• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Sztylet

    Przeczytaj także...
    Puginał (także: łac. pugio, staropol. tulich, tylec, tylecz) – jedna z najstarszych odmian broni siecznej, miniatura miecza. Mały puginał, zazwyczaj w użyciu cywilnym, potocznie nazywany jest sztyletem.Sztych – ostre zakończenie głowni w broni białej, np. rapiera, szpady czy miecza (według terminologii niemieckiej: Ort). Sztych stanowi przeważnie trzecią część długości ostrza, najbardziej oddaloną od rękojeści.
    Nóż szturmowy Fairbairn-Sykes (nazywany także sztyletem Fairbairna-Sykesa lub po prostu Fairbairn-Sykesem, F&S) – nóż szturmowy armii brytyjskiej opracowany krótko przed II wojną światową.
    Sztylet artyleryjski
    Sztylet V-42

    Sztylet (staropolskie tulich, wł. stiletto) – potoczna nazwa zmniejszonego puginału, zwykle używana przez cywili. Najczęściej: krótka, biała broń kłująca o prostej, cienkiej, ostro zakończonej głowni i niewielkim, prostym jelcu. Najwcześniejsze formy sztyletu, wykonywane z kamienia, kości lub rogu, znane są z paleolitu. Rozpowszechnił się w okresie średniowiecza i renesansu, kiedy był wykonywany w całości ze stali. Specyficznym rodzajem sztyletu był XVIII-wieczny sztylet artyleryjski, na którego głowni wyryta była podziałka służąca do obliczania kalibru dział.

    Broń kłująca, broń kolna - oręż zadający rany kłute. Dzieli się na drzewcową i na sieczną (długą oraz krótką).Stal – stop żelaza z węglem, plastycznie obrobiony i obrabialny cieplnie, o zawartości węgla nieprzekraczającej 2,10%, co odpowiada granicznej rozpuszczalności węgla w żelazie (dla stali stopowych zawartość węgla może być dużo wyższa). Węgiel w stali najczęściej występuje w postaci perlitu płytkowego. Niekiedy jednak, szczególnie przy większych zawartościach węgla, cementyt występuje w postaci kulkowej w otoczeniu ziaren ferrytu.

    Współcześnie mianem sztyletów określane są również niektóre rodzaje noży, charakteryzujące się wąską, obosieczną głownią o profilu symetrycznym, z centralnie ułożonym sztychem.

    Sztyletów używano także do zabójstw, m.in. do eliminacji przeciwników politycznych, np. Juliusza Cezara.

    Zobacz też[ | edytuj kod]

  • Sztylet sprężynowy
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Michéle Byam: Broń i zbroje. Wyd. III. Warszawa: Arkady, 1991, s. 51. ISBN 83-213-3754-0.
    2. Michał Gradowski, Zdzisław Żygulski: Słownik uzbrojenia historycznego. Warszawa: PWN, 2010, s. 38. ISBN 978-83-01-16260-3.
    Głownia, brzeszczot, (z niem.) klinga, (staropol.) żelazo – jedna z dwu podstawowych części każdej broni białej, drugą częścią jest rękojeść. Głownia jest zasadniczą (główną – stąd etymologia), roboczą częścią broni tego typu. Służy do zadawania i odparowywania ciosów. Stanowi przeważającą większość długości i masy całego narzędzia lub broni. Jest to wydłużona płaska część, prosta lub lekko zakrzywiona, najczęściej metalowa, której jedna lub obie krawędzie są ostre. Również koniec głowni jest ostry. Przy określaniu obszarów całego narzędzia mówi się, że głownia biegnie od rękojeści w dół. Głownia jest tylko częścią większego elementu, którego początek wnika w rękojeść, lub może stanowić jednocześnie także zasadniczą część rękojeści. Często między głownią a rękojeścią znajduje się jelec.Gaius Iulius Caesar, Gajusz Juliusz Cezar, ur. 12 lipca 100 p.n.e. (13 lipca 102 r. p.n.e. – koncepcja Mommsena i Diona) w Rzymie, zm. 15 marca 44 p.n.e. w Rzymie – rzymski polityk, wódz, dyktator i pisarz. Jeden z członków stronnictwa popularów, spowinowacony z Cynną i Mariuszem. Po ich śmierci piastował kolejno urzędy kwestora, edyla, pretora, konsula i dyktatora. Sławę zdobył dzięki namiestnictwu w Galii i dzięki pomocy swych żołnierzy udało się mu pokonać opozycję, skupioną wokół senatu i Pompejusza – tzw. optymatów, aby następnie, po wieloletnich walkach, przejąć pełnię władzy w Rzymie. Zamordowany w idy marcowe przez senatorów pod przywództwem Marka Brutusa oraz Gajusza Kasjusza. W testamencie adoptował syna swojej siostrzenicy Gajusza Oktawiusza, późniejszego Oktawiana Augusta, wyznaczając go na swego spadkobiercę.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Jelec – zwany także gardą, element broni białej służący do zabezpieczania ręki użytkownika przed ześlizgiwaniem się palców z rękojeści na głownię i do blokowania ciosów przeciwnika. Czasem terminem "jelec" lub "jelce" określano także całą rękojeść. Jelec miał różną formę w zależności od broni, na jakiej występował, i od rodzaju szermierki, do jakiej broń była wykorzystywana.
    Wydawnictwo Naukowe PWN SA – wydawnictwo z siedzibą w Warszawie, założone w 1951, w obecnej formie prawnej działające od 1997. Wydawnictwo Naukowe PWN SA stanowi jednostkę dominującą Grupy kapitałowej PWN, w skład której wchodzi kilkanaście przedsiębiorstw, głównie wydawnictw.
    Cywil (łac. civilis, obywatelski) – potoczne określenie osoby niebędącej w czynnej służbie różnych uzbrojonych formacji mundurowych.
    Zdzisław Żygulski jun. (ur. 18 sierpnia 1921 w Borysławiu) – profesor nauk humanistycznych, polski historyk i teoretyk sztuki.
    Renesans lub odrodzenie (z fr. renaissance – odrodzenie) – okres w historii kultury europejskiej, obejmujący przede wszystkim XV i XVI wiek, określany często jako "odrodzenie sztuk i nauk" oraz koncepcja historiozoficzna odnosząca się do historii kultury włoskiej od Dantego do roku 1520 (Il Rinascimento).
    Sztylet sprężynowy – specyficzna forma sztyletu, używana w okresie renesansu, o głowni trójdzielnej, której boczne części, po zwolnieniu blokady, rozkładały pod wpływem działania sprężyny. Używany głównie jako łamacz mieczów: rozłożenie głowni służyło zablokowaniu głowni broni przeciwnika między jelcem a boczną częścią głowni, i wytrącenia jej lub złamania.
    Wydawnictwo „Arkady” – powstało w 1957 roku w wyniku połączenia "Budownictwa i Architektury" i oficyny "Sztuka". Nazwa nawiązuje do wydawanego w Warszawie w latach 1935-1939 miesięcznika artystycznego pod tytułem "Arkady". Pierwszym kierownikiem wydawnictwa był Tadeusz Filipczak, pełnił tę funkcję do 1966 roku. Jego następcą, aż do 1989 roku był Eugeniusz Piliszek.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.013 sek.