarzem lub boczna część kościoła tworząca odrębną całość, w której znajduje się ołtarz.

    Levy wszedł w konflikt ze szkołami publicznymi w Oakland, które odmówiły zwolnienia z lekcji żydowskich uczniów podczas Jamim Noraim. Wniósł on petycję, by na ten czas zostali oni zwolnieni, jednak dyrektor szkolny okręgu poszedł krok dalej, nakazując nauczycielom, by nie planowali egzaminów na te dni. Mimo wrażliwości na potrzeby parafian, Levy był bardziej ortodoksyjny niż jego podopieczni, co także prowadziło do zaognienia konfliktu. Zaakceptował on reformy mające na celu skrócenie nabożeństw Szabatu, oraz stawanie w trakcie modlitw naprzeciw wiernych (zamiast w stronę świętej arki), ale udało mu się skutecznie sprzeciwić próbom przyjęcia modlitewnika „Minhag America” Isaaca Mayera Wise’a z 1885 roku.

    Nagroda Emmy (ang. Emmy Award) – amerykańska nagroda przyznawana za produkcję telewizyjną, między innymi dla najlepszego aktora i aktorki dramatycznego, komediowego, drugoplanowego, za najlepszy serial, film telewizyjny, scenariusz itp.Antykoncepcja (anty "przeciw", łac. conceptio "poczęcie") – zbiór różnorodnych metod mających na celu niedopuszczenie do zapłodnienia przez plemnik komórki jajowej, lub implantacji zarodka w jamie macicy. Podział sposobów zapobiegania ciąży opiera się na mechanizmach ich działania. Wykorzystanie zmian fizjologicznych podczas cyklu miesiączkowego kobiety charakteryzuje tzw. metody naturalne. Hamowanie owulacji stanowi cel antykoncepcji hormonalnej. Uniemożliwienie kontaktu gamet – metod mechanicznych i chirurgicznych. Z kolei uniemożliwienie implantacji już zapłodnionej komórki jajowej jest domeną niektórych metod antykoncepcji hormonalnej.

    Levy w wielu aspektach był tradycjonalistą, jednak w był on także zwolennikiem postępu. „Głęboko dotknięty przez światły duch jego czasów”, według historyka Freda Rosenbauma, „wygłaszał on referaty takie jak Progress of Science i, przy Pierwszej Hebrajskiej Kongregacji, Levy zaprosił unitariańskiego duchownego Oakland by w synagodze przeprowadzić serię rozmów. Levy był dobrze przyjmowany w kościele unitariańskim, gdzie mówił on na temat teorii ewolucji.”.

    Jarmułka (tur. jahmrłuk – kaptur, jidysz יאַרמלקע) – nakrycie głowy noszone przez Żydów, okrywające włosy i szczyt głowy. Termin ten wywodzi się z tureckiego jakmurłyg bądź tatarskiego słowa oznaczającego kaptur.Brooklyn – jeden z pięciu okręgów (boroughs) Nowego Jorku, oraz hrabstwo (county), w stanie Nowy Jork, o nazwie Kings. W 2010 roku liczył ok. 2 505 000 mieszkańców, co daje największą populację ze wszystkich okręgów Nowego Jorku.

    W 1885 roku synagoga spłonęła, chociaż zwoje Tory udało się uratować przez członka kongregacji, który wkroczył do budynku zajętego ogniem, by odzyskać je. Levy dokonał wielkiego wysiłku, by zebrać fundusze w celu odbudowania świątyni, nawet podróżując do odległego kanadyjskiego Vancouver. Członkinie Temple Sinai także zdobyły znaczącą sumę pieniędzy dzięki kiermaszowi na cele dobroczynne (Grand Fair). Ich wspólny trud zakończył się sukcesem, dzięki czemu przed 1886 rokiem nowy budynek został wzniesiony przy ulicy 13. i Clay. Nowa konstrukcja miała „mauretańskie elementy inspirowane synagogą Plum Street Temple Isaaca Mayera Wise’a w Cincinnati”.

    Isaac Mayer Wise (ur. 29 marca 1819 w Plesná w Czechach, zm. 26 marca 1900 w Cincinnati w Ohio; właściwie Isaac Mayer Weis) – amerykański rabin reformowany. Studiował w Pradze, Bratysławie i Wiedniu. Zanim wyjechał do USA, był rabinem w Radnicach. W USA przyczynił się do dalszego zreformowania judaizmu. Prowadził nabożeństwa po angielsku, a nie po hebrajsku. Jako pierwszy zaczął wliczać kobiety do minjanu. Założył w 1875 roku Hebrew Union College.Holocaust („całopalenie”, spolszczenie: Holokaust) – pierwotnie termin religijny oznaczający ofiarę całopalną (w tym znaczeniu może być stosowane również dziś), obecnie najpowszechniejszym znaczeniem tego słowa są prześladowania i zagłada prawie 6 milionów Żydów przez władze niemieckiej III Rzeszy oraz jej sojuszników w okresie II wojny światowej (w tym znaczeniu, jako nazwa własna, słowo Holocaust/Holokaust pisane jest wielką literą).

    Napięte stosunki pomiędzy członkach o liberalnych poglądach a tradycjonalistycznym Levy’m nigdy nie zostały rozwiązane, i w 1891 roku rabin przeniósł się do Congregation Beth Israel w San Francisco. W tym samym roku kobiety należące do kongregacji utworzyły Kobiecą Pomoc (Ladies Auxiliary, Temple Sisterhood), których pierwotnymi założeniami było asystowanie przy pracy niedzielnej szkoły synagogi oraz zwiększenie do niej przyjęć.

