• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Stara Synagoga w Opolu

    Przeczytaj także...
    Leo Baeck (ur. 23 maja 1873 w Lesznie, zm. 2 listopada 1956 w Londynie) – niemiecki rabin, naukowiec, jeden z liderów judaizmu liberalnego.Księgarnia – przedsiębiorstwo handlowe zajmujące się detaliczną a czasami hurtową sprzedażą książek, a także innych wydawnictw i artykułów pokrewnych takich jak czasopisma, mapy, czy przewodniki. A także jednostka operatywno-wykonawcza wchodząca w skład przedsiębiorstwa księgarskiego, będąca stałym punktem detalicznej sprzedaży książek i innych wydawnictw, dysponująca lokalem wyposażonym w odpowiednia urządzenia służące do ekspozycji i sprzedaży.
    II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.

    Stara Synagoga w Opolu – synagoga znajdująca się w Opolu przy ulicy Szpitalnej 1, za czasów niemieckich zwanej Hospitalstrasse.

    Synagoga została zbudowana w 1842 roku z inicjatywy lokalnych rodzin żydowskich. Fundusze na budowę zostały pozyskane z datków, zbiórek, kredytów inwestycyjnych oraz wykupów miejsc do modlitw. Uroczystego otwarcia synagogi dokonał rabin wrocławski Abraham Geiger. W 1893 roku, została przebudowana i dobudowano do południowego zachodu dwa skrajne ryzality według projektu Felixa Henry'ego. Z biegiem lat budynek synagogi nie mógł pomieścić odpowiedniej liczby wiernych.

    Neoklasycyzm (neo- + klasycyzm – łac. classicus pierwszorzędny) – zespół różnorodnych tendencji w sztuce, literaturze, muzyce i architekturze nawiązujących do nurtu klasycystycznego, renesansu lub baroku, pojawiających się na przestrzeni wieków XIX i XX.Północ (symbol N, ang. north; polski skrót płn.) – jedna z czterech stron świata, odnosi się do kierunku, w którym znajduje się północny biegun geograficzny Ziemi.

    W 1896 roku synagoga została sprzedana za 25 800 marek Emilii Roegner. Wkrótce i ona sprzedała budynek, który został przebudowany na zakład litograficzny Erdmana Raabego. Kwota ze sprzedaży posłużyła gminie żydowskiej do dokończenia budowy Nowej Synagogi.

    Ostatnie nabożeństwo odbyło się w poniedziałek 21 czerwca 1897 roku – wtedy to nowy opolski rabin, Leo Baeck, oraz odchodzący Hermann Vogelstein odmówili pożegnalną modlitwę. Wkrótce uroczyście wyniesiono zwoje Tory oraz sprzęty liturgiczne do Nowej Synagogi.

    Nowa Synagoga w Opolu (niem. Neue Synagoge) – największa synagoga opolskiej gminy żydowskiej, znajdująca się przy dawnej Hafenstrasse. Była jednym z najbardziej charakterystycznych budynków miasta i dumą opolskich Żydów.Zachód (symbol W, od ang. west) – jedna z czterech głównych stron świata. Odnosi się do punktu horyzontu, w którym Słońce zachodzi w dniu równonocy.

    Synagoga przetrwała noc kryształową i II wojnę światową praktycznie bez zniszczeń. W 1953 roku umieszczono w budynku magazyn księgarski. W 1972 roku, wnętrza przebudowano i umieszczono w nich dźwig towarowy. Niedawno dawną synagogę solidnie wyremontowano i umieszczono siedzibę TVP3 Opole.

    Ryzalit – występ z lica w elewacji budynku w jego części środkowej, bocznej lub narożnej, prowadzony od fundamentów po dach, stanowiący jego organiczną część.Rabin (hebr. רַבִּי rabbī) – podstawowa funkcja religijna w judaizmie. Rabbi to hebrajskie słowo oznaczające mistrza. We współczesnym judaizmie tradycyjnym rabin jest jednocześnie administratorem gminy wyznaniowej, odpowiedzialnym za prowadzenie nabożeństw, szkoły zwanej cheder i opiekę nad domem modlitwy, czyli synagogi, oraz pełni funkcję duchowego ojca, doradcy, sędziego i interpretatora prawa religijnego w gminie. Nie jest on jednak namaszczonym przez Boga duchownym i jego autorytet opiera się wyłącznie na wiedzy i „bogobojności”.

