• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Stroik przelotowy

    Przeczytaj także...
    Akordeon (fr. Accordéon) – instrument muzyczny zaliczany do grupy aerofonów bądź idiofonów dętych (patrz niżej). Jest rodzajem harmonii, opartym na stroikach przelotowych. Prąd powietrza wytworzony przez ręcznie poruszany miech, wprawiając w drganie stroik wywołuje dźwięk. Początkowo działał przy użyciu miechów nożnych, które z czasem zostały zastąpione przez miech ręczny. Instrument ten z prawej strony ma klawiaturę klawiszową (lub guziki w przypadku akordeonu guzikowego), a z lewej guziki (dźwięki basowe, akordy oraz – choć nie zawsze – manuał melodyczny zwany barytonem.Harmonijka ustna to instrument muzyczny z grupy aerofonów. Dźwięk wydobywa się podczas ruchu powietrza w szczelinach, przy których znajdują się metalowe blaszki zwane stroikami (pot. języczkami), które wprawione w drgania wydają dźwięki zależne od ich długości. Harmonijka ustna była pierwszym instrumentem Jimiego Hendrixa.
    Japonia (jap. 日本, trb. Nihon lub Nippon) – państwo wyspiarskie usytuowane na wąskim łańcuchu wysp na zachodnim Pacyfiku, u wschodnich wybrzeży Azji, o długości 3,3 tys. km. Archipelag rozciąga się niemal południkowo (Japończycy utrzymują, że ich kraj ma kształt „trzydniowego Księżyca”) pomiędzy 45°33′ a 20°25′ stopniem szerokości północnej, od Morza Ochockiego na północy do Morza Wschodniochińskiego i Tajwanu na południu. Stolica Tokio jest usytuowana prawie dokładnie na tej samej szerokości geograficznej co Ateny, Pekin, Teheran i Waszyngton.

    Stroik przelotowy - rodzaj stroika wykorzystywany m.in. w akordeonie, w którym dźwięk wzbudzany jest przez strumień powietrza. W odróżnieniu od klasycznego stroika nie jest on usytuowany w ustniku, lecz w specjalnej ramce.

    Historia[]

    Pierwsze instrumenty, w których dźwięk wywoływany był przez drgający stroik przelotowy powstały ok. 3000 lat temu w Chinach. Jego nazwa - sheng - zmieniała się wraz z krajami, do których instrument trafiał. W Japonii znany był pod nazwą Shō, w Laosie i Tajlandii - khēne, a w Korei - saenghwang. W Europie ten typ stroika pojawił się w roku 1635 za pośrednictwem Marina Mersenne'a, który umieścił wzmiankę o nim w swoich traktatach. Szerszy opis stroika przelotowego pojawił się w dziele De la musique des Chinoises, tant anciens que modernes francuskiego jezuity J. A. Amiota. Jednak do intensywniejszego rozwoju tego źródła dźwięku znacznie przyczynił się Christian Gottlieb Kratzenstein, który pracował nad stworzeniem instrumentu imitującego głos ludzki. Jego badania zainspirowały innych twórców do dalszych eksperymentów z wykorzystaniem stroika przelotowego. Kolejnym znaczącym krokiem było oddzielenie samego stroika od ramki (dotychczas tworzyły one jeden element) i przytwierdzenie go za pomocą nitu. Zwiększało to elastyczność języczka, a co za tym idzie, także możliwości dynamiczne całego stroika. W 1821 r. Christian Buschmann stworzył Aurę, w której po raz pierwszy zastosowano stroik działający dwukierunkowo (na otwieranie i zamykanie miecha). Było to możliwe dzięki umieszczeniu w metalowej ramce dwóch stroików, zamocowanych po obu jej stronach. Dalszy rozwój stroika przelotowego wiąże się nierozerwalnie z rozwojem akordeonu. Jednak ogranicza się on głównie do zmiany materiałów, z których był produkowany.

