• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Teispes

    Przeczytaj także...
    Teispidzi – umowna nazwa hipotetycznej dynastii panującej początkowo w Anszanie, a następnie całej Azji Zachodniej od poł. VII w. p.n.e. do 522 r. p.n.e.Persowie – starożytny lud pochodzenia irańskiego, współcześnie zaś naród zamieszkujący głównie obszar Iranu (dawniej znanego jako Persja).
    Aszurbanipal, Asurbanipal, właśc. Aszur-bani-apli (akad. Aššur-bāni-apli, tłum. "bóg Aszur jest twórcą syna pierworodnego"), w tradycji greckiej Sardanapal, w tradycji biblijnej Asnefar bądź Asnappar – król Asyrii z dynastii Sargonidów; syn Asarhaddona; założyciel słynnej biblioteki w Niniwie; panował w latach 669-631 p.n.e.; pomimo rozruchów wewnętrznych utrzymał państwo w granicach od Zatoki Perskiej do Morza Śródziemnego.

    Teispes (staropers. Cišpiš, gr. Τεΐσπης) – król Persów, panujący od ok. 675 p.n.e. do ok. 640 p.n.e.

    Po upadku państwa nowoelamickiego w wyniku jego podboju przez Aszurbanipala lokalny władca plemion perskich Teispes przyjął tytuł króla Anszanu, uznając się jednocześnie wasalem Asyrii. Przed śmiercią dokonał podziału kraju pomiędzy swoich synów; starszy Cyrus I otrzymał władzę nad Anszanem, zaś młodszy Ariaramnes nad Persydą.

    Achemenes (staropers. Haxāmaniš, gr. Ἀχαιμένης) – legendarny założyciel rodu Achemenidów, który miał żyć około 700 roku p.n.e. Jego synem miał być Teispes. Brak jakichkolwiek dowodów potwierdzających jego istnienie poza genealogiami dynastycznymi. Autorzy greccy uważali Achemenesa za syna Egeusza lub Perseusza.Język grecki klasyczny, greka klasyczna – stadium rozwojowe języka greckiego, używanego w okresie klasycznym (500 r. p.n.e. - 350 r. p.n.e.) starożytnej Grecji. Był to jeden z ważniejszych języków starożytności, rozpowszechniony na znacznych obszarach Półwyspu Bałkańskiego i Azji Mniejszej oraz na Cyprze. Dzisiaj ten język można studiować na filologii klasycznej. Był to język bogatej literatury, w okresie klasycznym działali Tukidydes, Arystofanes, Platon, mówcy ateńscy.

    Według inskrypcji Dariusza I z Behistun Teispes był synem Achemenesa. Obecnie coraz częściej pogląd ten jest kwestionowany, a potomkowie Teispesa są uznawani za osobną dynastię, nie związaną po mieczu z Achemenidami.


    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Ziółkowski A., Starożytność, Wydawnictwo Naukowe PWN Warszawa 2009, s. 220., s. 336.
    2. Encyklopedia historyczna świata. Tom II. Kraków: Wyd. Opres, 2000, s. 104. ISBN 83-85909-54-0.
    3. Ziółkowski A., op.cit., s. 366-367.
    Cyrus I (zm. ok. 600 p.n.e.) – władca perski z dynastii Achemenidów, panujący w królestwie Anszanu od ok. 640 p.n.e. do ok. 600 p.n.e., syn Teispesa, ojciec Kambyzesa I i dziad Cyrusa II Wielkiego. Lennik królestwa Asyrii, zgodnie z zachowaną inskrypcją wysłał swojego syna Arukku z daniną na dwór Aszurbanipala.Ariaramnes, staropers. Ariyâramna – władca perski z dynastii Achemenidów, syn Teispesa. Panował w Persydzie od około 640 p.n.e. do prawdopodobnie 595 p.n.e. Współrządził wraz z bratem, Cyrusem I, który panował w Anszanie.




    Warto wiedzieć że... beta

    Anszan – kraina i miasto (zidentyfikowane w 1972 r. jako Tell-i Maljan niedaleko Szirazu) w starożytnym Iranie, przez tysiąclecia część Elamu - tzw. górny Elam, teren wyżynny w odróżnieniu od dolnego, obejmującego nizinną Suzjanę. Anszan był słabiej rozwiniętą częścią Elamu, ze względu na gorsze niż w Suzjanie warunki uprawy roli. Cywilizacja miejska zagościła tu na stałe dopiero pod panowaniem Persów, którzy na pewno zamieszkiwali Anszan w VII wieku p.n.e., choć trudno oszacować, kiedy dokładnie pojawili się na tych terenach. Początkowo królowie perscy (m.in. także Cyrus II Wielki) nosili, oprócz innych, także tytuł króla Anszanu, jednak został on zarzucony, kiedy ich państwo rozłosło się i stało imperium. Nazwa krainy Anszan została wtedy zastąpiona toponimem Parsa - po grecku Persis (czyli Persyda), później Fars.
    Inskrypcja z Behistun (także Bistun lub Bisutun, perski: بیستون, ze staroperskiego Bagastana, oznaczającego "miejsce bogów") – jedna z najsłynniejszych irańskich inskrypcji. Kazał ją wykuć Dariusz I Wielki, miała sławić jego imię. Tekst inskrypcji zapisano w trzech językach: akadyjskim, staroperskim oraz elamickim. To dzięki niej w XIX wieku zdołano odczytać pismo klinowe. Około tysiąc linii tekstu inskrypcji zostało wyrytych na skale około 100 metrów nad drogą.
    Dariusz I Wielki (język staroperski: Dārayawuš, per.: داریوش, heb.: דַּרְיָוֵשׁ, język starogrecki: Δαρεῖος) (ok. 550-485 p.n.e.) – władca perski („Król Królów”, szachinszach) z dynastii Achemenidów panujący od 521 do 485 p.n.e., syn Hystaspesa (Wisztaspa). Zasłynął dzięki wprowadzeniu w swym państwie sprawnej organizacji administracyjnej i politycznej oraz licznym podbojom.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.67 sek.