• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Szejk Bedreddin

    Przeczytaj także...
    Sułtanat mameluków – państwo istniejące w Egipcie i Lewancie w latach 1250–1517, ze stolicą w Kairze, rządzone przez sułtanów wywodzących się z korpusu mameluków. Sułtanat Rumu (tur. Rüm), albo Ar-Rum, nazywany także Sułtanatem Ikonion (tak w wersji greckiej, w zlatynizowanej Ikonium) od nazwy swej stolicy, dzisiejszej Konyi w Azji Mniejszej (stąd czasem nazywany również Sułtanatem Konyi) – państwo Turków Seldżuckich istniejące w Anatolii w latach 1077-1307.
    Stambuł (tur. İstanbul) – największe i najludniejsze miasto Turcji i jej centrum kulturalne, handlowe oraz finansowe. Rozciąga się od północnego wybrzeża morza Marmara po obu stronach Bosforu, cieśniny morskiej między Morzem Śródziemnym a Morzem Czarnym. Położenie zarówno w europejskiej Tracji, jak i azjatyckiej Anatolii sprawia, że Stambuł jest jedną z dwóch (obok rosyjskiego miasta Magnitogorsk) metropolii świata znajdujących się na dwóch kontynentach.

    Şeyh Bedreddin (a także Simavnalı Şeyh Bedreddin Mahmud Rumî) (ur. 3 grudnia 1359 w Simav, zm. 18 grudnia 1420 w Seres), teolog i charyzmatyczny mówca, przywódca powstania ludowego, które wybuchło w Azji Mniejszej i Rumelii przeciwko feudałom z Imperium Osmańskiego w 1416.

    Urodził się w mieszanej, muzułmańsko–chrześcijańskiej rodzinie w anatolijskim mieście Simav. Ojcem Bedreddina był pra-prawnuk sułtana rumskiego Kajkawusa II i jednocześnie kadi miasta. Matką była Greczynka, Melek Hatun, która przeszła na islam. Bedreddin rozpoczął swoją edukację w rodzinnym mieście Simav. Następnie udał się do Bursy, a potem do Kairu, gdzie odebrał nauki astronomii, matematyki, logiki i filozofii. Studiował również prawo i inne przedmioty związane z islamem. Podczas pobytu w Kairze, był nauczycielem syna pierwszego sułtana z mameluckiej dynastii Burdżi – Barkuka. Ożenił się z Cazibe Hatun, mamelucką księżniczką.

    Bursa (gr. Προύσα, łac. Prusa lub Prussa, dawniej Brusa lub Brussa) – miasto w północno-zachodniej Turcji, w starożytnej krainie Bitynii, ośrodek administracyjny prowincji (ilu) Bursa. Położone w odległości 25 km od wybrzeża Morza Marmara, u podnóża góry Uludağ, zwanej dawniej bityńskim Olimpem. Pierwsza stolica Imperium Osmańskiego, obecnie czwarte pod względem wielkości miasto Turcji.Kair (arab. القاهرة; - trl. Al-Qāhirah, trb. Al-Kahira) – stolica i największe miasto Egiptu (214 km², liczba ludności 6 787 000 stałych mieszkańców, zespół miejski 17,285 mln mieszkańców (tzw. Wielki Kair) – największe miasto Afryki i Bliskiego Wschodu). Nie ma dokładnych statystyk na temat liczby ludności Kairu. Powodują to ciągłe wędrówki mieszkańców. Szacuje się, że codziennie przybywa tu tysiąc nowych mieszkańców. Ponad 2 mln osób mieszka w tzw. „Mieście umarłych”. Kair nazywane jest „Miastem tysiąca minaretów” lub „Matką Świata”. To największy ośrodek świata islamskiego. Położone jest nad Nilem.

    Po Bitwie pod Ankarą wybuchły walki dynastyczne. To oraz śmierć Bajazyda Błyskawicy spowodowało, że Musa Çelebi wybrał Bedreddina kadiaskerem (najwyższym sędzią). Gdy w 1413 brat Musy, oraz jego główny rywal, Mehmet Çelebi, został sułtanem, Bedreddina wygnano do İzniku.

    Powstanie Szejka Bedreddina miało miejsce po bitwie pod Ankarą. W tym czasie Imperium Osmańskie pogrążyło się w chaosie z powodu bratobójczych walk pomiędzy sułtanami. Ludność cierpiała z powodu nałożonych na nią wysokich podatków i wyzyskowi. Szejk Bedreddin opowiadał się za sprawiedliwością społeczną i wolnością. Skłaniał się ku bardziej demokratycznemu zarządzaniu krajem i opowiadał się przeciwko uciskowi ubogich Turków, Greków i Żydów w kraju. Stało się to powodem zorganizowania i wybuchu powstania.

    Grecja (gr. Ελλάδα Elláda, IPA: [e̞ˈlaða] lub Ελλάς Ellás, IPA: [e̞ˈlas]), Republika Grecka (Ελληνική Δημοκρατία Ellinikí Dimokratía, IPA: [e̞ˌliniˈci ðimo̞kraˈtiˌa]) – kraj położony w południowo-wschodniej części Europy, na południowym krańcu Półwyspu Bałkańskiego. Graniczy z czterema państwami: Albanią, Macedonią Północną i Bułgarią od północy oraz Turcją od wschodu. Ma dostęp do czterech mórz: Egejskiego i Kreteńskiego od wschodu, Jońskiego od zachodu oraz Śródziemnego od południa. Grecja ma dziesiątą pod względem długości linię brzegową na świecie, o długości 14880 km. Poza częścią kontynentalną, w skład Grecji wchodzi około 2500 wysp, w tym 165 zamieszkałych. Najważniejsze to Kreta, Dodekanez, Cyklady i Wyspy Jońskie. Najwyższym szczytem jest wysoki na 2918 m n.p.m. Mitikas w masywie Olimpu. International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji.

