• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Skradzione pokolenia



    Podstrony: [1] 2 [3]
    Przeczytaj także...
    Trauma lub uraz psychiczny – trwała zmiana w psychice, która spowodowana jest gwałtownym i przykrym przeżyciem. Trauma może oznaczać także to co powoduje w psychice trwałą zmianę, nagłe wzruszenie. Chrześcijaństwo, chrystianizm (gr. Χριστιανισμóς, łac. Christianitas) – monoteistyczna religia objawienia, bazująca na nauczaniu Jezusa Chrystusa zawartym w kanonicznych ewangeliach. Jej wyznawcy uznają w nim obiecanego Mesjasza i Zbawiciela, który ustanowił Królestwo Boże poprzez swoje Zmartwychwstanie. Kanon wiary chrześcijańskiej został spisany w Nowym Testamencie i przekazywany jest przez Kościoły.
    Kanada[ | edytuj kod]

    Pierwsze szkoły z internatem (z ang. residential schools) przeznaczone dla dzieci pochodzenia indiańskiego pojawiły się na terenie dzisiejszej Kanady już w XVII wieku, głównie z inicjatywy misjonarzy chrześcijańskich. Po uchwaleniu Indian Act w 1894 roku, państwo kanadyjskie zyskało większą kontrolę nad kształtem szkolnictwa rdzennych mieszkańców, czyniąc je obowiązkowym. Pracownicy opieki społecznej mieli uprawnienia, aby doprowadzić dziecko do takiej szkoły z użyciem siły, wbrew woli rodziców.

    Statystyka (niem. Statistik, „badanie faktów i osób publicznych”, z łac. [now.] statisticus, „polityczny, dot. polityki”, od status, „państwo, stan”) – nauka, której przedmiotem zainteresowania są metody pozyskiwania i prezentacji, a przede wszystkim analizy danych opisujących zjawiska, w tym masowe.Internat (łac. internus – wewnętrzny) – prowadzony przez szkołę zakład opiekuńczy dla młodzieży uczącej się poza miejscem zamieszkania.

    Szkoły z internatem, w których umieszczano dzieci rdzennych mieszkańców Kanady, często miały charakter domów dziecka – ze względu na odległość od miejsca zamieszkania rodziców, często powrót dzieci był niemożliwy. Była to celowa praktyka, której celem była asymilacja dzieci do białego anglosaskiego społeczeństwa kanadyjskiego.

    Australia (Związek Australijski, Commonwealth of Australia) – państwo położone na półkuli południowej, obejmujące najmniejszy kontynent świata, wyspę Tasmanię i inne znacznie mniejsze wyspy na Oceanie Indyjskim i Spokojnym. Jedyny kraj, który obejmuje cały kontynent. Siłą rzeczy nie posiada granic lądowych z żadnym państwem.Premier Australii – de facto najważniejsze stanowisko we władzy wykonawczej na szczeblu federalnym w Australii, a także w całym systemie politycznym tego państwa. Formalnie premiera powołuje gubernator generalny Australii w imieniu królowej Australii. W praktyce funkcję tę niemal automatycznie obejmuje lider partii lub koalicji mającej najwięcej miejsc w Izbie Reprezentantów. Niemal równocześnie gubernator generalny powołuje na wniosek premiera gabinet. W skład rządu wchodzą również ministrowie niższej rangi (struktura władzy wykonawczej jest w Australii w znacznej mierze wzorowana na rozwiązaniach brytyjskich).

    Szkoły były skrajnie niedofinansowane, do tego stopnia, że niektóre z nich musiały zmuszać uczniów do pracy rolniczej. Zmniejszało to ilość czasu dostępną dla zajęć edukacyjnych. Z tego powodu, często uczniowie kończyli te specjalne szkoły ze znacznie gorszym wykształceniem niż uzyskaliby w toku zwykłej edukacji.

    Australia − amerykańsko-australijski melodramat w reżyserii Baza Luhrmanna z głównymi rolami Nicole Kidman i Hugh Jackmana. Scenariusz opracował m.in. Ronald Harwood autor scenariusza do Pianisty Romana Polańskiego. Polska premiera filmu odbyła się 26 grudnia 2008 roku. Pomoc społeczna – jedna z instytucji polityki społecznej państwa, której głównym zadaniem jest pomoc osobom i rodzinom w radzeniu sobie w trudnych sytuacjach życiowych, jakich nie mogą one same pokonać przy wykorzystaniu swoich możliwości, uprawnień i własnych środków.

