• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Stwoła

    Przeczytaj także...
    Język słowacki (słow. slovenský jazyk, też slovenčina) należy do zachodniosłowiańskiej grupy językowej. Językiem tym posługuje się ponad 6 mln osób – przede wszystkim na Słowacji i w należącej do Serbii Wojwodinie, gdzie jest jednym z języków urzędowych. Używają go także Słowacy mieszkający w Polsce, Rumunii, na Węgrzech, w USA i Kanadzie. W Polsce język słowacki mógł być zdawany na maturze jako jeden z języków nowożytnych.Powiat Poprad (słow. okres Poprad) – słowacka jednostka podziału administracyjnego znajdująca się w kraju preszowskim. Powiat Poprad zamieszkiwany jest przez 104 002 obywateli (w roku 2011), zajmuje obszar 1 105,38 km². Średnia gęstość zaludnienia wynosi 94,09 osoby na km². Miasta: Wysokie Tatry, Svit i powiatowy Poprad.
    Ján Ruman Driečny starszy (ur. 1780, zm. po 1840 r.) – słowacki pasterz, myśliwy i przewodnik tatrzański. Pochodził ze wsi Stwoła na Spiszu. Był świetnym znawcą Tatr, a w szczególności dolin Mięguszowieckiej oraz Batyżowieckiej.

    Stwoła, dawniej Cwoła (słow. Štôla, dawniej Štvola, niem. Stollen, węg. Stóla) – wieś gminna w północnej Słowacji leżąca w powiecie Poprad, w kraju preszowskim.

    Położenie[]

    Stwoła leży w zachodniej części Spisza i Kotliny Popradzkiej, nieco na północ od Mięguszowiec i na południe od Niżnich Hagów. Wieś położona jest na wysokości ok. 840 m n.p.m.

    Kraj preszowski (słow. Prešovský kraj) – jednostka administracyjna Słowacji, jeden z 8 krajów, na które podzielone zostało to państwo.Stwolska Turnia (słow. Štôlska veža, niem. Mephistoturm, węg. Déli Koncsisztatorony) – turnia o wysokości 2463 m n.p.m. w Grani Kończystej, w słowackich Tatrach Wysokich. Od Pośredniej Kończystej oddzielona Rynicką Przełęczą, a od głównego wierzchołka Kończystej – Stwolską Przełęczą Wyżnią.

    Historia[]

    Pierwsza pisemna wzmianka na temat Stwoły pochodzi z 1330 roku. W XVIII w. wyrabiano tutaj olej limbowy. Ze Stwoły pochodzi wielu znanych XIX-wiecznych przewodników tatrzańskich i myśliwych polujących niegdyś w obrębie Tatr, są to m.in. Ján Ruman Driečny (starszy) i jego syn Ján Ruman Driečny, Ján Pastrnák czy Jozef Rusnák. Od 1937 roku Stwoła była ulubionym miejscem pobytu czeskiego malarza Josefa Olexy – co znalazło swoje odzwierciedlenie w jego twórczości.

    Zofia Radwańska-Paryska (ur. 3 maja 1901 w Warszawie, zm. 24 października 2001 w Zakopanem) – botaniczka, taterniczka, pisarka. Żona i współtowarzyszka pracy Witolda Henryka Paryskiego.Słowacja, Republika Słowacka (słow. Slovensko, Slovenská republika) – państwo śródlądowe w Europie Środkowej. Graniczy z Austrią (127 km), Polską (597 km), Czechami (240 km), Ukrainą (98 km) oraz Węgrami (678 km). Łączna długość granicy lądowej wynosi 1740 km. Do 1993 wchodziła w skład Czechosłowacji. Od 1 maja 2004 kraj należy do Unii Europejskiej, oraz NATO, a od 1 stycznia 2009 – do strefy euro. Stolicą państwa jest Bratysława, położona nad Dunajem przy granicy z Austrią i Węgrami.

    Od nazwy wsi wywodzi się nazewnictwo wielu tatrzańskich obiektów, np. Doliny Stwolskiej czy Stwolskiej Turni.

    Bibliografia[]

    1. Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka encyklopedia tatrzańska. Poronin: Wydawnictwo Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1.

    Linki zewnętrzne[]

  • Strona internetowa wsi



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Spisz (łac. Scepusium, słow. Spiš, niem. Zips, węg. Szepes) – region historyczny. Region ten leży w Centralnych i Wewnętrznych Karpatach Zachodnich, w dorzeczu górnego Popradu, górnego Hornádu oraz w części dorzecza Dunajca (na wschód od Białki). Na północnym zachodzie Spisz sąsiaduje z Podhalem, na północy z ziemią sądecką, na wschodzie z Szaryszem, na południu z Abovem i Gemerem, na południowym zachodzie z Liptowem (zobacz: Regiony Słowacji).
    Sosna limba (Pinus cembra L.) – gatunek drzewa iglastego z rodziny sosnowatych. Występuje w górach centralnej Europy na obszarze Alp i Karpat (Tatry, Karpaty Wschodnie i Południowe). Rośnie w borach z udziałem modrzewia europejskiego najczęściej na wysokościach w przedziale 1400–2500 m n.p.m. Jest to drzewo wolno rosnące i długowieczne, bardzo odporne na niskie temperatury, wiatry i szkodniki. Drewno limby było dawniej wszechstronnie użytkowane, nasiona zaś, zwane orzeszkami, były wykorzystywane jako jadalne i lecznicze. Z pędów i żywicy destylowano olej limbowy. Ze względu na intensywną wycinkę drzew, zasięg gatunku uległ w przeszłości znacznemu zmniejszeniu. W niektórych krajach limba podlega prawnej ochronie gatunkowej (m.in. w Polsce), a jej siedliska chronione są w parkach narodowych i obszarach Natura 2000. Limba należy do gatunków raczej rzadko uprawianych poza naturalnym zasięgiem, głównie z powodu trudności ze zdobyciem nasion oraz wolnego wzrostu.
    Przewodnik tatrzański – współcześnie przewodnik turystyczny górski mający uprawnienie do prowadzenia wycieczek na terenie Tatr.
    Ján Pastrnák (czasem też: Pasternak) – dziewiętnastowieczny słowacki myśliwy (polujący na kozice), pochodzący ze wsi Stwoła na Spiszu, jeden z mniej znanych spiskich przewodników tatrzańskich.
    Witold Henryk Paryski (ur. 10 września 1909 w Pittsburgh w stanie Pensylwania, USA, zm. 16 grudnia 2000 r. w Zakopanem) – krajoznawca, taternik, przewodnik tatrzański i ratownik TOPR-u, alpinista, działacz ochrony przyrody, absolwent medycyny, autor wielu prac o Tatrach i Podtatrzu. Autor przewodnika taternickiego Tatry Wysokie oraz (razem z żoną Zofią Radwańską-Paryską) Wielkiej encyklopedii tatrzańskiej.
    Kotlina Popradzka (514.72; słow. Popradská kotlina, niem. Poppertal, Popper-Niederung) – jednostka geomorfologiczna w Centralnych Karpatach Zachodnich, na Słowacji, stanowiąca wschodnią część Obniżenia Liptowsko-Spiskiego.
    Mięguszowce (słow. Mengusovce. węg. Menguszfalva, niem. Mengsdorf) – wieś gminna w północnej Słowacji leżąca w powiecie Poprad, w kraju preszowskim.

    Reklama