• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Stokowczyk rdzaworzytny

    Przeczytaj także...
    Andy (hiszp. Los Andes, Cordillera de los Andes) – góry fałdowe znajdujące się w Ameryce Południowej na terenie Wenezueli, Kolumbii, Ekwadoru, Peru, Boliwii, Chile oraz Argentyny. Góry ciągną się wzdłuż Oceanu Spokojnego od zatoki Paria na północy po Ziemię Ognistą na południu, na przestrzeni ponad 9000 km, co sprawia, że jest to najdłuższy łańcuch górski na Ziemi. Szerokość Andów wynosi 200–800 km. Najwyższe szczyty to Aconcagua (6962 m n.p.m.), Ojos del Salado (6893 m n.p.m.) oraz Nevado Pissis (6793 m n.p.m.).Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (ang. International Union for Conservation of Nature, w skrócie IUCN) – międzynarodowa organizacja zajmująca się ochroną przyrody założona w 1948 roku jako pierwsza światowa organizacja skupiona na problemach środowiska naturalnego. Jej siedziba mieści się w Gland w Szwajcarii.
    Stawonogi (Arthropoda, z gr. ἄρθρον arthron – staw + πούς, ποδός pous, podos – noga) – najliczniejszy w gatunki typ zwierząt na Ziemi. Dotychczas opisano ponad milion gatunków. Według danych IUCN opisano 950 000 gatunków owadów i 40 000 skorupiaków. Liczby w pozostałych grupach stawonogów wahają się – w zależności od źródła – od kilkunastu tysięcy (np. wije) do ponad 60 tysięcy gatunków pajęczaków, a z każdym rokiem przybywa ich coraz więcej.

    Stokowczyk rdzaworzytny, strzyżyk kolumbijski (Henicorhina negreti) – gatunek małego ptaka z rodziny strzyżyków (Troglodytidae). Występuje endemicznie w górach zachodniej Kolumbii, m.in. w Parku Narodowym Munchique (Parque Nacional de Munchique), gdzie został odkryty.

    Epifit (gr. epi – na, phyton – roślina), porośle, aerofit – roślina rosnąca na innej roślinie, ale zwykle nie prowadząca pasożytniczego trybu życia. Korzysta z innego gatunku jako podpory, a odżywia się najczęściej samodzielnie. W ekosystemach lądowych wyrasta często w miejscach, gdzie gromadzi się martwa materia organiczna (np. w kącie gałęzi/pędu) lub osiedla się na pędach innych roślin, a składniki odżywcze i wodę pobiera z powietrza i niesionych przez nie pyłów, opadów i detrytusu gromadzącego się w kątach pędów. Nieliczne epifity wykształcają ssawki i wyzyskują w różnym zakresie swego żywiciela (np. jemiołowate i loganiowate). Epifityzm jest szczególnie częsty wśród gatunków organizmów wodnych, które jako peryfiton porastają organy makrofitów.Ptaki (Aves) – gromada stałocieplnych zwierząt z podtypu kręgowców. Jest najbardziej zróżnicowaną spośród gromad kręgowców lądowych – istnieje około 10 tys. gatunków ptaków, które zamieszkują ekosystemy na całym świecie. Ich wielkość waha się od 5 cm u koliberka hawańskiego do 2,7 m u strusia.
    Systematyka

    Gatunek został naukowo opisany w 2003 roku. Holotyp, dorosłą samicę, odłowiono w lipcu 2000 roku. Naukowa nazwa gatunkowa, negreti, upamiętnia kolumbijskiego ornitologa Álvaro José Negreta. Nie wyróżnia się podgatunków. Morfologia

    Długość ciała około 11 cm. Masa holotypu (samicy) wynosiła 15,2 g, a paratypów – 15,4–16,7 g. Obie płci podobne do siebie. Ptak ten jest bardzo podobny do stokowczyka szaropierśnego (Henicorhina leucophrys). Środowisko

    Jego naturalnym środowiskiem są skrajnie wilgotne lasy mgliste w zachodnich Andach. Zwykle preferuje wyjątkowo gęsty podszyt oblepiony epifitami na obrzeżach lasów, osuwiskach i wzdłuż wąwozów strumieni. Spotykany w przedziale wysokości 2250–2640 m n.p.m.

    Podszyt, podszycie – warstwa w ekosystemie leśnym zbudowana z krzewów (takich jak: kalina, głóg, leszczyna, czeremcha, jarzębina, bez czarny) rosnących obok podrostów drzew, drzewostanu i runa. Jej wysokość sięga do kilku metrów. Podszyt nigdy nie dorasta do dolnego piętra drzewostanu.Gatunek krytycznie zagrożony (ang. critically endangered, akronim: CR) – stanowi jedną z kategorii w opublikowanej przez Międzynarodową Unię Ochrony Przyrody (IUCN) klasyfikacji gatunków zagrożonych i jest przyjmowana powszechnie do stosowania w różnej rangi i różnego zasięgu Czerwonych Księgach Gatunków Zagrożonych i Listach. Kategoria ta obejmuje gatunki, wobec których stwierdzono wysokie ryzyko wymarcia w warunkach naturalnych, i które spełniają przynajmniej jedno ze ściśle zdefiniowanych kryteriów odnoszących się do zasięgu, liczebności i dynamiki populacji.
    Pożywienie

    Żywi się stawonogami zbieranymi blisko dna lasu, zwykle poniżej 2 m od ziemi. Status

    Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) po raz pierwszy sklasyfikowała stokowczyka rdzaworzytnego w 2007 roku, nadając mu status gatunku krytycznie zagrożonego (CR – Critically Endangered); od 2018 roku uznaje go za gatunek narażony (VU – Vulnerable). Liczebność populacji szacuje się na około 2500–9999 dorosłych osobników, a jej trend uznawany jest za spadkowy. Główne zagrożenia dla gatunku to wylesianie i związana z tym zmiana klimatu na bardziej suchy.

