• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Taniec klasyczny

    Przeczytaj także...
    Taniec – forma sztuki performance, składająca się z celowo wybranych sekwencji ludzkiego ruchu. Ruch ten ma wartość estetyczną i symboliczną, i jest uznawany jako taniec przez wykonawców i obserwatorów w danej kulturze. Taniec może być podzielone i opisany ze względu na rodzaj choreografii, rodzaj ruchów lub historyczne pochodzenie.Margot Fonteyn (ur. 18 maja 1919 w Reigate jako Margaret Hookham, zm. 21 lutego 1991 w Panamie) – brytyjska baletnica, tancerka, primabalerina. W roku 1934 dołączyła do Vic-Wells Ballet.
    Maria Taglioni (ur. 23 kwietnia 1804 w Sztokholmie , zm. 24 kwietnia 1884 w Marsylii. Tancerka włoska, córka Filipa Taglioni, pod którego okiem studiowała taniec w Paryżu.
    Caravaggio (fot. Carlos Quezada)

    Taniec klasyczny (akademicki) – specyficzna forma tańca, zwana też baletem. Różnica polega na tym, że termin balet odnosi się do spektaklu odbywającego się na scenie, natomiast termin taniec klasyczny odnosi się do techniki, jakiej używają tancerze.

    Fryderyk Franciszek Chopin (ur. 22 lutego lub 1 marca 1810 roku w Żelazowej Woli, zm. 17 października 1849 roku w Paryżu) – polski kompozytor i pianista. Od roku 1830 zamieszkały we Francji.Anna Pawłowna Pawłowa, ros. Анна Павловна Павлова (ur. 12 lutego 1881 w Petersburgu, zm. 23 stycznia 1931 r. w Hadze) – rosyjska tancerka baletowa o międzynarodowej sławie.

    Początki baletu[ | edytuj kod]

    Tańcząca La Camargo (autor ryciny Edmond Hédouin)

    Taniec klasyczny wywodzi się z renesansowych tańców dworskich udoskonalonych na dworze Ludwika XIV, który w 1653 mianował Jeana-Baptiste’a Lully’ego nadwornym kompozytorem i stworzył dla niego zespół Les petits violons. Lully komponował wówczas głównie balety i divertissementy, a po nawiązaniu współpracy z Molierem tzw. comédie-ballets. W 1672 otrzymał przywilej królewski na założenie Académie Royale de Musique et de Danse oraz patent na wyłączne prawo wystawiania dzieł scenicznych z muzyką w teatrach francuskich, czym przypieczętował zwycięstwo nad swym muzycznym konkurentem Pierre’em Perrinem. Wykształcił pierwszych zawodowych choreografów i pedagogów. Balety opierały się wtedy głównie na kombinacjach kroków pochodzących z basse danse, pawany i menueta. Suknie kobiet były na tyle ciężkie i długie, że uniemożliwiały zbyt skomplikowane ruchy nóg, a o podskokach w ogóle nie było mowy, z tego powodu partie solowe najczęściej wykonywali mężczyźni. Dopiero La Camargo 5 maja 1726 r. skróciła suknie o kilka centymetrów i jako pierwsza uniosła się na scenie w powietrze, wzbogacając tym taniec, ale jednocześnie wywołując skandal.

    Chopiniana – neoromantyczny balet Michaiła Fokina w I akcie do muzyki zbioru utworów fortepianowych Fryderyka Chopina, znany również pod tytułem Sylfidy. Harnasie – balet-pantomima napisany przez Karola Szymanowskiego w latach 1923–1931 (op. 55). Utwór składa się z trzech obrazów i jest przeznaczony na głos tenorowy solo, chór mieszany i orkiestrę. Był komponowany do scenariusza pisarza Jerzego Mieczysława Rytarda. Jego libretto zaginęło przed ukończeniem kompozycji, toteż Szymanowski razem z Leonem Schillerem przygotowali nowe.

    XIX wiek[ | edytuj kod]

    Zasady tańca klasycznego skodyfikował w oparciu o estetyczne kanony klasycznej sztuki starożytnej Carlo Blasis w Traité élémentaire, théorique et pratique de l'art de la dance (1820), tworząc system dokładnie opracowanych ruchów ciała, oznaczonych terminologią francuską. Doprowadzono je do perfekcji w okresie romantyzmu, kiedy tancerki zaczęły używać usztywnionych baletek zwanych pointami, dzięki którym mogły wynieść się na czubki palców. Forma teatralna baletu klasycznego, ukształtowana w XIX w. polega na uszeregowaniu ruchu ciała według stałych schematów, tzw. techniką klasyczną.

    Menuet to francuski taniec ludowy, który stał się z czasem tańcem dworskim, w metrum 3/4 i tempie umiarkowanym. Tańczony był parami i składał się z kilku figur. Największą popularność zdobył na dworze Ludwika XIV.Ludwik XIV Wielki, Król Słońce (ur. 5 września 1638 w Saint-Germain-en-Laye, zm. 1 września 1715 w Wersalu) – król Francji i Nawarry 1643–1715, syn Ludwika XIII, z dynastii Burbonów.

    Największy wkład w udoskonalenie współczesnej techniki tańca klasycznego wnieśli Marius Petipa, Enrico Cecchetti, Nikołaj Legat oraz Olga Prieobrażenska.

