• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Skrajna lewica

    Przeczytaj także...
    Trockizm – nazwa koncepcji ideologiczno-politycznej głoszonej przez Lwa Trockiego, powstała w ZSRR w toku sporu o taktykę partii bolszewickiej i światowego ruchu komunistycznego po śmierci Włodzimierza Lenina.Komunizm (od łac. communis – wspólny, powszechny) – system społeczno-ekonomiczny, w którym nie istnieje własność prywatna środków produkcji, a całość wytworzonych dóbr jest w posiadaniu wspólnoty, której członkowie są równi.
    Skrajna prawica (radykalna prawica, ultraprawica, reakcyjna prawica, ekstremizm prawicowy) – terminy używane na określenie osób i ugrupowań o poglądach prawicowych, charakteryzujących się skrajnym programem lub radykalnymi metodami działania. W sprawach gospodarczych skrajna prawica zazwyczaj opowiada się za neoliberalnym kapitalizmem lub korporacjonizmem. Osoby o skrajnie prawicowych poglądach najczęściej dążą do wyróżnienia swojego narodu na tle innych. Uznają, iż naród danego kraju powinien przyjmować imigrantów na swoich warunkach.
    Członkowie Związku Syndykalistów Polski podczas demonstracji

    Skrajna lewica – termin używany na określenie osób i ugrupowań o poglądach lewicowych, charakteryzujące się postawami bardziej lewicowymi aniżeli ruchy głównego spektrum lewicy. Czynnikiem łączącym ugrupowania skrajnej lewicy jest dążenie do wyeliminowania niesprawiedliwego podziału społecznego i egalitaryzm.

    Lew Dawidowicz Trocki, właśc. Лейба Давидович Бронштейн, Lejba Dawidowicz Bronsztejn (ur. 7 listopada [26 października st.st.] 1879 w Janówce w guberni chersońskiej, zm. 21 sierpnia 1940 w Meksyku) – rewolucjonista rosyjski, jeden z twórców i przywódców RFSRR i ZSRR. Przewodniczący Komitetu Wojskowo-Rewolucyjnego w Piotrogrodzie w czasie rewolucji październikowej, członek Biura Politycznego RKP(b) i WKP(b), komisarz ludowy spraw zagranicznych RFSRR, następnie komisarz ludowy wojny i marynarki wojennej w rządzie RFSRR i ZSRR (do 1925). Konkurent Józefa Stalina do objęcia władzy po śmierci Włodzimierza Lenina. L. Trocki został zamordowany z polecenia J. Stalina, Sekretarza Generalnego WKP(b).Totalitaryzm (dawniej też: totalizm) – system rządów dążący do całkowitej władzy nad społeczeństwem za pomocą monopolu informacyjnego i propagandy, ideologii państwowej, terroru tajnych służb wobec przeciwników politycznych, akcji monopolowych i masowej monopartii. Termin totalitario stworzył na początku lat 20. XX wieku Benito Mussolini dla określenia systemu państwowego, który wprowadzał, charakteryzując go: Wszyscy w państwie, nikt poza nim, nikt przeciw niemu. Totalitaryzm charakteryzuje państwa, w których ambicje modernizacyjne i mocarstwowe idą w parze z brakiem tradycji demokratycznej lub – jak w przypadku Niemiec – rozczarowania demokracją, jej kryzysem lub niedostatkiem. Występowały różne odmiany totalitaryzmu zarówno wśród prawicy, jak i lewicy.

    Podział skrajnej lewicy[ | edytuj kod]

    Do skrajnej lewicy na ogół zaliczane są poglądy zaliczane do komunizmu i niektórych odłamów anarchizmu (anarchokomunizm, anarchosyndykalizm). Określenie danego ugrupowania jako skrajnie lewicowego zależne jest także od systemu politycznego w danym państwie, np. we Francji do skrajnej lewicy zalicza się jedynie grupy, które sytuują się na lewo od Partii Socjalistycznej, takie jak trockiści, maoiści, anarchokomuniści i nowi lewicowcy. Niektórzy, m.in. politolog Serge Cosseron, ograniczają zakres terminu do lewej strony Francuskiej Partii Komunistycznej, czyli tamtejsze najbardziej radykalne grupy ruchu komunistycznego, a więc maoistów czy trockistów.

    Uppsala – miasto we wschodniej części Szwecji położone ok. 70 km na północ od Sztokholmu. Jest czwartym co do wielkości miastem Szwecji i centrum administracyjnym regionu Uppsala (Uppsala län).Podział dwuosiowy – alternatywny podział sceny politycznej, będący według jego zwolenników znacznie dokładniejszy od klasycznego podziału lewica – prawica. Uwzględnione w nim są dwa typy poglądów – jedną oś stanowią poglądy gospodarcze oparte na stopniu ingerencji państwa "etatyzm – wolny rynek", drugą oś stanowią poglądy społeczne "konserwatyzm – liberalizm światopoglądowy".

    Stalinizm a skrajna lewica[ | edytuj kod]

    Szczególne kontrowersje budzi zaliczanie do skrajnej lewicy stalinizmu, jako że Józef Stalin był przeciwnikiem Lwa Trockiego, a jego totalitarny system sprawowania władzy i konserwatywno-nacjonalistyczne poglądy w sprawach obyczajowych są krytykowane przez większość środowisk lewicowych.

