• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Stosunki polsko-saudyjskie

    Przeczytaj także...
    Zatoka Perska (per. خليج فارس – Chalidż-e Fars, arab. الخليج العربي – Al-Chalidż al-Arabi) – zatoka Morza Arabskiego, wcinająca się między Półwysep Arabski a wybrzeże Iranu. Tradycyjnie nazywana jest zatoką, ale ze względu na jej powierzchnię (233 000 km²) można by ją uznać także za morze śródlądowe. Z Morzem Arabskim połączona jest poprzez Cieśninę Ormuz i Zatokę Omańską.Polski Kontyngent Wojskowy w składzie Wielonarodowych Sił w rejonie Zatoki Perskiej (PKW Zatoka Perska) – wydzielony komponent Marynarki Wojennej i służby medycznej Sił Zbrojnych RP, przeznaczony do zabezpieczenia medycznego wojsk koalicyjnych podczas I wojny w Zatoce Perskiej w latach 1990-1991.
    Ignacy Mościcki (ur. 1 grudnia 1867 w Mierzanowie, zm. 2 października 1946 w Versoix) – polski polityk i chemik. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej w latach 1926–1939. Naukowiec, wynalazca, budowniczy polskiego przemysłu chemicznego.

    Pierwsze kontakty Polaków z Arabią sięgają najprawdopodobniej XVI w. W bibliotece uniwersyteckiej w Oksfordzie znajduje się napisana po łacinie książka polskiego autora, który dotarł do Mekki jeszcze w XVI w.

    Później w latach 1817-1820 przebywał tam hr. Wacław Rzewuski (1785-1831), który pozyskał zaufanie i przyjaźń przywódców szczepów beduińskich, a swoje wrażenia opisał w pamiętnikach pt. Sur Les Chevaux et Provenants des Races Orientales. Zainteresowanie pamiętnikiem zgłosiła ostatnio Arabia Saudyjska, dla której dzieło jest tym bardziej cenne, że kraj ten nie posiada wielu pamiątek piśmienniczych z tego okresu.

    Mekka (pełna nazwa: Makkat ul-Mukarramah, znana również jako Makka; ar. مكة) – święte miasto islamu, miasto w zachodniej części Arabii Saudyjskiej, stolica prowincji Al-Hidżaz, położona u podnóża masywu górskiego (277 m n.p.m.) Dżabal al-Karnajt, w wąskiej i piaszczystej Dolinie Abrahama. Zamieszkuje ją ok. 1,7 mln ludzi. Trzecie co do wielkości miasto kraju.Ad-Dammam (arab. الدمام, Ad-Dammām) – miasto portowe we wschodniej Arabii Saudyjskiej, nad Zatoką Perską, siedziba administracyjna Prowincji Wschodniej. W 2004 roku liczyło ok. 740 tys. mieszkańców. Ośrodek regionu wydobycia i przerobu ropy naftowej, węzeł rurociągów naftowych. W mieście znajduje się port morski i port lotniczy. Od 1975 roku działa tu Uniwersytet Króla Fajsala.

    Nowszy okres kontaktów, to czas tworzenia się Arabii Saudyjskiej i początków odrodzonej państwowości polskiej. Pod koniec lat 20. ubiegłego wieku król Abdul Aziz, poszukując poparcia, zwrócił się z propozycją nawiązania kontaktów. Polska odpowiedziała pozytywnie i jako dziewiąta na świecie uznała Arabię Saudyjską (wtedy jeszcze Królestwo Hidżazu, Sułtanat Nadżdu i Terytoria Zależne).

    I wojna w Zatoce Perskiej – konflikt zbrojny zapoczątkowany 2 sierpnia 1990 roku zbrojnym najazdem Iraku na Kuwejt, zakończony wyzwoleniem Kuwejtu przez międzynarodową koalicję wiosną 1991 roku, w ramach wojskowej operacji Desert Storm („Pustynna Burza”).Abd al-Aziz ibn Abd ar-Rahman ibn Fajsal Al Su’ud (zwany także Ibn Saud; ur. 24 listopada 1880 w Rijadzie, zm. 9 listopada 1953 w at-Ta’if) – twórca i od 1932 król Arabii Saudyjskiej.

