• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Sukcesja tronu



    Podstrony: 1 [2] [3]
    Przeczytaj także...
    Monarchia dziedziczna – ustrój polityczny charakteryzujący się dziedziczeniem tronu z ojca na syna. Monarchią dziedziczną może być każda monarchia oprócz elekcyjnej.Filip V Długi (ur. 17 listopada 1293 w Lyonie, zm. 3 stycznia 1322 w Longchamp pod Paryżem), hrabia Poitiers i Brie 1311-1316, król Francji i Nawarry (jako Filip II) 1316–1322 z dynastii Kapetyngów. Drugi syn króla Filipa IV Pięknego i Joanny I, królowej Nawarry.

    Sukcesja tronu – w państwach o ustroju monarchicznym przekazanie tronu monarszego nowemu władcy zgodnie ze zbiorem zasad dziedziczenia tronu w przypadku: śmierci, abdykacji, rzadziej końca kadencji, osoby aktualnie panującej.

    Jan, wielki książę Luksemburga, w 2000 abdykował na rzecz syna Henryka

    W zależności od szczegółowych zasad dziedziczenia tronu następcą tronu, czyli osobą która przejmuje panowanie po poprzednim władcy w razie jego śmierci lub abdykacji – jest zazwyczaj jego zstępny, czyli najstarsze dziecko monarchy, w dalszej kolejności najbliższy mu krewny (brat, lub inna osoba wyznaczona przez monarchę).

    Filip V (ur. 19 grudnia 1683 w Wersalu, zm. 9 lipca 1746 w Madrycie) – król Hiszpanii z dynastii Burbonów panujący w latach 1700–1724 i 1724–1746 (w 1724 abdykował na rzecz swojego syna Ludwika I, po jego śmierci wrócił na tron).Vivente rege – łacińskie określenie odnoszące się do elekcji i koronacji królewskiej dokonanej za życia poprzedniego króla. W przypadku wyboru na tron cesarski, mówi się czasem o elekcji vivente imperatore (za życia cesarza). Zazwyczaj dokonywano jej na wniosek samego władcy, który dążył do zapewnienia sukcesji swym potomkom.

    Zasady sukcesji tronu[ | edytuj kod]

    Sukcesja tronu w monarchiach dziedzicznych[ | edytuj kod]

    Pierwszeństwo urodzenia
    Sukcesja tronu w monarchii dziedzicznej jest ustalana w oparciu o primogeniturę (pierworództwo), która polega na dziedziczeniu tronu przez najstarszego potomka w linii prostej. Pierworództwo stosowane jest od początków istnienia dziedzicznej monarchii. Przykłady:

    Luksemburg, Wielkie Księstwo Luksemburga (luks. Lëtzebuerg, Grousherzogdem Lëtzebuerg; niem. Luxemburg, Großherzogtum Luxemburg; fr. Luxembourg, Grand-Duché de Luxembourg) – państwo położone w Europie Zachodniej. Graniczy z Francją od południa, Niemcami od wschodu i z Belgią od zachodu i północy. Państwo członkowskie Unii Europejskiej oraz NATO.Wielka Brytania, Zjednoczone Królestwo (ang. United Kingdom), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania oraz Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Na wyspie tej znajduje się jedyna granica lądowa Zjednoczonego Królestwa z innym państwem – Irlandią. Poza nią, Wielka Brytania otoczona jest przez Ocean Atlantycki na zachodzie i północy, Morze Północne na wschodzie, kanał La Manche na południu i Morze Irlandzkie na zachodzie.
  • po śmierci króla Jerzego VI 6 lutego 1952 królową Wielkiej Brytanii oraz Australii, Kanady i Nowej Zelandii została Elżbieta II - najstarsza córka zmarłego króla.
  • po abdykacji wielkiego księcia Luksemburga Jana w dn. 7 października 2000 nowym władcą księstwa został jego syn Henryk.
  • Systemem przeciwnym do primogenitury, historycznym i rzadko stosowanym jest ultimogenitura, wyznaczająca na następcę najmłodsze dziecko władcy

    Nowa Zelandia (ang. New Zealand, język maoryski Aotearoa – Kraj Długiej Białej Chmury) – państwo wyspiarskie, położone na południowo-zachodnim Pacyfiku i składające się z dwóch głównych wysp (Północnej i Południowej) oraz szeregu mniejszych wysp, w tym Wyspy Stewart i Wysp Chatham. Archipelag Nowej Zelandii jest najdalej na południe wysuniętą częścią Oceanii, na południowy wschód od Australii. W skład Nowej Zelandii (a dokładnie w skład Commonwealth realm Nowej Zelandii, czyli są to terytoria stowarzyszone lub zależne Nowej Zelandii, ale wchodzące wraz z nią w skład wspólnej domeny królewskiej tudzież królestwa stowarzyszeniowego, połączonego unią personalną ze Zjednoczonym Królestwem i innymi Commonwealth realms) wchodzą również Wyspy Cooka i Niue, które są samorządne, oraz Tokelau i Dependencja Rossa.Gyanendra Bir Bikram Shah Dev (nep. ज्ञानेन्द्र वीर बिक्रम शाहदेव; Jñānendra Vīra Vikrama Śāhadeva) (ur. 7 lipca 1947) – król Nepalu na przełomie lat 1950 i 1951 oraz od czerwca 2001 do maja 2008, drugi syn króla Mahendry. Po raz pierwszy na krótko wstąpił na tron podczas powstania przeciw dziedzicznym premierom z rodziny Rana w 1950 roku. Drugi raz przyjął tytuł króla w 2001 roku po tym, jak jego bratanek i następca tronu książę Dipendra wymordował prawie całą rodzinę królewską, w tym ówczesnego króla Birendrę i popełnił samobójstwo.