    Wspomnienia pokrzywdzonych[ | edytuj kod]

    Od czasu zamknięcia ostatnich ośrodków edukacji rdzennych mieszkańców Kanady w późnych latach 70. XX wieku powstały liczne prace historyczne, często finansowane w części przez rząd kanadyjski, stanowiące zapis rozmów z byłymi uczniami szkół. Próby zachowania przekazu mówionego takie, jak te wpisują się w nurt historii mówionej. W Out of the Depths, jednej z takich prac, autorka Isabelle Knockwood opisuje życie codzienne w szkołach, próby asymilacji kulturowej, lecz także reakcje byłych uczniów na zamknięcie ośrodków i późniejsze przeprosiny władz.

    Rzeźnictwo – dziedzina rzemiosła, przemysłu zajmująca się ubojem i przetwarzaniem zwierząt rzeźnych w celu pozyskania tuszy mięsnych.Kevin Michael Rudd (ur. 21 września 1957 w Nambour) – australijski polityk, od 1998 deputowany do Izby Reprezentantów, lider Australijskiej Partii Pracy (ALP) w latach 2006-2010 i ponownie od czerwca do września 2013, dwukrotny premier Australii: od 3 grudnia 2007 do 24 czerwca 2010 oraz od 27 czerwca do 18 września 2013. Od 14 września 2010 do 22 lutego 2012 minister spraw zagranicznych w drugim gabinecie Julii Gillard.

    We wspomnieniach Isabelle Knockwood, która trafiła do szkoły zlokalizowanej przy rezerwacie Shubenacadie w 1936 roku, przyprowadzone przez rodziców po raz pierwszy dzieci myto, ścinano im włosy na krótko, zabierano ubrania i wymieniano na „mundury w szerokie pionowe czarno-białe pasy”, przypominające ubiór więzienny. Z powodów administracyjnych, każde dziecko otrzymywało numer (w przypadku autorki 57), który był również zapisany tuszem na wszystkich ubraniach. Inna była uczennica wspomina, że również zwracano się do niej po numerze, nie używając imienia: „Moje imię to Lydia, ale w szkole nie miałam imienia, miałam numery (...) Mówili na ciebie 32, to ja, i wszystkie nasze ubrania miały na sobie 32”.

    Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.Nowa Fundlandia (ang. Newfoundland, franc. Terre-Neuve, irl. Talamh an Éisc. łac. Terra Nova) – duża wyspa u wschodnich wybrzeży Ameryki Północnej i jednocześnie najgęściej zaludniona część kanadyjskiej prowincji Nowa Fundlandia i Labrador. O wyspie tej potocznie mówi się, że "leży pośrodku Atlantyku", jednakże w rzeczywistości jest od niego oddalona o ok. 1000 km (współrzędne geograficzne: 49°00′N 56°00′W/49,000000 -56,000000). Wyspa Nowa Fundlandia pierwotnie nazwana została Terra Nova przez Wenecjanina w służbie brytyjskiej, Giovanniego Caboto (Johna Cabota), w 1497. Prowincja, w skład której wchodzi wyspa, również nosiła nazwę "Nowa Fundlandia" aż do 2001, kiedy to zmieniono ją na "Nowa Fundlandia i Labrador" (nieco później zmieniono w ślad za tym kod pocztowy z NF na NL).

    Dzieci były segregowane według płci. Prowadziło to często do długoterminowej separacji rodzeństwa, nawet gdy brat i siostra przebywali w tej samej szkole. W Boże Narodzenie pozwalano rodzeństwu razem otworzyć prezenty, lecz w wielu przypadkach dzieci nie mogły wrócić do swoich rodzin nawet na Święta.

    Asymilacja[ | edytuj kod]

    Uczniowie szkoły z internatem w Maliotenam w Quebeku w strojach hokejowych, ok. 1950 r.

    Mówienie w ojczystym języku przez wychowanków było najczęściej zakazane – rodzicom w jednej ze szkół wytłumaczono, że opóźnia to opanowanie w odpowiednim stopniu angielskiego. Uczniowie, którzy czasami nie znali angielskiego w momencie przybycia do szkoły, byli informowani, że używanie ojczystego języka jest karane biciem. Przez to, często po powrocie do rdzennej społeczności po kilku latach, absolwenci nie znali już ani słowa rodzinnego języka.

