• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Stronnictwo Zrywu Narodowego

    Przeczytaj także...
    Feliks Teodor Widy-Wirski (do 1945 Feliks Teodor Widy), ps. Rosław (ur. 11 lipca 1907, zm. 15 stycznia 1982) – polski lekarz, bibliotekarz i polityk, wicewojewoda poznańskiego, prezes Stronnictwa Pracy i działacz PZPR, poseł na Sejm Ustawodawczy i Sejm PRL II i III kadencji, żołnierz Armii Krajowej, powstaniec warszawski.Jan Stachniuk, pseud. Stoigniew (ur. 13 stycznia 1905 w Kowlu na Wołyniu, zm. 14 sierpnia 1963) – polski publicysta. Ideolog i twórca polskiej nacjonalistycznej grupy "Zadruga" oraz pisma o tym samym tytule.
    Ruch Nacjonalistów Polskich Zadruga, Zadruga – polski ruch o charakterze nacjonalistycznym i neopogańskim, zapoczątkowany w 1937 przez Jana Stachniuka. Zadruga uważana jest za najbardziej prężny ruch neopogański w okresie międzywojennym. W latach 1937-1939 ruch skupiony był wokół miesięcznika „Zadruga”. Jego liczebność przed II wojną światową oceniano na ok. 300 osób. Czołowymi zadrużanami byli Jan Stachniuk, Józef i Stanisław Grzanka, Tadeusz Then, Bogusław Stępiński oraz Antoni Wacyk i Janina Kłopocka.

    Stronnictwo Zrywu Narodowego – polska organizacja konspiracyjna działająca w latach 1943-1945.

    Józef Celica (od 1954 używał nazwiska Lechicz-Celica) ps. „Elski”, „W. Elski”, „Lechicz”, „Piast”, „W. Piast”, „Wiesław” (ur. 1 października 1910 w Wiszniewie, zm. 5 maja 1980 w Warszawie) – podpułkownik rezerwy Wojska Polskiego.Kadra Polski Niepodległej (KPN) – polska organizacja konspiracyjna o charakterze wojskowym działająca w okresie II wojny światowej.

    Bezpośrednią przyczyną powołania organizacji był rozłam w konspiracyjnym Stronnictwie Pracy na przełomie 1942 i 1943 roku. Występujący z SP Feliks Widy-Wirski i Zygmunt Felczak powołali wówczas organizację Zryw. 6 maja 1943 nazwę organizacji zmieniono na Stronnictwo Zrywu Narodowego. W skład SZN weszło również wielu działaczy przedwojennej Zadrugi, w tym Jan Stachniuk, który publikował w podziemnej prasie SZN. Ideologia SZN klasyfikowana była przez Departament Spraw Wewnętrznych Delegatury Rządu jako "nacjonalizm gospodarczy" lub "neo-nacjonalizm zabarwiony radykalizmem społecznym". Dostrzec można tu wpływ ideologii Zadrugi. Organem organizacji było pismo "Zryw" wydawane od kwietnia 1942 do września 1944, początkowo jako pismo środowiska Felczaka w ramach SP. W 1943 nastąpiło połączenie "Zrywu" z konspiracyjną organizacją wojskową Kadra Polski Niepodległej w wyniku czego KPN pełnił funkcję pionu wojskowego SZN. Dowódca KPN kapitan Józef Celica "Lechicz" został wiceprezesem tego stronnictwa. Stronnictwo Zrywu Narodowego uznawało Delegaturę Rządu na Kraj, lecz w 1945 podporządkowało się Krajowej Radzie Narodowej.

    Sylwester Jan Fertacz (ur. 21 października 1950) – polski historyk, doktor habilitowany nauk humanistycznych, profesor nadzwyczajny Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, wykładowca akademicki i w latach 2011–2018 kierownik Zakładu Historii Najnowszej 1918–1945 Instytutu Historii na Wydziale Nauk Społecznych UŚ. Stronnictwo Pracy (SP) – polska chadecka partia polityczna działająca w II RP, na emigracji (od 1939 do 1990) oraz w pierwszych latach Polski Ludowej (1945–1950).

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Grott B. "Religia, cywilizacja, rozwój. Wokół idei Jana Stachniuka" Kraków 2003
    2. Piotrowski Mirosław "Służba idei czy serwilizm?: Zygmunt Felczak i Feliks Widy-Wirski w najnowszych dziejach Polski", Lublin 1994
    3. Radzymińska Józefa "Zawsze Niepodlegli", Wrocław 1991

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Grott Bogumił, "Religia, cywilizacja, rozwój – wokół idei Jana Stachniuka" Kraków 2003
  • Fertacz Sylwester, "Polska myśl słowiańska w okresie drugiej wojny światowej", Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice 2000, ​ISBN 83-226-0965-5
  • Piotrowski Mirosław, "Służba idei czy serwilizm? Zygmunt Felczak i Feliks Widy­‑Wirski w najnowszych dziejach Polski", Lublin 1994
  • Radzymińska Józefa, "Zawsze Niepodlegli", Wrocław 1991
  • Jarosław Tomasiewicz, Ugrupowania zadrużne i neozadrużne w okresie okupacji hitlerowskiej (1939-1945), „Historia i Polityka” nr 7 (14) 2012
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Archiwalne numery pisma "Zryw"
  • Zygmunt Felczak, ps. Bożydar, Bydgoski, Jasiński, Zygmunt (ur. 1903, zm. 1946) – publicysta, powstaniec warszawski, poseł Krajowej Rady Narodowej, wicewojewoda pomorski, działacz Narodowej Partii Robotniczej i Stronnictwa Pracy, założyciel „Ilustrowanego Kuriera Polskiego”.Krajowa Rada Narodowa (1 stycznia 1944 - 17 stycznia 1947) – ciało polityczne utworzone podczas II wojny światowej przez Polską Partię Robotniczą (PPR) o charakterze samozwańczego polskiego parlamentu. KRN sama określała się jako "faktyczna reprezentacja polityczna narodu polskiego, upoważniona do występowania w imieniu narodu i kierowania jego losami do czasu wyzwolenia Polski spod okupacji".



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.012 sek.