• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Stefan Martyka



    Podstrony: [1] 2 [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Ministerstwo Bezpieczeństwa Publicznego (MBP) – organ bezpieczeństwa wewnętrznego o statusie ministerialnym, zorganizowany w czasie budowy dyktatury komunistycznej w powojennej Polsce na polecenie i pod dyktando władz radzieckich. Obok tzw. Informacji Wojskowej, odpowiedzialne za masowe krwawe represje na obywatelach w okresie stalinizmu. W terenie Ministerstwo reprezentowały podległe mu Urzędy Bezpieczeństwa Publicznego, dlatego potocznie te instytucje były określane skrótem UB.„Sztandar Młodych” – dziennik dla młodzieży, wydawany w latach 1950–1997 w Warszawie. Na początku był organem ZMP.
    Zamach[ | edytuj kod]

    W niedzielę 9 września 1951 czterech członków podziemnej organizacji „Kraj”: Ryszard Cieślak, Lech Śliwiński, Tadeusz Kowalczuk i Bogusław Pietrkiewicz przyjechało pociągiem do Warszawy. Około godz. 6 otrzymali od Krystyny Metzger adres mieszkania Martyki, do którego dotarli pieszo dwie godziny później. Otworzyła im jego gospodyni. Zamachowcy wtargnęli do środka, podając się za członków rzekomej organizacji ZMK. Dotkliwie pobili żonę Martyki Zofię Lindorfównę i gosposię. Jego samego Ryszard Cieślak najpierw ogłuszył uderzeniem rękojeścią pistoletu, a następnie postrzelił w głowę. Martyka zmarł po kilkunastu minutach. Zamachowcy uciekli z mieszkania i rozdzielili się. Każdy z nich na własną rękę dotarł do dworca Warszawa Śródmieście i wrócił do miejsca zamieszkania.

    Biblioteka Narodowa (BN) – polska biblioteka narodowa w Warszawie, na Ochocie, na Polu Mokotowskim, narodowa instytucja kultury założona w 1928.Jerzy Stanisław Majewski (ur. 1959) – dziennikarz i publicysta, od 1993 roku dziennikarz Gazety Wyborczej. Autor licznych artykułów i książek o Warszawie, m.in.:

    Śledztwo[ | edytuj kod]

    Śledztwo w sprawie zamachu miało dla władz priorytetowy charakter. Prowadził je pułkownik Józef Różański – szef departamentu śledczego MBP. W sprawę zaangażowane były także departamenty: III (zajmujący się zwalczaniem zbrojnego podziemia) i V (zajmujący się organizacjami, związkami i partiami politycznymi). Aresztowano wiele zupełnie niewinnych osób – ofiar sąsiedzkich donosów lub byłych akowców związanych w jakikolwiek sposób z teatrem.

    Areszt Śledczy Warszawa-Mokotów (zwany też więzieniem na Rakowieckiej lub więzieniem mokotowskim) – znajduje się w Warszawie przy ul. Rakowieckiej 37.Józef Węgrzyn (ur. 13 marca 1884 w Warszawie, zm. 4 września 1952 w Kościanie) – polski aktor, uznawany za jedną z ważniejszych postaci przedwojennego polskiego teatru i kina.

    W czerwcu 1952 troje członków organizacji „Kraj” usiłowało włamać się do mieszkania posła na Sejm Hieronima Dobrowolskiego. Jedna z jego sąsiadek zauważyła, że na korytarzu stoją uzbrojeni mężczyźni i zaczęła krzyczeć. Niedoszli zamachowcy zbiegli. Przypadkowi przechodnie pochwycili jednak towarzyszącą im kobietę – Krystynę Metzger, która pracowała jako korektorka w redakcji „Sztandaru Młodych”. Metzger załamała się w trzecim dniu przesłuchań. Podała całą znaną sobie strukturę organizacji „Kraj” i jej szefa – Zenona Sobotę. Przyznała także, że to ona przypadkowo odkryła, gdzie mieszka Stefan Martyka. Wkrótce aresztowano wszystkich uczestników zamachu. Nastąpiła także kolejna fala aresztowań – tym razem autentycznych i domniemanych członków „Kraju”. Do 7 lipca 1952 organizacja przestała istnieć – aresztowano 111 jej członków – głównie studentów i uczniów. O ujęciu sprawców zabójstwa Stefana Martyki poinformowano publicznie pod koniec sierpnia 1952.