    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców. Uniwersytet w Sydney (University of Sydney) – najstarsza australijska uczelnia wyższa, z siedzibą w Sydney, założona w 1850 decyzją Rady Legislacyjnej Nowej Południowej Walii (wówczas brytyjskiej kolonii), zaś faktyczną działalność prowadząca od 1852 roku. W prestiżowym rankingu 200 najlepszych uczelni wyższych na świecie brytyjskiego magazynu Times Higher Education zajmuje 37. miejsce na świecie i drugie w Australii, po Australian National University (stan według zestawienia z roku 2008).

    Byli uczniowie zwracają uwagę na dużą regulację czasu wolnego poprzez użycie dzwonków i gwizdków. W szkołach prowadzonych przez kler katolicki, harmonogram dnia był często zdominowany przez modlitwy. Była uczennica wspomina: „Modlitwy kierowano do wszystkich (...) – prawie żadnej zabawy. Przed snem musiałyśmy klękać na zimnej podłodze przy otwartych oknach, ubrane tylko w koszule nocne”.

    Anglosasi – tym mianem określa się rozmaite plemiona, wywodzące się z terenu obecnych Niemiec i Skandynawii, takie jak Anglowie, Sasi i Jutowie. Począwszy od V wieku plemiona te zasiedliły większą część Wysp Brytyjskich. Współczesny język angielski pochodzi od języka, którym Anglosasi posługiwali się 1500 lat temu.Canberra (wym. [ˈkænbᵊrə] lub [ˈkænbɛrə]), Kanbera – stolica Australii, miasto leżące w odległości 280 km od Sydney i 660 km od Melbourne w obrębie Australijskiego Terytorium Stołecznego. Jest największym miastem Australii położonym w środku lądu i 8. co do wielkości miastem kraju. Canberra ma 457 563 mieszkańców (2018).

    Kary i praca[ | edytuj kod]

    Wielu byłych uczniów wspomina, że byli nieustająco głodni. Głodzenie było również jedną z kar stosowaną m.in. za mówienie w ojczystym języku. Wspominają też, jak wbrew zakazom próbowali się dożywiać, m.in. kradnąc z kuchni i jedząc paszę dla zwierząt zagrodowych.

    Uczniów karano za wszystko to, co personel szkoły uznał za przewinienia, w tym: moczenie łóżek, które było wyjątkowo częste ze względu na niską temperaturę w wieloosobowych sypialniach; mówienie w ojczystym języku czy też gubienie przedmiotów należących do szkoły, np. rękawic roboczych. Kary były zazwyczaj cielesne i polegały na biciu paskiem (ang. strapping).

    Rolnictwo – jeden z działów gospodarki, którego głównym zadaniem jest dostarczenie płodów rolnych. Rolnictwo uzyskuje produkty roślinne i zwierzęce dzięki uprawie roli i roślin oraz chowu i hodowli zwierząt.Aborygeni (z łac. ab origine - "od początku", czyli "ci, którzy byli tu od początku") - rdzenni mieszkańcy Australii.

    Od wychowanków oczekiwano pracy – było to uznawane za część „edukacji”, którą otrzymują. Dziewczęta sprzątały szkołę: ścieliły łóżka, czyściły podłogi i toalety, odkurzały. Chłopcy pracowali fizycznie na różne sposoby, m.in. rąbiąc drwa do ogrzania pieców w budynkach szkoły oraz wykonując prace rolne. Jeden z byłych uczniów, którego szkoła była ogrzewana węglem, opowiedział badaczom Komisji Prawdy i Pojednania, jak jego i innych chłopców zmuszano do noszenia worków węgla przez milę dzielącą budynek szkoły od torów kolejowych. Inny wspomina, że jego obowiązkiem był ubój zwierząt na jedzenie dla całej szkoły. W niektórych przypadkach uczniom płacono drobną kwotę za wykonaną pracę, np. jeden dolar kanadyjski do wydania podczas wizyty w sklepie.

    Queensland (QLD) – jeden z sześciu stanów Związku Australijskiego, położony w północno-wschodniej części kraju.Półwysep – część lądowej powierzchni Ziemi wysunięta w stronę zbiornika wodnego (np. morza lub jeziora), otoczona z trzech stron wodą. Miejsce, w którym półwysep łączy się z główną częścią lądu nazywane jest jego nasadą, a miejsce najdalej wysunięte w wodę to przylądek. Wąski, ale niezbyt duży półwysep nazywany jest cyplem.