    Murowany i orientowany budynek synagogi wzniesiono na planie prostokąta o wymiarach 14,7 na 20 metrów, w stylu neoklasycystycznym. Na parterze mieściły się pomieszczenia szkoły i biura administracji gminy, a na piętrze główna sala modlitewna. Do dzisiaj zachowały się resztki witraży które znajdują się w wysokich, półokrągle zakończonych oknach od strony północno-zachodniej.

    Witraż – ozdobne wypełnienie okna, wykonane z kawałków kolorowego szkła wprawianych w ołowiane ramki osadzone między żelazne sztaby. Ramki stanowią kontur rysunku, kreskowanie na szkle lub malowanie na nim przeźroczystymi farbami podkreśla charakterystyczne elementy (głowę, oczy, ręce, fałdowanie szat, cieniowanie figur itp.). Witraże stosowano głównie w budownictwie sakralnym. Technika witrażu znana była w starożytności jednak została rozpowszechniona od wczesnego średniowiecza, a rozwinęła się w sztuce gotyckiej. Renesans witrażownictwa nastąpił na przełomie wieków XIX i XX w sztuce secesji.Abraham Geiger (ur. 24 maja 1810 we Frankfurcie, zm. 23 października 1874 w Berlinie) – niemiecki rabin. Jeden z twórców judaizmu reformowanego.

    Bibliografia[]

  • Woźniak M., 2009: Dzieje opolskich synagog. Historia Lokalna, nr 2/0/09. (artykuł obejmuje okres do 1897)
  • Galeria[]

  • Opole synagoga3.jpg
  • Widok od strony Młynówki – listopad 2006 r.

  • Okna – stan w listopadzie 2006 r.

  • Opole synagoga.jpg
  • Oświetlona synagoga po zmroku

  • Linki zewnętrzne[]

  • Stara Synagoga w Opolu na portalu Wirtualny Sztetl
  • Noc kryształowa (niem. Kristallnacht, Reichskristallnacht lub Reichspogromnacht) – pogrom Żydów w hitlerowskich Niemczech, który miał miejsce w nocy z 9 na 10 listopada 1938.Tora (hebr. תורה – wskazówka, pouczenie, wtórnie prawo) – pięć pierwszych ksiąg Biblii (stąd także Pięcioksiąg, Pentateuch), najważniejszy tekst objawiony judaizmu. Głównym tematem Tory jest Przymierze pomiędzy Bogiem, a narodem Izraela za pośrednictwem Mojżesza zawarte podczas wędrówki z niewoli egipskiej do Ziemi Obiecanej. Opis kształtowania się narodu i kultu za czasów Mojżesza poprzedzony jest znajdującymi się w Księdze Rodzaju opowieściami o prapoczątkach ludzkości (od Stworzenia do Potopu i Wieży Babel) oraz pradziejach Izraela (dzieje Patriarchów: Abrahama, Izaaka oraz Jakuba i jego synów).



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Orientowanie – w architekturze sakralnej zwrócenie części prezbiterialnej, mieszczącej ołtarz główny, ku wschodowi (łac. oriens - „wschód”) — w stronę, z której ma nadejść Jezus Chrystus podczas drugiego przyjścia - paruzji ("Albowiem jak błyskawica zabłyśnie na wschodzie, a świeci aż na zachodzie, tak będzie z przyjściem Syna Człowieczego" Mt 24,27). O takich kościołach mówi się, że są orientowane.
    Opole (niem. Oppeln, śl-niem. Uppeln, cz. Opolí, śl. Uopole) – miasto na prawach powiatu w południowo-zachodniej Polsce, na Nizinie Śląskiej, nad rzeką Odrą.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.016 sek.