    Wydział Prawa i Administracji UJ – najstarsza jednostka naukowa na Uniwersytecie Jagiellońskim. W 1364, kiedy erygowano UJ, na 11 katedr nowej akademii, aż 8 przeznaczono naukom prawnym. Początkowo, wykładano jedynie prawo kanoniczne i prawo rzymskie.Witold Sadowy (ur. 7 stycznia 1920 w Warszawie) – polski aktor teatralny i filmowy, publicysta teatralny, stały felietonista „Gazety Wyborczej” i „Życia na gorąco”.

    Popularna plotka głosiła, iż Martykę zastrzelono z zemsty za donoszenie Gestapo na członków wileńskiego AK w czasie wojny. Wedle innej wersji byli akowcy z Wilna postanowili go uciszyć prewencyjnie, obawiając się represji ze strony nowych władz. Nigdy jednak nie ustalono, czy Martyka w ogóle działał w AK. Najbardziej prawdopodobną przyczyną zamachu wydaje się chęć uderzenia w symbol komunistycznej propagandy.

    International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji. Włodzimierz Sokorski, ps. Andrzej Sokora (ur. 2 lipca 1908 w Aleksandrowsku, zm. 2 maja 1999 w Warszawie) – polski wojskowy, generał brygady Wojska Polskiego, pisarz, dziennikarz i publicysta, działacz partyjny i państwowy, minister kultury i sztuki (1952–1956), przewodniczący Komitetu ds. Radia i Telewizji (1956–1972), zastępca członka Komitetu Centralnego PZPR, poseł do Krajowej Rady Narodowej (1945–1947) i poseł na Sejm Ustawodawczy, poseł na Sejm PRL I, IV, V i VI kadencji, prezes Zarządu Głównego Związku Bojowników o Wolność i Demokrację (1980–1983).

    Reakcje[ | edytuj kod]

    Postanowieniem prezydenta Bolesława Bieruta z 11 września 1951 Stefan Martyka został pośmiertnie odznaczony na wniosek Ministra Kultury i Sztuki Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski za zasługi położone w pracy artystycznej i społecznej.

    Śmierć Martyki władze wykorzystały propagandowo. Prasa komunistyczna informowała, iż Martyka zginął na posterunku zamordowany przez faszystowskich zbirów, a jednocześnie podkreślano w tej sprawie hitlerowsko-amerykańskie i imperialistyczne tło świata zachodniego. Szybko ustalono, że wykonawcy zamachu mieli kontakty z Ośrodkiem Informacyjnym Ambasady USA, co podkreślano w antyamerykańskiej propagandzie tego okresu. Żołnierzy podziemia okrzyknięto faszystami, anglosaskimi agentami. Znana propagandzistka tego okresu Wanda Odolska pisała w „Trybunie Ludu”: Zastrzelili Stefana Martykę. Udało się. Udało się dlatego, że my wszyscy od sześciu lat przywykliśmy żyć w klimacie praworządności, bezpieczeństwa i spokoju. [...] Napad był ordynarnym zamachem bandyckim. Głos Stefana Martyki na radiowej »Fali 49« niósł daleko w eter prawdę. Twardo i ostro Stefan Martyka wypowiadał każde słowo, w które wierzył. Słowa oburzenia o trupach koreańskich dzieci, o nieszczęsnym Murzynie Mac Ghee, słowa gniewu, gdy wymieniał z imienia i nazwiska morderców gestapowskich, przywracanych do łask i zapraszanych do sztabów anglo-amerykańskich.

