• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Szakłakowate

    Przeczytaj także...
    Kruszyna (Frangula Mill.) – rodzaj krzewu należący do rodziny szakłakowatych (Rhamnaceae). W Polsce, pospolicie na całym niżu i w niższych położeniach górskich, występuje jeden gatunek: kruszyna pospolita. Gatunkiem typowym jest Frangula alnus L..Szakłak (Rhamnus L.) – rodzaj roślin należący do rodziny szakłakowatych. Liczy ok. 125–150 gatunków. Występują głównie na półkuli północnej, osiągając największe zróżnicowanie we wschodniej Azji i Ameryce Północnej, tylko kilka gatunków rośnie w Europie i Afryce, we florze Polski występuje tylko jeden gatunek – szakłak pospolity.
    Rodzaj (łac. genus, l.mn. genera) – podstawowa, obowiązkowa kategoria systematyczna obejmująca gatunek lub monofiletyczną grupę gatunków wyróżnionych na podstawie jednej lub więcej cech taksonomicznych. Nazwą rodzaj określany jest też każdy takson w randze rodzaju.

    Szakłakowate (Rhamnaceae L.) – rodzina roślin należąca do rzędu szakłakowców. Rosną głównie w klimacie zwrotnikowym i międzyzwrotnikowym, nieliczne tylko gatunki w klimacie umiarkowanym. We florze Polski występują dwa rodzaje tej rodziny – kruszyna (Frangula) i szakłak (Rhamnus).

    Różowe – grupa roślin w zależności od ujęcia systematycznego stanowiąca takson określonej rangi systematycznej lub klad spokrewnionych (pochodzących od wspólnego przodka) roślin w kladogramie taksonomii filogenetycznej. W pierwszym wypadku grupa ta umieszczana była w randze podklasy (Rosidae Takht.) m.in. w systemie Cronquista (1981), Takhtajana (1997) i Reveala (1999 i 2007). W systemie APG I (1998) mianem różowych (rosids) określony został klad, który w miarę poznawania powiązań filogenetycznych był później precyzowany przez system APG II i na Angiosperm Phylogeny Website. Współcześnie za różowe uważa się rośliny mające wspólnego przodka, którego najbliższymi krewnymi (kladem siostrzanym) są winoroślowce (Vitales). Synapomorficzne cechy tej grupy to: wydłużony zalążek, zduplikowany genom, dysunkcyjny gen infA w DNA chloroplastydowym oraz brak mitochondrialnego intronu coxII.i3. Należą tu rośliny o zdrewniałych łodygach (drzewa i krzewy), rośliny zielne. Należy do niej 16 rzędów roślin okrytonasiennych.System Reveala – nowoczesny system klasyfikacji roślin okrytonasiennych. Został opracowany przez amerykańskiego botanika Jamesa L. Reveala (ur. 1941), profesora Uniwersytetu w Maryland (USA). Po 1992 roku, kiedy to swój system opublikował Robert F. Thorne, Reveal zajął się jego korektą nomenklatoryczną. W tym też czasie zaproponował kilka nowych rozwiązań klasyfikacyjnych, początkowo na poziomie rzędów i podklas. W 1994 r. zaproponował wyróżnienie wśród okrytonasiennych 5 klas, co zaowocowało całkowicie oryginalnym ujęciem systematycznym tej grupy roślin. System ten Reveal publikował na swoich stronach internetowych i aktualizował do roku 1999. W następnych latach autor systemu wszedł w skład Angiosperm Phylogeny Group i brał udział w tworzeniu systemu APG II.

    Systematyka[]

    Pozycja systematyczna według Angiosperm Phylogeny Website (2001...) Pozycja w systemie Reveala (1993–1999)

    Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa różowe (Rosidae Takht.), nadrząd Rhamnanae Takht. ex Reveal, rząd szakłakowce (Rhamnales Dumort.), rodzina szakłakowate (Rhamnaceae Juss.).

