Syntezator modularny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Modularny syntezator firmy Synthesizers.com

Syntezator modularnysyntezator zbudowany w formie systemu składającego się z niezależnych modułów (bloków składowych), pełniących podstawowe funkcje generowania oraz przekształcania sygnałów (oscylatory, filtry, modulatory itp.). Poszczególne moduły posiadają wejścia sygnałowe, wejścia sterujące (pozwalające wpływać na parametry generowanego lub przekształcanego sygnału) oraz wyjścia, gdzie wyprowadzany jest produkowany przez nie przebieg sygnału.

Sygnał to abstrakcyjny model dowolnej mierzalnej wielkości zmieniającej się w czasie, generowanej przez zjawiska fizyczne lub systemy. Tak jak wszystkie zjawiska może być opisany za pomocą aparatu matematycznego, np. poprzez podanie pewnej funkcji zależnej od czasu. Mówimy, że sygnał niesie informację lub też umożliwia przepływ strumienia informacji.Tremolo (z wł. drżenie) – określenie rodzaju artykulacji, która polega na szybkim wykonywaniu wielu dźwięków o tej samej wysokości lub szybkim przejściu między dwoma dźwiękami o różnej wysokości (tremolando).

Podstawową zasadą syntezatora modularnego jest to, że moduły można łączyć w dowolnej konfiguracji, ponieważ każdy sygnał produkowany przez moduł można potraktować zarówno jako sygnał foniczny, jak i wartość sterującą pracą kolejnego modułu. Dzięki tej uniwersalności, syntezator modularny można wykorzystać do syntezy subtraktywnej, syntezy addytywnej, syntezy FM i wielu innych sposobów wytwarzania dźwięków. Aby takie dowolne połączenia były możliwe, wszystkie moduły muszą działać według określonego standardu sterowania. Najbardziej popularnym standardem jest sterowanie napięciowe według ściśle określonej skali (na przykład: napięcie sterujące w zakresie −5 V…+5 V, przy czym zmianie napięcia o 1 V towarzyszy zmiana częstotliwości oscylatora lub filtru o 1 oktawę).

ARP Instruments, Inc. - amerykańska firma produkująca instrumenty muzyczne, jeden z największych konkurentów Mooga na przełomie lat 60/70.Modulator - układ elektroniczny lub optoelektroniczny, który realizuje proces modulacji. Modulator jest urządzeniem o dwóch wejściach: jedno dla sygnału, który nazywa się sygnałem nośnym lub falą nośną (najczęściej, choć niekoniecznie jest to sygnał o wielkiej częstotliwości) oraz drugie wejście dla sygnału modulującego (najczęściej sygnału malej częstotliwości), który bywa również nazywany sygnałem informacyjnym. Na wyjściu modulatora pojawia się sygnał zmodulowany.
Przykład programowego syntezatora modularnego

Syntezatory modularne mogą mieć postać sprzętową – urządzenia analogowego, urządzenia cyfrowego – lub programu komputerowego (instrument wirtualny). W przypadku realizacji sprzętowej połączenia pomiędzy modułami realizowane są za pomocą specjalnych kabli albo pola komutacyjnego (krosownicy). W przypadku realizacji programowej na ekranie komputera wyświetlane są graficzne elementy symbolizujące moduły, które użytkownik łączy posługując się myszką.

Vibrato (wł. drżąco) – termin muzyczny, określający regularne, pulsujące, niewielkie zmiany wysokości dźwięku (do około pół tonu, choć najczęściej znacznie mniej).Szum biały (ang. white noise) – rodzaj szumu akustycznego o całkowicie płaskim widmie; nazwa wyprowadzona przez analogię do widma optycznego fali elektromagnetycznej: światło białe to de facto szum elektromagnetyczny mieszaniny wszystkich możliwych barw o całkowicie płaskim widmie w zakresie widzialnym.