    Fala 49 - audycja propagandowa Polskiego Radia, kierowana przez Leona Rawskiego prowadzona przez aktora Stefana Martykę i dziennikarkę propagandową Trybuny Ludu Wandę Odolską. Audycja pojawiała się nieregularnie na falach radiowych w roku 1949. Zwykle przerywała inne programy – z reguły muzyczne. Jej zapowiedź stylizowana była na komunikat wojskowy: "Tu Fala 49, tu Fala 49. Włączamy się". Podobnie było z zakończeniem. Audycja miała charakter polityczny i propagandowy. Piętnowano w niej m. in. imperializm amerykański.WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.

    12 września 1951 w Teatrze Polskim odbyła się akademia żałobna poświęcona Martyce, a w kilkudziesięciu zakładach pracy zorganizowano tzw. „masówki” honorujące jego osobę. Podobny odzew nadszedł z placówek kulturalnych w całym kraju. 13 września 1951 trumna ze zwłokami zmarłego została wystawiona na widok publiczny w sali Teatru Polskiego, po czym tego samego dnia odbył się pogrzeb. Aktor został pochowany w grobowcu rodziny Lindorfów na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 53-4-16).

    Mieczysław Szpakiewicz (ur. 1 stycznia 1890 w Sandomierzu, zm. 26 czerwca 1945 w Toruniu) – polski aktor, dyrektor, wykładowca, organizator i działacz teatralny.Józef Różański, właśc. Józef Goldberg, po wojnie używał zarówno imienia Jacek, jak i Józef (ur. 13 lipca 1907 w Warszawie, zm. 21 sierpnia 1981 w Warszawie) – prawnik, oficer NKWD i MBP, poseł na Sejm Ustawodawczy; brat Jerzego Borejszy.
    Grób Zofii Lindorfówny i Stefana Martyki na Cmentarzu Powązkowskim


    Podstrony: [1] 2 [3] [4]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Teatr im. Adama Mickiewicza w Częstochowie – państwowy teatr mieszczący się w Częstochowie w budynku przy ul. Kilińskiego 15, wzniesionym w latach 1928–1931, jako Teatr Kameralny. W latach 1979–1984 nastąpiła jego modernizacja i rozbudowa. Teatr im. Adama Mickiewicza dysponuje następującymi salami: scena duża, scena kameralna, scena Histrion i Foyer im. Marka Perepeczki.
    Warszawa Śródmieście – przystanek i podziemny dworzec kolejowy w Warszawie znajdujący się na warszawskiej linii średnicowej przy Alejach Jerozolimskich 50, pomiędzy ulicami Marszałkowską i Emilii Plater.
    Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
    Polska Zjednoczona Partia Robotnicza (PZPR) – partia komunistyczna założona w grudniu 1948, na skutek połączenia Polskiej Partii Robotniczej i Polskiej Partii Socjalistycznej, po przeprowadzeniu czystek w ich szeregach. Określana również jako realno-socjalistyczna, sprawująca rządy w Polsce Ludowej, w latach 1948–1989.
    Częstochowa – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, siedziba powiatu częstochowskiego. W latach 1975-1999 była stolicą województwa częstochowskiego. Po reformie administracyjnej w 1999 została włączona do województwa śląskiego.
    Nowiny są gazetą regionalną ukazującą się codziennie, od poniedziałku do piątku, od ponad 50 lat na terenie województwa podkarpackiego oraz części wschodniej województwa świętokrzyskiego. To obecnie (połowa roku 2007) najchętniej czytany dziennik na Podkarpaciu. W każdym z wydań w Nowin można znaleźć kilka kolumn najnowszych informacji z regionu, jak również dotyczących podkarpackiego sportu, gospodarki i kultury. Nowiny bardzo często publikują specjalne dodatki o różnorodnej tematyce (śluby, żużel, piłka nożna, biznes). Nowiny są również na Podkarpaciu znane ze swojej pozawydawniczej działalności. Przez szereg lat redakcja była organizatorem konkursów Miss Nowin, Nasze Dobre Podkarpackie. Redaktorem naczelnym jest Stanisław Sowa, wydawcą zaś spółka R-press.
    Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego – teatr znajdujący się na katowickim rynku, największa scena teatralna na Górnym Śląsku

    Reklama

    Czas generowania strony: 1.032 sek.