• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Spisek prochowy

    Przeczytaj także...
    Dzień Guya Fawkesa (ang. Guy Fawkes Day) – angielskie święto ludowe obchodzone hucznie 5 listopada, w rocznicę wykrycia spisku prochowego Guya Fawkesa, będącego próbą wysadzenia w powietrze Parlamentu, czyli Izby Lordów (1605 r.)Juliusz Gabriel Verne, Jules Gabriel Verne (ur. 8 lutego 1828 w Nantes, zm. 24 marca 1905 w Amiens) – francuski pisarz, dramaturg, działacz społeczny, uważany za jednego z protoplastów fantastyki naukowej (wraz z Hugo Gernsbackem i H. G. Wellsem), kawaler Legii Honorowej (1870).
    Powieszenie, otwarcie wnętrzności i poćwiartowanie (ang. hanged, drawn and quartered) było jedną z form kary śmierci stosowaną w Anglii, głównie za zdradę stanu.
    Spiskowcy

    Spisek prochowy (ang. Gunpowder Plot) – nieudany zamach zorganizowany w Londynie 5 listopada 1605 przez grupę angielskich spiskowców, mający na celu zabójstwo króla Anglii i Szkocji Jakuba I.

    W nocy z 4 na 5 listopada jeden ze spiskowców Guy Fawkes został znaleziony z 36 beczkami prochu w podziemiach Parlamentu. Późniejsze śledztwo ujawniło spisek małej grupy angielskich katolików, który trwał 2 lata. Plan zakładał detonację ładunku pod Izbą Lordów w momencie otwarcia Parlamentu i uśmiercenie tym samym, obok króla, zgromadzonych w niej przedstawicieli szlachty, biskupów oraz członków Izby Gmin. Autorem planu nie był w istocie Fawkes – kluczowymi postaciami w spisku byli Thomas Percy i Robert Catesby. Po 2 miesiącach procesu zamachowcy – w liczbie ośmiu – zostali skazani na śmierć przez powieszenie i poćwiartowanie. Egzekucja czterech z nich odbyła się 30 stycznia 1606, pozostałych – dnia następnego. Fawkes w dniu egzekucji skoczył z szafotu i złamał kark, by uniknąć okrutnej śmierci.

    Londyn (ang. London) – miasto w południowo-wschodniej części Wielkiej Brytanii, stolica tego państwa, a także stolica Anglii.Izba Lordów (ang. House of Lords) – izba wyższa dwuizbowego parlamentu brytyjskiego, który oprócz tego składa się też z Izby Gmin i Suwerena (panującej rodziny królewskiej). Nie jest to ciało wybieralne, lecz jego skład i struktura jest uwarunkowana wielowiekową tradycją.
     Zobacz więcej w artykule Guy Fawkes, w sekcji Spisek prochowy.

    Incydent odbił się szerokim echem w całej ówczesnej Europie. Wykorzystywany był również do kreowania nastrojów antykatolickich w samej Anglii, stał się motywem wielu utworów satyrycznych.

    Noc znana jest pod nazwą Guy Fawkes Night lub Bonfire Night. Co roku, w rocznicę zamachu, odbywają się w Londynie obchody upamiętniające to wydarzenie. W listopadzie 2005 odbyły się huczne uroczystości z okazji 400-lecia pamiętnej nocy.

    V jak vendetta – amerykański film fabularny z 2006 r., którego akcja rozgrywa się w Londynie w dystopicznym społeczeństwie przyszłości. Przedstawia historię tajemniczej, zamaskowanej postaci występującej pod pseudonimem V – powstaniec, który chce doprowadzić do przewrotu społeczno-politycznego w kraju, jednocześnie dążąc do własnej zemsty.Jakub I Stuart (ur. 19 czerwca 1566 w Edynburgu, zm. 27 marca 1625 w Theobalds House) – król Szkocji (jako Jakub VI) w latach 1567-1625 i król Anglii w latach 1603-1625. Syn Henryka Stuarta, lorda Darnleya, i Marii I Stuart, królowej Szkocji, córki króla Jakuba V Stuarta. Pierwszy król Anglii z dynastii Stuartów. Jego panowanie było początkiem unii personalnej Anglii ze Szkocją.

    Do tej historii nawiązuje też komiks V jak vendetta (scenariusz: Alan Moore) i film na jego podstawie.

    W 1847 pisarz francuski Juliusz Verne napisał sztukę teatralną w pięciu aktach wierszem La Conspiration des poudres o tych wydarzeniach. Sztuka została wydana drukiem w XX wieku, ale jeszcze nie została wystawiona.

    Rymowanka[]

    Wydarzenia 5 listopada upamiętnia angielska rymowanka. Poniżej przedstawiono jedną z jej wersji – pozostałe różnią się szczegółami, takimi jak zamiana see of na know of czy dodanie przedrostka the w czwartym wersie. Najbardziej znana jest jej pierwsza zwrotka.

    Izba Gmin (ang. House of Commons) – izba niższa dwuizbowego parlamentu brytyjskiego, odgrywa jednak rolę nadrzędną wobec Izby Lordów. W obecnej kadencji (2010-) w jej skład wchodzi 650 deputowanych (MPs od angielskiego Member of Parliament – "członek parlamentu"), wybieranych przez całość obywateli Zjednoczonego Królestwa w powszechnych, czteroprzymiotnikowych wyborach.Alan Moore (ur. 18 listopada 1953 w Northampton) – brytyjski pisarz i scenarzysta komiksowy, uznawany za jednego z najwybitniejszych scenarzystów w historii anglojęzycznego komiksu, twórca tak znaczących dla rozwoju gatunku tytułów jak Prosto z piekła, Strażnicy, V jak Vendetta, Liga Niezwykłych Dżentelmenów, Marvelman, Top Ten, Saga o potworze z bagien, Zagubione dziewczęta. i wielu innych. Jest anarchistą, okultystą i wegetarianinem.

    Co dosłownie oznacza:

    Pierwsza zwrotka tej rymowanki pojawiła się w filmie V jak vendetta. Jej wolne tłumaczenie z polskiej wersji językowej filmu brzmi tak:

    Przypisy

    1. strona 27 w: Herbert R. Lottman Juliusz Verne, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1999, ISBN 83-06-02751-5
    2. strony 17(nlb)-118 w: Jules Verne, Théâtre inédit, Collection La Bibliothèque Verne, wydawnictwo le cherche midi, Paris, 2005, ISBN 2-7491-0270-7
    3. The Complete Jules Verne Bibliography: V. Plays
    4. http://en.wikiquote.org/Guy_Fawkes

    Linki zewnętrzne[]

  • Święto Guya Fawkes'a czyli Spisek prochowy
  • (window.RLQ=window.RLQ||).push(function(){mw.log.warn("Gadget \"edit-summary-warning\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"wikibugs\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"ReferenceTooltips\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"main-page\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");});
    Guy Fawkes (ur. 13 kwietnia 1570 roku, zm. 31 stycznia 1606 roku), znany też jako Guido Fawkes (hiszpańską formę imienia Gwidon przyjął, gdy walczył po stronie Hiszpanów przeciw Niderlandom), należał do grupy lokalnych angielskich katolików, którzy zaplanowali zakończony fiaskiem spisek prochowy z 1605 roku.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.049 sek.