• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Szymon Budny



    Podstrony: [1] 2 [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Demokracja – ustrój polityczny i forma sprawowania władzy, w których źródło władzy stanowi wola większości obywateli (sprawują oni rządy bezpośrednio lub za pośrednictwem przedstawicieli).Noc św. Bartłomieja, zwana również krwawym weselem paryskim, a przez analogię do Nieszporów sycylijskich jutrznią paryską – potoczne określenie rzezi hugenotów (francuskich ewangelików reformowanych) w Paryżu, która miała miejsce w nocy 23 na 24 sierpnia 1572 roku. Nazwa wywodzi się od jednego z apostołów, św. Bartłomieja, którego święto liturgiczne obchodzone jest 24 sierpnia.
    Twórczość[]

    Ważniejsze utwory[]

  • O oprawdanii hriesznaho czełowieka pried Bohom, Nieśwież 1562, drukarnia M. Kawieczyński, (wyd. w języku ruskim, zaginione)
  • Ad argumenta Simleri et aliorum quorundam pro duabus in Christo naturis dimicantium quaecumque Stanislaus Grochovius contra Simon Budnaeum ezcerpsit, eiusdem S. B. responsio, 1574, (druk nieznany)
  • Brevis demonstratio, quod Christus not sit ipse Deus qui Pater nec ei aequalis, 1574, (ogł. w S. Kot Reformacja w Polsce, 1936, s. 316-326)
  • O przedniejszych wiary chrystiańskiej artikulech, to jest o Bogu jedynym, o Synu jego i o Duchu św., Łosk 1576, drukarnia J. Karcan, (wyznanie wiary Budnego z tego dzieła ogł. H. Merczyng S. Budny jako krytyk tekstów biblijnych, Kraków 1913, s. 85-88)
  • Przedmowa do A. Frycz Modrzewski O poprawie Rzeczypospolitej, przekł. C. Bazylika, Łosk 1577, drukarnia J. Karcan
  • O urzędzie miecza używającem, Łosk 1583, (obszerne fragm. podał A. Brückner „Z dziejów polskich różnowierców. Arianie", Atenuem 1896, t. 2)
  • Ważniejsze przekłady[]

  • M. Luter Katichisis, to jest nauka starodawnaja chrystianskaja od Swiatoho Pisma dla prostych ludiej jazyka ruskoho w pytanijach i otkazach sobrana, Nieśwież 1562, drukarnia M. Kawieczyński (unikat Biblioteki Czartoryskich)
  • Biblia, to jest Księgi Starego i Nowego Przymierza, Nieśwież 1572, (wyd. całkowite zaczęto składać w 1571 w Nieświeżu, druk zakończono prawdopodobnie rok później w Zasławiu – jest to tzw. Biblia nieświeska)
  • Nowy Testament, Łosk 1574 (I wydanie) i Łosk 1589 (II wydanie), autor opatrzył je licznymi przypisami i przedmową
  • De processione Spiritus Sancti libellus, a quodam Russo vel Roxolano contra Latinorum opiniones in lingua illyrica iam pridem conscriptus, nunc vero a Simone Budnaeo conversus, (rękopis Archiwum Państwowego w Zurychu, sygn. E II 367 k. 231-242)
  • Listy i materiały[]

  • List do H. Bullingera z 1563, (ogł. T. Wotschke "Der Briefwechsel der Schweizer mit den Polen" w: Archiv f. Reformationsgeschichte, Ergänzungsband 3, 1908)
  • List do Łabędzkiego, 20 kwietnia 1572, Zasław, (tekst polski i przekł. łaciński podaje S. Kot "Szymon Budny. Der grösste Häretiker Litauens im 16. Jahrhundert" w: Studien zur älteren Geschichte Osteuropas I. Teil: "Festschrift für Heinrich Felix Schmid", Graz 1956)
  • List-memoriał do historiografa reformacji angielskiej J. Foxe'a, 4 maja 1574, (ogł. S. Kot Reformacja w Polsce, 1936, s. 316 nn.)
  • Utwór o autorstwie niepewnym[]