    Momentem przełomowym w stosunkach polsko-saudyjskich był przyjazd do Dżuddy w maju 1930 delegacji polskiej z ówczesnym naczelnikiem Wydziału Wschodniego w Ministerstwie Spraw Zagranicznych hr. Edwardem Raczyńskim i muftim Jakubem Szynkiewiczem, która przywiozła list od prezydenta Ignacego Mościckiego uznający legalność władzy króla Abdel Aziza. Saudyjski monarcha zrewanżował się natomiast deklaracją, że darzy naród polski uczuciami szacunku i miłości. 3 maja 1930 delegacja polska spotkała się po raz pierwszy z królem Abdel Azizem w Dżudda. Również w maju 1932 złożył wizytę w Warszawie ówczesny saudyjski wicekról i minister spraw zagranicznych książę Fajsal.

    Jakub Szynkiewicz (ur. 16 kwietnia 1884 r. w Lachowiczach k. Baranowicz, zm. 1 listopada 1966 r. w USA) – muzułmański duchowny, teolog i tłumacz, od 1925 r. wielki mufti polskich muzułmanów.Warszawa; miasto stołeczne Warszawa, w skrócie m.st. Warszawa – stolica i największe miasto Polski, położone w środkowo-wschodniej części kraju, na Nizinie Środkowomazowieckiej, na Mazowszu, nad Wisłą. Od 2002 r. miasto stołeczne Warszawa jest gminą miejską mającą status miasta na prawach powiatu.

    W tym samym czasie nawiązano pierwsze kontakty handlowe obejmujące m.in. dostawy broni i wyposażenia dla armii saudyjskiej, a także kontrakty na dostawy koni. Rozważano również daleko idące plany zakupu polskich samolotów bojowych przez Arabię Saudyjską, udziału polskich przedsiębiorstw w budowie kolei oraz w realizacji wielu innych przedsięwzięć.

    Wacław Seweryn Rzewuski herbu Krzywda; nazwiska przybrane, przydomki i krypt.: Emir Tadż el faher Abd-el-Niszan; Emir Arslan; Abu Assed; Le Comte W. S. R.; Dżiecar el cheil; Hrabia W. S. R.; W... R..., (ur. 15 grudnia 1784 we Lwowie, zm. 14 maja 1831) – syn Seweryna Rzewuskiego,hetmana polnego koronnego i Konstancji Małgorzaty Lubomirskiej, podróżnik, orientalista, pamiętnikarz, poeta, jeździec i znawca koni.Mufti – muzułmański prawnik i teolog wydający oficjalne interpretacje w sprawach życia państwowego i prywatnego, związanego z islamem. Swoje decyzje ogłasza w formie fatwy. Obecnie mufti działają w ramach urzędów państwowych, tzw. domów wydawania fatwy (dar al-ifta). Cieszą się znacznym autorytetem prawnym i politycznym w świecie muzułmańskim.

    Kontakty między obu państwami zostały przerwane po wybuchu II wojny światowej i odrodziły się dopiero na przełomie lat 80. i 90. ubiegłego wieku. Ministrowie spraw zagranicznych Polski i Arabii Saudyjskiej spotykali się podczas sesji plenarnych Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych. Do Arabii Saudyjskiej przyjeżdżały polskie delegacje polityczne i wojskowe. Zawarto porozumienia między rządami w sprawie rozmieszczenia polskiego kontyngentu wojskowego, składającego się z grupy medycznej oraz dwóch okrętów ratowniczych, działających w rejonie Zatoki Perskiej podczas pierwszego konfliktu z Irakiem w 1991 r. Oficjalnie jednak Polska i Arabia Saudyjska nawiązały stosunki dyplomatyczne dopiero 3 maja 1995.

    Fajsal ibn Abd al-Aziz Al Su’ud (ur. 14 kwietnia 1906 w Rijadzie, zm. 25 marca 1975) – trzeci syn Abd al-Aziza ibn Su’uda, twórcy i pierwszego króla Arabii Saudyjskiej, król Arabii Saudyjskiej w latach 1964-1975.Edward Bernard Raczyński (ur. 19 grudnia 1891 w Zakopanem, zm. 30 lipca 1993 w Londynie) – polski dyplomata, polityk i pisarz, prezydent RP na uchodźstwie w latach 1979–1986.

    Obecnie współpraca polsko-saudyjska rozwija się na wielu płaszczyznach. W 2002 delegacja saudyjska na czele z synem króla Fajsala, księciem Turki złożyła wizytę w Polsce. W ciągu ostatnich czterech lat doszło do wzajemnych wizyt politycznych wysokiego szczebla. W Warszawie byli m.in. minister ropy naftowej i bogactw mineralnych, pierwszy zastępca ministra spraw zagranicznych, przewodniczący Zgromadzenia Doradczego, kilka delegacji z Ministerstwa Spraw Zagranicznych. Z polskiej strony Rijad odwiedzili wicepremier, minister gospodarki, delegacja parlamentarna z marszałkiem Senatu, wiceminister spraw zagranicznych i wiele innych delegacji. Od ponad roku w Warszawie działa Ambasada Saudyjska, która jest pierwszą tego typu placówką w Europie Wschodniej, a także pierwszą w Polsce ambasadą arabskiego kraju z rejonu Zatoki Perskiej.