    Gatunek zagrożony – w znaczeniu ogólnym to gatunek w większym lub mniejszym stopniu zagrożony wyginięciem, w wąskim znaczeniu to jedna z kategorii zagrożenia stosowanych do klasyfikacji gatunków zagrożonych wyginięciem.Kolumbia (hiszp. Colombia, Republika Kolumbii – República de Colombia) – państwo w północno-zachodniej części Ameryki Południowej leżące nad Morzem Karaibskim i Oceanem Spokojnym.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Henicorhina negreti, [w:] Integrated Taxonomic Information System [online] (ang.).
    2. Henicorhina negreti, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [online] (ang.).
    3. Nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Rodzina: Troglodytidae Swainson, 1831 - strzyżyki - Wrens. Wersja: 2020-04-11. W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2021-02-19].
    4. Paul Salaman, Paul Coopmans, Thomas M. Donegan, Mark Mulligan, Alex Cortés, Steven L. Hilty, Luis Alfonso Ortega. A new species of wood-wren (Troglodytidae: Henicorhina) from the Western Andes of Colombia. „Ornitología Colombiana”. 1, s. 4-21, 2003 (ang.). 
    5. F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Dapple-throats, sugarbirds, fairy-bluebirds, kinglets, Elachura, hyliotas, wrens, gnatcatchers (ang.). IOC World Bird List (v11.1). [dostęp 2021-02-18].
    6. Species factsheet: Henicorhina negreti (ang.). BirdLife International, 2021. [dostęp 2021-02-19].

    Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Zdjęcia i nagrania audiowizualne (ang.). W: eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology.
  • Wymieniono jedynie nowo opisane (od roku 1990) gatunki ptaków żyjące lub wymarłe w czasach współczesnych (nowożytnych). Ponadto, w szczególności w ostatnim okresie, pojawia się szereg nowych gatunków ptaków będących wynikiem wyodrębnienia z innych gatunków (np. poprzez podniesienie form, traktowanych do niedawna np. jako podgatunki, do rangi gatunków). W literaturze ornitologicznej te nowo wyodrębnione gatunki nazywa się bardzo często splitami. Proces w odwrotnym kierunku zachodzi w o wiele mniejszym nasileniu. Powyższe procesy kształtują liczbę uznawanych gatunków ptaków na świecie.Endemit – takson (najczęściej gatunek) unikatowy dla danego miejsca albo regionu, występujący na ograniczonym obszarze, nigdzie indziej nie występujący naturalnie.




    Warto wiedzieć że... beta

    Deforestacja, wylesianie – proces zmniejszania udziału terenów leśnych w ogólnej powierzchni danego obszaru, zazwyczaj skutek antropopresji (np. nadmierne wykorzystanie gospodarcze lasów, zanieczyszczenie środowiska, itp.). Może prowadzić do powodzi, susz, osunięć ziemi i lawin błotnych.
    Strzyżyki (Troglodytidae) – rodzina ptaków z rzędu wróblowych (Passeriformes), obejmująca około osiemdziesięciu gatunków ptaków, występujących w większości w Nowym Świecie. Tylko jeden gatunek zamieszkuje Eurazję (oraz północną Afrykę, jest to strzyżyk zwyczajny.
    Las mglisty (ang. cloud forest lub fog forest) – niski las strefy międzyzwrotnikowej występujący na obszarach górskich, gdzie stale zachodzi kondensacja pary wodnej, wskutek czego utrzymują się chmury i mgły.
    Siedlisko – zespół czynników abiotycznych (klimatyczno-glebowych), niezależnych od biocenozy, które panują w określonym miejscu, działających na rozwój poszczególnych organizmów, ich populację lub całą biocenozę. Siedlisko określa warunki istnienia zajmujących je typów zbiorowisk roślinnych i związanych z nimi zgrupowań zwierzęcych. Siedlisko danego gatunku to przestrzeń, w której ten gatunek występuje.
    Holotyp – pojedynczy typ nomenklatoryczny wskazany przez autora nazwy taksonu, na podstawie którego wyróżniono i opisano nowy gatunek lub podgatunek, ewentualnie także takson w randze gatunku wzorcowy dla rodzaju i rodzaj dla rodziny.
    Paratyp – okaz wymieniany w protologu, który nie jest ani holotypem, ani izotypem, ani jednym z syntypów jeśli dwa lub więcej okazów było jednocześnie wskazanych jako typ.
    Podgatunek (łac. subspecies lub ssp.) – jeden z taksonów w systematyce organizmów, niższy od gatunku, a wyższy od odmiany.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.748 sek.