    Publiczna dyskusja[ | edytuj kod]

    Powołana w 2009 roku kanadyjska Komisja Prawdy i Pojednania (Truth and Reconciliation Commission) uznała politykę instytucjonalnego umieszczania dzieci w szkołach z internatem wbrew jej woli za „ludobójstwo kulturowe”. Wnioski wyciągnięto w 2015 roku, po sześciu latach wysłuchiwania historii poszkodowanych i analizie dokumentów rządowych.

    Justin Pierre James Trudeau (ur. 25 grudnia 1971 w Ottawie) – kanadyjski polityk, lider Liberalnej Partii Kanady, Premier Kanady od 4 listopada 2015 r.Kamień węgielny (rzadziej węgłowy) – w budownictwie tradycyjnym - kamień w narożu ściany wieńcowej, na którym opiera się węgieł ściany. Współcześnie najczęściej określa się tak pierwszy położony kamień lub cegłę, rozpoczynającą budowę. Dawniej umieszczano na nim imię budowniczego, dziś dołącza się także informacje o dacie budowy, inwestorze itp. Wmurowanie kamienia węgielnego jest zazwyczaj związane z ceremonią podpisania aktu erekcyjnego.

    W 2019 roku ukazał się reportaż polskiej dziennikarki Joanny Gierak-Onoszko pt. 27 śmierci Toby’ego Obeda, wpisujący zjawisko skradzionych pokoleń w szerszą historię kolonizacji Kanady przez Europejczyków. Praca została pozytywnie oceniona przez recenzentów, m.in. za realistyczne opisy, od których „cierpnie skóra” i wysoką wrażliwość społeczną.

    Misjonarz (łac. missionarius) – osoba wysłana przez Kościół w celu szerzenia wiary chrześcijańskiej według słów Jezusa Chrystusa "Idźcie i nauczajcie wszystkie narody" (Mt 28,19).Nature – jedno z najstarszych i najbardziej prestiżowych czasopism naukowych. Ukazuje się jako ilustrowany tygodnik. Zostało założone przez Normana Lockyera. Pierwszy numer ukazał się 4 listopada 1869 roku – poruszone w nim tematy obejmowały m.in. zapylanie kwiatów kwitnących w zimie, spotkanie niemieckich przyrodników i lekarzy w Innsbrucku, stan podróżnika Davida Livingstone’a czy otwarcie Kanału Sueskiego. Aktualnie wydawcą „Nature” jest firma Nature Publishing Group, należąca do brytyjskiego wydawnictwa Macmillan Publishers. Oprócz „Nature” wydaje ona także miesięczniki naukowe, prowadzi serwis internetowy [email protected] oraz serwis rekrutacyjny Nature Jobs.

    11 czerwca 2008 roku, premier Stephen Harper publicznie przeprosił społeczność rdzennych mieszkańców Kanady za działalność rządu federalnego w zakresie prowadzenia szkół z internatem dla rdzennych dzieci. W przemowie przyznał, że „separowanie dzieci od tradycji ich kultur było złe”, a „wina leży po stronie rządu i państwa kanadyjskiego”.

    DOI (ang. digital object identifier – cyfrowy identyfikator dokumentu elektronicznego) – identyfikator dokumentu elektronicznego, który w odróżnieniu od identyfikatorów URL nie zależy od fizycznej lokalizacji dokumentu, lecz jest do niego na stałe przypisany.Kanada (ang. i fr. Canada) – państwo położone w Ameryce Północnej, rozciągające się od Oceanu Atlantyckiego na wschodzie do Oceanu Spokojnego na zachodzie i Oceanu Arktycznego na północy. Na południu i północnym zachodzie graniczy ze Stanami Zjednoczonymi, granice morskie: na północy z Danią (Grenlandia) i na wschodzie z Francją (wyspy Saint-Pierre i Miquelon). Drugie państwo świata pod względem powierzchni (po Rosji) oraz 36. pod względem ludności. Kanada jest członkiem ONZ, NAFTA, Wspólnoty Narodów, Frankofonii, NATO, G8, APEC.

    W swoim przemówieniu z 2008 roku premier Harper nie wspomniał o programie szkół z internatem dla rdzennych dzieci w Nowej Fundlandii i na półwyspie Labrador, przez który przewinęły się setki poszkodowanych uczniów. Stało się tak, gdyż szkoły powstały przed przyłączeniem terytoriów do Kanady i nie były pod nadzorem rządu federalnego. W 2017 roku premier Justin Trudeau przeprosił też byłych uczniów tych szkół.