    Dżudda (czasami Dżidda, Dżedda, arab. جدّة Ǧuddah) – miasto na zachodzie Arabii Saudyjskiej nad Morzem Czerwonym. Jest głównym ośrodkiem miejskim w zachodniej Arabii Saudyjskiej. To największe miasto prowincji Mekka, największy port nad Morzem Czerwonym, a także drugie co do wielkości miasto Arabii Saudyjskiej. Liczba ludności w mieście przekracza 3,4 mln. Dżudda jest głównym portem do którego zawijają statki z pielgrzymami udającymi się do Mekki. Zmarł tu ugandyjski dyktator Idi Amin. W Dżuddzie znajduje się także polski konsulat honorowy. W 2016 roku planowane jest oddanie do użytku najwyższej budowli świata – ponad tysiącmetrowej Kingdom Tower.Oksford (ang. Oxford) – miasto w południowej Anglii nad rzeką Tamizą, stolica hrabstwa Oxfordshire. Znane jest przede wszystkim jako siedziba Uniwersytetu Oksfordzkiego (University of Oxford), najstarszego anglojęzycznego uniwersytetu świata. Oksford od XIX w. nazywany jest "miastem malowniczych wież" (ang. city of dreaming spires).

    Dokonano przełomu w stosunkach gospodarczych i handlowych. Polska, po utracie rynków w Iraku i Libii, właśnie w Arabii Saudyjskiej znalazła partnera gospodarczego w tym regionie. W 2000 prezes Krajowej Izby Gospodarczej podpisał w Rijadzie porozumienie o stworzeniu Wspólnej Rady Biznesu. W maju 2002 w Warszawie przebywała natomiast ważna misja handlowa zorganizowana przez Saudyjską Radę Izb Przemysłowo-Handlowych. Podczas rozmów z partnerami polskimi dokonano wielu ważnych uzgodnień. Zakończono też prace, zmierzające do zarejestrowania pierwszej polsko-saudyjskiej spółki z udziałem Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa oraz dużej grupy saudyjskiej z Dammamu, specjalizującej się w projektach gazowych w Arabii i sąsiednich krajach.

    Rijad (arab. الرياض = Ar-Rijad) – miasto będące stolicą Arabii Saudyjskiej, jedno z najnowocześniejszych miast Azji. Liczy ponad 5 mln mieszkańców. Największy port lotniczy na Półwyspie Arabskim, centrum gospodarcze i kulturalne Arabii Saudyjskiej.

    W Polsce działają dwie saudyjskie firmy. Według danych za siedem pierwszych miesięcy 2002 polski eksport do Arabii Saudyjskiej zwiększył się o około 60%, kraj ten zaś stał się 14 partnerem Polski pod względem korzystnego dla nas bilansu handlowego. Na razie wartość obrotów handlowych między naszymi krajami wynosi niewiele ponad 50 mln USD (eksportujemy stal, maszyny i urządzenia elektryczne, żywność i tekstylia), ale wykazuje tendencję wzrostową.

    Zwiększa się też liczba Polaków i absolwentów polskich uczelni zatrudnionych w Arabii Saudyjskiej – dzisiaj sięga ona około 300. Wśród nich jest grupa inżynierów, lekarzy, urbanistów i programistów. W najlepszym prywatnym szpitalu w Rijadzie pracuje dość duży zespół polskich lekarzy i pielęgniarek. Także na uniwersytetach saudyjskich, w tym na Uniwersytecie im. króla Sauda w Rijadzie, wykładowcami są Polacy, niezwykle szanowani za swoją wiedzę i umiejętności pedagogiczne.

    Na początku lat 90. ubiegłego wieku ożywiły się również polsko-saudyjskie kontakty sportowe, m.in. w piłce nożnej. Reprezentacja Polski w piłce nożnej dwukrotnie (w 1994) spotykała się z reprezentacją Arabii Saudyjskiej, wygrywając obydwa mecze: 1:0 i 2:1 oraz 28 marca 2006 roku w Rijadzie Polacy również wygrali 2:1 z Arabią Saudyjską po golach Łukasza Sosina.




    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.033 sek.