    Laos (Lao, Laotańska Republika Ludowo-Demokratyczna – Sathalanalat Paxathipatai Paxaxôn Lao) – państwo w Azji Południowo-Wschodniej, na Półwyspie Indochińskim. Stolica Wientian (180 tys. mieszkańców), główna rzeka Mekong. Na północy Laos graniczy z Mjanmą i Chinami, na wschodzie z Wietnamem, na południu z Kambodżą, a na zachodzie z Tajlandią.Marin Mersenne (ur. 8 września 1588 w pobliżu Oizé, zm. 1 września 1648 w Paryżu) – francuski minimita, teolog, filozof, matematyk i teoretyk muzyki.

    Budowa[]

    Pierwotnie stroik przelotowy zbudowany był z gałęzi bambusa. Przycinano ją w taki sposób, aby zostawić w środku języczek, który wzbudzony przez przepływające powietrze wydawał dźwięk. Dopiero w Europie do produkcji stroika zastosowano metal, choć do końca XVI wieku był on nadal jednoelementowy. Współcześnie stroik budowany jest z dwóch elementów: ramki i przytwierdzonego do niej za pomocą nitu języczka. Ramka przeważnie jest prostokątna, z wyciętym pośrodku otworem, pozwalającym stroikowi swobodnie poruszać się w obie strony. Zazwyczaj w ramce umieszczone są dwa stroiki, umieszczone naprzeciw siebie. Takie umieszczenie pozwala na wydobycie dźwięku zarówno przy otwieraniu, jak i zamykaniu miecha (lub wdechu i wydechu w przypadku harmonijki ustnej). Stroiki te mogą być zestrojone ze sobą lub brzmieć inaczej (instrumenty diatoniczne). Najbardziej cenione są stroiki ręcznie robione. Charakteryzują się one delikatnym niebieskim polotem na blaszce języczka.

    Stroik - incytator w niektórych aerofonach piszczałkowych i idiofonach dętych; element instrumentu muzycznego służący do wprowadzania w drganie słupa powietrza zawartego wewnątrz instrumentu lub rezonatora.Pojęcia Chiny używa się w odniesieniu do krainy historycznej, obejmując wówczas całokształt chińskiej historii i kultury (zobacz: historia Chin), lub w węższym znaczeniu, w odniesieniu do Chińskiej Republiki Ludowej.

    Linki zewnętrzne[]

    Zarys historii instrumentów ze stroikiem przelotowym autorstwa Elżbiety Rosińskiej.




    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Nit – metalowy element konstrukcyjny używany przy nitowaniu, czyli łączeniu ze sobą płaskich elementów np. fragmentów blach, skór, tworzyw sztucznych. Nity pracują zwykle na ścinanie.
    Korea – dawne, obecnie nieistniejące zjednoczone państwo obydwu Korei: Północnej i Południowej, usytuowane na Półwyspie Koreańskim we wschodniej Azji. Graniczy od północy z Chinami i od północnego-wschodu z Rosją. Obszar zamieszkuje jednolita grupa etniczna – Koreańczycy. Po zakończeniu II wojny światowej, w 1945 roku, Korea została podzielona na dwa państwa: Republikę Korei (Korea Południowa) oraz Koreańską Republikę Ludowo-Demokratyczną (Korea Północna). Od 1948 roku do 1950 (wybuch wojny koreańskiej) granica pomiędzy Koreą Północną a Koreą Południową przebiegała dokładnie przez 38° równoleżnik, jednak od 1953 roku granice uległy zmianie.
    Tajlandia, Królestwo Tajlandii – państwo w południowo-wschodniej Azji, graniczące z Laosem i Kambodżą na wschodzie, z Malezją na południu oraz z Mjanmą. Tajlandia była niegdyś nazywana Syjamem, gdyż była to jej oficjalna nazwa do 11 maja 1949. Międzynarodowe określenie "Thai" (ไทย) znaczy po tajsku wolny.
    Sheng (笙, shēng) - chiński instrument muzyczny należący do grupy aerofonów stroikowych. Zbudowany jest z kilkunastu piszczałek trzcinowych ze stroikami w dolnej części. Wszystkie piszczałki umieszczone są w drewnianym zbiorniku powietrza.

    Reklama