Klasyczne moduły syntezatora analogowego[ | edytuj kod]

Istnieje bardzo duża rozmaitość modułów syntezatorowych pełniących różnorodne funkcje generacji i przekształcania sygnałów. Do najważniejszych i najczęściej spotykanych modułów zaliczyć można:

  • oscylator, na przykład generator sterowany napięciem (VCO) – podstawowe źródło przebiegów okresowych, najczęściej produkujące elementarne kształty fali;
  • filtr, na przykład filtr sterowany napięciem (VCF) – urządzenie pozwalające na zubożenie widma sygnału lub nadanie mu określonej charakterystyki amplitudowej;
  • wzmacniacz o zmiennym wzmocnieniu, na przykład wzmacniacz sterowany napięciem (VCA) – urządzenie pozwalające sterować zmienną amplitudą sygnału;
  • generator obwiedni, na przykład generator ADSR – urządzenie produkujące przebieg jednorazowy służący do sterowania zmianą parametrów dźwięku w czasie (np. zmianą głośności);
  • generator przebiegów wolnozmiennych (LFO) – urządzenie produkujące przebiegi okresowe o bardzo małej częstotliwości, służące głównie do modulowania parametrów sygnału w celu uzyskania efektów, takich jak vibrato czy tremolo;
  • modulator, na przykład modulator kołowy lub modulator zrównoważony – urządzenie służące do modyfikacji jednego sygnału innym sygnałem (na przykład mnożenia);
  • sekwencer - urządzenie produkujące napięcie, które zmienia się skokowo, w ciągu zaprogramowanych kroków
  • generator szumu – urządzenie produkujące przebieg szumowy, na przykład szum biały albo szum różowy
  • Historia[ | edytuj kod]

    Syntezator ARP 2600

    Systemy modularne były pierwszymi powszechnie dostępnymi syntezatorami. Do ich zalet należały duże możliwości kreacji dźwięku, natomiast wadami były wysoka cena oraz spore wymiary. Przykładem jest seria syntezatorów modularnych Mooga, zapoczątkowana w 1967 r. W latach 70. firma ARP Instruments produkowała syntezatory ARP 2500 oraz ARP 2600. W 1978 firma Korg zaprezentowała pół-modularny model MS-20. Jego możliwości brzmieniowe nie były tak duże jak klasycznych systemów modularnych, jednak instrument ten był w pełni przenośny.

    Filtr jest to fragment obwodu elektrycznego lub obwodu elektronicznego odpowiedzialny za przepuszczanie lub blokowanie sygnałów o określonym zakresie częstotliwości lub zawierającego określone harmoniczne.Emulator – program komputerowy, który duplikuje funkcje jednego systemu informatycznego w innym, dzięki czemu ów drugi system zwraca te same rezultaty, co pierwszy. Mówimy wtedy, że pierwszy system jest emulowany przez drugi.

    Obecnie na rynku funkcjonuje wielu producentów modułów syntezatorowych w kilku popularnych formatach. Nazwy formatów nawiązują do gabarytów paneli czołowych modułów, liczonych w jednostakach U (1U to pojedyncza wysokość standardu studyjnego rack 19 cali): MU/5U (wzorowane na formacie firmy Moog, obecnie produkowane przez firmy Synthesizers.com, Club of the Knobs, MOTM, Cynthia), Eurorack/3U (zapoczątkowane przez firmę Doepfer, obecnie ponad 100 producentów, np. Intellijel, Mutable Instruments, Analogue Systems, Bastl Instruments, Malekko, MakeNoise, Noise Engineering, Enorphin.es, WMD, SynthTech, XAOC devices), tzw. FracRack (zapoczątkowane przez firmy Blacet i PAiA), 4U (zapoczątkowane przez firmy Serge i Buchla, obecnie oferowane przez Random*Source), i inne. Występują również wirtualne syntezatory modularne, które są cyfrowymi emulacjami. Przykładami takich systemów są: Reaktor firmy Native Instruments, Nord Modular firmy Clavia, VCV rack, SofTube Modular, Arturia Modular.

    Korg Corporation (jap. 株式会社コルグ, Kabushiki-gaisha Korugu) – japoński producent elektronicznych instrumentów muzycznych.Synteza addytywna - rodzaj syntezy dźwięku. W syntezie addytywnej dźwięk jest tworzony z wielu harmonicznych o różnych częstotliwościach i amplitudach.