    Balety i znani wykonawcy[ | edytuj kod]

    Corps de ballet - Jezioro łabędzie w Teatrze Aleksandrinskim

    Znanymi baletami, w których wykorzystuje się technikę tańca klasycznego są:

  • Córka źle strzeżona
  • Jezioro łabędzie P. Czajkowskiego,
  • Dziadek do orzechów P. Czajkowskiego
  • Giselle A. Adama,
  • Spartakus A. Chaczaturiana,
  • Coppélia L. Delibes'a,
  • Jaś i Małgosia E. Humperdincka
  • Don Kichot L. Minkusa,
  • Romeo i Julia S. Prokofjewa
  • Sylfidy F. Chopina
  • Święto wiosny I. Strawińskiego
  • Harnasie K. Szymanowskiego
  • Do znanych tancerek klasycznych należą: Carlotta Grisi, Marie Sallé, Marie Camargo, Fanny Elssler, Maria Taglioni, Olga Prieobrażenska, Agrippina Waganowa, Tamara Karsawina, Anna Pawłowa, Galina Ułanowa, Maja Plisiecka, Margot Fonteyn, Alicia Alonso, Carla Fracci, Natalia Makarowa i Sylvie Guillem. Do tancerzy: Wacław Niżyński, Stanislas Idzikowski, Rudolf Nuriejew, Michaił Barysznikow, Matthew Bourne oraz Carlos Acosta.

    Igor Fiodorowicz Strawinski, a. Strawiński; ros.: Игорь Фёдорович Стравинский (ur. 17 czerwca 1882 w Oranienbaumie, zm. 6 kwietnia 1971 w Nowym Jorku) – rosyjski kompozytor, pianista i dyrygent.Basse dansetaniec niski – taniec dworski, w tempie umiarkowanym i metrum dwudzielnym, prawdopodobnie 12/8, wykonywany w parach. Powstał około roku 1400 na terenach położonych między Włochami, Francją i Hiszpanią. W połowie wieku rozkwitł na dworze burgundzkim i był popularny w latach 1450-1550 na wielu dworach Europy. W Hiszpanii zwał się baja danza we Włoszech bassadanza a w Niemczech Hoftanz.

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Encyklopedia muzyki. Andrzej Chodkowski (red.). Warszawa: PWN, 1995, s. 892. ISBN 83-01-11390-1. (pol.)




  • Warto wiedzieć że... beta

    Jezioro łabędzie (ros. Лебединое oзеро franc. Le Lac des Cygnes, ang. The Swan Lake, niem. Der Schwanensee, wł. Il lago dei cigni) – balet klasyczny w trzech aktach.
    Dziadek do Orzechów (ros. Щелкунчик, franc. Casse-Noisette, ang. The Nutcracker) – balet-feeria w 2 aktach, 3 obrazach. Sztuka po raz pierwszy pokazana została w petersburskim Teatrze Maryjskim.
    Taniec dworski – forma tańca, która ukształtowała się pod koniec średniowiecza i była popularna do XVIII w. na najbogatszych dworach europejskich, wśród koronowanych głów, najwyższej arystokracji i dworzan. Największym powodzeniem cieszył się na dworach włoskich, francuskich i angielskich. Kiedy rozrywce tego typu zaczęto poświęcać coraz więcej czasu, powstał nowy zawód organizatora zabaw, prototyp choreografa.
    Maja Plisiecka, ros. Майя Михайловна Плисецкая (ur. 20 listopada 1925 w Moskwie) – rosyjska tancerka i choreografka, jedna z najwybitniejszych osobowości baletu XX wieku, Bohater Pracy Socjalistycznej (1985).
    Agrippina Jakowlewna Waganowa (ros. Агриппи́на Я́ковлевна Вага́нова; ur. 6 lipca 1879 w Petersburgu, zm. 5 listopada 1951 w Leningradzie) – rosyjska tancerka, choreograf i pedagog tańca. Ludowa Artystka RFSRR (1934).
    Galina Ułanowa, ros. Галина Сергеевна Уланова (ur. 8 stycznia 1910 w Petersburgu, zm. 21 marca 1998 w Moskwie), rosyjska i radziecka tancerka. Naukę tańca pobierała pod kierunkiem Agrypiny Waganowej. W 1928 przyjęta do Teatru Marińskiego w Leningradzie. W 1944 przeniosła się do Teatru Bolszoj w Moskwie. Uznana za jedną z najwybitniejszych baletnic XX wieku. Zakończyła karierę w wieku 50 lat, poświęcając się nauce następnych pokoleń tancerek. Pochowana na Cmentarzu Nowodziewiczym w Moskwie.
    Pawana – prawdopodobnie z łac. pavo (paw), taniec dworski w metrum 2/4 lub 4/4, pochodzenia włoskiego lub hiszpańskiego, popularny w XVI i XVII w., charakteryzujący się powolnymi, uroczystymi ruchami, przypominającymi zachowanie pawia. Zazwyczaj po nim następowała galiarda w metrum trójdzielnym. Pierwotnie pawanę, jako pierwszą część suity tanecznej, łączono z saltarello i jeszcze żywszą piwą.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.723 sek.