  • Elekcyja króla krześcijańska, Kraków 1573, drukarnia Łazarz Andrysowic, (przedruk: J. Czubek Pisma polityczne z czasów pierwszego bezkrólewia, Kraków 1906)
  • Uwagi

    1. Przy czym drugie h jest bezdźwięczne, na co wskazuje forma Jehowy w dopełniaczu czy Jehowie w celowniku.

    Przypisy

    1. J. Kamieniecki, Szymon Budny, s. 14
    2. L. Szczucki, Z. Zawadzki, Wstęp [w:] Sz. Budny, O przedniejszej wiary chrystyjańskiej artykulech, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa-Łódź 1989, s. XV.
    3. Marceli Kosman: Historia Białorusi. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1979, s. 141. ISBN 83-04-00201-9.
    4. Norman Davies Boże igrzysko Historia Polski, Wyd. Znak, Kraków 2010, s. 191
    5. W rzeczywistości Biblia Brzeska, wbrew deklaracjom wydawców, była przekładem z łaciny i francuskiego. Zatem przekład Budnego to tak naprawdę pierwsze polskie tłumaczenie Biblii bezpośrednio z hebrajskiego i greckiego, zob. Rajmund Pietkiewicz "Pismo Święte w języku polskim w latach 1518-1638", s. 257.
    6. Norman Davies Boże igrzysko Historia Polski, Wyd. Znak, Kraków 2010, s. 192
    7. J. Kamieniecki, Szymon Budny, s. 11
    8. J. Kamieniecki, Szymon Budny, s. 12-13
    Tatarzy (nazwa własna: Tatarlar / Татарлар) – grupa ludów tureckich z Europy wschodniej oraz północnej Azji.Nowy Testament (gr. Ἡ Καινὴ Διαθήκη, on Kainē Diathēkē) – druga, po Starym Testamencie, część Biblii chrześcijańskiej, powstała na przestrzeni 51-96 r. n.e.; stanowi zbiór 27 ksiąg, przedstawiających wydarzenia z życia Jezusa i wczesnego Kościoła oraz pouczenia skierowane do wspólnot chrześcijańskich, tradycyjnie datowanych na drugą połowę I wieku; niektórzy bibliści datują część ksiąg również na pierwszą połowę II wieku; główne źródło chrześcijańskiej doktryny i etyki.


    Podstrony: [1] 2 [3] [4]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Ivor Norman Richard Davies (ur. 8 czerwca 1939 w Bolton) – brytyjski historyk walijskiego pochodzenia, profesor Uniwersytetu Londyńskiego, członek Polskiej Akademii Umiejętności i Akademii Brytyjskiej, autor prac dotyczących historii Europy, Polski i Wysp Brytyjskich. Kawaler Orderu Orła Białego.
    Latynizm – zwrot, wyraz lub składnia zdania wywodzące się z łaciny. W literaturze staropolskiej latynizmy występowały jako tzw. makaronizmy.
    Księgi deuterokanoniczne (wtórnokanoniczne) – termin używany w katolicyzmie i prawosławiu na określenie tych spośród ksiąg Pisma Świętego Starego Testamentu funkcjonujących w kanonie tych wyznań, których nie zawiera Biblia hebrajska. Samo określenie deuterokanoniczne nawiązuje do kwestionowania kanoniczności tychże ksiąg w odróżnieniu od ksiąg protokanonicznych, które uznaje za natchnione zarówno judaizm, jak i całe chrześcijaństwo.
    Krajczy (łac. structor mensae, incisor) – urzędnik dworski pierwotnie mający obowiązek krajania potraw na stół królewski, potem tytuł honorowy.
    Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.
    Język grecki, greka (starogr. dialekt attycki Ἑλληνικὴ γλῶττα, Hellenikè glõtta; nowogr. Ελληνική γλώσσα, Ellinikí glóssa lub Ελληνικά, Elliniká) – język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi. Język grecki jest jedynym językiem z helleńskich naturalnych, który nie wymarł.
    Germanizm (od Germania – łacińska nazwa Niemiec) – wyraz, zwrot lub konstrukcja składniowa zapożyczona z języka niemieckiego (lub innych języków germańskich). Wyróżnia się germanizmy:

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.03 sek.