Subsumpcja (prawo)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Subsumpcja lub subsumcja (łac. sub- + sumptio - 'branie', 'przyjmowanie'; por. ang. subsume - 'zaliczać do klasy') – przyporządkowanie (podciągnięcie) stanu faktycznego pod ogólną normę (regułę) prawną.

Norma prawna – najmniejszy, stanowiący sensowną całość, element prawa. Reguła postępowania zewnętrznego stworzona na podstawie przepisów prawnych, ustanowiona przez kompetentny organ władzy w odpowiednim trybie, generalna (nie jest skierowana do jednego, ściśle oznaczonego adresata, ale do grupy podmiotów określonych przy pomocy nazwy rodzajowej) i abstrakcyjna (dotycząca powtarzalnych zachowań, wielokrotnego zastosowania, uniwersalna), ogłoszona i chroniona przez państwo aparatem przymusu.Analogia (rozumowanie per analogiam, rozumowanie a simile) – jako metoda stosowania prawa polega na ustalaniu skutków prawnych danego stanu faktycznego poprzez porównanie go z innymi stanami faktycznymi, których skutki prawne są znane.

Norma ta może zostać derywowana z należycie zinterpretowanego (poddanego wykładni) przepisu prawa lub precedensu (tzw. ratio decidendi) albo prawa zwyczajowego. W wyniku subsumpcji z normy ogólnej (generalno-abstrakcyjnej) tworzy się normę jednostkową (indywidualno-konkretną). Proces subsumcji zwany jest też czasem kwalifikacją prawną; a ona sama odbywać ma się drogą wykorzystania koncepcji sylogizmu prawnego.

Sylogizm prawniczy (sylogizm prawny) – obok analogii, modelu argumentacyjnego i modelu ważenia zasad, jest jedną z metod stosowania prawa. Czasem nazywa się go również dedukcją prawniczą, co ma nawiązywać do znanej w logice metody dedukcji (wnioskowania, w którym prawdziwość konkluzji zależy a zarazem i gwarantowana jest prawdziwością jego przesłanek).Precedens (z łac. praecedens – poprzedzający) – wyrok sądowy mogący wpływać na treść orzeczeń wydawanych w sprawach późniejszych.

Zobacz też[ | edytuj kod]

  • analogia (metoda stosowania prawa)
  • Bibliografia[ | edytuj kod]

  • L. Morawski, Wstęp do prawoznawstwa, Wyd. XVII, Toruń 2016, s. 51-55,
  • W. Gromski, Subsumcja (w:) B. Hołyst (red.), Wielka encyklopedia prawa, tom VII: Teoria i filozofia prawa, (red. tomu) A. Bator, J. Zajadło, M. Zirk-Sadowski, Warszawa 2016, s. 401,
  • Maciej Koszowski: „Bezpieczeństwo a pewność prawa: dwie metody stosowania prawa w ramach Unii Europejskiej”, [w:] Kategoria bezpieczeństwa w prawnym wymiarze Unii Europejskiej, red. S.M. Grochalski, Dąbrowa Górnicza 2013, s. 113–134,
  • Stanisław Waltoś, Proces karny. Zarys systemu, Warszawa 2008, s. 20–21
  • Scale of justice gold.png Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć prawnych w Wikipedii.

    Stanisław Marian Waltoś (ur. 9 lutego 1932 w Stanisławowie) – polski prawnik, specjalista w zakresie historii prawa i postępowania karnego, profesor nauk prawnych, wieloletni pracownik naukowy Uniwersytetu Jagiellońskiego.Przepis prawa – samodzielna jednostka redakcyjna tekstu prawnego, czyli zdaniokształtny zwrot językowy (zdanie w sensie gramatycznym) zazwyczaj wskazujący sposób postępowania, czyli regułę powinnego zachowania. Często jest wyodrębniony formalnie, wyróżniony wizualnie i opatrzony nazwą indywidualizującą, taką jak artykuł, paragraf czy ustęp. Może być też zdaniokształtnym fragmentem jednostki redakcyjnej.




    Warto wiedzieć że... beta

    Derywacyjna koncepcja wykładni przyjmuje dwie formy – ogólną i szczególną. Ogólna koncepcja zakłada, że wykładnią jest rozumienie tekstu prawnego, czyli przypisanie znaczenia wyrażeniom użytym w tekście prawnym. W takim ujęciu zakłada się, że nie istnieje możliwość bezpośredniego rozumienia tekstu prawnego – nawet gdy jest on odczytywany bezpośrednio, dokonujemy jego interpretacji przypisując poszczególnym wyrażeniom treść i zakres, czyli konotację i denotację.

    Reklama