    Stephen Harper (ur. 30 kwietnia 1959 w Toronto ) – polityk kanadyjski, przywódca Konserwatywnej Partii Kanady, największej partii w Izbie Gmin kanadyjskiego parlamentu 39. i 40. kadencji, od 6 lutego 2006 roku premier Kanady.Joanna Gierak-Onoszko (ur. 1980) – polska dziennikarka, reportażystka, pisarka i felietonistka. W swoich reportażach i felietonach często poruszała kwestie społeczne, prawnicze i dotyczące praw człowieka.

    Przedstawienia w mediach[ | edytuj kod]

  • Film i telewizja[ | edytuj kod]

  • Polowanie na króliki, reż. Philip Noyce, 2002;
  • Australia, reż Baz Luhrmann, 2008;
  • Stolen Children – Residential School survivors speak out, CBC/Radio-Canada, 2015 (link do wideo, dostęp: 17.12.2019).
  • Literatura[ | edytuj kod]

    Non-fiction[ | edytuj kod]

  • Follow the Rabbit-Proof Fence, aut. Doris Pilkington, 1996, ​ISBN 0-7022-2709-9​ – biografia rodziny rdzennych Australijczyków, zekranizowana w 2002 roku jako film Polowanie na króliki;
  • Generations stolen, aut. Matthew Sherwood – fotoreportaż o Australijczykach przynależących do skradzionych pokoleń;
  • 27 śmierci Tony'ego Obeda, aut. Joanna Gierak-Onoszko, 2019, ​ISBN 978-83-65970-34-3​ – debiutancki reportaż dziennikarki, wpisujący zjawisko skradzionych pokoleń w szerszą historię kolonizacji Kanady przez Europejczyków. Praca została pozytywnie oceniona przez recenzentów, m.in. za wysoką wrażliwość społeczną i realistyczne opisy.
  • Fikcja[ | edytuj kod]

  • My Place, aut. Sally Morgan, 1987, ​ISBN 1-86368-278-3
  • Sally's Story, aut. Sally Morgan, 1990, ​ISBN 0-949206-78-4
  • Mother and daughter: The Story of Daisy and Glady's Corunna, 1994, ​ISBN 0-949206-79-2
  • Arthur Corunna's story, aut. Sally Morgan, 1995, ​ISBN 0-949206-77-6
  • Jessica, aut. Bryce Courtenay, 1998, ​ISBN 978-0-14-027960-3
  • Benang, aut. Kim Scott, 1999, ​ISBN 978-1-86368-240-4
  • Teatr[ | edytuj kod]

  • Ukradzione (z ang. Stolen) aut. Jane Harrison, 1998.
  • Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.Labrador – półwysep, położony we wschodniej Kanadzie, otoczony od zachodu wodami Zatoki Hudsona, od północy - Cieśniny Hudsona, od wschodu - Oceanu Atlantyckiego, a od południowego wschodu - Zatoki Świętego Wawrzyńca.


    Podstrony: [1] 2 [3]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Historia mówiona może być zdefiniowana jako nagrywanie, zachowywanie i interpretacja historycznych informacji, bazujących na osobistych przeżyciach i opiniach mówiącego.
    International Standard Serial Number, ISSN czyli Międzynarodowy Znormalizowany Numer Wydawnictwa Ciągłego – ośmiocyfrowy niepowtarzalny identyfikator wydawnictw ciągłych tradycyjnych oraz elektronicznych. Jest on oparty na podobnej koncepcji jak identyfikator ISBN dla książek, ISAN dla materiałów audio-wideo. Niektóre publikacje wydawane w seriach mają przyporządkowany zarówno numer ISSN, jak i ISBN.
    Rezerwat Indian – autonomiczny obszar przeznaczony dla tubylczych ludów Ameryki (Indian), ustanowiony przez dane państwo (lub jego jednostkę administracyjną, np. stan, prowincję) – zazwyczaj w celu ochrony terytorium, tożsamości, integralności, odrębności i innych praw tubylczej grupy, będącej jego właścicielem lub użytkownikiem.
    Asymilacja kulturowa – proces określający całokształt zmian społecznych i psychicznych, jakim ulegają jednostki, odłączając się od swojej grupy i przystosowując się do życia w innej grupie o odmiennej kulturze.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.039 sek.