    Pierwszeństwo płci
    Wariantem primogenitury jest wariant nierozróżniający płci pierworodnego potomka nazywany często absolutną primogeniturą. Obowiązuje ona w następujących monarchiach:

  • Szwecja (od 1980),
  • Holandia (od 1983),
  • Norwegia (od 1990),
  • Belgia (od 1991),
  • Dania (od 2009),
  • Luksemburg (od 2011),
  • Wielka Brytania (od 2013)
  • Sukcesja tronu w monarchiach elekcyjnych[ | edytuj kod]

    W monarchiach elekcyjnych sukcesja tronu nie odbywa się automatycznie. Tron po śmierci monarchy jest pusty aż do momentu wyboru nowego władcy. Elekcja może dokonać się też za życia danego monarchy (vivente rege). Przykłady:

    Intronizacja (łac. inthronizatio, inthronizare; gr. enthronídzein (thrónos tron)) – wyniesienie na tron. Terminem tym określa się wyniesienie do rządów nowego papieża lub biskupa, a także koronację króla.Moshoeshoe II, właśc. Constantine Bereng Seeiso (ur. 2 maja 1938 w Thabang, zm. 15 stycznia 1996 w dystrykcie Maseru) – król afrykańskiego państwa Lesotho w latach od 1966 do 1990 (z kilkumiesięczmną przerwą w 1970) i od 1995 do śmierci.
  • Stolica Apostolska/Watykan - po śmierci papieża dochodzi do konklawe, podczas którego następuje wybór następcy. Potencjalnym sukcesorem tronu papieskiego może być zgodnie z prawem kanonicznym każdy ochrzczony mężczyzna, faktycznie jednak wybór dokonywany jest spośród członków Kolegium Kardynalskiego.
  • Kambodża - nowy król wybierany jest przez Radę Tronową
  • 12 listopada jest 316. (w latach przestępnych 317.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 49 dni. 7 października jest 280. (w latach przestępnych 281.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 85 dni.


    Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    Monarchia elekcyjna – ustrój polityczny charakteryzujący się wyborem monarchy (wodza, władcy, króla, cesarza) przez społeczeństwo lub jego uprawnioną część.
    Stolica Apostolska, Stolica Święta (łac. Sancta Sedes, wł. Santa Sede) – siedziba papieży (także papiestwo, władza zwierzchnia papieża w Kościele katolickim wraz z jej instancjami wykonawczymi, stanowiąca suwerenny podmiot prawa międzynarodowego) mieszcząca się w państwie Watykan, który jest z nią połączony unią personalną i funkcjonalną i nad którym sprawuje ona wyłączne zwierzchnictwo oraz suwerenną władzę i jurysdykcję.
    Następca tronu – tytuł przysługujący zazwyczaj najstarszemu dziecku monarchy lub innemu najbliższemu krewnemu (może to być osoba wyznaczona przez monarchę). Zastąpi aktualnego władcę na tronie po jego śmierci.
    Linia sukcesji prezydenckiej w Brazylii – zgodnie z art. 79 Konstytucji, w razie opróżnienia urzędu prezydenta Brazylii (tzn. jego śmierci, rezygnacji lub usunięcia z urzędu), zostaje on automatycznie zastąpiony przez wiceprezydenta, który dokańcza jego kadencję. Ostatni raz miało to miejsce w roku 1992, kiedy Itamar Franco przejął prezydencki fotel w wyniku usunięcia z urzędu jego poprzednika, Fernanda Collor de Mella. W wypadku zaś, gdyby prezydent elekt zmarł lub zrzekł się najwyższej godności przed jej formalnym objęciem, pierwszym w kolejce jest wiceprezydent elekt. Taka sytuacja miała miejsce w roku 1985, kiedy po śmierci Tancredo Nevesa urząd objął José Sarney.
    Papież (Ojciec Święty) (łac. Summus Pontifex, od staroż. Pontifex Maximus; wł. papa, gr. pappas; forma funkcjonująca w języku polskim pochodzi od czeskiego papež) – biskup Rzymu, zwierzchnik Kościoła katolickiego, głowa Stolicy Apostolskiej oraz Suweren Państwa Miasto Watykan. Obecnym papieżem jest Franciszek.
    Australia (Związek Australijski, Commonwealth of Australia) – państwo położone na półkuli południowej, obejmujące najmniejszy kontynent świata, wyspę Tasmanię i inne znacznie mniejsze wyspy na Oceanie Indyjskim i Spokojnym. Jedyny kraj, który obejmuje cały kontynent. Siłą rzeczy nie posiada granic lądowych z żadnym państwem.
    Konklawe (łac. conclave, zamknięte pomieszczenie w budynku, pokój) – ogólne zgromadzenie kardynałów, zwoływane po 15, maksymalnie po 20 dniach od śmierci lub rezygnacji papieża (tyle czasu mają nieobecni kardynałowie na przybycie na spotkanie), poprzedzone okresem Sede vacante. Okres poprzedzający rozpoczęcie konklawe po śmierci papieża reguluje konstytucja Universi Dominici Gregis. Jednak w przypadku rezygnacji, papież może wydać dekret, w którym skróci obowiązek zwołania konklawe po upływie minimum 15 dni.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.028 sek.