    Adolphia – rodzaj roślin z rodziny szakłakowatych (Rhamnaceae). Obejmuje dwa gatunki występujące w południowo-zachodniej części Ameryki Północnej.Okrytonasienne, okrytozalążkowe (Magnoliophyta; syn. Angiospermae) – grupa (klad) roślin naczyniowych pochodzących od wspólnego przodka żyjącego prawdopodobnie w okresie karbonu (350-275 mln lat temu) i stanowiących siostrzaną linię rozwojową w stosunku do nagonasiennych. Okrytonasienne charakteryzują się zredukowanym gametofitem oraz brakiem rodni i plemni. Sporofity są pokaźne, a kwiat jest często obupłciowy. Części wytwarzające gamety to słupki i pręciki. Słupki powstają ze zrośniętych owocolistków. Pręciki zbudowane są z nitki i główki. W główce występują najczęściej 2 pylniki. W pylnikach powstają mikrospory, z których następnie rozwijają się ziarna pyłku, które wytwarzają tzw. jądra plemnikowe (nieruchome plemniki).
    Wykaz rodzajów
  • Adolphia Meisn.
  • Alphitonia Reissek ex Endl.
  • Alvimiantha Grey-Wilson
  • Ampelozizyphus Ducke
  • Auerodendron Urb.
  • Bathiorhamnus Capuron
  • Berchemia Neck. ex DC.
  • Berchemiella Nakai
  • Blackallia C.A.Gardner
  • Ceanothus L. – prusznik
  • Chaydaia Pit.
  • Colletia Comm. ex Juss.
  • Colubrina Rich. ex Brongn.
  • Condalia Cav.
  • Crumenaria Mart.
  • Cryptandra Sm.
  • Discaria Hook.
  • Doerpfeldia Urb.
  • Emmenosperma F.Muell.
  • Frangula Mill. – kruszyna (rodzaj czasem włączany do Rhamnus – szakłak)
  • Gouania Jacq.
  • Helinus E.Mey. ex Endl.
  • Hovenia Thunb. – howenia
  • Hybosperma Urb.
  • Karwinskia Zucc.
  • Kentrothamnus Suess. & Overkott
  • Krugiodendron Urb.
  • Lasiodiscus Hook.f.
  • Maesopsis Engl.
  • Nesiota Hook.f.
  • Noltea Rchb.
  • Paliurus Mill. – dwukolczak
  • Phylica L.
  • Pleuranthodes Weberb.
  • Pomaderris Labill.
  • Reissekia Endl.
  • Retanilla (DC.) Brongn.
  • Reynosia Griseb.
  • Rhamnella Miq.
  • Rhamnidium Reissek
  • Rhamnus L. – szakłak
  • Sageretia Brongn.
  • Schistocarpaea F.Muell.
  • Scutia (DC.) Brongn.
  • Siegfriedia C.A.Gardner
  • Smythea Seem.
  • Spyridium Fenzl
  • Talguenea Miers ex Endl.
  • Trevoa Miers ex Hook.
  • Trymalium Fenzl
  • Ventilago Gaertn.
  • Ziziphus Mill. – głożyna
  • Przypisy

    1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-01-23].
    2. Crescent Bloom: Rhamnaceae (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2010-01-23].
    3. List of genera in family Rhamnaceae (ang.). Vascular Plant Families and Genera, Kew Gardens. [dostęp 2010-01-23].
    4. Genera of Rhamnaceae (ang.). Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-01-23].
    Rodzina (łac. familia) – jedna z podstawowych kategorii systematycznych stosowanych w systematyce organizmów, niższa niż rząd (ordo), a wyższa niż rodzaj (genus). W kodeksach nomenklatury biologicznej nie określono kryteriów wydzielania rodzin, poza przyporządkowaniem: rodzina grupuje rodzaje, grupa rodzin tworzy rząd. W praktyce rodziny zwykle łączą grupy rodzajów różniące się morfologicznie od innych grup.Howenia (Hovenia Thunberg) – rodzaj roślin należący do rodziny szakłakowatych. Obejmuje 3 gatunki występujące w lasach Azji południowej i wschodniej (od Indii po Japonię). Mięsiste szypułki owoców, po dojrzeniu czerwone, są jadalne, a po przymrozkach – słodkie.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Głożyna (Ziziphus Mill.) – rodzaj roślin należący do rodziny szakłakowatych. Obejmuje około 100 gatunków występujących głównie w tropikalnej i subtropikalnej Azji oraz na kontynentach amerykańskich. Nieliczne gatunki rosną także w Afryce i w strefie klimatu umiarkowanego.
    Angiosperm Phylogeny Website (lub APWeb, APW) – strona internetowa stanowiąca popularne źródło aktualnych informacji taksonomicznych dotyczących roślin okrytonasiennych. Strona umieszczona jest na serwerze Missouri Botanical Garden i jest redagowana przez Petera F. Stevensa, członka Angiosperm Phylogeny Group (jednego z autorów systemu APG II z 2003 i systemu APG III z 2009). Taksonomia prezentowana na stronie bazuje na systemie APG III, ale jest uaktualniana odpowiednio do rozwoju wiedzy w zakresie filogenezy okrytonasiennych. Strona jest źródłem danych systematycznych także dla niektórych wersji językowych Wikipedii (np. angielskiej, niemieckiej, francuskiej, hiszpańskiej, polskiej).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.019 sek.