    American Jewish Committee - to amerykańska organizacja istniejąca w celu obrony praw Żydów poza USA. Nie należy jej mylić z Amerykańskim Kongresem Żydowskim. Została założona w 1906 roku na wieść o pogromach Żydów w Rosji. Działa także na rzecz intensyfikacji relacji między amerykańskimi wspólnotami żydowskimi a Izraelem. Główna siedziba znajduje się w Nowym Jorku.Kryzys finansowy – sytuacja w której zachodzą gwałtowne zmiany na rynku finansowym, związane z niedostateczną płynnością, niewypłacalnością podmiotów rynkowych, a także ze spadkiem produkcji lub pogłębieniem już występującego spadku.

    Podczas kadencji Levy’ego synagoga miała kilku członków kongregacji, którzy byli znani, lub też ich nazwiska w późniejszym czasie uzyskały rozgłos. Ray Frank, pierwsza Żydówka głosząca formalnie kazania z ambony na terenie Stanów Zjednoczonych, osiadła w Oakland około roku 1885, i głosiła Biblię hebrajską i przedstawiała historię Żydów w szkole Pierwszej Hebrajskiej Kongregacji Szabasowej, gdzie była ona dyrektorką. Do jej ówczesnych uczniów należeli Gertrude Stein, która w późniejszym czasie stała się znaną pisarką, oraz Judah Leon Magnes, który był czołowym rabinem reformowanym. Na poglądy Magnesa dotyczące Żydów silny wpływ miał Pierwszy Hebrajski Rabin Levy. To właśnie w synagodze Sinai przy ulicy 13. i Clay Magnes po raz pierwszy rozpoczął głoszenie kazań – jego przemowa bar micwy z 1890 była szczegółowo cytowana w dzienniku „The Oakland Tribune”.

    Ewolucja (łac. evolutio – rozwinięcie, rozwój) – ciągły proces, polegający na stopniowych zmianach cech gatunkowych kolejnych pokoleń wskutek eliminacji przez dobór naturalny lub sztuczny części osobników (genotypów) z bieżącej populacji. Wraz z nowymi mutacjami wpływa to w sposób ciągły na bieżącą pulę genową populacji, a przez to w każdym momencie kształtuje jej przeciętny fenotyp. Zależnie od siły doboru oraz szybkości wymiany pokoleń, po krótszym lub dłuższym czasie, w stosunku do stanu populacji wyjściowej powstają tak duże różnice, że można mówić o odrębnych gatunkach.Klasycyzm – w architekturze styl wzorujący się na formach architektonicznych starożytnego Rzymu i Grecji. Rozwinął się w połowie XVIII wieku jako reakcja na formalny przepych architektury baroku i rokoko.

    Sessler objął stanowisko rabina po Levy’m w 1892 roku. Wcześniej, w latach 1887–1892, służył on w Kongregacji Synów Izraela i Dawida w mieście Providence. Jego kadencja trwała jedynie pół roku, ponieważ „poglądy jego i kongregacji nie były zbieżne”. W tym samym roku Sessler został rabinem Bram Kongregacji Modlitwy (Congregation Gates of Prayer) w Nowym Orleanie, gdzie służył do 1904 roku.

    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców. Synagoga, bożnica, bóżnica (z stgr. συναγωγή synagoge - zgromadzenie, miejsce zebrań) – żydowski dom modlitwy. W judaizmie miejsce modlitw i zgromadzeń religijnych, również miejsce zebrań społecznych gminy żydowskiej.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]




    Warto wiedzieć że... beta

    Wielki kryzys, określany też mianem wielkiej depresji – najprawdopodobniej największy kryzys gospodarczy w XX wieku, który, według większości historyków, miał miejsce w latach 1929-1933 i objął, zgodnie z opinią większości ekspertów, praktycznie wszystkie kraje (oprócz ZSRR) oraz praktycznie wszystkie dziedziny gospodarki.
    Belkowanie, entablatura (w architekturze klasycznej) – element konstrukcyjny leżący poziomo na kolumnach, półkolumnach i pilastrach. Składa się z trzech części: architrawu, fryzu i gzymsu.
    Styl neomauretański, styl mauretański – styl w architekturze powstały w XIX wieku na fali romantycznego zainteresowania Orientem, zaliczany do nurtu historyzmu. Styl mauretański czerpał wzory głównie z architektury Imperium Osmańskiego i mauretańskiej Andaluzji. Zastosowanie wschodnich detali i ornamentów poszerzało zestaw dekoracji architektonicznych stosowanych w historyzmie.
    WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.
    Tanach (hebr. תנ״ך) – skrót określający Biblię Hebrajską, utworzony od początkowych liter trzech części Pisma: Tora ("Prawo"), Newiim ("Prorocy"), Ketuwim ("Pisma"). Kanon Biblii Hebrajskiej stanowią 24 księgi:
    Eugenika (gr. eugenes = dobrze urodzony) – pojęcie wprowadzone w 1883 r. przez Francisa Galtona, kuzyna Karola Darwina, które dotyczyło selektywnego rozmnażania zwierząt (w tym ludzi), aby ulepszać gatunki z pokolenia na pokolenie, szczególnie jeśli chodzi o cechy dziedziczone. W ciągu następnych lat Galton poprawił swoją definicję, aby uwzględnić specyfikę eugeniki pozytywnej, zachęcającej do częstszego reprodukowania się najlepszych osobników oraz eugeniki negatywnej, zniechęcającej do reprodukcji osobników mniej wartościowych.
    Sidur (hebr. סידור = "porządek modlitw", często błędnie zapisywany jako siddur kopiując angielską pisownię dostosowaną do angielskiej wymowy, pl. sidurim) - modlitewnik żydowski, do użytku synagogalnego i domowego, zawierający modlitwy na dni powszednie i zwykłe szabaty.

    Reklama

    Czas generowania strony: 1.006 sek.