    Egalitaryzm (od francuskiego égalité – równość) – pogląd społeczno-polityczny uznający za podstawę sprawiedliwego ustroju społecznego zasadę przyrodzonej równości wszystkich ludzi (w odróżnieniu od elitaryzmu).Nowa lewica – ruch społeczno-polityczny powstały po 1964 roku. Jego głównym ideologiem był Herbert Marcuse. Termin Nowa lewica (New left) został spopularyzowany przez amerykańskiego socjologa C. Wright Millsa w 1960 roku. Rozwijał się on szczególnie w środowiskach akademickich i intelektualnych. Jego powstanie wiązało się z protestami przeciwko zatruciu środowiska, wojnom i zbrojeniom atomowym, nawoływała do ograniczenia konsumpcjonizmu i autorytarnych tendencji państwa.

    Zobacz też[ | edytuj kod]

  • nowa lewica
  • skrajna prawica
  • podział dwuosiowy
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Oliver H. Woshinsky, Explaining Politics: Culture, Institutions, and Political Behavior (Oxon, England, UK; New York, New York, USA: Routledge, 2008) s. 145–149.
    2. Serge Cosseron,. Le dictionnaire de l'extrême gauche. Paris: Larousse, 2007. s. 20
    3. Włodzimierz Bonusiak: Józef Stalin:biografia Małopolska Oficyna Wydawn., 1992
    4. Richard M. Fried (1991). Nightmare in Red: The McCarthy Era in Perspective. Oxford University Press. s. 50. ​ISBN 0-19-504361-8
    5. Marek Szczerbiński: Polski misjonarz na argentyńskiej ziemi s. 208
    Anarchizm (od stgr. ἀναρχία anarchia – „bez władcy”) lub wolnościowy socjalizm – doktryna postulująca model społeczeństwa opartego na dobrowolnej współpracy, równości społecznej, solidarności międzyludzkiej i poszanowaniu wolności jednostki, odrzucająca potrzebę istnienia instytucji państwa, kapitalizmu oraz innych form władzy, wyzysku, przymusu i hierarchii, a także ruch społeczny dążący do realizacji tych celów.Anarchizm komunistyczny (anarchokomunizm, komunizm wolnościowy) – jeden z nurtów anarchizmu; doktryna polityczna zakładająca, że po likwidacji kapitalizmu i państwa ludzie powinni połączyć się w komunistyczne wspólnoty, kooperujące ze sobą na zasadach federacji, równocześnie nie pozbawiające jednostek wolności osobistej i działające na zasadach demokracji bezpośredniej.




    Warto wiedzieć że... beta

    Anarchizm syndykalistyczny (anarchosyndykalizm) – doktryna polityczna i ekonomiczna powstała pod koniec XIX w. z inicjatywy Fernanda Pelloutiera i Georges’a Sorela, będąca syntezą anarchizmu, wolnościowego socjalizmu i komunizmu.
    Partia Socjalistyczna (fr. Parti Socialiste, PS) – francuska partia polityczna założona w 1969 przez François Mitterranda w miejsce rozwiązanej Francuskiej Sekcji Międzynarodówki Robotniczej, tj. francuskiej partii socjalistycznej, założonej w 1905 w wyniku zjednoczenia partii robotniczej i socjalistycznej.
    Francja (fr. France, IPA: /fʁɑ̃s/), Republika Francuska (fr. République française /ʁe.py.blik fʁɑ̃.sɛz/) – państwo, którego część metropolitalna znajduje się w Europie Zachodniej, posiadające także zamorskie terytoria na innych kontynentach. Francja metropolitalna rozciąga się od Morza Śródziemnego na południu do kanału La Manche i Morza Północnego na północy, oraz od Renu na wschodzie do Zatoki Biskajskiej na zachodzie. Francuzi często nazywają swój kraj l’Hexagone (sześciokąt) – pochodzi to od kształtu Francji metropolitalnej.
    Stalinizm – system polityczno-ekonomiczny, jaki powstał w ZSRR po faktycznym przejęciu pełni władzy przez Józefa Stalina.
    Francuska Partia Komunistyczna (FPK, Parti communiste français, PCF) – lewicowa partia polityczna, założona w Tours (Region Centre) w 1920 roku.
    Maoizm (chiń. upr.: 毛泽东思想; chiń. trad.: 毛澤東思想; pinyin: Máo Zédōng Sīxiǎng; dosł. „Myśl Mao Zedonga”) jest wariantem ideologii komunistycznej, rozwinięciem marksizmu-leninizmu opartym na ideach przywódcy Komunistycznej Partii Chin Mao Zedonga. Maoizm jako odrębna ideologia ujawnił się w 1958 r. proklamowaniem kursu "trzech czerwonych sztandarów" (alternatywna wobec radzieckiej droga budowy komunizmu). Po rozbiciu radykalnej "bandy czworga" przez pragmatyków (1976-1977) został praktycznie wyparty przez dengizm, który w latach 90. XX w. uzupełniła Zasada Trzech Reprezentacji Jiang Zemina. Maoizm przyjęły m.in. komunistyczne partie w Chinach, Albanii, Malezji, Indonezji, Tajlandii, Birmie, Indiach (Komunistyczna Partia Indii - Marksistowsko-Leninowska), Nepalu (Komunistyczna Partia Nepalu (Maoistowska)), Australii, Peru (Sendero Luminoso). Najsilniejsze wpływy w Europie Zachodniej zdobyli maoiści w Holandii, Portugalii, Belgii i Norwegii. Wśród polskich komunistów zwolennikiem maoizmu był Kazimierz Mijal, a współcześnie Organizacja Czerwonej Gwardii. Maoizm inspirował też ruchy kontestacyjne w rozwiniętych krajach kapitalistycznych (Maj 1968) i organizacje partyzanckie w wielu krajach Trzeciego Świata.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.012 sek.