    W 1416 Bedreddin poprowadził powstanie przeciwko sułtanom w egejskim, nadbrzeżnym rejonie Anatolii. Oprócz Bedreddina przywódcami powstania byli Torlak Kemal i Börklüce Mustafa. Powstanie wybuchło pod hasłami równego podziału ziemi wśród ludzi z półwyspu Karaburun oraz niepłacenia wysokich podatków. Börklüce Mustafa, po serii początkowych zwycięstw nad żołnierzami z armii sułtana, musiał wycofać się ze swoimi ludźmi aż do półwyspu Karaburnun w pobliżu İzmiru. Decydująca bitwa miała miejsce w dolinie pomiędzy wsią Balıklıova a półwyspem Karaburun na wschód od Izmiru, gdzie wszyscy powstańcy zostali zabici. Börklüce Mustafę ukrzyżowano, a Szejka Bedreddina wywieziono do miasta Seres, gdzie został powieszony w 1420 roku i tam również pochowany. W 1961 roku szczątki ciała Bedreddina zostały przewiezione z Grecji do mauzoleum Sułtana Mahmuda w Divanyolu (w Stambule.

    Anatolia (tureckie Anadolu) – kraina, należąca do Turcji, na półwyspie Azja Mniejsza (którego jest synonimem), leżąca między Morzem Czarnym a Zatoką Aleksandretty.Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.

    Twórczość Bedreddina została potępiona przez wielu osmańskich nauczycieli, takich jak Ismail Hakki Bursevi. Poeta Nazım Hikmet został skazany na karę więzienia za zachęcanie kadetów do czytania prac Bedreddina.

    Pisma Bedrettina[ | edytuj kod]

  • Cami’ü’l-fusuleyn
  • Letaifü’l-işarât
  • Varidat; (Inspiracje)
  • Meserretü’l-kulûb
  • Ukudü’l-cevahir
  • Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Abdülbâki Gölpınarlı, Melâmilik ve Melâmîler, Gri Yayın, İstanbul, 1992.
  • Dr. Mesut Keskin : Das Toleranzverständnis der anatolischen Heterodoxie am Beispiel Scheich Bedreddin Mahmud Israils, 2 cilt, Berlin 1999
  • Romantic Communist: The Life and Work of Nazım Hikmet By Edward Timms, Saime Göksu ,1999 ISBN 1-85065-371-2
  • Imperium Osmańskie (jako nazwa państwa pisane wielką literą, jako nazwa imperium dynastii Osmanów – małą; dla tego drugiego znaczenia synonimem jest nazwa imperium ottomańskie) – państwo tureckie na Bliskim Wschodzie, założone przez Turków osmańskich, jedno z plemion tureckich w zachodniej Anatolii, obejmujące w okresie od XIV do XX wieku Anatolię, część Azji południowo-zachodniej, Afrykę północną i Europę południowo-wschodnią. W kręgach dyplomatycznych na określenie dworu sułtana, później także całego państwa tureckiego, stosowano termin Wysoka Porta.WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.




    Warto wiedzieć że... beta

    Logika (gr. λόγος, logos – rozum, słowo, myśl) – wedle klasycznej definicji – nauka o sposobach jasnego i ścisłego formułowania myśli, o regułach poprawnego rozumowania i uzasadniania twierdzeń. Jako taka wraz z retoryką logika stanowiła część filozofii. Współczesna logika wykorzystując metodę formalną znacznie rozszerzyła pole badań włączając w to badania nad matematyką (metamatematyka, logika matematyczna), konstruowanie nowych systemów logicznych (np. logiki wielowartościowe), czysto teoretyczne badania o matematycznym charakterze (np. teoria modeli), zastosowania logiki w informatyce i sztucznej inteligencji (logic for computer science).
    Mehmed I (ur. 1374, zm. 1421) – sułtan osmański od 1413, który zjednoczył imperium osmańskie po długoletniej wojnie domowej.
    Kadiasker (tur. Kazasker, ar. "sędzia wojskowy") – tytuł dwóch najwyższych sędziów w Turcji. Jeden z nich zasądzał w europejskiej części Imperium osmańskiego, a następny w azjatyckiej jego części.
    Simav - miasto w Turcji, w prowincji Kütahya. Według danych z 2005 roku miasto zamieszkiwało 109 968 osób. Miasto jest położone nad rzeką Simav.
    Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
    Kadi (arab. قاضي qāḍī) - sędzia muzułmański. Wydaje wyroki na podstawie znajomości prawa muzułmańskiego (szariatu) i prawa zwyczajowego (adat). Jest mianowany przez władze państwowe.
    Izmir (dawniej Smyrna, tur. İzmir, gr. Σμύρνη) – miasto portowe w zachodniej Turcji nad Zatoką Izmirską, stolica prowincji (ilu) Izmir. Trzecie miasto pod względem wielkości w Turcji - 2,3 mln mieszkańców, zespół miejski 2,7 mln. Ważny ośrodek handlowy i przemysłowy Turcji: huta żelaza, rafineria ropy naftowej, zakłady tytoniowe, włókiennicze i cementowe. Drugi port handlowy po Stambule. W Izmirze odbywają się największe na Bliskim Wschodzie Międzynarodowe Targi Izmirskie. Siedziba dowództwa południowo-wschodnich kontyngentów NATO.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.022 sek.