    Bibliografia[ | edytuj kod]

    1. W. Kotoński, "Muzyka elektroniczna", PWM, wyd. 2, 2002, ​ISBN 83-224-0810-2
    2. Z.S. Woźniak, "Elektroniczny syntezator muzyczny", Radioamator i krótkofalowiec, 4/5/6/1978
    3. A. Czyżewski, "Dźwięk cyfrowy", Akademicka Oficyna Wydawnicza EXIT, wyd. 2, 2001, ​ISBN 83-87674-08-7
    4. P. Forrest, "A-Z of Analogue Synthesizers", Surreal Publishing, 2003, ​ISBN 978-0-9524377-3-4
    5. M. Jenkins, "Analog Synthesizers: Understanding, Performing, Buying- from the legacy of Moog to software synthesis", Focal Press, 2007, ​ISBN 978-0240520728
    6. R.A. Moog, "Voltage Controlled Electronic Music Modules", Journal of the Audio Engineering Society, 7, 1965
    7. C. Anderton, "Electronic Music Synthesizer", Popular Electronics, 5, 1973
    8. K. Bjorn, Ch. Meyer, "Patch & Tweak", Bjooks, 2018
    ARP 2600 - semi-modularny syntezator monofoniczny firmy ARP z przełomu lat 70. ARP 2600 był produkowany od 1970 do 1981. Był i nadal jest jednym z najpopularniejszych syntezatorów analogowych.Generator drgań (także: oscylator) – układ elektryczny, którego celem jest wytworzenie drgań elektrycznych. Składa się z dwóch podstawowych elementów: wzmacniacza i obwodu dodatniego sprzężenia zwrotnego podającego sygnał z wyjścia wzmacniacza z powrotem na jego wejście. O częstotliwości drgań decyduje obwód sprzężenia zwrotnego, o ich amplitudzie – parametry wzmacniacza.




    Warto wiedzieć że... beta

    Syntezator – instrument muzyczny z grupy elektrofonów elektronicznych, w którym dźwięk jest syntezowany w układach elektronicznych poprzez niezależne modelowanie poszczególnych aspektów dźwięku.
    Korg MS-20 - semi-modularny syntezator monofoniczny firmy Korg z przełomu lat 70 i 80. MS-20 był produkowany od 1978 do 1983. Jeden z najpopularniejszych syntezatorów analogowych.
    Mysz komputerowa, myszka (ang. mouse) – urządzenie wskazujące używane podczas pracy z interfejsem graficznym systemu komputerowego.
    System (stgr. σύστημα systema – rzecz złożona) – obiekt fizyczny lub abstrakcyjny, w którym można wyodrębnić zespół lub zespoły elementów wzajemnie powiązanych w układy, realizujących jako całość funkcję nadrzędną lub zbiór takich funkcji (funkcjonalność). Z uwagi na fakt, że wyodrębnienie wszystkich elementów przynależących do systemu bywa w praktyce niekiedy bardzo trudne, dlatego do badania systemów wykorzystuje się ich uproszczone modele. Elementy przynależące do jednego systemu nie mogą jednak stanowić jednocześnie elementów przynależnych do innego systemu.
    Generator sterowany napięciem (ang. Voltage Controlled Oscillator, VCO) – urządzenie elektroniczne, generator okresowego sygnału elektrycznego (fali), o częstotliwości proporcjonalnej do napięcia elektrycznego podanego na jego wejście. Generatory VCO są stosowane w radiokomunikacji (np. jako przestrajany układ heterodyny), urządzeniach automatyki (np. w układach pętli PLL), są też podstawowym blokiem syntezatorów analogowych.
    Generator obwiedni (skr. EG, ENV) - blok syntezatora lub innego elektronicznego instrumentu muzycznego, odpowiedzialny za wytwarzanie obwiedni dźwięku.
    Moog Music - firma produkująca elektryczne instrumenty, m.in. gitary i wzmacniacze. Spółka ma siedzibę w Asheville w Karolinie Północnej. Spółkę założono w 1953 roku. W historii firmy spółka nazywała się dwojako: R.A. Moog Co. i Moog Music (pod koniec lat 70. XX wieku nazwa firmy oraz kierunek rozwoju został zmieniony, kiedy do spółki wrócił po wcześniejszym odejściu Robert Moog). Firma w 2008 roku wyprodukowała gitarę Moog Guitar, pierwszy produkt firmy na arenie gitar elektrycznych.

    Reklama